III SA/Kr 357/17

PostanowienieWSA w Krakowie2017-06-05

Skład orzekający: Wiesław Kuśnierz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która wykazuje stratę bilansową, ale nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym i posiada środki na bieżące zobowiązania, może zostać zwolniona od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która wykazuje stratę bilansową, ale jednocześnie posiada środki na bieżące zobowiązania, w tym opłaty leasingowe i wynagrodzenia, nie może zostać automatycznie zwolniona od kosztów sądowych. Sama strata nie jest miarodajna dla oceny kondycji finansowej, a koszty sądowe, jako zobowiązania publicznoprawne, nie mogą ustępować wydatkom związanym z działalnością gospodarczą.
Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej kary pieniężnej za urządzanie gier hazardowych. Spółka wykazała trudną sytuację finansową, wskazując na wysokie kary nałożone przez organy celne oraz znaczne miesięczne wydatki. Referendarz sądowy oddalił wniosek, wskazując na posiadanie przez spółkę środków na rachunku bankowym oraz zdolność do regulowania bieżących zobowiązań, mimo wykazanej straty. Spółka wniosła sprzeciw, zarzucając błędne zastosowanie przepisów. Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy postanowienie Referendarza Sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 kwietnia 2017 r. oddalające wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesław Kuśnierz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 czerwca 2017 r. sprzeciwu A Sp. z o.o. w N od postanowienia Referendarza Sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 kwietnia 2017 r. oddalającego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A Sp. z o.o. w N na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 24 stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry postanawia utrzymać w mocy postanowienie Referendarza Sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 kwietnia 2017 r., sygn. akt I SA/Kr 357/17. A Sp. z o.o. z siedzibą w N (dalej jako: Skarżąca, Spółka), działając przez pełnomocnika – adwokata K. L., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 24 stycznia 2017 r., znak [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] 2016 r., nr [...] wymierzającą karę pieniężną w kwocie 36.000,00 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Prezes zarządu Skarżącej, D. F., wniósł 21 kwietnia 2017 r. do Sądu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu zawartym w formularzu "PPPr" Spółka wskazała, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej w związku z 17-toma decyzjami Dyrektora Izby Celnej nakładającymi kary w łącznej wysokości przekraczającej 600.000,00 zł. Spółka ponadto ponosi liczne wydatki miesięczne na które składają się, w okresie od 1 stycznia 2017 r. do 28 lutego 2017 r., leasing w Banku [...] – 32.979,20 zł, wynagrodzenia pracownicze – 62.601,29 zł, podatek VAT za IV kwartał 2016 r. – 29.922,00 zł, opłaty za rozmowy telefoniczne i internet - ok. 4.031,49 zł, opłaty za czynsz – ok. 30.408,39 zł. Wysokość kapitału zakładowego Spółki została określona na 28.000,00 zł, wartość środków trwałych – 28.415,65 zł, wysokość zysku za ostatni rok obrotowy -16.665,66 zł. We wniosku ujawniono także dwa rachunki bankowe Skarżącej. Jeden ze stanem 1020,12 zł, a drugi ze stanem 0,00 zł na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku. Tym samym Skarżąca nie może dać gwarancji czy za cały 2017 r. nie poniesie straty. Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2017 r. Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek Skarżącej o zwolnienie od kosztów, działając na podstawie art. 143 § 1 oraz art. 252 w związku z art. 246 § 2 pkt 2 i art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: P.p.s.a.). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia referendarz sądowy wskazał, opierając się o informacje wskazane przez Spółkę w sprawach prowadzonych do sygn. akt III SA/Kr 1094-1095/15, że wykazana za 2015 r. strata wynikała z nadwyżki kosztów działalności operacyjnej nad przychodami ze sprzedaży. Spółka leasingowała kilka pojazdów, nie tylko samochody ciężarowe, lecz również komfortowe samochody osobowe. Pomimo wykazanej straty Spółka nie zalegała z płatnościami kontrahentom, pracownikom, z płatnościami do ZUS i Urzędu Skarbowego. Referendarz sądowy stwierdził także brak zobowiązań wymagalnych i przeterminowanych. Spółka została także zweryfikowanym dostawcą usług dla jednej z wiodących sieci handlowych. Członkowie zarządu, nie będący zatrudnieni na żadnym innym stanowisku w Spółce, a jednocześnie udziałowcy spółki, mieli nie pobierać wynagrodzenia ani innych świadczeń za pełnienie funkcji w zarządzie, ze względu na potencjalny zysk, który mógłby zostać rozdzielony między właścicieli Spółki. Ze sprawy prowadzonej do sygn. akt III SA/Kr 568/16 okolicznością znaną z urzędu pozostało, że na ujawnionym w czerwcu 2016 r. rachunku bankowym Spółki widniała kwota 65.345,54 zł. Ze spraw prowadzonych do sygn. akt III SA/Kr 568/16, III SA/Kr 1331/16, III SA/Kr 1466/16, III/SA/Kr 1527/16, III SA/Kr 1580/16 okolicznością znaną z urzędu było to, że w okresie I kwartału 2016 r. Spółka odnotowywała zysk w wysokości 91.573,53 zł, w sierpniu 2016 r. wynosił 70.707,43 zł zaś do 30 września 2016 r. wykazywała ciągle jeszcze 3.849,24 zł zysku. Następnie referendarz sądowy wskazał, że pomimo wskazania we wniosku "PPPr" złożonego rachunku zysków i strat załączniki nie zostały dołączone do formularza. Z tego względu referendarz sądowy uznał, że Spółka nie załączyła do urzędowego formularza materiałów, na które się powołuje. W ocenie orzekającego okoliczność ta podobnie jak przy sprawach o sygn. akt III SA/Kr 568/16, III SA/Kr 1331/16, III SA/Kr 1466/16, III/SA/Kr 1527/16, III SA/Kr 1580/16 i III SA/Kr 1669/16 nie stanowi przeszkody do rozpoznania wniosku. Zestawienie przepisów art. 255 i 246 P.p.s.a. pozwala dojrzeć przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję prawną, która opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się w jej sytuacji i nie wzbudza istotnych wątpliwości to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony o składanie dodatkowych oświadczeń i przedkładanie dokumentów źródłowych. Przechodząc do meritum referendarz sądowy wskazał, że zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. oraz postanowieniami NSA z dnia 29 marca 2011 r. sygn. akt I OZ 191/11 oraz z dnia 4 lipca 2013 r. sygn. akt. II GZ 324/13, osoba prawna oraz inna organizacja nieposiadająca osobowości prawnej powinna wykazać nie tylko, że nie ma środków na poniesienie tych kosztów, ale także, że nie ma ich, pomimo iż podjęła wszelkie niezbędne działania by zdobyć fundusze na pokrycie wydatków. Do oceny konkretnego wniosku ponadto istotne znaczenie ma wysokość kosztów, które na danym etapie strona musi ponieść. W niniejszej sprawie aktualne koszty sądowe to tylko wpis od skargi w wysokości 1080 zł. Spółka w urzędowym formularzu "PPPr" deklaruje zaś na jednym z ujawnionych rachunków bankowych 1020,12 zł. Referendarz sądowy wskazał, że wykazana przez Spółkę w pierwszych dwóch miesiącach bieżącego roku strata nie oznacza, iż nastąpił trwały brak środków finansowych uniemożliwiający Spółce poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Wykazana strata jest wynikiem bilansowej nadwyżki kosztów nad przychodami i nie jest równoznaczna z fiaskiem prowadzonej działalności gospodarczej. W ocenie orzekającego aktualność zachowują także uwagi czynione przy sprawach prowadzonych do sygn. akt III SA/Kr 1094-1095/15. Sytuacja wskazuje, że zdolność do bieżącego regulowania przyjmowanych zobowiązań była i jest pozytywnie oceniana przez finansującego. Dodatkowo opłaty leasingowe wchodzą w koszty uzyskania przychodu, które pozwalają wykazać obecną stratę bilansową. Następnie referendarz sądowy podniósł, że w sytuacji gdy Spółka korzysta z kwalifikowanego zastępstwa prawnego, nieporozumieniem jest oczekiwanie, by sąd wskazał jakie dokumenty i oświadczenia powinny zostać złożone celem skutecznego ubiegania się o prawo pomocy. Wynika to z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. Od powyższego rozstrzygnięcia Skarżąca złożyła w terminie sprzeciw. W uzasadnieniu Spółka wskazała, że referendarz sądowy dopuścił się naruszenia art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym przyjęciu, że Skarżąca posiada dostateczne środki na poniesienie kosztów postępowania, co miało istotny wpływ na wydane postanowienie. Uzasadniając swój zarzut Spółka wskazała, że referendarz sądowy kierował się dodatkowo pozaustawowym kryterium w postaci podjęcia wszelkich niezbędnych działań, aby zdobyć fundusze na pokrycie kosztów sądowych co nie znajduje odzwierciedlenia w art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. Taka wykładnia ww. przepisu jest, zdaniem Spółki, ewidentnie sprzeczna z wolą ustawodawcy. Następnie Spółka odniosła się do podnoszonej kwestii straty wskazując na bagatelizowanie jej przez referendarza sądowego i pominięcie społecznej roli Skarżącej jako pracodawcy. Zdaniem Spółki podniesienie przez referendarza sądowego spłat zobowiązań wynikających z umów leasingowych nie jest zasadnym argumentem ze względu na specyfikę tychże umów. Brak spłat zobowiązań pociągnąłby za sobą nieproporcjonalne straty dodatkowo pogarszając kondycję finansową Spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 § 1 P.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od zarządzeń i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, Sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 P.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 P.p.s.a.). Zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 § 4 P.p.s.a.). Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie prawnej, w tym także spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, określa natomiast przepis art. 246 § 2 P.p.s.a. I tak, przyznanie pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym natomiast - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Podkreślić należy, iż instytucja przyznania prawa pomocy (w przedmiotowym przypadku zwolnienia od kosztów sądowych) osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej ma charakter fakultatywny. Przyznanie prawa pomocy osobom prawnym i innym jednostkom organizacyjnym, przy spełnianiu przesłanek przewidzianych w przepisie art. 246 § 2 pkt 1 i 2 P.p.s.a., nie ma więc charakteru bezwzględnego. Sąd bowiem może, a nie musi, przyznać taką pomoc (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2010 r. sygn. akt. I FSK 790/2010, z dnia 30 września 2011 r., sygn. akt II FZ 409/11 - wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jeżeli skarżący jest podmiotem gospodarczym, to powinno unikać się przerzucania ryzyka prowadzenia działalności na innych obywateli. To bowiem, m.in. z ich środków pochodzą dochody budżetu Państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia strony z obowiązku ich ponoszenia. (por. postanowienia NSA z dnia 9 marca 2011 r., sygn. akt II FZ 91/2011, z dnia 10 stycznia 2005 r., sygn. akt FZ 478/04). Uznaniowy charakter podejmowanego rozstrzygnięcia, nie zwalnia Sądu, rzecz jasna, z obowiązku prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy wpadkowej oraz uzasadnienia wydanego rozstrzygnięcia, co niewątpliwie miało miejsce w niniejszej sprawie (por. postanowienie NSA z dnia 29 lutego 2016 r., sygn. akt II FZ 1083/15). Podkreślić należy także, iż zwolnienie od kosztów sądowych jest odstępstwem od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie jak i od konstytucyjnego obowiązku ponoszenia danin publicznych, wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Zdaniem Sądu, oceniając możliwości płatnicze Skarżącej referendarz sądowy prawidłowo uznał, że są one wystarczające do poniesienia kosztów sądowych w niniejszej sprawie. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że zasadność wniosku Skarżącej rozpatrywana była w dwóch aspektach, mianowicie z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie musi ona ponieść w niniejszym postępowaniu, a z drugiej strony biorąc pod uwagę jej aktualne możliwości finansowe. Wyjaśnić należy, że fakt, iż Spółka nie osiąga dochodu, lecz wykazuje straty nie może stanowić automatycznie podstawy przyznania prawa pomocy. Jak podkreśla się w orzecznictwie, strata sama w sobie jako wynik porównania przychodów i kosztów ich uzyskania nie jest miarodajna dla oceny rzeczywistej kondycji finansowej podmiotu gospodarczego i nie musi oznaczać realnego braku środków finansowych. Podmiot ten posiada bowiem legalne instrumenty równoważenia tych dwóch pozycji celem zminimalizowania obciążeń podatkowych. Nadto, dochód i strata są wynikiem ponoszenia mniejszych lub większych kosztów uzyskania przychodu, natomiast wszystkie te trzy wartości (dochód, strata, koszty podatkowe) są wykazywane przede wszystkim na potrzeby rozliczeń w podatku dochodowym i zwykle nie odzwierciedlają rzeczywistej sytuacji finansowej