I SA/Łd 471/15
WyrokWSA w Łodzi2016-01-08
Skład orzekający: Anna Świderska, Joanna Grzegorczyk – Drozda, Bożena Kasprzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość wpisana indywidualnie do rejestru zabytków, ale nieutrzymywana i nieskonserwowana zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, może korzystać ze zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jeśli jest w posiadaniu przedsiębiorcy?Ratio decidendi
Nieruchomość wpisana indywidualnie do rejestru zabytków, ale nieutrzymywana i nieskonserwowana zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, nie może korzystać ze zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Brak spełnienia tej przesłanki skutkuje opodatkowaniem nieruchomości według stawek przewidzianych dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, jeśli znajduje się ona w posiadaniu przedsiębiorcy.Stan faktyczny
Spółka A złożyła deklarację na podatek od nieruchomości, wnioskując o zwolnienie budynku wpisanego do rejestru zabytków. Organy podatkowe odmówiły stwierdzenia nadpłaty i określiły zobowiązanie podatkowe, uznając, że budynek nie jest utrzymywany i konserwowany zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, co wyklucza zastosowanie zwolnienia. Spółka zaskarżyła decyzję, argumentując m.in. wadliwość postępowania dowodowego i błędną interpretację przepisów. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 8 stycznia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia NSA Anna Świderska Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk – Drozda Sędzia WSA Bożena Kasprzak (spr.) Protokolant: specjalista Małgorzata Kowalczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2016 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą we W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości oraz określenia zobowiązania podatkowego za 2013 roku oddala skargę.
I SA/Łd 471/15
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] roku, odmawiającą A Sp. z o.o. stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 96 za 2013 rok w kwocie 638,00 zł oraz określającą A Sp. z o.o. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od ww. nieruchomości za 2013 rok w kwocie 94.582,00 zł.
W uzasadnieniu powyższej decyzji wskazano, że Spółka jest właścicielem zabudowanej nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 96, działka o nr ewid. 143/1 w obrębie S-6, Kw nr [...], oznaczonej w ewidencji gruntów symbolem Bi - inne tereny zabudowane, o powierzchni 1.483,00 m2.
W dniu 4 lutego 2014 roku Spółka złożyła do Prezydenta Miasta Ł., deklarację na podatek od nieruchomości DN-1 za 2013 rok w kwocie 1.705,00 zł, deklarując 1.483 m2 powierzchni gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej wraz z załącznikiem ZN-1B Dane o zwolnieniach podatkowych w podatku od nieruchomości, w którym wskazała na 4.087,50 m2 powierzchni użytkowej budynków zwolnionych z art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, tzn. gruntów i budynków wpisanych indywidualnie do rejestru zabytków, pod warunkiem ich utrzymywania i konserwacji, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.
W dniu 11 marca 2013 roku Spółka złożyła korektę deklaracji na kwotę 400,00 zł, a w wyjaśnieniach wskazała, że korekta spowodowana jest omyłkowym ujęciem w deklaracji pierwotnej budowli o wartości 20.000,00 zł.
W dniu 10 lutego 2014 roku Spółka złożyła korektę deklaracji na kwotę 667,00 zł, deklarując 1.483,00 m2 powierzchni gruntów pozostałych wraz z załącznikiem ZN-1B Dane o zwolnieniach podatkowych w podatku od nieruchomości, w którym wskazała na 4.087,50 m2 powierzchni użytkowej budynków zwolnionych z art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W wyjaśnieniach Spółka wskazała, że znajdujący się na gruncie budynek o powierzchni użytkowej 4.087,50 m2 jest indywidualnie wpisany do rejestru zabytków, a strona nie wykorzystywała i nie wykorzystuje jego powierzchni do prowadzenia działalności gospodarczej. Spółka jednocześnie wskazała, że w wyniku skorygowania deklaracji powstała nadpłata za lata 2009 - 2014 w wysokości 3.574,00 zł i wniosła o jej zwrot.
Postanowieniem z dnia [...] roku organ pierwszej wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia Spółce wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za lata 2009 - 2014.
Decyzją z dnia [...] roku, doręczoną 28 listopada 2014 roku, organ pierwszej instancji odmówił Spółce stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2013 rok w kwocie 638,00 zł oraz określił Spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2013 rok w kwocie 94.582,00 zł, opodatkowując 1.483,00 m2 powierzchni gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz 4.087,50 m2 powierzchni użytkowej budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Od powyższej decyzji Spółka wniosła odwołanie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., powołując się na treść art. 6 ust. 9 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz. U. z 2006 roku Nr 121, poz. 844 z późn, zm. tekst jednolity Dz. U. z 2010 roku Nr 95, poz. 613 z późn. zm. oraz tekst jednolity Dz. U. z 2014 roku, poz. 849), dalej "u.p.o.l." oraz art. 21 § 2 i 3, art. 72 ust. 1 pkt 1, art. 73 § 1 pkt 1, art. 75 § 2 pkt 1 lit. b, art. 74a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2012 roku poz. 749 z późn. zm.), zwanej dalej "o.p.", wskazało, że Spółka zadeklarowała pierwotnie 1.483,00 m2 powierzchni gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, korygując je następnie na grunty pozostałe, a ponadto wskazała na zwolnienie 4.087,50 m2 powierzchni użytkowej budynków z art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., zaś organ I instancji stwierdził, że 1.483,00 m2 powierzchni gruntów podlega stawce dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, a ponadto podlega opodatkowaniu 4.087,50 m2 powierzchni użytkowej budynków według stawki dla budynków związanych z prowadzeniem gospodarczej, która nie podlega zwolnieniu z art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., ze względu na brak utrzymywania i konserwowania budynku zgodnie z przepisami o ochronie zabytków.
Zdaniem organu II instancji, w świetle uchwały z dnia 27 stycznia 2014 roku, o sygn. akt II FPS 5/13, rozstrzygnięcia wymaga zarówno odmowa stwierdzenia nadpłaty, jak i określenie wysokości zobowiązania podatkowego.
Wskazano, że z księgi wieczystej oraz ewidencji gruntów wynika, że Spółka jest właścicielem zabudowanej nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 96, dz. o nr ewid. 143/1, oznaczonej w ewidencji gruntów symbolem Bi - inne tereny zabudowane, o powierzchni 1.483,00 m2. Na tym gruncie znajduje się budynek o powierzchni użytkowej 4.087,50 m2.
Następnie, powołując się na art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity Dz.U. z 2010 roku, Nr 193, poz. 1287 z późn. zm.) wskazano, że co do zasady o sposobie kwalifikacji gruntu (budynku) dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości, nie tyle decyduje sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcje (przeznaczenie) wskazane w ewidencji gruntów i budynków.
Przytaczając orzecznictwo sądów administracyjnych podniesiono, że sam fakt objęcia we władanie przez przedsiębiorcę nieruchomości powoduje, że staje się on posiadaczem w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. "Związek" z prowadzoną działalnością gospodarczą jest oparty na kryterium posiadania przez przedsiębiorcę, niezależnie od tego, czy nieruchomość jest w sposób faktyczny wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej. Tym samym każda nieruchomość w posiadaniu przedsiębiorcy winna być opodatkowana według stawek przewidzianych dla gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z trzema wyjątkami wskazanymi w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l
Z akt przedmiotowej sprawy wynika, iż strona jest przedsiębiorcą wpisanym do Krajowego Rejestru Sądowego, stąd też jej nieruchomości, jako będące w posiadaniu przedsiębiorcy, są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Nie występuje tu również grunt "pod jeziorami, zajęty na zbiorniki wodne retencyjne lub elektrownie wodne". Nie ma miejsca w przedmiotowej sprawie wyłączenie z opodatkowania najwyższymi stawkami przewidziane dla "budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami". Strona nie podnosiła także "względów technicznych", ale i materiał dowodowy nie wskazuje na ich występowanie.
Podkreślono, że we wniosku o stwierdzenie nadpłaty Spółka wskazywała, iż znajdujący się na gruncie budynek o powierzchni użytkowej 4.087,50 m2 jest indywidualnie wpisany do rejestru zabytków i strona nie wykorzystywała i nie wykorzystuje jego powierzchni do prowadzenia działalności gospodarczej, co w jej ocenie powoduje, iż 1.483,00 m2 powierzchni gruntów powinno być opodatkowane według stawki dla gruntów pozostałych, nie zaś jak wskazano w pierwotnie złożonej deklaracji, dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Wyjaśniono, że zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. zwalnia się od podatku od nieruchomości: grunty i budynki wpisane indywidualnie do rejestru zabytków, pod warunkiem ich utrzymania i konserwacji, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Podstawowym aktem prawnym dla tego zwolnienia jest ustawa z dnia 23 lipca 2003 roku o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. Nr 162, poz. 1568 z późn. zm. oraz tekst jednolity Dz.U. z 2014 roku, poz. 1446 z późn. zm.).
Zdaniem organu, jeżeli nieruchomość nie jest wpisana do rejestru zabytków, to nie może korzystać ze zwolnienia z podatku od nieruchomości, nawet jeśli w myśl art. 6 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami podlega ona ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Wskazano przy tym, iż zwrot "indywidualnie" z art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. należy rozumieć w ten sposób, iż wpis musi dotyczyć odrębnie gruntu i odrębnie budynku. Natomiast wpis do rejestru zabytków budynków, stanowiących odrębny przedmiot opodatkowania, nie może zostać uznany za wystarczający do objęcia zwolnieniem również gruntów. Ustawa przewiduje bowiem dodatkowy warunek dla zwolnienia, a mianowicie, aby były one utrzymywane i konserwowane zgodnie z przepisami o ochronie zabytków. Przesłanki zwolnienia od opodatkowania podatkiem od nieruchomości uregulowane w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. stanowią zatem: wpisanie nieruchomości indywidualnie do rejestru zabytków, utrzymanie i konserwacja zgodnie z przepisami o ochronie zabytków (wszelkie prace remontowe, konserwacyjne i pielęgnacyjne odbywają się w uzgodnieniu z konserwatorem zabytków), wyłączenie części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.
Analizując przesłanki zwolnienia od opodatkowania podatkiem od nieruchomości uregulowane w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., wskazano, że ustalenia co do stanu nieruchomości, tzn. czy jest ona utrzymywana i konserwowana zgodnie z przepisami o ochronie i opiece nad zabytkami organ może dokonać w oparciu bądź o materiały przedstawione przez stronę bądź o informacje od organu posiadającego wiedzę specjalną w tej dziedzinie. Jednocześnie wskazano, że spełnienie warunku koniecznego, jakim jest utrzymanie i konserwacja zabytku odpowiednio do wymogów prawa, może być dowiedzione w dowolny, dopuszczalny prawem sposób. Podobnie, niespełnienie wskazanego kryterium, również powinno być wykazane odpowiednimi dowodami. Ponadto podniesiono, że do prawidłowej oceny istnienia przesłanek zwolnienia od podatku od nieruchomości gruntów i budynków wpisanych indywidualnie do rejestru zabytków przepisy prawa materialnego nie nakładają na organ podatkowy obowiązku podjęcia czynności w trybie art. 209 Ordynacji podatkowej.
Odnosząc się do zebranego materiału dowodowego podniesiono, iż decyzją Prezydium Rady Narodowej m. Ł. dnia [...] roku, kamienica przy ul. A 96, została wpisana do rejestru zabytków pod nr A/72. [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków w zaświadczeniu z dnia 18 lutego 2009 roku zaświadczył, że przedmiotowy budynek jest wpisany do rejestru zabytków nieruchomych i jest utrzymywany i konserwowany zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad Zabytkami.
Miejski Konserwator Zabytków w piśmie z dnia 25 marca 2014 roku (k. 22) wskazał, że od dnia 1 stycznia 2012 roku, tzn. przejęcia przedmiotowego budynku pod nadzór miejskich służb konserwatorskich, opieka sprawowana nad zabytkiem przez właściciela tzn. A Sp. z o.o. nie spełnia wymogów określonych przez przepisy ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, ponieważ przedmiotowa kamienica jest wyłączona z użytkowania, a właściciel budynku nie podjął żadnych działań zmierzających do utrzymywania go we właściwym stanie technicznym i estetycznym. [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków w piśmie z dnia 1 kwietnia 2014 roku (k. 23) wskazał, że w grudniu 2008 roku na wniosek A Sp. z o.o. uzgodniono projekt budowlany remontu, adaptacji i rozbudowy kamienicy przy ul. A 96 - dawnej siedziby Siemens na zespół mieszkaniowo-usługowo-biurowy, jednakże prac przy zabytku nie podjęto i budynek do dziś pozostaje nieużytkowany i ulega destrukcji, a w związku z tym stwierdził, że właściciel nie przestrzega zapisów ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami w zakresie właściwego utrzymywania zabytkowego budynku. [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków w piśmie z dnia 18 kwietnia 2014 roku (k. 28) wskazał ponadto, że zaświadczeniem z dnia 18 lutego 2009 roku potwierdzono fakt wpisania do rejestru zabytków nieruchomych i utrzymywania i konserwowania zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, Konserwator wskazał także ponownie na planowany remont i dokonane przez siebie uzgodnienie. Stwierdził, że mając na uwadze powyższe działania właściciela nieruchomości związane z rozpoczęciem procesu inwestycyjnego, na ówczesnym etapie Konserwator uznał za zasadne wydanie zaświadczenia, z uwagi na potwierdzenie akceptacji dla działań, a także z myślą potraktowania zaświadczenia jako instrumentu do zachęty do podjęcia dalszych działań przy obiekcie zabytkowym. Niestety od chwili zatwierdzenia dokumentacji projektowej właściciel nie podjął dalszych działań zmierzających do realizacji inwestycji. [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków stwierdził, że wobec braku podjęcia przez właściciela działań zmierzających do poprawy stanu zachowania kamienicy zaświadczenia powinno utracić swą aktualność w dniu następnym od chwili wydania.
Miejski Konserwator Zabytków w piśmie z dnia 8 lipca 2014 roku, powołując się na zapisy wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu 8 października 2012 roku, wskazał ponownie, że właściciel obiektu nie konserwuje i nie utrzymuje zabytku w należytym stanie.
Reasumując ustalenia faktyczne organ II instancji stwierdził, że budynek położony w Ł. przy ul. A 96, został wpisany indywidualnie do rejestru zabytków. Nie jest on zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej , ale nie jest on utrzymywany i konserwowany zgodnie z przepisami ustawy o z dnia 23 lipca 2003 roku o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, co stanowi obligatoryjny warunek zwolnienia z art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. Powyższe wynika ze wskazanych w decyzji pism Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków i Miejskiego Konserwatora Zabytków. Zdaniem organu. złożone przez Spółkę dokumenty, takie jak zaświadczenie z 18 lutego 2009 roku oraz dokumentacja architektoniczno - budowlana, jak również umowy na ochronę i sprzątanie obiektu, nie wykazują przeprowadzenia prac świadczących o utrzymaniu i konserwowaniu zabytku zgodnie z przepisami ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.
W tym stanie rzeczy stwierdzono, że wobec braku występowania wszystkich łącznych przesłanek wskazanych w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. przedmiotowy budynek nie korzysta z tego zwolnienia, bowiem nie jest on utrzymywany i konserwowany zgodnie z przepisami ustawy o z dnia 23 lipca 2003 roku o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Powoduje to, że jako będący w posiadaniu przedsiębiorcy, podlega opodatkowaniu według stawki przewidzianej w art. 5 pkt 2 lit b) u.p.o.l, tzn. dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Grunt położony pod przedmiotowym budynkiem, jako nie wpisany indywidualnie do rejestru zabytków, także nie podlega zwolnieniu art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., a zatem jako będący w posiadaniu przedsiębiorcy, podlega opodatkowaniu według stawki przewidzianej w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit a) u.p.o.l., tzn. dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Tym samym na Spółce ciąży obowiązek podatkowy z tytułu 1.483,00 m2 powierzchni gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz 4.087,50 m2 powierzchni użytkowej budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Oznacza to, że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wskazana w deklaracji i jej korekcie, co dało organowi pierwszej instancji podstawę do określenia wysokości zobowiązania podatkowego.
W ocenie organu odwoławczego organ podatkowy pierwszej instancji dokonał prawidłowego obliczenia podatku od przedmiotowej nieruchomości, w sposób znajdujący oparcie we wskazanych w decyzji przepisach powszechnie obowiązującego prawa oraz prawa miejscowego.
Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów art. 7 ust. 1 pkt. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, art. 5 pkt 2 i pkt 3 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz art. 187 § 1, art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 123 § 1, art. 124, art. 209 § 1, § 2 i § 5 Ordynacji podatkowej.
Mając na uwadze powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
W uzasadnieniu skargi, odnosząc się do kwestii opodatkowania gruntu pod przedmiotowym budynkiem podatkiem od nieruchomości, strona skarżąca podnosi, że stanowisko organu odnośnie opodatkowania gruntu i braku istnienia podstaw do zastosowanej stawki preferencyjnej lub zwolnienia w podatku od nieruchomości, jest całkowicie nieuzasadnione. Wskazano, że Spółka jest właścicielem gruntu znajdującego się wyłącznie pod budynkiem (równo w granicach ścian budynku), a więc grunt taki nie może być w żaden inny sposób zagospodarowany, a służy wyłącznie postawieniu na nim budynku, który został wpisany do rejestru zabytków i nie jest w nim prowadzona działalność gospodarcza. Argumentacja, iż tylko budynek został wpisany do rejestru zabytków, a grunt, aby korzystać ze zwolnienia, musiałby również zostać do takiego rejestru wpisany, nie jest zdaniem strony trafna.
Przechodząc do kwestii zwolnienia budynku z opodatkowania podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych zauważono, że aby można było dokonać jakichkolwiek ocen spełnienia przez podatnika ustawowego warunku zwolnienia z podatku od nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków, niezbędne jest istnienie punktu odniesienia tych ocen, czyli ustalenie stanu zachowania zabytku w dacie objęcia go we władanie przez właściciela. Następnie wymagane jest ustalenie, czy i jakie działania mieszczące się w pojęciu "utrzymania" i "konserwacji" zabytku zostały podjęte przez właściciela korzystającego z ustawowego zwolnienia z podatku od nieruchomości. Ustalenia organu podatkowego powinny dotyczyć wyłącznie wykonywania ogólnych obowiązków właściciela zabytku w zakresie jego utrzymania i konserwacji w kontrolowanym okresie. Punktem wyjścia dla dokonania takich ustaleń winien być stan techniczny nieruchomości w dniu nabycia nieruchomości. Natomiast wobec braku ustaleń któregokolwiek z organów odnośnie stanu zachowania zabytku w dacie objęcia we władanie przez Spółkę, nie jest w ogóle możliwe dokonanie oceny, czy Spółka spełnia warunek zwolnienia przedmiotowego budynku z podatku od nieruchomości, czy też nie.
Dalej wskazano, że organy podatkowe nie tylko zaniechały ustalenia, jaki był stan techniczny przedmiotowego zabytku w chwili jego nabywania, ale również nie podjęły praktycznie żadnych czynności w celu ustalenia aktualnego rzeczywistego stanu technicznego tego budynku. Poważne wątpliwości prawne, zdaniem strony, budzi sytuacja, w której organ podatkowy (Prezydent Miasta Ł.) zwraca się o zajęcie stanowiska w bardzo istotnej dla niniejszej sprawy kwestii do Miejskiego Konserwatora Zabytków, podległego również Prezydentowi Miasta Ł., zamiast pozostawić tę kwestię niezależnemu organowi, tj. Wojewódzkiemu Konserwatorowi Zabytków.
Zwrócono również uwagę na fakt, iż strona zamierza w sposób kompleksowy przeprowadzić kapitalny remont obiektu i podjęła szereg bardzo istotnych zmierzających do tego czynności oraz nadal czynności te podejmuje, a jednocześnie chroni i zabezpiecza budynek przed dostępem osób trzecich oraz prowadzi szereg prac polegających na bieżących naprawach i bieżącej konserwacji, zapobiegających dewastacji budynku. W ocenie autora skargi, powyższe działania mieszczą się w zakresie utrzymania i konserwacji budynku w jak najlepszym możliwym stanie.
W ocenie strony, stanowiska wyrażone przez organy konserwatorskie, na których oparte zostały obie decyzje organów podatkowych, nie dotyczą przedmiotu niniejszej sprawy i uwzględnienie tych stanowisk przez organ doprowadziło do wydania rozstrzygnięcia, które nie stanowi rozpoznania istoty sprawy administracyjnej.
Dalej wskazano, że organ podatkowy l instancji, zwracając się do MKZ z wnioskiem o udzielenie informacji na temat utrzymywania i konserwacji przez Spółkę przedmiotowego budynku, uczynił to w niewłaściwym trybie, naruszając przy tym przepis art. 209 § 1 Ordynacji podatkowej oraz przepis art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej (ustanawiający zasadę czynnego udziału strony). Podniesiono, że istnieje przepis proceduralny, który określa formę, w jakiej powinno nastąpić wyrażenie stanowiska przez organ konserwatorski i jest nim przepis art. 209 Ordynacji podatkowej, która to ustawa z oczywistych względów winna być ściśle przestrzegana przez organ podatkowy, a w kwestiach proceduralnych ma znaczenie absolutnie priorytetowe.
Ponadto Spółka podniosła, że wystąpiła z wnioskiem do właściwego wojewódzkiego organu konserwatorskiego o wydanie zaświadczenia o utrzymaniu i konserwacji zabytku zgodnie z ustawą o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. W związku z powyższym, zdaniem strony, postępowanie podatkowe powinno zawieszone do czasu ustalenia tej najistotniejszej w sprawie okoliczności przez właściwy organ we właściwym trybie i wobec odmowy zawieszenia, Spółka złożyła w tej sprawie zażalenie do organu II instancji.
Następnie podkreślono, że pisma Miejskiego Konserwatora Zabytków, na podstawie których wydana została zaskarżona decyzja, nie konkretyzują, jaki był stan techniczny budynku w chwili jego nabycia przez Spółkę, nie wskazują też na jakiej podstawie MKZ stwierdza brak należytego utrzymywania i konserwacji budynku oraz jakie czynności zostały przeprowadzone przez ten organ w celu ustalenia stanu budynku i jego utrzymania.
Reasumując wskazano, że przeprowadzenie procesu inwestycyjnego przy zabytku dalece wykracza poza katalog działań polegających wyłącznie na należytym utrzymaniu i konserwacji zabytku, a Spółka nadal realizuje ów proces inwestycyjny i również z tego względu brak jest jakichkolwiek podstaw do pozbawienia Spółki zwolnienia z podatku od nieruchomości. Zdaniem strony, okoliczności tych żaden z organów podatkowych nie wziął jednak pod uwagę, co stanowi rażące naruszenie przepisu art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej.
W ocenie strony skarżącej, organy podatkowe stwierdzając, że Spółce nie przysługuje zwolnienie od podatku od nieruchomości, uczyniły to w sposób dowolny, bez respektowania treści materialnych przepisów podatkowych, bez przeprowadzenia niezbędnego postępowania dowodowego, bez zastosowania instytucji współdziałania organów i bez koniecznego udziału strony, a tym samym z naruszeniem zasad obowiązujących w postępowaniu podatkowym.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o oddalenie skargi przytaczając argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i odnosząc się do zarzutów skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Skarga jest niezasadna.
Sąd administracyjny wyposażony został w funkcje kontrolne, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, Sąd ogranicza się do zbadania zgodności zaskarżonego rozstrzygnięcia z przepisami prawa (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej "p.p.s.a."). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W tak określonym zakresie kognicji Sąd ocenił, iż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w sposób powodujący konieczność jej wyeliminowania z porządku prawnego, zatem podlega oddaleniu.
W zakresie oceny stanu faktycznego ustalonego przez organy, należy podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (vide - wyrok NSA z 6 lutego 2008r. sygn. akt: II FSK 1665/06). Zatem oceniając stan faktyczny ustalony przez organy, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej (organy podatkowe), albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd.
Następnie podkreślić trzeba, że organ jest obowiązany do zgromadzenia dowodów tylko w takim zakresie, w jakim jest to niezbędne do ustalenia stanu faktycznego. Jeżeli organ podatkowy, na podstawie zebranych dowodów w toku postępowania może dokonać niebudzącego wątpliwości ustalenia stanu faktycznego, wówczas dalsze prowadzenie postępowania dowodowego nie jest zasadne.
W myśl sformułowanej w art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2004 r. Nr 93, poz. 894 ze zm.), zwanej dalej O.p., zasady swobodnej oceny dowodów, organ podatkowy rozważając wartość poszczególnych dowodów, jak również formułując wnioski na podstawie całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie jest związany żadnymi sztywnymi regułami określającymi wartość poszczególnych dowodów, ale kieruje się własnym przekonaniem, uwzględniając wiedzę, doświadczenie życiowe, prawa logiki, informacje wynikające z wzajemnych relacji między poszczególnymi dowodami. Dopóki granice swobodnej oceny dowodów nie zostaną przez organ orzekający przekroczone Sąd nie ma podstaw do podważania dokonanych w ten sposób ustaleń.
Mając powyższe na względzie, po analizie materiału dowodowego, Sąd doszedł do przekonania, że stanowisko organów podatkowych zawarte w zaskarżonej decyzji jest właściwe. Sąd pragnie przy tym wskazać, że w rozpoznawanej sprawie organy podatkowe zgromadziły (zapewniając stronie prawo do wzięcia czynnego udziału) i wszechstronnie oceniły zgodnie z art. 187 O.p. materiał dowodowy, czego potwierdzeniem jest drobiazgowe i analityczne uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Organy podatkowe wyczerpały swoje możliwości dowodowe i nie przekroczyły przy tym granic swobodnej oceny dowodów. Zasadność ocen i wniosków poczynionych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie zebranego materiału dowodowego, w świetle zasad logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, nie budzi wątpliwości. Dokonana przez organ ocena dowodów nie wykracza także poza granice wynikające z art. 191 O.p., nie nosi cech dowolności, czy powierzchowności.
Istota problemu prawnego, jaki zarysował się w sprawie, dotyczy kwestii, czy nieruchomość skarżącej Spółki podlega zwolnieniu od podatku na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, dalej u.p.o.l. oraz czy w przypadku braku przesłanek do zwolnienia stawka podatku powinna być taka jak dla przedsiębiorcy.
Z zebranego materiału dowodowego wynika, że skarżąca Spółka jest właścicielem zabudowanej nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 96, stanowiącej działkę o nr ewid. 143/1 w obrębie S-6 (Kw nr [...]), oznaczonej w ewidencji gruntów symbolem Bi - inne tereny zabudowane, o powierzchni 1483,00 m2, na której znajduje się budynek o powierzchni użytkowej 4.087,50 m2.
W przedmiotowej sprawie, skarżąca Spółka zadeklarowała pierwotnie 1.483,00 m2 powierzchni gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, korygując je następnie na grunty pozostałe, a ponadto wskazała na zwolnienie 4.087,50 m2 powierzchni użytkowej budynków z art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., zaś organ stwierdził, że 1.483,00 m2 powierzchni gruntów podlega stawce dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, a ponadto podlega opodatkowaniu 4.087,50 m2 powierzchni użytkowej budynków według stawki dla budynków związanych z prowadzeniem gospodarczej, która nie podlega zwolnieniu z art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., ze względu na brak utrzymywania i konserwowania budynku zgodnie z przepisami o ochronie zabytków.
Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 2 ust. 1 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają "nieruchomości lub obiekty budowlane", które enumeratywnie zostały wskazane w jego treści (grunt, budynek lub jego część, budowla lub jej część). Podatnikami tego podatku są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące, jak w analizowanej właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.). W myśl art. 4 ust. 1 ww. ustawy podstawę opodatkowania stanowi: dla gruntów - powierzchnia; dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa; dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 4-6 - wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego.
Z kolei w art. 1a ust. 1 pkt 3 tej ustawy ustawodawca wyjaśnił, że grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b nie ma zastosowania w tej sprawie), chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych.
Jak zasadnie wskazało SKO, sam fakt objęcia we władanie przez przedsiębiorcę nieruchomości powoduje, że staje się on posiadaczem w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. "Związek" z prowadzoną działalnością gospodarczą jest oparty na kryterium posiadania przez przedsiębiorcę, niezależnie od tego, czy nieruchomość jest w sposób faktyczny wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej. Tym różni się użyte w art. 1a ust. l pkt 3, art. 5 ust. 1 pkt 1 lit a, pkt 2 lit b i pkt 3 u.p.o.l. pojęcie "związania" z prowadzeniem działalności gospodarczej, od pojęcia "zajęcia" na prowadzenie działalności gospodarczej (występującego w szczególności w art. 2 ust. 2 u.p.o.l. w odniesieniu do gruntów rolnych), iż w pierwszym przypadku, tzn. "związania" z działalnością gospodarczą, wystarczy posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę, zaś w drugim przypadku, tzn. "zajęcia", konieczne podejmowanie przez przedsiębiorcę czynności o charakterze faktycznym, w tym przede wszystkim rzeczywistego wykorzystywania do prowadzenia działalności gospodarczej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2012 roku, o sygn. akt II FSK 1771/10). Różnego rodzaju obiekty niewykorzystywane lub takie, w których prowadzona jest działalność innego rodzaju, należy uznać za związane z działalnością gospodarczą. Tym samym co do zasady każda nieruchomość w posiadaniu przedsiębiorcy winna być opodatkowana według stawek przewidzianych dla gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z trzema wyjątkami wskazanymi w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
W postępowaniu podatkowym ustalono, że sporna nieruchomość była w 2013 r. w posiadaniu skarżącej Spółki, będącej przedsiębiorcą wpisanym w KRS pod nr [...], a jak wynika z wcześniejszych rozważań i przytoczonych przepisów, co do zasady nieruchomości, będące w posiadaniu przedsiębiorcy, są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. W przedmiotowej sprawie nie mamy niewątpliwie do czynienia z gruntem "pod jeziorami, zajętych na zbiorniki wodne retencyjne lub elektrowni wodnych". Jak wynika z ewidencji gruntów i budynków grunt został symbolem Bi - inne tereny zabudowane, tym samym podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Na gruncie tym, zgodnie z ewidencją gruntów i budynków, znajdują się pięciokondygnacyjny budynek biurowy nr 1 i jednokondygnacyjny inny budynek niemieszkalny nr 2, a tym samym nie ma w przedmiotowej sprawie wyłączenia z opodatkowania najwyższymi stawkami przewidzianego dla "budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami". Uzyskanie samego pozwolenia na budowę na zespół mieszkalno-usługowo-biurowy, jak słusznie stwierdziło SKO w zaskarżonej decyzji, nie powoduje zmiany charakteru budynku na budynek mieszkalny, skoro w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej na tej nieruchomości brak jest budynków mieszkalnych. W przedmiotowej sprawie strona nie podnosiła także "względów technicznych" z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., a zebrany w sprawie materiał dowodowy nie wskazuje na występowanie takich w przedmiotowej sprawie.
W ocenie Sądu, Kolegium prawidłowo oceniło, że wobec posiadania nieruchomości przez skarżącą Spółkę, będącą przedsiębiorcą, w sprawie mają zastosowanie stawki podatku przewidziane dla gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, gdyż nie zachodzą przyczyny uzasadniające zastosowanie niższych stawek.
Skarżąca Spółka powoływała się na zwolnienie z przepisu art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., zgodnie z którym zwalnia się od podatku od nieruchomości: grunty i budynki wpisane indywidualnie do rejestru zabytków, pod warunkiem ich utrzymania i konserwacji, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.
Przesłanki zwolnienia od opodatkowania podatkiem od nieruchomości uregulowane w art. 7 ust. 1 pkt 6 stanowią zatem:
- wpisanie nieruchomości indywidualnie do rejestru zabytków;
- utrzymanie i konserwacja zgodnie z przepisami o ochronie zabytków (wszelkie prace remontowe, konserwacyjne i pielęgnacyjne odbywają się w uzgodnieniu z konserwatorem zabytków);
- wyłączenie części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.
Warunki sformułowane w tej normie prawnej determinują nabycie uprawnienia do zwolnienia od podatku od nieruchomości. Dwie pierwsze ze wskazanych przesłanek omawianego zwolnienia podatkowego to przesłanki pozytywne, tzn. ich wystąpienie warunkuje uzyskania prawa do zwolnienia. Trzecia z nich zaś to przesłanka negatywna, jej zaistnienie przesądza o wyłączeniu z zakresu zwolnienia podatkowego. Przedmiotowe zwolnienie podatkowe jest uzależnione także od istnienia przesłanki należytego utrzymania obiektu, której ustalenie pozwala organowi podatkowemu na odstąpienie od fiskalnego obciążania właściciela zabytku w zakresie podatku od nieruchomości. Warunkiem uzyskania wnioskowanego przez skarżącego zwolnienia jest ustalenie stanu nieruchomości. Ustalenia tego organ może dokonać bądź w oparciu o materiały przedstawione przez stronę bądź informacje od organu posiadającego wiedzę specjalną w tej dziedzinie. Jednocześnie należy wskazać, że spełnienie warunku koniecznego, jakim jest utrzymanie i konserwacja zabytku odpowiednio do wymogów prawa, może być dowiedzione w dowolny, dopuszczalny prawem sposób. Podobnie, niespełnienie wskazanego kryterium, również powinno być wykazane odpowiednimi dowodami. Tak więc w toku postępowania podatkowego należy wykazać, że przedmiot opodatkowania jest utrzymywany i konserwowany, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, gdyż brak dowodów dostatecznie potwierdzających istnienie tej, pozytywnie sformułowanej, przesłanki skutkuje nieistnieniem uprawnienia do zwolnienia od podatku. Podkreślić należy, że omawiane zwolnienie podatkowe wynika z przepisu ustawowego i jego zastosowanie nie zależy ani od uznania administracyjnego organu podatkowego, ani od stosownego wniosku podatnika. Zwolnienie to jest obligatoryjnie stosowane w stosunku do każdego przedmiotu opodatkowania (gruntu lub budynku) wpisanego indywidualnie do rejestru zabytków, o ile spełnione są warunki wynikające z tego przepisu, a więc pod warunkiem utrzymania i konserwacji zabytku zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, oraz pod warunkiem, że obiekt nie jest zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej. Organ podatkowy, ustaliwszy w postępowaniu podatkowym, iż dana nieruchomość jest wpisana do rejestru zabytków, jest zobowiązany zbadać możliwość zastosowania zwolnienia podatkowego przewidzianego w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. Analiza treści powołanego przepisu wskazuje, że badanie to winno polegać na ustaleniu przesłanki zwolnienia, a mianowicie tego, czy nieruchomości wpisane indywidualnie do rejestru zabytków są utrzymywane i konserwowane zgodnie z przepisami o ochronie zabytków z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Z powyższego wynika, iż ocena zachowania się podatnika polegającego na "utrzymywaniu" i "konserwacji" gruntów i budynków powinna być dokonana z punktu widzenia przepisów o ochronie zabytków.
Przepisy o ochronie zabytków, do których ustawodawca odwołał się w wyżej wskazanej podatkowej normie prawnej, to przepisy ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Właściciel obiektu zabytkowego, w szczególności właściciel nieruchomości o charakterze zabytkowym, podlega różnym ograniczeniom w zakresie wykonywania uprawnień wynikających z przysługującego mu prawa własności, w tym w zakresie korzystania z takiej nieruchomości, oraz ciążą na nim różne obowiązki w zakresie opieki nad obiektem zabytkowym. Ograniczenia te i obowiązki wynikające z poszczególnych przepisów ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami są niewątpliwie większe od ograniczeń i obowiązków dotyczących każdego właściciela nieruchomości nie mającej charakteru zabytkowego i wynikających przede wszystkim z przepisów kodeksu cywilnego oraz przepisów o charakterze administracyjnym dotyczących gospodarowania nieruchomościami. Zwolnienie podatkowe określone w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. ma na celu m. in. zrekompensować właścicielowi nieruchomości zabytkowej ciążące na nim szczególne obowiązki i ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości, powodujące ograniczenia w gospodarczym wykorzystaniu nieruchomości i w czerpaniu zysków z jej posiadania. Zgodnie z art. 5 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami opieka nad zabytkiem sprawowana przez jego właściciela lub posiadacza polega, w szczególności, na zapewnieniu warunków: 1) naukowego badania i dokumentowania zabytku; 2) prowadzenia prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytku; 3) zabezpieczenia i utrzymania zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie; 4) korzystania z zabytku w sposób zapewniający trwałe zachowanie jego wartości; 5) popularyzowania i upowszechniania wiedzy o zabytku oraz jego znaczeniu dla historii i kultury. W świetle przepisu art. 3 pkt 6 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami pod pojęciem prac konserwatorskich należy rozumieć działania mające na celu zabezpieczenie i utrwalenie substancji zabytku, zahamowanie procesów jego destrukcji oraz dokumentowanie tych działań. Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami nie posługuje się pojęciem konserwacji a pojęciem prac konserwatorskich, jednakże pojęcie konserwacji bez wątpienia należy rozumieć tak jak pojęcie prac konserwatorskich.
Kontrolę przestrzegania i stosowania przepisów dotyczących ochrony zabytków i opieki nad zabytkami prowadzą organy nadzoru konserwatorskiego, a w szczególności wojewódzki konserwator zabytków lub działający z jego upoważnienia pracownicy (art. 38 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami). Skoro kontrola przestrzegania i stosowania przepisów prawa w zakresie opieki nad zabytkami jest prowadzona przez organy nadzoru konserwatorskiego, to słuszne jest stanowisko, że organy podatkowe przed wydaniem decyzji podatkowej, w razie wątpliwości, zwracają się do nadzoru konserwatorskiego o stosowne informacje dotyczące konkretnego obiektu zabytkowego i wywiązywania się przez podatnika z ciążących na nim obowiązków w zakresie opieki nad zabytkiem. Informacje udzielane przez właściwy organ nadzoru konserwatorskiego powinny dotyczyć kwestii związanych ze stanem danego obiektu, z konkretnymi obowiązkami ciążącymi na właścicielu tego obiektu, zwłaszcza wynikającymi z zaleceń i decyzji tego organu wydawanych na podstawie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Natomiast kwestia oceny, czy i w jakim zakresie spełniony został określony w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. warunek stosowania zwolnienia podatkowego, należy do organu podatkowego.
Poza sporem jest fakt wpisania do rejestru zabytków kamienicy przy ul. A 96, wzniesionej w 1912 roku, stanowiącej charakterystyczny przykład modernizmu w architekturze łódzkiej, pod nr A/72. Bezsporne jest również, że grunt przedmiotowej nieruchomości nie jest wpisany do tego rejestru.
Kwestią sporną jest natomiast wystąpienie drugiej przesłanki. Organy podatkowe wykazały, że budynki będące przedmiotem opodatkowania nie znajdowały się w stanie, który uzasadniałaby stwierdzenie, że są utrzymywane i konserwowane zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Oparły się w tym zakresie na wymienionych na stronach 12-14 zaskarżonej decyzji pismach [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków i działającego z upoważnienia Wojewody i na podstawie porozumienia z dnia 30 grudnia 2011 r. Miejskiego Konserwatora Zabytków, z których wynika, że przedmiotowa kamienica jest wyłączona z użytkowania, a właściciel budynku nie podjął żadnych działań zmierzających do utrzymywania go we właściwym stanie technicznym i estetycznym. Miejski Konserwator Zabytków w piśmie z dnia 8 lipca 2014 roku (k. 41), powołując się na zapisy z wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu 8 października 2012 roku, wskazał, że właściciel obiektu nie konserwuje i nie utrzymuje zabytku w należytym stanie. Podniósł, że kwestią zasadniczą jest czy podatnik utrzymuje i konserwuje nieruchomość zgodnie z przepisami ustawy o ochronie i opiece nad zabytkami, nie zaś czy podejmuje jakiekolwiek działania w tym zakresie. Nie wystarczy wykonanie wybranych prac na nieruchomości, czy poniesienie na nią jakiś nakładów finansowych (z. załączonych przez podatnika dokumentów wynika, że dokonał czyszczenia rynien, udrożnienia rur spustowych, załatania dziur w dachu oficyn, skuwania odspojonego tynku z bocznej elewacji oraz że obiekt był dozorowany, sprzątany i odśnieżany), aby można było mówić o utrzymywaniu i konserwacji zabytku w należytym stanie zgodnie z katalogiem działań wymienionych w ustawie. W toku kontroli przeprowadzonej przez pracowników Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków, w obecności pracowników Miejskiego Konserwatora Zabytków oraz pełnomocnika Spółki w dniu 8 października 2012 roku stwierdzono m.in. ubytki tynków na elewacjach, zalania ścian przenikające na stropy, brak oszklenia, zalania przy balkonach i parapetach, powodujące zniszczenia lica ścian (odpadanie tynków) i podłóg, roślinność na elewacjach, zniszczenia boazerii, uszkodzony otwór przy kartuszu nad obramieniem bramy wejściowej, nie zachowała się cała stolarka na pierwszym piętrze. [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków w piśmie z dnia 23 lipca 2014 roku (k. 44) podtrzymał stanowisko z dnia 18 kwietnia 2014 roku, wskazując na brak jakichkolwiek dokumentów np. zawiadomień o rozpoczęciu robót budowlanych, które sugerowałyby rozpoczęcie prac budowlanych zgodnie z zatwierdzonym projektem. Powołał się także na wyniki kontroli przeprowadzonej 8 października 2012 roku. Wskazał także, że kopia dziennika budowy wskazuje na formalne rozpoczęcie inwestycji dopiero na początku 2012 roku oraz praktyczny brak realizacji prac remontowych, budowlanych, czy też konserwatorskich, jedyne wpisy w dzienniku dotyczą formalnego przejęcia obowiązków przez kierownika budowy oraz inspektora nadzoru inwestorskiego oraz jednorazowego wyczyszczenia rynny z liści i udrożnienia rury spustowej, co trudno nazwać faktyczną realizacją prac określonych w pozwoleniu. Miejski Konserwator Zabytków w piśmie z dnia 7 października 2014 roku (k. 49) podtrzymał stanowisko wyrażone w pismach z dnia 25 marca 2014 roku oraz 8 lipca 2014 roku.
Reasumując stwierdzić należy, że przedmiotowy budynek położony w Łodzi, przy ul. A 96, został wpisany indywidualnie do rejestru zabytków, nie jest on zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej, jednakże jak wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie jest on utrzymywany i konserwowany zgodnie z przepisami ustawy o z dnia 23 lipca 2003 roku o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, co stanowi obligatoryjny warunek zwolnienia z art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. Powyższe wynika z pism Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków i Miejskiego Konserwatora Zabytków z dniach: 25 marca 2014 roku (k. 22), 1 kwietnia 2014 roku (k. 23), 18 kwietnia 2014 roku (k. 28), 8 lipca 2014 roku (k. 41), 23 lipca 2014 roku (k. 44), 7 października 2014 roku (k. 49). Spółka wprawdzie uzyskała uzgodnione z Konserwatorem pozwolenia na wykonanie prac zmierzających do remontu przedmiotowego budynku, jednakże ich nie wykonała. Jak wynika ze stanowiska [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków oraz Miejskiego Konserwatora Zabytków Spółka tym samym nie przeprowadziła zakładanych prac konserwatorskich, tzn. działań mających na celu zabezpieczenie i utrwalenie substancji zabytku, zahamowanie procesów jego destrukcji oraz dokumentowanie tych działań, prac restauratorskich i robót budowlanych przy budynku, a także nie utrzymuje zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie. Złożone przez Spółkę dokumenty, takie jak zaświadczenie z 18 lutego 2009 roku oraz dokumentacja architektoniczno-budowlana, jak również umowy na ochronę i sprzątanie obiektu, w ocenie Sądu, nie wykazują przeprowadzenia prac świadczących o utrzymaniu i konserwowaniu zabytku zgodnie z przepisami ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.
Zdaniem Sądu, stwierdzenie okoliczności wynikających z art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. nie wymaga zajęcia stanowiska w formie, o której mowa w art. 209 O.p. (zob. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2010 roku, o sygn. akt II FSK 343/09; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 października 2010 roku, o sygn. akt I SA/Wa 1154/10; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 24 listopada 2010 roku, o sygn. akt I SA/Op 547/10). Wobec powyższego złożenie wniosku o wydanie zaświadczenia nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 O.p., bowiem zawieszenie postępowania i odłożenie decyzji w czasie może odnosić się tylko do takich sytuacji, w których organ rozpatrujący sprawę nie może jej rozstrzygnąć ze względu na pojawienie się zagadnienia wstępnego wymagającego uprzedniego odrębnego rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd. W niniejszej sprawie okoliczności wskazujące na brak utrzymywania i konserwowania zgodnie z przepisami ustaw o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami zostały stwierdzone dopuszczalnymi przez prawo dowodami z pism Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków i Miejskiego Konserwatora Zabytków. Natomiast zaświadczenie stwierdzające utrzymywanie i konserwowanie zabytków z dnia 18 lutego 2009 roku, jak zasadnie stwierdziły organy obu instancji, było aktualne na dzień 18 lutego 2009 roku i nie dowodzi występowania tej okoliczności w późniejszym czasie, gdyż dotyczy ono stanu faktycznego zbadanego na moment wydania tego zaświadczenia.
W tym stanie rzeczy, słuszne jest stanowisko organów, że wobec braku występowania wszystkich łącznych przesłanek wskazanych w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. przedmiotowy budynek nie korzysta z tego zwolnienia, co powoduje, że jako będący w posiadaniu przedsiębiorcy, podlega opodatkowaniu według stawki przewidzianej w art. 5 pkt 2 lit b) u.p.o.l., tzn. dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Grunt położony pod przedmiotowym budynkiem, jako nie wpisany indywidualnie do rej estru zabytków, także nie podlega zwolnieniu art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., a zatem jako będący w posiadaniu przedsiębiorcy, podlega opodatkowaniu według stawki przewidzianej w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit a) u.p.o.l., tzn. dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Tym samym w przedmiotowej sprawie na Spółce ciąży obowiązek podatkowy z tego tytułu, a wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wskazana w deklaracji i jej korekcie, co dało organowi podstawę do określenia wysokości zobowiązania podatkowego.
Mając na uwadze powyższe, zdaniem Sądu, nie doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego i procesowego, a to skutkuje oddaleniem skargi, jako nieuzasadnionej, na podstawie art. 151 p.p.s.a.
P.C.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło