I SA/Łd 72/19

Dnia 6 maja 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Sędzia WSA Joanna Tarno po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2019 roku na posiedzeniu niejawnym zażalenia pełnomocnika strony skarżącej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 marca 2019 r. sygn. akt I SA/Łd 72/19 w sprawie ze skargi G. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. (obecnie: Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł.) z dnia [...] r. nr UNP: [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2010 roku p o s t a n a w i a: 1. uchylić postanowienie zawarte w pkt 2 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 marca 2019 r. sygn. akt I SA/Łd 72/19; 2. zasądzić od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. na rzecz skarżącego kwotę 15.167 (piętnaście tysięcy sto sześćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. oddalić wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi po rozpoznaniu skargi G.W. wyrokiem z dnia 20 marca 2019 r., sygn. akt I SA/Łd 72/19 w pkt 1 uchylił zaskarżoną decyzję oraz w pkt 2 zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. na rzecz skarżącego kwotę 12.992 (dwanaście tysięcy dziewięćset dziewięćdziesiąt dwa) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 11 kwietnia 2019 r. pełnomocnik skarżącego wniósł zażalenie na postanowienie zawarte w pkt 2 powyższego wyroku. Sądowi pierwszej instancji zarzucił naruszenie: 1. art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej: "P.p.s.a." na skutek lakonicznego uzasadnienia postanowienia w przedmiocie zasądzenia od organu na rzecz skarżącego kosztów w wysokości 12.992 zł na skutek w szczególności nie wskazania przepisów prawnych, nieokreślenia, co składa się na zasądzoną kwotę 12.992 zł, jak również zbyt lakoniczne odniesienie się do kwestii wniosku o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w wysokości dwukrotnej stawki minimalnej oraz nieodniesienia się przez Sąd do podanych na rozprawie w dniu 20 marca 2019 r. dwóch prawomocnych wyroków tegoż Sądu z dnia 9 sierpnia 2017 r. I SA/Łd 629/17, z dnia 18 lipca 2017 r. I SA/Łd 579/17, z których wynikało, że w tożsamym stanie faktycznym ten sam Sąd zasądził na rzecz strony koszty wynagrodzenia pełnomocnika w wysokości dwukrotnej stawki minimalnej, 2. art. 200 P.p.s.a. , art. 205 § 2 P.p.s.a., § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 7, § 15 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. 2018.265) poprzez zasądzenie od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, które nie odpowiadają kosztom poniesionym przez skarżącego, w tym nawet kosztom minimalnego wynagrodzenia pełnomocnika, kosztom wpisu od skargi, opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, jak również oddalenie wniosku o zasądzenie kosztów dwukrotnego wynagrodzenia pełnomocnika pomimo zachodzących w sprawie okoliczności wymienionych w § 15 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., 3. art. 32 ust. 1 Konstytucji na skutek nierównego potraktowania G. W. w stosunku do skarżących w sprawach sądowych prowadzonych przez WSA w Łodzi pod sygn. akt I SA/Łd 629/17, I SA/Łd 579/17 w sytuacji, gdy wszyscy skarżący byli w zbliżonej sytuacji faktycznej, a jedynie skarżący w sprawach I SA/Łd 629/17, I SA/Łd 579/17 otrzymali zwrot kosztów wynagrodzenia pełnomocnika w dwukrotnej stawce minimalnej, 4. art. 45 ust. 1 Konstytucji, gdyż nierówne potraktowanie G. W. w stosunku do skarżących w sprawach prowadzonych przez WSA w Łodzi pod sygn. akt I SA/Łd 629/17,1 SA/Łd 579/17 jawi się jako niesprawiedliwe. Mając na uwadze powyższe pełnomocnik wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i zasądzenie od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. na rzecz skarżącego kosztów postępowania w wysokości 25.967 zł i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia w zaskarżonym zakresie i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania zażaleniowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. W myśl art. 195 § 2 P.p.s.a., jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. W ocenie Sądu, zażalenie strony skarżącej w niniejszej sprawie jest oczywiście uzasadnione, chociaż nie zasługuje na uwzględnienie w całości. Sąd, zasądzając na rzecz strony skarżącej od organu administracji publicznej kwotę 12.992 zł (dwanaście tysięcy dziewięćset dziewięćdziesiąt dwa) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 marca 2019 r., sygn. akt I SA/Łd 72/19, wyjaśnił, że podstawę prawną w tym zakresie stanowił art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. Z powyższego nie wynika jednak, w jaki sposób Sąd wyliczył kwotę zasądzonych kosztów sądowych, co zresztą podniósł profesjonalny pełnomocnik strony skarżącej, a podzielił Sąd w składzie orzekającym w dniu dzisiejszym. Ponadto orzekając wyrokiem z dnia 20 marca 2019 r., Sąd zasądził kwotę kosztów sądowych w wysokości niższej niż powinno to wynikać z przepisów prawa. Z tych względów, Sąd w dniu dzisiejszym zasądził od organu administracji publicznej na rzecz strony skarżącej tytułem zwrotu kosztów postępowania kwotę w wysokości 15.167 zł (piętnaście tysięcy sto sześćdziesiąt siedem), na którą składają się: koszty zastępstwa procesowego radcy prawnego w kwocie określonej zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych w brzmieniu nadanym rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie opłat za czynności radców prawnych, tj. 10.800 zł (dziesięć tysięcy osiemset) oraz kwota wpisu sądowego od skargi, tj. 4.350 zł (cztery tysiące trzysta pięćdziesiąt) i 17 zł - opłata skarbowa od pełnomocnictwa. Tytułem wyjaśnienia dodać należy, że zastosowanie w niniejszej sprawie przepisów rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. w nowym brzmieniu, wynikającym z treści rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie opłat za czynności radców prawnych, stanowi konsekwencję § 2 rozporządzenia zmieniającego, zgodnie z którym do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Linię wytyczającą granicę czasową między stosowaniem rozporządzenia z 22 października 2015 r. w pierwotnym brzmieniu, a zastosowaniem rozporządzenia z 3 października 2016 r. wyznacza moment zakończenia postępowania w instancji, w której się to postępowanie toczyło w dacie wejścia w życie rozporządzenia z 3 października 2016 r. Momentem tym jest oczywiście chwila wydania orzeczenia kończącego postępowanie w danej instancji. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie postępowanie sądowoadministracyjne zostało wszczęte skargą wniesioną w dniu 1 lutego 2016 r. w momencie wydania przez WSA w Łodzi w dniu 31 maja 2016 r. (sygn. akt I SA/Łd 216/16) wyroku oddalającego skargę nastąpiło zakończenie postępowania w tej instancji. Wskutek wniesienia od tego wyroku skargi kasacyjnej zostało zainicjowane postępowanie drugoinstancyjne, które trwało w chwili wejścia w życie rozporządzenia z 6 października 2016 r. (tj. w dniu 27 października 2016 r.). Postępowanie w tej instancji uległo zakończeniu w dniu 9 października 2018 r., kiedy Naczelny Sąd Administracyjny wydał wyrok (sygn. akt I FSK 1789/16), którym uchylił zaskarżony wyrok WSA w Łodzi i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Oznacza to, że w dniu 9 października 2018 r. doszło w tej sprawie do zakończenia postępowania w danej instancji w rozumieniu § 2 rozporządzenia z 3 października 2016 r., tj. przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Zatem po tym dniu w sprawie powinno mieć zastosowanie rozporządzenie z 22 października 2015 r. w nowym brzmieniu i na podstawie przepisów tego rozporządzenia należało obliczyć koszty zastępstwa procesowego w ponownie prowadzonym postępowaniu. Odnośnie wniosku o zasądzenie podwójnej stawki kosztów zastępstwa procesowego, Sąd ocenił, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Z akt sprawy nie wynika bowiem, aby po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego pełnomocniczka dokonywała jakichś dodatkowych czynności. Również w poprzednim postępowaniu pełnomocniczka jedynie złożyła skargę i uczestniczyła w rozprawie. Odnośnie wniosku o zwrot kosztów postępowania zażaleniowego, należy wskazać, że zgodnie z art. 227 § 1 i § 2 P.p.s.a., w przypadku zażaleń na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy, od zażaleń tych nie pobiera się opłat sądowych. Odnośnie orzeczenia o kosztach zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym (pkt 3 postanowienia), to brak jest podstaw do zasądzenia tych kosztów. Jak wynika z art. 209 P.p.s.a., w innych przypadkach niż orzeczenie uwzględniające skargę (art. 200) oraz orzeczenie, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 P.p.s.a., sąd nie rozstrzyga o zwrocie kosztów postępowania. Nadto art. 197 § 2 P.p.s.a. nie zawiera odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów o zwrocie kosztów postępowania między stronami w postępowaniu zażaleniowym (por. M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 527 oraz postanowienie WSA w Warszawie z dnia 25 czerwca 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 1316/17). Nie istnieje zatem podstawa prawna do rozstrzygnięcia o kosztach wynagrodzenia pełnomocnika w orzeczeniu wydanym na podstawie art. 195 § 2 P.p.s.a. (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 2012 r., sygn. akt II GZ 395/12). Stanowisko takie jest ugruntowane w orzecznictwie (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r., I OPS 4/07 oraz postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 10 kwietnia 2018 r., I OZ 313/18; z dnia 3 kwietnia 2018 r., II FZ 115/18; z dnia 18 stycznia 2018 r., II GZ 950/17, a także: M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Komentarz do art. 209 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zawarty w systemie LEX). Dodatkowym argumentem przemawiającym za brakiem możliwości zasądzenia kosztów postępowania zażaleniowego, jest przepis art. 179a P.p.s.a., który przewiduje możliwość orzeczenia przez wojewódzki sąd administracyjny o zwrocie kosztów postępowania w ramach postępowania autokontrolnego wywołanego skargą kasacyjną. Tego rodzaju uprawnienie nie zostało przewidziane w ramach uprawnień autokontrolnych wynikających z art. 195 § 2 P.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 195 § 2, art. 200 i art. 205 § 2 oraz art. 209 P.p.s.a. w związku § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) oraz § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 265 ze zm.), orzekł jak w pkt 1, 2 i 3 sentencji postanowienia. Ake.