przedsiębiorcy (postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu sygn. akt I SA/Wr 1585/16). Odnosząc powyższe do stanu faktycznego sprawy stwierdzić trzeba, iż Spółka w sprawie prowadzonej do sygn. akt III SA/Kr 1094-1095/15 wskazała, że strata stwierdzona za 2015 r. wynikała z nadwyżki kosztów działalności operacyjnej nad przychodami ze sprzedaży. W tym zakresie trzeba przytoczyć także, że opłaty leasingowe, dokonywane przez Spółkę, wchodzą w koszty uzyskania przychodu, które pozwalają wykazać obecną stratę bilansową. Wątpliwości Sądu budzi także to, że pomimo wcześniejszego korzystania z usług fachowego pełnomocnika oraz wyraźnego wskazania we wniosku o przyznanie prawa pomocy ilości załączonych bilansów strat i zysków ostatecznie nie zostały one dołączone do urzędowego formularza "PPPr". Tym samym trudno przyjąć oświadczenia Skarżącej odnośnie strat jako miarodajne odzwierciedlenie jej stanu finansowego. Następnie warto zaznaczyć, że pomimo sygnalizowanych problemów finansowych Spółka nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym. Jest w stanie wygospodarować środki, z których finansowane jest wynagrodzenie fachowego pełnomocnika i inne zobowiązania cywilnoprawne. Wobec powyższego koszty sądowe, które Skarżąca jest obowiązana ponieść w niniejszej sprawie winny być traktowane na równi z innymi jej zobowiązaniami, wynikającymi z prowadzonej działalności gospodarczej. Słusznym zatem było twierdzenie referendarza sądowego, że nie do zaakceptowania jest sytuacja, w której strona żąda zwolnienia od kosztów sądowych spłacając np. opłaty leasingowe wynoszące ponad 32.000 zł, czy opłacając rozmowy telefoniczne i internet w kwocie ponad 4.000 zł. Dodatkowo poruszając kwestię opłat leasingowych Sąd musi wskazać, iż w pełni podziela stanowisko referendarza sądowego wyrażone w zaskarżonym postanowieniu odnośnie zawartych przez Spółkę umów leasingu operacyjnego. Sytuacja taka bowiem wskazuje, że zdolność Spółki do bieżącego regulowania przyjmowanych zobowiązań była i jest pozytywnie oceniana przez nią i finansującego. W orzecznictwie przyjmuje się, że jeżeli spółka prowadzi działalność gospodarczą i brak jest informacji, aby utraciła płynność finansową, to nie ma podstaw do traktowania jej w szczególny sposób w stosunku do innych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą (zob. postanowienie NSA z dnia 27 marca 2014 r., sygn. akt II GZ 144/14, Lex Omega nr 1495208). Wobec tego przedsiębiorstwo, które nie wykazało, że utraciło płynność finansową i nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym, nawet pomimo trudności finansowych powinno partycypować w kosztach postępowania sądowego (tak NSA w postanowieniu z dnia 5 marca 2014 r., sygn. akt II FZ 53/14, Lex Omega nr 1450607). Ponadto, zgodnie z utrwaloną już linią orzecznictwa sądów administracyjnych, wydatki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o charakterze cywilnoprawnym nie mogą mieć pierwszeństwa zaspokojenia przed zobowiązaniami publicznoprawnymi, a do takich zalicza się koszty sądowe. W konsekwencji nie uzasadniają one zwolnienia z kosztów sądowych (zob. postanowienia NSA: z dnia 4 lipca 2014 r., sygn. akt II FZ 931/14, Lex Omega nr 1485472; z dnia 11 czerwca 2014 r., sygn. akt II FZ 570/14, Lex Omega nr 1481613; z dnia 19 lutego 2014 r., sygn. akt II FZ 1548/13, Lex Omega nr 1450460). Kolejno zgodnie z poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w uzasadnieniu postanowienia z dnia 19 listopada 2004 r. sygn. akt FZ 463/04 podmiot dysponujący wciąż majątkiem, którego wartość wielokrotnie przewyższa wysokość wpisu, nie spełnia przesłanek udzielenia mu prawa pomocy zawartych w art. 246 § 2 P.p.s.a. W związku z powyższym poglądem Sąd przyznaje rację referendarzowi sądowemu w kwestii istotności znaczenia wysokości kosztów, które na danym etapie strona musi ponieść. Wysokość kapitału zakładowego Spółki wynosi 28.000 zł, a wartość jej środków trwałych według bilansu na ostatni rok wyniosła 28.415,65 zł. Dodatkowo Spółka w urzędowym formularzu "PPPr" deklaruje na jednym z ujawnionych rachunków bankowych posiadanie 1020,12 zł. W niniejszej sprawie aktualne koszty sądowe to tylko wpis od skargi w wysokości 1080 zł. Tym samym zdaniem Sądu, wobec ciągłego prowadzenia działalności gospodarczej przez Spółkę, wydanie postanowienia uwzględniającego żądanie zawarte we wniosku Skarżącej prowadziłoby do szczególnego jej traktowania poprzez przerzucenie ryzyka prowadzenia działalności gospodarczej na obywateli ze względu na ochronę majątku którym Skarżąca dysponuje. W ocenie Sądu, nie jest również zasadny zarzut jakoby referendarz sądowy oparł swoje rozstrzygnięcie o przesłankę pozaustawową w postaci wymogu podjęcia wszystkich niezbędnych kroków aby zdobyć fundusze na pokrycie kosztów sądowych. W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że bycie przedsiębiorcą wiąże się z koniecznością podejmowania wszelkich działań niezbędnych do efektywnego prowadzenia działalności gospodarczej i regulowania wszelkich związanych z nią należności tak prywatnoprawnych, jak i tych o charakterze publicznym (por. postanowienie NSA z dnia 29 marca 2011 r. o sygn. akt I OZ 191/11). Skarżąca w uzasadnieniu sprzeciwu podniosła zarzut mówiący, że referendarz sądowy w uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia nie zawarł rozważań na temat pozycji społecznej i znaczenia Skarżącej jako pracodawcy. Art. 246 § 2 pkt 1 i 2 P.p.s.a. wyraźnie wskazuje przesłanki których spełnienie, w niniejszej sprawie, uzależnia przyznanie prawa pomocy. Ponadto, jak wskazano powyżej w przytoczonym orzecznictwie, wydatki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o charakterze cywilnoprawnym nie mogą być zaspokojone przed zobowiązaniami publicznoprawnymi. Wobec powyższego zarzut Spółki nie może zostać uwzględniony. Odnosząc to na grunt sprawy - brak jest przesłanki uwzględnienia społecznej roli pracodawcy w art. 246 § 2 P.p.s.a. Dodatkowo, zdaniem Sądu, społeczna rola przedsiębiorcy zasadniczo sprowadza się do regulowania zobowiązań pracowniczych, gdyż sama Spółka nie wskazała na prowadzenie dodatkowej działalności w tym zakresie, a jedynymi wydatkami poniesionymi w związku z pracownikami były wykazane wynagrodzenia pracownicze w wysokości ponad 62.000 zł. Tym samym nie mają one pierwszeństwa przed kosztami sądowymi, jako zobowiązaniami publicznoprawnymi. W tym kontekście nie bez znaczenia dla oceny zdolności płatniczych Skarżącej pozostaje możliwość pozyskania przez spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością środków finansowych w szczególny sposób, jakim jest zobowiązanie wspólników do dopłat. Zgodnie z art. 177 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1578 ze zm.), umowa spółki może zobowiązywać wspólników do dopłat w granicach liczbowo oznaczonej wysokości w stosunku do udziału. Jak podkreśla się w doktrynie, dopłaty mogą być wnoszone w związku z czasowymi trudnościami finansowymi spółki, potrzebą jej dokapitalizowania, koniecznością poniesienia dodatkowych nakładów inwestycyjnych (por. A. Kidyba, Kodeks spółek handlowych. Komentarz. Tom I. Komentarz do art. 1-300 Kodeksu spółek handlowych, wyd. VII). W orzecznictwie sądowym podnosi się z kolei, że dopłata jest formą wewnętrznej przymusowej pożyczki wspólników na rzecz spółki może być ona wykorzystana także na pokrycie kosztów sądowych w sprawach prowadzonych przez spółkę (postanowienie NSA z dnia 2 grudnia 2011 r. sygn. akt II FZ 702/11). Jeśli umowa Spółki nie przewiduje takiej formy dofinansowania, wspólnicy winni rozważyć jej zmianę. Wobec okoliczności wynikających ze złożonego wniosku i dokumentów znajdujących się w aktach sprawy oraz dokumentów złożonych w sprawach prowadzonych do sygn. akt III SA/Kr 568/16, III SA/Kr 1094-1095/15, III SA/Kr 1331/16, III SA/Kr 1466/16, III/SA/Kr 1527/16, III SA/Kr 1580/16, III SA/Kr 1669/16, III SA/Kr 1828/16 i w szczególności w świetle ciągłej aktywności gospodarczej Spółki, Sąd uznał, że referendarz sądowy zasadnie odmówił przyznania Spółce prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Nie wykazała ona bowiem żadnych szczególnych przyczyn, dla których usprawiedliwione byłoby odstąpienie w jej wypadku od reguły ponoszenia przez strony kosztów postępowania sądowego (art. 199 P.p.s.a.). Podkreślić należy, że prawo pomocy skierowane jest do podmiotów o trudnej sytuacji finansowej, z której nie są w stanie samodzielnie wyjść, nie ma natomiast zmierzać do ochrony majątku prywatnego takich podmiotów. Z powyższych względów zapadłe w przedmiocie prawa pomocy orzeczenie Sąd utrzymał w mocy, działając na podstawie o art. 260 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło