II SA/Łd 294/14

WyrokWSA w Łodzi2014-06-03

Skład orzekający: Arkadiusz Blewązka, Anna Stępień, Sławomir Wojciechowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prawo do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami może być przyznane z datą wsteczną, wcześniejszą niż data złożenia wniosku?
Ratio decidendi
Prawo do świadczeń rodzinnych ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Przyznanie świadczeń z datą wsteczną, wcześniejszą niż data złożenia wniosku, nie jest możliwe, nawet jeśli przesłanki do ich przyznania istniały wcześniej. Opóźnienia organu w udzieleniu informacji nie wpływają na moment ustalenia prawa do świadczeń.
Stan faktyczny
E. W. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami na czwórkę dzieci. Organ pierwszej instancji przyznał świadczenia od grudnia 2013 roku. Skarżąca odwołała się, domagając się przyznania świadczeń od listopada 2013 roku, argumentując, że wcześniej prosiła o wyjaśnienia dotyczące możliwości uzyskania świadczeń. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżąca wniosła skargę do sądu, powtarzając zarzuty z odwołania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 3 czerwca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień (spr.) Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Protokolant st. sekr. sąd. p.o. asystenta sędziego Dominika Ratajczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2014 roku sprawy ze skargi E. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami oddala skargę. LS Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] nr [...], po rozpoznaniu odwołania E. W., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy L. z dnia [...], nr [...]. Jak wynika z dokumentów załączonych do akt administracyjnych, pismem z dnia 6 grudnia 2013 roku E. W. wniosła o przyznanie zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami na czwórkę jej dzieci – A., J., K. i D. Organ pierwszej instancji, po rozpoznaniu powyższego wniosku, na podstawie art. 1 – 6, art. 11a, art. 12a, art. 13 – 15, art. 20, art. 23 – 24, art. 26 i art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 roku nr 139, poz. 992 ze zm., dalej jako: "u.ś.r."), decyzją z dnia [...] przyznał powyższe świadczenia rodzinne począwszy od 1 grudnia 2013r. wraz z wnioskowanymi dodatkami. W odwołaniu od powyższej decyzji E. W. wskazała, iż kwestionuje okres, na jaki zostały przyznane świadczenia, domagając się ich przyznania od miesiąca listopada 2013 roku, a nie od grudnia 2013 roku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania, wspomnianą na wstępie decyzją, utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie wyjaśnił, iż zgodnie z przepisem art. 4 ust. 2 u.ś.r., prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku przysługuje rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka, opiekunowi faktycznemu dziecka, a także osobie uczącej się, zdefiniowanej w ustawie. Zasiłek rodzinny przysługuje wyżej wymienionym osobom, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 539 zł (art. 5 ust. 1 u.ś.r. w zw. z § 1 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 sierpnia 2012 roku w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny oraz wysokości świadczeń rodzinnych, Dz. U. poz. 959). W przypadku gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności, zasiłek rodzinny przysługuje, jeśli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 623 zł (art. 5 ust. 2 u.ś.r. w zw. z § 1 ust. 1 pkt 2 w/w rozporządzenia). Następnie organ wyjaśnił, że stosownie do regulacji art. 24 ust. 2 u.ś.r., prawo do świadczeń rodzinnych ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. W sprawie bezspornym jest, że wniosek o przyznanie świadczeń rodzinnych złożony został w dniu 6 grudnia 2013 roku, zatem w świetle art. 24 ust. 2 u.ś.r., decyzja w przedmiocie świadczeń rodzinnych wywołuje skutki od miesiąca, w którym wpłynął wniosek. Przyznanie z datą wsteczną prawa do świadczeń rodzinnych nie jest możliwe. Przy określaniu miesiąca, od którego ustala się prawo do świadczeń rodzinnych, nie ma znaczenia okoliczność, że odwołująca przed złożeniem wniosku o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych występowała do organu pierwszej instancji o udzielenie jakichkolwiek wyjaśnień, czy informacji. Istotny jest miesiąc złożenia wniosku, a tenże wpłynął do organu w grudniu 2013 roku. W konkluzji SKO stwierdziło, że organ pierwszej instancji prawidłowo przyznał świadczenia od miesiąca grudnia 2013 roku, tj. od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. W skardze do sądu administracyjnego E. W. ponowiła zarzuty przedstawione w odwołaniu, wyjaśniając, że w miesiącu październiku, a następnie również w listopadzie prosiła pracowników organu pierwszej instancji – pisemnie i ustnie – o udzielenie informacji, czy wobec tego, że jej syn – K. mieszka u siostry, może uzyskać na niego świadczenia z pomocy społecznej. Skarżąca obawiała się, że jeżeli wykaże syna jako uprawnionego do świadczeń, poniesie z tego tytułu negatywne konsekwencje. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc argumenty zaprezentowane w uzasadnieniu kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do uregulowania art. 151 P.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala. W ocenie składu orzekającego, organy prowadzące postępowanie nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie, co mogłoby uzasadniać uwzględnienie skargi i uchylenie kwestionowanych decyzji. W sprawie zasadniczy spór sprowadza się do oceny, od jakiej daty skarżąca powinna mieć przyznane prawo do świadczeń rodzinnych w postaci zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami. Nie ulega wątpliwości, iż wniosek o przyznanie świadczeń rodzinnych skarżąca złożyła w organie pierwszej instancji w dniu 6 grudnia 2013 roku. W tej sytuacji organ ten przyznał skarżącej prawo do świadczeń rodzinnych od grudnia 2013 roku do końca okresu zasiłkowego, czyli do dnia 31 października 2014 roku. Po rozpoznaniu odwołania skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Z racji tego, że zasadniczy spór w sprawie – jak wskazano wcześniej – sprowadza się do oceny, czy początkowa data przyznania świadczeń jest prawidłowa, a strona nie podnosi zarzutów przeciwko ustaleniu wysokości, czy też prawa do konkretnych świadczeń, sąd poza zakresem zainteresowania pozostawił te zagadnienia. Uzasadnieniem w tym zakresie jest także to, iż organ przyznał stronie wszystkie świadczenia, o które wnioskowała. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy powołanej już uprzednio ustawy o świadczeniach rodzinnych. Z przepisów tej ustawy zwrócić należy uwagę na treść art. 24 ust. 2 u.ś.r., który wskazuje, iż prawo do świadczeń ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Bez wątpienia jedynym przepisem regulującym moment ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych jest powołany przepis art. 24 ust. 2 u.ś.r. Sformułowanie tego przepisu nie nastręcza trudności interpretacyjnych. Niewątpliwie początkowa data przyznania prawa do rzeczonych świadczeń to miesiąc, w którym wpłynął do organu wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Utrwalony jest w orzecznictwie pogląd potwierdzający powyższe, który podziela również skład orzekający w sprawie niniejszej (por. np. wyroki NSA: z dnia 10 stycznia 2008 roku, I OSK 479/07; z dnia 15 listopada 2007 roku, I OSK 639/06; z dnia 5 października 2005 roku, I OSK 201/05; wyroki WSA: w Bydgoszczy z dnia 2 lutego 2012 roku, II SA/Bd 1362/11; w Poznaniu z dnia 29 kwietnia 2011 roku, II SA/Po 32/11; w Gliwicach z dnia 6 marca 2008 roku, IV SA/Gl 349/07 i inne, wszystkie dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl). Decyzja w przedmiocie świadczeń wywołuje skutki od miesiąca, w którym wpłynął wniosek. Przyznanie prawa do świadczeń z datą wsteczną, czyli z datą wcześniejszą niż złożony wniosek, nawet w przypadku wcześniejszego spełnienia przesłanek do jego uznania, nie jest możliwe. Powracając na grunt sprawy niniejszej po raz kolejny zwrócić należy uwagę, iż wniosek o przyznanie świadczeń skarżąca złożyła w dniu 6 grudnia 2013 roku, zatem słusznie organ przyznał jej wnioskowane świadczenia od miesiąca grudnia 2013 roku do końca okresu zasiłkowego. Takie rozstrzygnięcie organu zasługuje na akceptację i nie może być skutecznie podważane. Odnosząc się do argumentów strony skarżącej przedstawianych w toku postępowania administracyjnego, jak i w treści skargi, wyjaśnić należy, iż nie mają one wpływu na rozstrzygnięcie. Niewątpliwie strona długo oczekiwała na odpowiedź ze strony organu, który zwlekał z udzieleniem wnioskowanej informacji. Taka sytuacja bezspornie narusza zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa wyrażoną w art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 roku, poz. 267). Mimo to powołane już wcześniej sformułowanie przepisu art. 24 ust. 2 u.ś.r. nie pozostawia organom żadnej możliwości przyznania wnioskowanych świadczeń od innej daty niż od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami do organu administracji. Wobec powyższego powody opóźnienia, na które powoływała się strona, nie mają wpływu na rozstrzygnięcie. Konkludując powyższe rozważania, sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Skład orzekający nie dopatrzył się naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec czego, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi. LS

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło