II SA/Łd 210/09
WyrokWSA w Łodzi2009-05-28
Skład orzekający: Arkadiusz Blewązka, Renata Kubot-Szustowska, Czesława Nowak-Kolczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, opierając się na art. 138 § 2 KPA, w sytuacji gdy organ pierwszej instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, a jedynie wydał decyzję o sprzeciwie?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 KPA, ponieważ organ pierwszej instancji nie przeprowadził wymaganego postępowania wyjaśniającego, a jedynie wydał decyzję o sprzeciwie, opierając się na domniemaniach dotyczących zagrożenia bezpieczeństwa i uciążliwości. Brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organ pierwszej instancji stanowiło rażące naruszenie przepisów postępowania, co uzasadniało zastosowanie trybu kasacyjnego przez organ odwoławczy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta Ł. o sprzeciwie wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na instalacji urządzenia reklamowego. Organ pierwszej instancji wniósł sprzeciw, uznając, że inwestycja wymaga pozwolenia na budowę i ustalenia warunków zabudowy ze względu na wielkogabarytowość, agresywne oddziaływanie i potencjalne zagrożenie bezpieczeństwa. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję, uznając sprzeciw za przedwczesny z powodu braków w zgłoszeniu i braku przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organ pierwszej instancji. Sąd administracyjny oddalił skargę na decyzję Wojewody.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska Protokolant Asystent sędziego Agnieszka Gortych-Ratajczyk po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2009 r. na rozprawie sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych oddala skargę. LS
Wojewoda {...} decyzją z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]), na podstawie przepisu art. 138 par. 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania H. Sp. z o. o. w W., od decyzji Prezydenta Miasta Ł. Nr [...], z dnia [...], wnoszącej sprzeciw w sprawie zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na instalacji urządzenia reklamowego w formie kasetonu diodowego w Ł. przy ul. P. – uchylił w całości zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temuż organowi.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, iż w dniu 25 listopada 2008 r. do organu administracji architektoniczno – budowlanej zostało doręczone zgłoszenie H. Sp. z o. o. w W. dotyczące zamiaru wykonania "instalacji urządzenia reklamowego w formie kasetonu diodowego zgodnie z załączonym projektem na działce położonej w Ł., przy ul. P. ". Następnie organ wskazał, iż decyzją z dnia [...], Nr [...] Prezydent Miasta Ł., na podstawie przepisu art. 30 ust. 7 pkt 1 i 4, w związku z art. 30 ust. 5 oraz art. 29 ust. 2 pkt 6 i art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane, zgłosił sprzeciw w sprawie wykonania robót budowlanych związanych z instalacją urządzenia reklamowego w formie kasetonu diodowego i nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie tychże robót budowlanych. W uzasadnieniu powyższej decyzji stwierdzono, że inwestor ma zamiar wybudować urządzenie reklamowe wielkogabarytowe, które swoim agresywnym oddziaływaniem zmienia sposób zagospodarowania terenu, w związku z czym wymaga ustalenia warunków zabudowy, w drodze decyzji administracyjnej. Organ pierwszej instancji wskazał ponadto, że przedmiotowe urządzenie reklamowe ze względu na swoje rozmiary może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, zarówno w czasie montażu, jak i użytkowania, a także może być ono uciążliwe dla użytkowników jezdni oraz mieszkańców sąsiednich nieruchomości, w związku z czym zachodzą okoliczności wskazane w przepisie art. 30 ust. 7 pkt 1 i 4 ustawy – Prawo budowlane.
Wojewoda {...} podniósł także, że organ pierwszej instancji wyjaśnił, iż nie wydał postanowienia o konieczności uzupełnienia zgłoszenia, pomimo stwierdzonych braków w postaci nie dołączenia dokumentacji dotyczącej przyłącza elektroenergetycznego oraz braku wskazania terminu rozpoczęcia robót, ponieważ również w przypadku uzupełnienia tychże braków organ administracji wniósłby sprzeciw wobec zgłoszonych robót budowlanych.
Od powyższej decyzji organu pierwszej instancji odwołała się H. Sp. z o. o. w W. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości
Organ odwoławczy rozpatrując wniesione odwołanie wskazał, iż zgodnie z przepisem art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy – Prawo budowlane nie wymaga pozwolenia na budowę wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Nadto organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z przedłożoną dokumentacją projektową inwestor ma zamiar wybudować urządzenie reklamowe w formie kasetonu diodowego z ekranem o wymiarach 10,0 x 6,0 m zamontowanym na wysokości 5,0 m nad poziomem terenu na konstrukcji wsporczej w postaci słupa kratowego z profili stalowych, posadowionego na fundamencie betonowym, blokowym (balaście) o wymiarach 5,6 x 4,2 x 0,7 m, postawionym bezpośrednio na terenie.
Dalej organ odwoławczy podał, iż organ pierwszej instancji, wydając w oparciu o przepis art. 30 ust. 7 ustawy – Prawo budowlane decyzję o sprzeciwie i nakładając na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę uzasadnił swoje stanowisko jedynie tym, że wykonanie zgłoszonych robót budowlanych "może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, zarówno w czasie montażu jak i w czasie użytkowania". Organ ten stwierdził także, że reklama taka ma agresywne oddziaływanie i zmienia sposób zagospodarowania terenu.
W ocenie organu odwoławczego organ pierwszej instancji wydał decyzję opierając się na domniemaniu – nie popartym żadnymi dowodami – o zagrożeniu bezpieczeństwa ludzi i mienia, nie wiedząc nawet w jaki sposób inwestor zamierza przeprowadzić prace instalacyjno – montażowe przedmiotowego obiektu budowlanego, za pomocą jakich urządzeń oraz pod czyim nadzorem. Dopiero poczynienie przez organ administracji takich ustaleń może prowadzić do wniosku o ewentualnym zagrożeniu bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Dodatkowo organ odwoławczy wskazał, iż organ administracji musi wykazać, z jakimi konkretnie zagrożeniami może wiązać się podjęcie realizacji zgłoszonych robót budowlanych oraz powołać konkretne przepisy dające podstawę do przyjęcia prawdopodobieństwa ich wystąpienia (wyrok WSA w Ł. z dnia 27.08.2008 r., sygn. Akt II SA/Łd 169/08).
Organ odwoławczy wskazał także, że w przypadku, gdy organ administracji uzna, iż zgłoszenie nie odpowiada wymaganiom wynikającym z przepisów prawa, to dysponuje środkami pozwalającymi uzupełnić te braki. Przepis art. 30 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane stanowi bowiem, że "w razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia właściwy organ nakłada, w drodze postanowienia, na zgłaszającego obowiązek uzupełnienia, w określonym terminie, brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia – wnosi sprzeciw, w drodze decyzji". Konkludując organ odwoławczy podał, iż sprzeciw wydany przez Prezydenta Miasta Ł. był przedwczesny, bowiem załączone do zgłoszenia dokumenty są niekompletne lub zawierają braki (do zgłoszenia została dołączona kserokopia odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego, która nie jest urzędowo poświadczona, brak dokumentacji dotyczącej przyłącza energetycznego oraz terminu rozpoczęcia zgłoszonej inwestycji). Organ odwoławczy przyznał, że część brakujących dokumentów inwestor dołączył do odwołania (dokument KRS poświadczony za zgodność z oryginałem i wskazał termin rozpoczęcia zgłoszonej inwestycji).
W tym stanie sprawy organ odwoławczy postanowił uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdyż rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Organ podniósł, że nie może samodzielnie przeprowadzić takiego postępowania, bowiem wówczas naruszałby zasadę dwuinstancyjności postępowania, której istota polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy.
Organ odwoławczy wskazał nadto, iż organ pierwszej instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy powinien wydać postanowienie wzywające inwestora do uzupełnienia zgłoszenia o dokumentację dotyczącą przyłącza energetycznego i jeśli uzna za konieczne, przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy dla planowanego zamierzenia, biorąc pod uwagę charakter handlowy terenu gdzie przedmiotowe urządzenie reklamowe ma być zainstalowane, a co za tym idzie uwzględniając mnogość postawionych już w tym miejscu reklam.
W dniu 25 lutego 2009 r. H. Sp. z o.o. w W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. skargę na powyższą decyzję Wojewody {...}ego uchylającą decyzję Prezydenta Miasta Ł. i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Powyższej decyzji zarzucono:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności przepisu art. 3 ust. 6 oraz art. 30 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 roku, Nr 156, poz. 1118 ze zm.),
2. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności przepisów art. 6, art. 7, art. 11, art. 77, art. 107, art. 138 par. 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071) poprzez niedopełnienie obowiązku zebrania i zbadania materiału dowodowego w sposób wyczerpujący oraz wyczerpującego objaśnienia stanu faktycznego, a wręcz pominięcia niektórych ustaleń faktycznych oraz nieuzasadnione przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji,
Mając na uwadze powyższe zarzuty strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody {...} oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł., Nr [...] z dnia [...], ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody {...} i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ drugiej instancji.
W uzasadnieniu skargi wskazano, iż w dniu 25 listopada 2008 r. wpłynęło do organu administracji pierwszej instancji zgłoszenie H. Sp. z o.o. w W. dotyczące zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na instalacji urządzenia reklamowego w formie kasetonu diodowego zgodnie z załączonym projektem, na działce położonej w Ł. przy ul. P. W dniu [...] Prezydent Miasta Ł. wydał decyzję Nr [...]wnoszącą sprzeciw wobec zgłoszenia. W uzasadnieniu tejże decyzji wskazano, iż zgłoszona inwestycja wymaga uzyskania pozwolenia na wykonywanie robót budowlanych oraz, że z załączonej dokumentacji wynika, iż inwestor ma zamiar wybudować urządzenie reklamowe wielkogabarytowe, które swoim agresywnym oddziaływaniem zmienia sposób zagospodarowania terenu, w związku z czym wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Organ pierwszej instancji wskazał ponadto, że przedmiotowe urządzenie narusza przepis art. 30 ust. 7 pkt 1 i 4 ustawy – Prawo budowlane. Nadto organ ten wyjaśnił, że nie wydał postanowienia o konieczności uzupełnienia zgłoszenia, pomimo stwierdzonych braków w postaci nie dołączenia dokumentacji dotyczącej przyłącza elektroenergetycznego oraz braku wskazania terminu rozpoczęcia robót, ponieważ również w przypadku uzupełnienia powyższych braków organ administracji wniósłby sprzeciw wobec zgłoszonych robót budowlanych. Dalej w uzasadnieniu skargi podniesiono, że wskutek odwołania inwestora w dniu 14 stycznia 2009 r. Wojewoda {...} wydał decyzję Nr [...], którą uchylił zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta Ł. Nr [...], z dnia [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
Zdaniem strony skarżącej organ odwoławczy wydając swą decyzję nie przeanalizował kwestii dotyczącej błędnego uznania, iż inwestor ma zamiar wybudowania urządzenia reklamowego oraz nie odniósł się w żaden sposób do kwestii rozróżnienia kluczowych dla toczącego się postępowania pojęć "budowy" i "instalacji". Strona skarżąca wyjaśniała, iż stosownie do treści art. 3 pkt 6 ustawy – Prawo budowlane przez pojęcie "budowy" rozumieć należy bądź to wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, bądź to odbudowę, rozbudowę czy nadbudowę obiektu budowlanego. Natomiast pojęcie "instalacji" zostało wyjaśnione w wyroku WSA w Warszawie z dnia 8 września 2005 r. w sprawie sygn. akt: VII SA/Wa 14/05, w którym wskazano, że "instalacja urządzenia reklamowego oznacza montaż elementów, łącznie tworzących urządzenie reklamowe. Inaczej mówiąc, instalowanie urządzenia reklamowego polega na wykonywaniu szeregu czynności montażowych prowadzących do umieszczania urządzenia reklamowego w określonym miejscu, w tym również na gruncie" (tak również WSA w Warszawie w wyroku z dnia 31 marca 2005 r. w sprawie sygn. akt: VII SA/Wa 300/04).
Strona skarżąca podkreśliła, że bezsprzecznie inwestycja zgłoszona w niniejszej sprawie polega na instalacji urządzenia reklamowego na działce przy ul. P. w Ł., bowiem części składowe przedmiotowego urządzenia, to jest między innymi kaseton diodowy oraz konstrukcja wsporcza w postaci słupa kratowego i betonowego balastu mogą zostać wykonane w każdym dowolnie wybranym, przystosowanym do tego typu działań, miejscu. Na działce przy ul. P. w Ł. inwestor zamierza jedynie dokonać montażu tychże części składowych tak, aby stworzyły całość urządzenia reklamowego.
Strona skarżąca zwróciła także uwagę na wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 stycznia 2006 r., w sprawie sygn. akt: VII SA/Wa 1048/05, w którym wskazano, że: "instalacja urządzenia reklamowego na gruncie nie jest wykonywaniem obiektu budowlanego w określonym miejscu. Umieszczenie urządzenia reklamowego, które nie musi być wykonywane (budowane) w określonym miejscu, należy zaliczyć do instalowania takiego urządzenia jako mieszczącego się w dyspozycji przepisu art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane" oraz na "Opinię w sprawie instalowania urządzeń reklamowych w świetle przepisów Prawa budowlanego" wydaną przez prof. dr hab. A. J., w związku z inwestycjami prowadzonymi przez H. Sp. z o.o. w W.. Zgodnie z powyższą opinią "instalować" oznacza tyle co zakładać urządzenie techniczne, a więc prowadzić roboty budowlane np. w postaci montażu obiektu budowlanego. Urządzenia reklamowe należą zaś do kategorii obiektów budowlanych zgodnie z art. 3 pkt 3, w związku z art. 3 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane. W opinii tej wskazano także, że "jeżeli częścią instalowania urządzenia reklamowego jest wzniesienie jakiejś konstrukcji, będącej elementem tego urządzenia i połączenie jej z podłożem (gruntem, budynkiem lub budowlą) spełniona jest dyspozycja art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane".
Strona skarżąca konkludowała, że niezależnie od powyższych faktów organy administracji uznały arbitralnie, że inwestor zamierza "wybudować" urządzenie reklamowe nie motywując w jakikolwiek sposób przyjętego przez siebie stanowiska oraz nie podając argumentów świadczących o tym, że zgłoszenie obejmuje "budowę" urządzenia reklamowego, a nie zaś jego "instalację". Dalej skarżąca Spółka podniosła, iż o ile tok rozumowania dotyczący rozważanej kwestii przyjęty przez organ pierwszej instancji – choć w ocenie strony skarżącej sam w sobie nieprawidłowy – nie stoi w sprzeczności z innymi założeniami przyjętymi przez ten organ, bo w swej decyzji organ pierwszej instancji konsekwentnie przyjął, że zgłoszona inwestycja narusza przepis art. 30 ust. 7 pkt 1 i 4 ustawy – Prawo budowlane, co w rezultacie skutkował obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę przez inwestora, o tyle organ odwoławczy z jednej strony, już na wstępie swoich rozważań jednoznacznie przyjął, iż "inwestor ma zamiar wybudować urządzenie reklamowe", zatem co do zasady planowana przez niego inwestycja nie może korzystać z trybu zgłoszenia, zaś dalej organ ten uznał że "należy wykazać w sposób nie budzący wątpliwości zasadność odstąpienia od uproszczonego trybu zgłoszenia, bowiem przepis art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego w żadnym razie nie powinien być stosowany jako zasada". W ten sposób – zdaniem strony skarżącej – organ odwoławczy podważył teorię organu pierwszej instancji dotyczącą wprowadzenia – poprzez instalację zgłoszonego urządzenia reklamowego – zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz wprowadzenia ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. W ocenie podmiotu skarżącego powyższe stwierdzenie organu odwoławczego bezwzględnie podważyło teorię dotyczącą zasadności odstąpienia w przypadku przedmiotowej inwestycji od trybu zgłoszenia. Organ odwoławczy nie wskazał przy tym na żadne zarzuty dotyczące naruszenia przez inwestora przepisu art. 30 ust. 7 ustawy – Prawo budowlane oraz nie zasugerował organowi pierwszej instancji zażądania od inwestora jakichkolwiek dokumentów wykluczających fakt naruszenia tegoż przepisów. Powyższe stwierdzenie w połączeniu z przytoczeniem przez organ odwoławczy przepisu art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy – Prawo budowane stanowiącego, iż "instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę (który bezwzględnie obejmuje również instalację urządzenia reklamowego zgłoszonego przez H. Sp. z o.o.) jednoznacznie zdaniem strony skarżącej wskazuje na fakt, iż organ, który początkowo mówił, że inwestor ma zamiar wybudować urządzenie reklamowe, w dalszych rozważaniach uznał jednak, że zgłoszenie inwestora nie naruszyło przepisu art. 30 ust. 7 ustawy – Prawo budowlane, zatem zasadne jest skorzystanie z trybu zgłoszenia. Konkludując strona skarżąca wskazała, iż powyższe okoliczności świadczą bezwzględnie o nieznajomości przepisów ustawy – Prawo budowlane oraz braku umiejętności ich jednolitej interpretacji na potrzeby wydawanych decyzji.
Zdaniem strony skarżącej zarówno decyzja Prezydenta Miasta Ł., jak i decyzja Wojewody {...} wydane zostały z rażącym naruszeniem przepisów ustawy – Prawo budowlane. Organy administracji błędnie zasugerowały, iż inwestor zamierza "wybudować urządzenie reklamowe" na działce położonej przy ul. P. w Ł., nie uzasadniając w jakikolwiek sposób przyjętego przez siebie stanowiska. Z drugiej zaś strony organ odwoławczy wprowadził chaos interpretacyjny dotyczący zastosowania oraz interpretacji przepisów ustawy – Prawo budowlane.
Dalej podniesiono w uzasadnieniu skargi, iż zgodnie z brzmieniem przepisu art. 30 ust 2 ustawy – Prawo budowlane, wystosowane przez organ żądanie uzupełnienia zgłoszenia o odpowiednie szkice lub rysunki, pozwolenia, uzgodnienia i opinie ograniczone jest zapisem "wymagane innymi przepisami". Powyższe uregulowanie jednoznacznie wskazuje, że organ administracji nie może w sposób dowolny żądać jakichkolwiek dokumentów, zaś jeżeli żąda uzupełnienia zgłoszenia o dokumenty wymagane innymi przepisami winien w tym zakresie wskazać podstawę prawną swojego żądania. W przedmiotowej sprawie organy administracji nie uczyniły tego bezpodstawnie sugerując jakoby do zgłoszenia wymagana była dokumentacja dotycząca przyłącza elektroenergetycznego. Strona skarżąca podkreśliła, że powyższe żądanie nie znajduje żadnych podstaw faktycznych i prawnych naruszając tym samym przepis art. 30 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane.
Dalej skarżąca Spółka podniosła, iż uwzględniając treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji, wypada uznać, iż organ odwoławczy nie wskazał wprost na obowiązek uzupełnienia zgłoszenia o decyzję o warunkach zabudowy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii pozostawia bowiem do swobodnego uznania organowi pierwszej instancji. Niemniej jednak na potrzeby niniejszej skargi Spółka wskazała, iż bezzasadny jest zarzut podniesiony przez organ pierwszej instancji dotyczący wymogu uzyskania przez inwestora decyzji o warunkach zabudowy ze względu na fakt, iż planowane urządzenie reklamowe miałoby rzekomo zmienić sposób zagospodarowanie terenu. Strona skarżąca wyjaśniła, iż pojęcie "zmiany zagospodarowania terenu" jest niedookreślone, dlatego też organ, który uznaje decyzję o warunkach zabudowy za niezbędną do wydania zgody na zgłoszone roboty budowlane winien szczegółowo uzasadnić swoje stanowisko. W skardze powołując się na wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 stycznia 2007 r., w sprawie sygn. akt: IV SA/Wa 1334/06 wskazano, że takie żądanie organu wymaga oceny konkretnych okoliczności przez osobę fachowo do tego przygotowaną (posiadającą wiedzę urbanistyczno – architektoniczną) i dopiero taka ocena, zastosowana do indywidualnego przypadku może stanowić podstawę do stwierdzenia, czy doszło do zmiany zagospodarowania terenu. Konkludując strona skarżąca podniosła, iż organ administracji bezpodstawnie i w sposób nie znajdujący uzasadnienia w przepisach prawa wskazał na wymóg uzyskania przez inwestora decyzji o warunkach zabudowy.
Niezależnie od powyższego strona skarżąca podkreśliła, iż niedorzeczne jest żądanie decyzji o warunkach zabudowy – ze względu na agresywne oddziaływanie inwestycji w stosunku do terenów sąsiednich – w stosunku do terenu mającego – jak to wskazał organ odwoławczy – charakter handlowy oraz charakteryzującego się mnogością reklam.
Strona skarżąca wskazała nadto, że dla terenu planowanej inwestycji obowiązuje Uchwała Nr [...] Rady Miejskiej w Ł., z dnia [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obszaru Miasta Ł.. Tak więc postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy może zostać zawieszone na czas do 12 miesięcy od dnia złożenia wniosku – zgodnie z przepisem art. 62 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Skarżąca Spółka podniosła, iż mając na uwadze praktykę stosowaną przez organy administracji w całym kraju inwestor nie ma w istocie realnej możliwości uzyskania decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowego terenu, a tym samym uzupełnienia zgłoszenia zgodnie z żądaniem organu. Postępowanie w sprawie wydania decyzji zostałoby bowiem zawieszone ze względu na przystąpienie gminy do opracowania planu miejscowego zgodnie z Uchwałą Nr [...].
Konkludując strona skarżąca wskazała, iż zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 13 kwietnia 2007 r., w sprawie sygn. akt: II OSK 625/06 "Decyzja administracyjna, aby można ją było uznać za prawidłową, powinna nakładać na adresata obowiązki, których wykonanie jest fizycznie i prawnie możliwe. Nie jest dopuszczalne nakładanie na stronę obowiązku, zgodnego z prawem, lecz niewykonalnego z przyczyn technicznych, i jednocześnie przerzucanie na nią obowiązku poszukiwania innych sposobów usunięcia stwierdzonych uchybień".
Odnosząc się do naruszenia przepisu art. 138 par. 1 pkt. 2 i par. 2 k.p.a. strona skarżąca wskazała, iż rozstrzygnięcie kasacyjne przewidziane w przepisie art. 138 par. 2 k.p.a. jest wyjątkiem od zasady merytorycznego charakteru postępowania odwoławczego. Decyzja kasacyjna przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji może być wydana tylko wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Zgodnie ze stanowiskiem ugruntowanym w orzecznictwie sądów administracyjnych (NSA w wyroku z dnia 29 marca 2006 r., w sprawie sygn. akt: II OSK 633/05 oraz WSA w Warszawie w wyroku z dnia 30 listopada 2005 r., w sprawie sygn. akt: I SA/Wa 2085/04), niedopuszczalna jest rozszerzająca wykładnia przepisu art. 138 par. 2 k.p.a.. W związku z powyższym niedopuszczalne jest również wydanie decyzji kasacyjnej w innych sytuacjach, niż te, które zostały wskazane przez ustawodawcę w powyższym przepisie. Żadne bowiem inne wady decyzji organu pierwszej instancji nie dają organowi odwoławczemu podstaw do wydania decyzji tego typu. Tak więc wydanie decyzji kasacyjnej może nastąpić tylko wtedy, gdy organ pierwszej instancji przeprowadził postępowanie z rażącym naruszeniem norm prawa procesowego, a w szczególności nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego albo postępowanie takie przeprowadzono, ale w rażący sposób naruszono w nim przepisy procesowe (tak: wyrok NSA z dnia 2 kwietnia 2001 r., w sprawie sygn. akt IV SA 208/99, wyrok NSA z dnia 21 grudnia 2000 r., w sprawie sygn. akt I SA 430/99).
W ocenie skarżącej Spółki w niniejszej sprawie nie występują takie sytuacje, a organ odwoławczy nie stwierdza rażącego naruszenia przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji. Ponadto samo uzupełnienie dowodów nie jest wystarczającą przesłanką do kasacji decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz., Warszawa 2003, s. 592), bowiem zaostrzone zostały kryteria dopuszczalności wydania decyzji kasacyjnej powodującej przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji tylko do przypadków, gdy zachodzi konieczność prowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Konieczność przeprowadzenia dowodu lub kilku dowodów w sprawie mieści się w kompetencji organu odwoławczego do uzupełnienia postępowania wyjaśniającego w ramach dyspozycji przepisu art. 136 k.p.a., wyłączając dopuszczalność kasacji decyzji.
Dodatkowo strona skarżąca podkreśliła, iż zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 12 lutego 2002 r., w sprawie sygn. akt: V SA 1680/01 "przyczyny, dla których organ odwoławczy uznał za konieczne skorzystanie z możliwości przewidzianej przepisem art. 138 par. 2 Kodeksu postępowania administracyjnego winny znaleźć jednoznaczny wyraz w uzasadnieniu decyzji". Zdaniem skarżącej Spółki w przedmiotowej sprawie organ odwoławczy stwierdził jedynie, iż organ pierwszej instancji powinien wydać postanowienie wzywające inwestora do uzupełnienia zgłoszenia o dokumentację dotyczącą przyłącza energetycznego i jeśli uzna to za konieczne – decyzję o warunkach zabudowy. W żadnej części decyzji organ odwoławczy w nie rozważa i nie uzasadnia zasadności postępowania przed organem pierwszej instancji. Przede wszystkim zaś w żaden sposób nie wskazuje na obowiązek uzupełnienia zgłoszenia o decyzję o warunkach zabudowy sugerując, iż to w gestii organu pierwszej instancji leży podjęcie decyzji w sprawie jej zażądania od inwestora.
Dalej strona skarżąca wywodzi, iż organ odwoławczy nie odnosi się w żaden sposób do tego czy postępowanie organu pierwszej instancji było przeprowadzone z rażącym naruszeniem prawa i dlaczego organ odwoławczy nie mógł rozpoznać sprawy co do meritum. Zdaniem skarżącej Spółki przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia na podstawie decyzji, w której organ odwoławczy nie wskazuje wprost na rażące naruszenie norm prawa procesowego przez organ pierwszej instancji, bez jednoczesnego wskazania brakujących dokumentów oraz z lakonicznym stwierdzeniem, że organ pierwszej instancji powinien wydać postanowienie dotyczące uzupełnienia zgłoszenia o decyzję o warunkach zabudowy, o ile sam uzna to za konieczne, jest niedopuszczalne w świetle przepisu art. 138 par. 2 k.p.a.. Strona skarżąca wskazała w tej kwestii, iż "należy pamiętać, że jeżeli zakres zalecanego uzupełnienia postępowania dowodowego nie odpowiada znacznej części w rozumieniu art. 138 par. 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, dowody powinien prowadzić organ odwoławczy" (tak: NSA w wyroku z dnia 2 listopada 2000 roku, w sprawie sygn. akt: V SA 856/00).
Powyższe argumenty pozwoliły stronie skarżącej dojść do wniosku, iż co do zasady orzeczenie organu odwoławczego w niniejszej sprawie powinno mieć charakter reformacyjny (art. 138 par. 1 k.p.a.) ze względu na fakt, iż inwestor zgodnie z przepisami prawa dokonał zgłoszenia planowanych robót budowlanych w postaci instalacji urządzenia reklamowego dołączając do niego komplet wymaganych przepisami prawa dokumentów. Zaś argumenty wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie uzasadniały uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, ponieważ rozpatrzenie sprawy nie wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego ani w całości, ani w znacznej części. Co więcej, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy nie może ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu pierwszej instancji, ale obowiązany jest rozstrzygnąć sprawę.
Dalej strona skarżąca podniosła, iż zgodnie z przepisem art. 7 k.p.a. organy administracji publicznej powinny stać na straży praworządności i podejmować niezbędne kroki do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zasada prawdy obiektywnej wyrażona w powyższym przepisie jest naczelną zasadą postępowania administracyjnego. Ma ona wpływ na ukształtowanie się całego postępowania, a zwłaszcza na rozłożenie ciężaru dowodu w postępowaniu administracyjnym. Z zasady tej wynika obowiązek organu administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa. W ocenie skarżącej Spółki w niniejszej sprawie organy obu instancji nie zastosowały się do powyższej regulacji, bowiem bezpodstawne pozostają twierdzenia organów, jakoby inwestor zamierzał wybudować urządzenie reklamowe. Przy czym organy w swych decyzjach nie podjęły trudu wyjaśnienia kluczowych dla przedmiotowej sprawy pojęć "instalacji" oraz "budowy" przerzucając ciężar przeprowadzenia tego dowodu na stronę, naruszając tym samym przepis art. 77 ust. 1 k.p.a. zobowiązujący organ administracji publicznej do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
Nadto strona skarżąca podkreśliła, iż obydwie decyzje nie spełniają wymogów formalnych z przepisu art. 107 k.p.a. poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego stanowiska organu administracji publicznej. Rozpatrując przedmiotową sprawę organ odwoławczy nie odniósł się w żaden sposób do jednego z głównych zarzutów dotyczącego błędnego przyjęcia, iż inwestor ma zamiar wybudować sporne urządzenie reklamowe. W skarżonej decyzji organ odwoławczy nie ustosunkował się również w jakikolwiek sposób do zarzutu dotyczącego bezpodstawnego rozszerzenia zakresu dokumentów wymaganych na podstawie przepisu art. 30 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane.
W ocenie strony skarżącej brak uzasadnienia formalnego i prawnego stanowiska organu stanowi rażące naruszenie prawa, gdyż uzasadnienie jest integralną część decyzji, a jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji. Zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 22 października 1981 r., w sprawie sygn. akt I SA 2147/81, zaniechanie przez organy administracji uzasadnienia swych decyzji w sposób przekonujący i zgodny z zasadami wyrażonymi w Kodeksie postępowania administracyjnego stanowi podstawę do uchylenia decyzji. Uzasadnienie prawne powinno wskazywać, jaki jest związek między oceną stanu faktycznego, a rozstrzygnięciem sprawy. Rozstrzygnięcie sprawy powinno być logicznym wnioskiem, wyprowadzonym z ustalonych faktów i ich prawnej oceny według obowiązujących przepisów prawa.
Zdaniem strony skarżącej wyżej wymienione uchybienia wskazują również na sprzeczność decyzji z przepisem art. 11 k.p.a. i wyrażoną w nim zasadą przekonywania, zgodnie z którą uzasadnienie decyzji powinno być sformułowane przede wszystkim dla strony, w taki sposób, aby mogła ona zrozumieć i w miarę możliwości zaakceptować zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierował się organ przy rozstrzyganiu sprawy. Zgodnie bowiem z przepisem art. 7 Konstytucji RP oraz przepisem art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są działać na podstawie i w granicach przepisów prawa. W ocenie skarżącej Spółki decyzja wydana przez Wojewodę {...}ego narusza tą podstawową zasadę, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Jednocześnie skarżąca Spółka wskazała, iż w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji, Prezydent Miasta Ł. wydał w dniu [...]. ponownie decyzję wnoszącą sprzeciw wobec rozpatrywanego zgłoszenia.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda {...} wniósł o jej oddalenie wywodząc tak jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 3 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) (w skrócie: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Analogiczne unormowanie zawiera art. 1 par. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), który stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Stosownie do unormowania zawartego w art. 145 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję:
1. uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy,
2. stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach,
3. stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego postanowienia pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd nie przejmuje zatem sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz jedynie dokonuje oceny działalności organu orzekającego z punktu widzenia kryterium legalności.
W następstwie rozpoznania skargi wniesionej w niniejszej sprawie, nie będąc ograniczonym zarzutami i wnioskami skargi oraz przywołaną podstawą prawną (art. 134 par. 1 p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji opisanych powyżej uchybień, a zatem wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi oddalił ją (art. 151 p.p.s.a.).
Nie budzi wątpliwości, iż przepis art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) stanowi o tym, iż określone rodzaje inwestycji budowlanych, pomimo tego, iż podlegają prawnej reglamentacji, nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę, a wystarczającą formą zachowania inwestora przed przystąpieniem do ich wykonania jest notyfikacja właściwemu organowi o zamiarze ich realizacji i brak sprzeciwu ze strony tegoż organu wyrażonego w zakreślonym przez prawo terminie. Przepis art. 30 omawianej ustawy w sposób enumeratywny wymienia te zamierzenia budowlane, których wykonanie wymaga uprzedniego zgłoszenia właściwemu organowi.
Jak to już powyżej wskazywano przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy – Prawo budowlane stanowi, iż pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Jednocześnie przepis art. 30 ust. 1 pkt 2 tejże ustawy stanowi, iż zgłoszenia właściwemu organowi wymaga wykonywanie robót budowlanych, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6, a więc robót polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych. Analiza powyższych zapisów ustawy nie pozostawia cienia wątpliwości, iż inwestycja, której realizacja jest zamiarem skarżącej Spółki może – co do zasady – zostać wykonana wskutek notyfikacji właściwemu organowi o zamiarze jej realizacji, przy braku sprzeciwu ze strony tegoż organu. Powyższa konstatacja wydaje się oczywista, ale ponieważ organ odwoławczy – na co zwrócono uwagę we wniesionej skardze – użył w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zwrotu: "(...) inwestor ma zamiar wybudować urządzenie reklamowe (...)", to właściwe stało się uporządkowanie owej kwestii. Na marginesie wypada jedynie wskazać, iż użycie zwrotu "wybudować urządzenie reklamowe" nie pociągnęło za sobą – jak podejrzewała strona skarżąca – odejścia przez organ odwoławczy od trybu notyfikacji zamiaru rozpoczęcia robót budowlanych. W żadnym bowiem innym fragmencie uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie ma nawiązania do owej kwestii. Wydaje się zatem, iż użycie przez organ odwoławczy sformułowania o "zamiarze wybudowania urządzenia reklamowego" było jedynie niefortunnym odejściem od dyskursu prowadzonego w języku prawniczym opartym na treści ustawy – Prawo budowlane i posłużeniem się zwrotem, który na gruncie powyższej ustawy ma zgoła odmienną treść znaczeniową.
Na powyższą kwestię zasadnie zwrócono uwagę we wniesionej skardze, jednakże wnioski wyprowadzone przez stronę skarżącą z użytego sformułowania są zbyt daleko idące i nie mają oparcia w treści zaskarżonego rozstrzygnięcia. Okoliczność, iż organ odwoławczy nie przeprowadził analizy pojęć "budowa" i "instalacja" w żaden sposób nie deprecjonuje zaskarżonej decyzji, jeśli tylko weźmie się pod uwagę, iż w ramach niniejszej sprawy nie było potrzeby przeprowadzać takiej interpretacji. Co więcej organ odwoławczy w swym rozstrzygnięciu wskazał wyraźnie, iż odstąpienie od uproszczonego trybu zgłoszenia zamiaru rozpoczęcia robót budowlanych może nastąpić jedynie wtedy gdy potrzeba taka zostanie wykazana przez organ administracji w sposób nie budzący wątpliwości. Tym samym przepis art. 30 ust. 7 ustawy – Prawo budowlane stanowiący, iż w określonych w tym przepisie sytuacjach, właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia – "w żadnym razie nie powinien być stosowany jako zasada".
Zasadnicza treść zarzutów formułowanych wobec decyzji organu odwoławczego dotyczy naruszenia przepisu art. 138 par. 2 k.p.a. stanowiącego, iż organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Analizując powyższy zarzut należy zgodzić się z argumentacją skargi tyczącą wyjątkowego charakteru tegoż rozstrzygnięcia. Przełamanie zasady stanowiącej, iż organ wyższej instancji rozpoznając sprawę administracyjną wskutek wniesionego odwołania winien zakończyć ją poprzez wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia, rzeczywiście winno następować jedynie w okolicznościach odpowiadających dyspozycji przytoczonego powyżej przepisu. Wyjątkowość decyzji nakazującej przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania nie oznacza, iż wyłącznie na organ odwoławczy może zostać przerzucony ciężar prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.) stanowi wyraźną tamę dla możliwości zdejmowania z barków organu pierwszej instancji ciężaru przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego.
W realiach niniejszej sprawy należy jasno powiedzieć, iż organ pierwszej instancji żadnego postępowania wyjaśniającego w ogóle nie prowadził, a jedynym materiałem dowodowym, który mógł stanowić przedmiot oceny organu administracji było zgłoszenie dokonane przez inwestora. Dokonując analizy okoliczności zaistniałych w niniejszej sprawie należy wskazać, iż inwestor ze zgłoszeniem zamiaru realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia wystąpił w dniu 25 listopada 2008 r., a już [...] dni później, bo [...] organ pierwszej instancji wydał swą decyzję wnoszącą sprzeciw wobec powyższego zgłoszenia. Akta administracyjne nie wykazują jakiejkolwiek aktywności organu pierwszej instancji pomiędzy tymi datami. Zresztą najlepiej świadczy o tym stanowisko tegoż organu odnoszące się do zaniechania wezwania inwestora do uzupełnienia dokonanego zgłoszenia, w trybie przepisu art. 30 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane, z którego wynika, iż dla organu pierwszej instancji nie było potrzeby wzywania inwestora do uzupełnienia dokonanego zgłoszenia, bowiem wydanie decyzji o sprzeciwie i tak było nieuniknione.
W takich okolicznościach organ pierwszej instancji zdecydował się wydać swą decyzję wnoszącą sprzeciw, wskazując jako bezpośrednią podstawę swego rozstrzygnięcia przepis art. 30 ust. 7 pkt 1 i 4 ustawy – Prawo budowane. Przepis ten stanowi o tym, że właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji wnoszącej sprzeciw obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, jeżeli ich realizacja może spowodować:
- zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia (pkt 1),
- wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich (pkt 4).
Nie może budzić wątpliwości, że oparcie rozstrzygnięcia na treści powyższego przepisu winno być poprzedzone przeprowadzeniem przez organ administracji postępowania wyjaśniającego, z którego będzie można wyprowadzić wniosek o tym, że planowana inwestycja z jednej strony stanowi zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, a z drugiej stanowi źródło ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Jak to jednak wynika z akt postępowania administracyjnego – i na co nie mógł nie zwrócić uwagi organ odwoławczy – organ pierwszej instancji nie prowadził w powyższym zakresie jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego, innego niż analiza dokonanego przez inwestora zgłoszenia. Analiza wyników tego postępowania, a w szczególności porównanie wniosków wyprowadzonych przez organ pierwszej instancji i treści materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego pozwoliło organowi odwoławczemu na postawienie tezy, iż organ pierwszej instancji nie wskazał nawet na istnienie konkretnych, precyzyjnie opisanych okoliczności uzasadniających tezę o spełnieniu dyspozycji przepisu art. 30 ust. 7 ustawy – Prawo budowlane. W szczególności nie wskazał na istnienie konkretnych zagrożeń bezpieczeństwa i ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Nie przywołał również norm prawnych, które mogłyby stanowić podstawę do przyjęcia, iż istnieje prawdopodobieństwo wystąpienia powyższych zagrożeń lub uciążliwości. W takiej sytuacji, jaka miała miejsce w niniejszej sprawie w pełni usprawiedliwiony jest wniosek o rażącym naruszeniu przez organ pierwszej instancji przepisów o gromadzeniu i ocenie materiału dowodowego w toku postępowania administracyjnego (art. 7 k.p.a., art. 77 par. 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a.). Okoliczność, iż organ odwoławczy rozpatrując niniejszą sprawę nie sformułował wprost tak krytycznych ocen postępowania pierwszoinstancyjnego nie oznacza jeszcze, iż nie zastosował rozstrzygnięcia adekwatnego do ujawnionych nieprawidłowości.
W takiej sytuacji należy zaakceptować stanowisko organu odwoławczego, który nie dysponując materiałem dowodowym nie był w stanie nie tylko ocenić występowania powyższych okoliczności, ale nie mógł nawet odnieść się do tego jakie konkretnie zagrożenia bezpieczeństwa lub uciążliwości stanowiły dla organu pierwszej instancji podstawę do wniesienia sprzeciwu wobec dokonanego zgłoszenia. Tym samym nie istniała po stronie organu odwoławczego możliwość oceny prawidłowości zastosowania w niniejszej sprawie wskazanych powyżej przepisów ustawy – Prawo budowlane, jako podstawy wydanego rozstrzygnięcia. Już tylko powyższe uwagi odnoszące się do zastosowanej podstawy rozstrzygnięcia wskazują, iż w niniejszej sprawie istniała potrzeba przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co najmniej w znacznej części, a tym samym zasadnie organ odwoławczy nakazał ponowne rozpoznanie sprawy organowi niższej instancji w trybie przepisu art. 138 par. 2 k.p.a..
Prawidłowo konkludował organ odwoławczy, iż przedwczesny jest wniosek organu pierwszej instancji o zagrożeniu bezpieczeństwa ludzi lub mienia skoro organ ten nie ustalił nawet, w jaki sposób inwestor planuje przeprowadzić prace instalacyjno – montażowe, za pomocą jakich urządzeń i po czyim nadzorem. Podobnie bez jakiejkolwiek analizy funkcji i sposobu zagospodarowania terenów sąsiednich wyprowadził organ pierwszej instancji wniosek o ograniczeniach i uciążliwościach niesionych przez planowaną inwestycję dla tychże terenów. Przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w powyższym zakresie i odpowiada pojęciu "znacznej części" w rozumieniu przepisu art. 138 par. 2 k.p.a..
Prawidłowe oparcie swego rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy na treści art. 138 par. 2 k.p.a. nakazuje uznać, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a skoro tak, to winna pozostać w obrocie prawnym. Rzeczywiście decyzji tej można zarzucić naruszenie przepisu o konstruowaniu i treści uzasadnienia (art. 107 k.p.a.), a poprzez chaotyczne argumentowanie także i zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.), jednakże owe naruszenia nie miały "istotnego wpływu na wynik sprawy" w rozumieniu przepisu art. 145 par. 1 pkt 1c p.p.s.a..
Wypada jeszcze w niniejszej sprawie wskazać, iż podobne zarzuty do tych wcześniej formułowanych należy podnieść wobec stanowiska organu pierwszej instancji, który niejako "przy okazji" poruszania innych kwestii stwierdził konieczność legitymowania się przez inwestora decyzją o warunkach zabudowy dla planowanego przedsięwzięcia. Powyższe zachowanie organu pierwszej instancji jest niedopuszczalne bowiem nie znajduje oparcia w przepisach prawa, a zastosowany jako podstawa rozstrzygnięcia przepis art. 30 ust. 7 ustawy – Prawo budowlane z całą pewnością nie daje organowi architektoniczno – budowlanemu prerogatyw do domagania się od inwestora przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy. Na marginesie wskazać wypada, iż formalną podstawą dla domagania się od inwestora powyższej decyzji mógłby stanowić przepis art. 30 ust. 2 zdanie 2 – gie ustawy – Prawo budowlane. Skoro jednak postanowienie w oparciu o powyższą regulację nie zostało nawet przez organ pierwszej instancji wydane, to bliższe rozważanie powyższej kwestii jest nieaktualne.
Odnosząc się do kwestii wskazań udzielonych przez organ odwoławczy w uzasadnieniu wydanej decyzji wypada wskazać, iż przepis art. 30 ust. 2 zdanie 1 – sze omawianej ustawy stanowi, iż w zgłoszeniu należy określić rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych oraz termin ich rozpoczęcia, a do zgłoszenia należy dołączyć w zależności od potrzeb, odpowiednie szkice lub rysunki. Przepis ten nie określa konkretnie jakiego rodzaju szkice lub rysunki należy załączyć do zgłoszenia. Wskazuje jedynie, iż mają być one odpowiednie do potrzeb, a więc wynikać między innymi ze specyfiki planowanej inwestycji. Mając na uwadze, iż zgłoszenie winno obejmować całość planowanych robót budowlanych, a specyfika planowanej w niniejszej sprawie inwestycji wymaga podłączenia kasetonu diodowego do źródła prądu elektrycznego, to w pełni uprawnione jest żądanie organu odwoławczego przedstawienia przez inwestora dokumentacji przyłącza energetycznego. Rzecz jasna jeśli inwestor nie zamierza korzystać z podłączenia kasetonu do sieci energetycznej winien to jasno organowi oświadczyć.
W tym stanie rzeczy uznając skargę za bezzasadną należało ją oddalić (art. 151 p.p.s.a.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło