II SA/Łd 521/19
WyrokWSA w Łodzi2019-10-03
Skład orzekający: Barbara Rymaszewska, Agnieszka Grosińska, Paweł Kowalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obiekt budowlany o wymiarach 9,40 m x 5,15 m i wysokości 2,20 m - 2,45 m, składający się z pomieszczenia drewnianego i woliery, służący do chowu drobiu ozdobnego, wybudowany bez pozwolenia na budowę, może zostać zalegalizowany w świetle obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Budowa obiektu inwentarskiego (kurnika) o powierzchni zabudowy 39,81 m2, wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, nie może zostać zalegalizowana, jeśli jest niezgodna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który przeznacza teren pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną z usługami. W takim przypadku organ nadzoru budowlanego powinien wydać decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu.Stan faktyczny
W sprawie rozpatrywanej przez WSA w Łodzi, skarżący A. i W. B. zbudowali w 2017 r. obiekt budowlany (początkowo drewutnię, później rozbudowany o wolierę na hodowlę drobiu ozdobnego) na działce nr ewid. 150/13 w miejscowości S., gm. Ł., bez wymaganego pozwolenia na budowę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (PINB) w Ł. wstrzymał roboty budowlane i nałożył obowiązek przedstawienia dokumentów legalizacyjnych. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB) w Ł. uchylił postanowienie PINB, uznając, że budowa jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i powinna skutkować nakazem rozbiórki. Skarżący domagali się uznania obiektu za obiekt małej architektury lub tymczasowy obiekt budowlany, nie wymagający pozwolenia na budowę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 3 października 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Grosińska (spr.), Sędzia WSA Paweł Kowalski, , Protokolant Pomocnik sekretarza Aleksandra Banasiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2019 roku sprawy ze skargi A. B. i W. B. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] znak: [...] w przedmiocie prowadzenia robót budowlanych oddala skargę. A.B.
II SA/Łd 521/19
U Z A S A D N I E N I E
W dniu 16 kwietnia 2018 r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w Ł. wpłynęło pismo R. Ż., z prośbą o sprawdzenie legalności budowy budynku inwentarskiego (kurnika) usytuowanego na działce nr ewid. 150/13 w miejscowości S., gm. Ł.. W dniu 30 kwietnia 2018 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. przeprowadził oględziny na terenie działki nr ewid. 150/13. W wyniku przeprowadzonych oględzin organ I instancji ustalił, że na terenie w/w nieruchomości znajduje się obiekt budowlany o wymiarach 9,40 m x 5,15 m oraz wysokości 2,20 m - 2,45 m. Przedmiotowy obiekt składa się z pomieszczenia drewnianego o wym. 4 m x 3 m oraz woliery o wym. 5,40 m x 5,15 m. Ustalono, że w przedmiotowym obiekcie przetrzymywany jest drób i ptaki ozdobne. Obiekt wyposażony jest w instalację elektryczną, nie posiada fundamentów, a dach pokryty jest blachą trapezową. Woliera znajduje się przy granicy sąsiedniej nieruchomości, a w pomieszczeniu drewnianym w w/w obiekcie, w jednej ze ścian znajdują się dwa okna o wymiarach 0,80 m x 0,40 m (w/w ściana jest w odległości 2,15 m od granicy działki sąsiedniej). Obecny podczas oględzin W. B. oświadczył, że jest inwestorem budowy w/w obiektu, który powstał w 2017 r. oraz nie posiada żadnych dokumentów związanych z pozwoleniem na budowę w/w obiektu.
Pismem z dnia 10 maja 2018 r. organ I instancji zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie obiektu budowlanego, w którym prowadzony jest chów drobiu, usytuowanego na działce nr ewid. 155/13 (błędne oznaczenie nieruchomości'), położonej w S., gm. Ł..
W toku prowadzonego postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uzyskał informację ze Starostwa Powiatowego w Ł. Wydział Architektoniczne - Budowlany, że A. B. i W. B. nie występowali w 2017r. do organu administracji architektoniczno - budowlanej z wnioskiem o pozwolenie na budowę ani też nie dokonali zgłoszenia obiektu budowlanego, w którym prowadzony jest chów drobiu, usytuowanego na działce nr ewid. 150/13. Ponadto w dniu 25 maja 2018 r. organ I instancji uzyskał z Urzędu Gminy w Ł. wypis i wyrys z obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu działki nr ewid. 150/13 położonej w obrębie S. - Gmina Ł.. Pismem z dnia 11 czerwca 2018 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., działając na podstawie art. 10 § 1 k.p.a., zawiadomił strony o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie przedmiotowego obiektu budowlanego, w terminie 7 dni od daty otrzymania w/w pisma. W powyższym zawiadomieniu organ I instancji wyjaśnił stronom również, że w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania z dnia 10 maja 2018 r. błędnie podano oznaczenie numeru ewidencyjnego przedmiotowej działki.
W dniu 19 czerwca 2018 r. do PINB w Ł. wpłynęło pismo z dnia 14 czerwca 2018 r. A. B. i W. B., w którym przedstawili oni swoje stanowisko w przedmiotowej sprawie, wskazując, że w ich ocenie przedmiotowy obiekt budowlany usytuowany na terenie działki nr ewid. 150/13 w S., nie wymagał pozwolenia na budowę oraz wnieśli o umorzenie prowadzonego w tej sprawie postępowania administracyjnego.
W tak ustalonym stanie faktycznym i prawnym organ I instancji wydał postanowienie Nr [...] z dnia [...] r., którym działając na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane "wstrzymał W. B. prowadzenie robót budowlanych związanych z budową obiektu budowlanego, usytuowanego na działce nr ewid. 150/13, położonej w S., gm. Ł., w którym przechowywany jest drób, oraz nałożył na W. B. obowiązek przedstawienia (...) w terminie do dnia 30 czerwca 2019 r. n/w dokumentów, tj.: zaświadczenia Wójta Gminy Ł. o zgodności budowy w/w obiektu budowlanego na działce nr ewid. 150/13, położonej w S., gm. Ł., z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Ł.; czterech egzemplarzy projektu budowanego obiektu budowlanego, w którym przechowywany jest drób, na działce nr ewid. 150/13 położonej w S., gm. Ł., opracowanego przez osoby posiadające uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej, konstrukcyjnej i instalacyjnej w zakresie instalacji elektrycznej wraz z zaświadczeniem o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego, z aktualnym terminem ważności; oświadczenia inwestora o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością nr ewid. 150/13 na cele budowlane".
Po rozpatrzeniu zażalenia A. i W. B. oraz zażalenia R. Ż. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem Nr [...] z dnia [...] r. znak: [...], uchylił w całości zaskarżone postanowienie PINB w Ł. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
[...]WINB zwrócił uwagę organowi I instancji na brak zgromadzenia kompletnego materiału dowodowego w sprawie, przez co nie było możliwe dokonanie jednoznacznej oceny, czy przedmiotowy obiekt budowlany stanowi budynek, czy też budowlę. Ponadto organ I instancji nie dokonał oceny czy w/w obiekt budowlany mógł być uznany za tymczasowy obiekt budowlany w rozumieniu art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego, co podnosiła strona skarżąca.. Wskazane braki w materiale dowodowym spowodowały, że nie było możliwe dokonanie przez organ stopnia wojewódzkiego oceny, czy postępowanie w sprawie wybudowania przedmiotowego obiektu budowlanego powinno być prowadzone w trybie art. 48 Prawa budowlanego, a nawet jeżeli było prowadzone prawidłowo, to nie było możliwe dokonanie oceny, czy w ogóle zasadne jest przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego, co do w/w obiektu budowlanego.
W toku ponownie prowadzonego postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. przeprowadził w dniu 14 listopada 2018 r. kolejne oględziny na terenie działki nr ewid. 150/13 położonej w miejscowości S., gm. Ł.. Z treści sporządzonego przez organ I instancji protokołu wynika: "Podczas kontroli stwierdzono, że na działce nr ewid. 150/13 położonej w S. gm. Ł. znajduje się obiekt budowlany o wymiarach: obiekt jest w kształcie litery " L ", ma wymiary: skrzydło wzdłuż granicy z działką nr ewid. 150/15: długość 9,40 m i szerokość 3,00 m; skrzydło wzdłuż działki nr ewid. 151: długość 5,40 m i szerokość 2,15 m. Obiekt budowlany usytuowany jest w odległości 9.60 m od granicy z działką ewid. nr 151 i przy granicy z działką nr ewid. 150/15. Obiekt ten ma wysokość od 2,20 do 2,45 m. w skład obiektu budowlanego wchodzi obiekt konstrukcji drewnianej o wym. 4,3 m oraz woliera o wym. 5,40 m x 5,15 m. Obiekt drewniany nie posiada fundamentów, usytuowany jest na betonowych płytach chodnikowych. Dach pokryty blachą trapezową. W obiekcie drewnianym od strony granicy z działką nr ewid. 150/15 znajdują się dwa okna o wymiarach 0,80 x 0,40 m. Ściana z oknami jest w odległości 2,15 m od granicy z działką nr ewid. 150/15. Z części drewnianej do woliery jest przejście dla drobiu. Woliera jest konstrukcji stalowej, pokryta stalową siatką i podzielona na trzy części do chowu drobiu ozdobnego (gołębi, przepiórek itp.) Konstrukcja woliery posadowiona jest w prefabrykowanych betonowych słupkach do siatki. Nad całym obiektem jest dach jednospadowy pokryty blachą trapezową". Obecny podczas oględzin W. B. oświadczył do protokołu, że jest inwestorem budowy w/w obiektu budowlanego. Jako załączniki do protokołu została sporządzona dokumentacja fotograficzna oraz szkic sytuacyjny z oznaczeniem usytuowania w/w obiektu budowlanego na terenie nieruchomości.
W dniu 10 grudnia 2018 r. organ stopnia powiatowego pozyskał z Wydziału Geodezji i Kartografii Starostwa Powiatowego w Ł. wycinek mapy zasadniczej obejmujący działkę nr ewid. 150/13, obręb [...]., gm. Ł.. Ponadto, w dniu 10 grudnia 2018 r. organ I instancji wystąpił do Urzędu Gminy w Ł. o udzielenie informacji, jak należy rozumieć pojęcie "obiektu tymczasowego niezwiązanego z gruntem" użyte w § 13 uchwały Rady Gminy Ł. z dnia [...] r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Ł..
Pismem z dnia 7 stycznia 2019 r. Wójt Gminy Ł. poinformował organ I instancji o treści § 4 /w uchwały Rady Gminy Ł., zgodnie z którym "pojęcia i określenia użyte w zmianie miejscowego planu a nie zdefiniowane w niniejszym paragrafie, należy rozumieć zgodnie z ogólnie obowiązującymi przepisami prawa według stanu podjęcia niniejszej uchwały".
Pismem z dnia 19 lutego 2019 r. organ I instancji działając na podstawie art. 10 § 1 k.p.a. zawiadomił strony o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym w przedmiotowej sprawie, w terminie 7 dni od daty otrzymania w/w pisma. Ze znajdującej się w aktach sprawy notatki służbowej wynika, że w dniu 22 lutego 2019 r. z aktami sprawy zapoznał się W. B..
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. postanowieniem Nr [...] z dnia [...] r., działając na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane "wstrzymał W. B. prowadzenie robót budowlanych związanych z obiektem budowlanym inwentarskim (chów drobiu), usytuowanym na działce nr ewid. 150/13, położonej w S., gm. Ł., oraz nałożył obowiązek przedstawienia (...) w terminie do dnia 30.06.2019 r. n/w dokumentów, tj.: • zaświadczenia Wójta Gminy Ł. o zgodności budowy w/w obiektu budowlanego na działce nr ewid. 150/13, położonej w S., gm. Ł., z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; • czterech egzemplarzy projektu budowanego obiektu inwentarskiego, usytuowanego na działce nr ewid. 150/13. położonej w S., gm. Ł., opracowanego przez osoby posiadające uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej, konstrukcyjnej i instalacyjnej w zakresie instalacji elektrycznej wraz z zaświadczeniem o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego, z aktualnym terminem ważności; • oświadczenia inwestora o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością nr ewid. 150/13 na cele budowlane."
Jak wynika z uzasadnienia postanowienia Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uznał, że przedmiotowy obiekt inwentarski został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, co skutkowało koniecznością przeprowadzenia postępowania w trybie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z 2018 r. poz. 1202 z późn. zm.). Na wybudowanie przedmiotowego obiektu budowlanego nie zostało udzielone pozwolenie na budowę, ani też nie dokonano zgłoszenia we właściwym organie administracji architektoniczno - budowlanej (powyższa okoliczność nie jest kwestionowana przez A. i W. B.). Ponadto budynek inwentarski usytuowany na terenie działki nr ewid. 150/13 ze względu na posiadane wymiary i pełnioną funkcję, nie zalicza się do żadnej z kategorii obiektów budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, wymienionych w art. 29 ust. 1 pkt 1 - 29 Prawa budowlanego. Organ stopnia powiatowego przyjął również, że jest możliwa legalizacja w/w obiektu budowlanego.
Na powyższe postanowienie odrębne zażalenia złożyli A. B. i W. B. oraz R. Ż.. A. B. i W. B. podnieśli, że w ich ocenie wybudowany obiekt budowlany stanowi obiekt małej architektury, a "budowa obiektu inwentarskiego nie związana z gruntem jest zgodna z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego i nie narusza przepisów techniczno - budowlanych". Wskazali, że "taki mały estetycznie wykonany obiekt (o wymiarach 4,0 x 3,0 m + wybieg wykonany z siatki ogrodzeniowej) dla kilku ptaków ozdobnych trudno nazwać hodowlą drobiu. W przypadku obowiązku wykonania projektu budowlanego istniejącego obiektu wymaganego przez Państwowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. nie będzie nas emerytów siać na poniesienie dość wysokich kosztów" oraz wnieśli o umorzenie prowadzonego postępowania.
Natomiast R. Ż. podniósł, że nie zgadza się z zaskarżonym postanowieniem, ponieważ organ I instancji wyznaczył, w jego ocenie, zbyt długi termin na przedłożenie dokumentów koniecznych dla legalizacji przedmiotowego obiektu budowlanego tj. do dnia 30.06.2019 r., oraz wniósł o skrócenie w/w terminu do dnia 30.04.2019r.
Postanowieniem z dnia [...] r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., działając na podstawie art. 138 par. 2 k.p.a., uchylił w całości zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że zgodnie z art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego samowola budowlana polegająca na wybudowaniu obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę co do zasady skutkuje nakazem rozbiórki. Nakaz rozbiórki nie jest jednak orzekany bezwzględnie. Ustawodawca zobowiązał bowiem do badania, czy budowa zrealizowana bez wymaganego pozwolenia na budowę jest zgodna z przepisami, w szczególności o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i czy umożliwia doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. Jeśli tak, to organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest wszcząć postępowanie zmierzające do legalizacji obiektu budowlanego. Nakaz rozbiórki obiektu może być orzeczony dopiero wówczas, gdy okaże się że nie ma prawnych możliwości jego legalizacji określonych w art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego.
Jak wynika z ustaleń poczynionych przez organ I instancji podczas oględzin przedmiotowy obiekt budowlany składa się z części drewnianej i woliery o konstrukcji stalowej, które stanowią jedną całość konstrukcyjną (połączoną dachem o konstrukcji drewnianej pokryciem z blachy trapezowej). Na podstawie dokładnych pomiarów długości i szerokości tego obiektu, organ stopnia powiatowego prawidłowo obliczył, że przedmiotowy obiekt budowlany posiada powierzchnię zabudowy wynoszącą 39,81 m2 (tj. 9,40 m x 3,00 m + 5,40 m x 2,15 m), pełni funkcję inwentarską, czyli kurnika dla drobiu ozdobnego (co potwierdza wykonana dokumentacja fotograficzna).
Zgodnie z art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego pod pojęciem "obiekt budowlany" rozumie się budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem materiałów budowlanych. Z kolei, zgodnie z art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego pod pojęciem "budynek''' należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Zgodnie z art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego "obiektami małej architektury" są niewielkie obiekty, a w szczególności: a) kultu religijnego, jak: kapliczki, krzyże przydrożne, figury; b) posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej; c) użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, jak: piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki. W ocenie [...]WINB obiekt budowlany, usytuowany na terenie działki nr ewid. 150/13 w miejscowości S., gm. Ł., z uwagi na swoją wielkość i pełnienie funkcji inwentarskiej (kurnika), nie może być uznany za "obiekt małej architektury" w rozumieniu art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego. Obiekt inwentarski posiada cechy pozwalające na uznanie go za "budynek" w rozumieniu art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, w szczególności wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych i posiada dach. Przedmiotowy obiekt jest również usadowiony na płytach betonowych (w części drewnianej) oraz prefabrykowanych elementach betonowych (konstrukcja stalowa woliery) wkopanych w grunt, które zapewniają mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu budowlanego na tyle trwale, aby zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie w inne miejsce (por. wyroki NSA: z dnia 09.01.2019r. sygn. akt II OSK 3465/18; z dnia 5 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 25/10; z dnia 9 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 773/10). Organ II instancji nie podzielił stanowiska organu I instancji, że przedmiotowy budynek inwentarski stanowi "obiekt tymczasowy" w rozumieniu art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego. Zgodnie z powyższym przepisem, pod tym pojęciem należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Redakcja tego przepisu pozwala na stwierdzenie, że przytoczone wyliczenie ma charakter przykładowy. Dlatego przy ocenie innych typów obiektów, które nie zostały wymienione w tym przepisie, konieczne jest zastosowanie dodatkowego kryterium. Opierając się na utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych dotyczącego barakowozów, przyczep kempingowych, ruchomych kiosków lub innych podobnych obiektów, organ uznał, że takim kryterium powinien być przede wszystkim cel, w jakim dany obiekt został umieszczony na nieruchomości oraz okres funkcjonowania na tej nieruchomości (np. wyroki NSA: z 13 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 348/08; z 29 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 423/11 oraz z 10 maja 2013 r., sygn. akt II OSK 39/12). Okoliczności sprawy nie wskazują, aby w/w trwale związany z gruntem obiekt budowlany był przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, czy też przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki. Ponadto, jak wynika z ustaleń poczynionych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 14.11.2018r. na terenie działki nr ewid. 150/13 poza wskazanym budynkiem inwentarskim znajduje się jedynie obiekt typu "blaszak", a brak jest zabudowy zagrodowej związanej z produkcją rolną (co potwierdza wykonana dokumentacja fotograficzna). Tym samym budowa przedmiotowego budynku inwentarskiego (kurnika) była niezgodna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dla terenu działki nr ewid. 150/13 w miejscowości S., gm. Ł.. Z pozyskanego przez organ I instancji wypisu i wyrysu z obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, sporządzonego na podstawie uchwały nr [...] Rady Gminy Ł. z dnia [...] r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Ł., obszary wsi: B., D., D., G., M., M., O., O., P., P., P., S., S., Ś., W., Z. i Ś. oraz fragmenty obszarów wsi: J., J., K., N., P., Z., Z. i Z. (na fragmencie wsi S.), wynika, że działka ewidencyjna 150/13 położona jest w terenie urbanistycznym oznaczonym symbolem 17.27.MNu, który jest przeznaczony pod tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z usługami. Zgodnie z § 4 ust. 3 uchwały, ilekroć w planie miejscowym jest mowa o funkcji: "tereny zabudowy jednorodzinnej z usługami", oznaczonym symbolem "MM/" należy przez to rozumieć przeznaczenie ograniczone do zachowania istniejących oraz realizowania (z niezbędnymi do ich funkcjonowania budynkami o pomieszczeniach technicznych i gospodarczych, garażami, dojściami, dojazdami, miejscami postojowymi i obiektami infrastruktury technicznej):
a) projektowanych budynków mieszkalnych jednorodzinnych,
b) projektowanych budynków o funkcjach: administracji, kultury, oświaty, służby zdrowia (z wyjątkiem szpitali), opieki społecznej i socjalnej (z wyłączeniem domów opieki), obsługi finansowej, handlu (z wyłączeniem obiektów handlowych o powierzchni użytkowej powyżej 200 m2), gastronomii, poczty i telekomunikacji, usług (z wyłączeniem zakładów wulkanizacji, myjni samochodowych, stacji paliw i warsztatów samochodowych), wyłącznie jako budynków towarzyszących istniejącemu lub projektowanemu budynkowi mieszkalnemu lub jako lokalu w budynku mieszkalnym.
Jednocześnie zgodnie z § 13 w/w uchwały, obowiązują następujące ustalenia planu miejscowego w zakresie sposobów i terminów tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenów: 1) na terenach, dla których ustalenia zmiany miejscowego planu ustalają inne przeznaczenie terenu niż dotychczasowe użytkowanie dopuszcza się realizację obiektów tymczasowych nie związanych trwale z gruntem, niezbędnych do dotychczasowego sposobu użytkowania terenu; 2) istniejące budynki i ogrodzenia mogą być użytkowane w sposób dotychczasowy z prawem do bieżącej konserwacji; 3) termin tymczasowego zagospodarowania upływa z dniem uprawomocnienia się decyzji o pozwoleniu na budowę, związanej z realizacją przedsięwzięcia zgodnego z przeznaczeniem terenu określonym w/w zmianą planu miejscowego.
Zgodnie zaś z poprzednio obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonym uchwałą Nr [...] Rady Gminy w Ł. z dnia [...] r. teren działki nr ewid. 150/13, oznaczony na rysunku planu symbolem 17.05.RM był przeznaczony pod rolnictwo z zabudową zagrodową.
Biorąc pod uwagę powyższe zapisy obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w ocenie [...]WINB w Ł., nie jest możliwe przeprowadzenie przez organ I instancji postępowania legalizacyjnego na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 Prawa budowanego dotyczącego budynku inwentarskiego (kurnika) usytuowanego na terenie działki nr ewid. 150/13 w miejscowości S., gm. Ł., ponieważ w/w budynek nie stanowi obiektu tymczasowego niezbędnego do dotychczasowego sposobu użytkowania terenu w/w nieruchomości.
Tym samym [...]WINB uznał, że nie zostały spełnione przesłanki do wydania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. zaskarżonego postanowienia z dnia [...] r. Organ I instancji, mając na względzie niezgodność budowy przedmiotowego budynku z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego powinien, działając na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego nakazać rozbiórkę budynku inwentarskiego (kurnika) usytuowanego na terenie działki nr ewid. 150/13 w miejscowości S., gm. Ł.. Organ odwoławczy podkreślił, że powyższe uchybienie nie mogło zostać usunięte w toku postępowania odwoławczego, ponieważ stanowiłoby to naruszenie zasady dwuinstancyjności (art. 15 k.p.a.) i zakazu orzekania na niekorzyść strony odwołującej (art. 139 k.p.a.).
Odnosząc się natomiast do zarzutów, podniesionych w zażaleniach wniesionych przez A. B. i W. B. oraz przez R. Ż., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że nie zostały one uwzględnione z przyczyn szczegółowo określonych w uzasadnieniu postanowienia.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi A. i W. B. podnieśli, że na działce pobudowali w 2017 r. obiekt o wymiarach 3,0x4,0 m wys 2,45m, bez fundamentów konstrukcji stalowo-drewnianej z przeznaczeniem na drewutnię. W 2018 r. zmienili jego przeznaczenie, dobudowując wolierę z siatki ogrodzeniowej z zadaszeniem na małą hodowlę drobiu ozdobnego i ptaków ozdobnych (bażant złocisty, przepiórki, gołębie) w ilości kilkunastu sztuk. Obiekt budowlany o tak małej powierzchni i przeznaczeniu zgodnie z art. 29 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego nie wymaga pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 3 ustawy Prawo budowlane, obiekt małej architektury bez fundamentów nie jest budynkiem. Z obowiązującego planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego gminy Ł., działka nr ewid 150/13 położona na terenie urbanistycznym oznaczona symbolem 17.27 MNu przeznaczona jest pod zabudowę jednorodzinną z usługami. Wcześniej zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Ł. zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Gminy Ł. z dnia [...] r. działka nr ewid. 150/13 przeznaczona była pod rolnictwo z zabudową zagrodową. Zgodnie z paragrafem 13 w/w uchwały punkt 1 na terenach, dla których ustalenia zmiany miejscowego planu ustalają inne przeznaczenie terenu niż dotychczasowe użytkowanie dopuszcza się realizację obiektów tymczasowych nie związanych trwale z gruntem. Wobec tego budowa w/w obiektu nie związana trwale z gruntem jest zgodna z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego i nie narusza przepisów techniczno-budowlanych. Skarżący podnieśli, że są emerytowanymi nauczycielami, kochającymi ptaki i zwierzęta. Hodowane hobbistycznie ptaki ozdobne w istniejącej zagrodzie pozwalają na kontakt z przyrodą i trochę relaksu na świeżym powietrzu.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem.
W świetle art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne i postanowienia. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).
Przeprowadzając taką kontrolę stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
W tym miejscu dodatkowego wyjaśnienia wymaga, że w stosunku do postanowień wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. nie znajdują zastosowania przepisy Działu III Rozdziału 3a "Sprzeciw od decyzji" (64a - 64e) p.p.s.a. Ustawodawca w art. 64a p.p.s.a. wprost odnosi się tylko do decyzji (a nie postanowień) wydanych w oparciu o ten przepis (tj. art. 138 § 2 k.p.a.). Podkreślenia wymaga, że pozostałe przepisy p.p.s.a. wyraźnie rozróżniają decyzję od postanowienia (np. art. 3 § 2, art. 51, art. 57 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stwierdzić należy, że ustawodawca nie traktuje na gruncie p.p.s.a. pojęć "postanowienie" i "decyzja" synonimicznie. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku z dnia 17 stycznia 2019 r., II SA/Go 267/18 (CBOSA) jedną z zasad wykładni jest zakaz wykładni synonimicznej, zgodnie z którym różnym zwrotom nie należy nadawać tego samego znaczenia. Skoro zatem ustawodawca na gruncie p.p.s.a. rozróżnia pojęcia "postanowienia" i "decyzji", a jednocześnie w Dziale III Rozdziału 3a p.p.s.a. uregulował instytucję sprzeciwu wyłącznie od decyzji, to zakładając racjonalność ustawodawcy, nie można przepisów o sprzeciwie od decyzji kasatoryjnych stosować do postanowień kasatoryjnych. Są to na gruncie p.p.s.a. odmienne przedmioty zaskarżenia. Przepisy procesowe podlegają, z uwagi na swoje skutki, wykładni ścisłej, wobec tego do rozszerzenia zakresu normy danego przepisu p.p.s.a. konieczne jest wyraźnie dopuszczenie tego przez ustawodawcę, nie jest zaś to możliwe wyłącznie z uwagi na względy funkcjonalne. Takie założenie gwarantuje pewność prawną, pożądaną w państwie prawnym (art. 2 Konstytucji).
Rezultaty wykładni językowej, systemowej i celowościowej unaoczniają zatem, że przepisy p.p.s.a. dotyczące sprzeciwu od decyzji nie mają zastosowania do postanowień kasatoryjnych wydawanych w postępowaniu administracyjnym na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a., a taką podstawę zawierało stanowiące przedmiot skargi wniesionej w niniejszej sprawie. postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł.. W rezultacie na postanowienie wydawane w niniejszej sprawie przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. przysługiwała skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego, która rozpatrywana jest w oparciu o przytaczane wcześniej przesłanki określone między innymi w art. 134 i art. 145 p.p.s.a., a w przypadku nieuwzględnienia skargi sąd oddala ją w oparciu o art. 151 p.p.s.a.
Przenosząc określone w przepisach p.p.s.a. kryteria oceny zaskarżonego aktu administracyjnego na grunt przedmiotowej sprawy, Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
Przedmiotem kontroli przez tut. Sąd stało się postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] r. uchylające na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] r., którym z powołaniem się na art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane wstrzymano W. B. prowadzenie robót budowlanych związanych z obiektem budowlanym inwentarskim (chów drobiu), usytuowanym na działce nr ewid. 150/13, położonej w S., gm. Ł., oraz nałożono obowiązek przedstawienia (...) w terminie do dnia 30.06.2019 r. • zaświadczenia Wójta Gminy Ł. o zgodności budowy w/w obiektu budowlanego na działce nr ewid. 150/13, położonej w S., gm. Ł., z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; • czterech egzemplarzy projektu budowanego obiektu inwentarskiego, usytuowanego na działce nr ewid. 150/13. położonej w S., gm. Ł., opracowanego przez osoby posiadające uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej, konstrukcyjnej i instalacyjnej w zakresie instalacji elektrycznej wraz z zaświadczeniem o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego, z aktualnym terminem ważności; • oświadczenia inwestora o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością nr ewid. 150/13 na cele budowlane.
Jak wynika z akt sprawy organy nadzoru budowlanego ustaliły, że obiekt budowlany (nazywany budynkiem inwentarskim z wolierą, kurnikiem) wybudowany na działce nr ewid. 150/13 położonej w S., gm. Ł. stanowi samowolę budowlaną, gdyż inwestor nie uzyskał na jego budowę pozwolenia na budowę ani nie dokonał zgłoszenia jego budowy do właściwego organu. Na tle poczynionych w toku postępowania ustaleń faktycznych organy nadzoru budowlanego obu instancji wywiodły jednak odmienne wnioski. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uznał bowiem, że przedmiotowy obiekt podlega legalizacji, czego wynikiem było wydane postanowienie z dnia [...] r., natomiast [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. stwierdził, że brak jest prawnych możliwości zalegalizowania obiektu z uwagi na brak zgodności z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w efekcie czego uchylił postanowienie organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ.
W okolicznościach rozpoznawanej sprawy, a zwłaszcza w kontekście argumentów podnoszonych przez stronę skarżącą, rozważenia zatem wymaga, czy wybudowany obiekt budowlany stanowi samowolę budowlaną, a jeśli tak - czy w stosunku do tego obiektu budowlanego jest możliwe przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego.
Punkt wyjścia do rozważań stanowić musi przypomnienie, że zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane przez obiekt budowlany należy rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. Obiektem małej architektury są w myśl art. 3 pkt 4 ustawy niewielkie obiekty, a w szczególności: a) kultu religijnego, jak: kapliczki, krzyże przydrożne, figury, b) posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej, c) użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, jak: piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki. Z kolei pod pojęciem tymczasowego obiektu budowlanego należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe.
Jak natomiast wynika z art. 3 pkt 6 i 7 ustawy Prawo budowlane budową jest wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowa, rozbudowa, nadbudowa obiektu budowlanego, natomiast robotami budowlanymi określa się budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego.
Podkreślenia wymaga, że stosownie do zasady wyrażonej w art. 28 ust. 1 ustawy prawo budowlane rozpoczęcie i prowadzenie robót budowlanych jest dopuszczalne po uprzednim uzyskaniu przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę, chyba że ustawa wyłącza ten obowiązek w odniesieniu do określonych robót budowlanych. Ustawodawca przewidział bowiem przypadki, w których określone roboty budowlane będą wymagały dokonania zgłoszenia bądź też inwestor zwolniony jest z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i dokonywania zgłoszenia.
W toku postępowania administracyjnego, jak i w złożonej skardze skarżący wskazuje, że przedmiotowy obiekt budowlany podlega alternatywnemu zakwalifikowaniu jako obiekt małej architektury bądź jako tymczasowy obiekt budowlany niezwiązany trwale z gruntem, których budowa nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę.
Odnosząc się do takich twierdzeń skarżącego należy uznać, że z analizy definicji zawartej w art. 3 pkt 4 ustawy Prawo budowlane wynika, że nie sposób zakwalifikować wybudowanego przez skarżącego obiektu inwentarskiego z wolierą o powierzchni zabudowy wynoszącej 39,81 mkw. jako obiektu małej architektury zarówno z uwagi na jego przeznaczenie, jak i rozmiary.
Nie sposób również uznać obiektu za tymczasowy obiekt budowlany, o którym mowa w art. 3 pkt 5 ustawy Prawo budowlane. [...]WINB trafnie zwrócił uwagę, że przy ocenie innych typów obiektów, które nie zostały wymienione w w/w przepisie, konieczne jest zastosowanie dodatkowego kryterium. Opierając się na utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych dotyczącego barakowozów, przyczep kempingowych, ruchomych kiosków lub innych podobnych obiektów, takim kryterium powinien być przede wszystkim cel, w jakim dany obiekt został umieszczony na nieruchomości oraz okres funkcjonowania na tej nieruchomości (np. wyroki NSA: z 13 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 348/08; z 29 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 423/11 oraz z 10 maja 2013 r., sygn. akt II OSK 39/12). I tak, dokonując oględzin organ I instancji ustalił, że przedmiotowy budynek inwentarski został wybudowany w 2017 r. (zgodnie z oświadczeniem inwestora). W skardze skarżący podniósł, że budynek w roku 2018 r. został rozbudowany (o wolierę) i zostało zmienione jego przeznaczenie (z drewutni na hodowlę drobiu ozdobnego i ptaków ozdobnych). Powyższe wskazuje, że budynek jest trwale związany z gruntem, nie był przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej czy też przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki. Stąd też należy uznać, że nie spełniał on warunków, aby uznać go za tymczasowy obiekt budowlany, również w kontekście art. 29 ust. 1 pkt 12 i art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, na który nie było wymagane uzyskanie pozwolenie na budowę.
Reasumując tę część rozważań należy uznać, że budowa przedmiotowego obiektu budowlanego (niezależnie od nazwy – obiektu inwentarskiego czy kurnika) nie podlegała zwolnieniu od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Brak takiego pozwolenia na budowę skutkuje uznaniem, że mamy do czynienia z samowolą budowlaną.
W tym miejscu przytoczyć należy treść art. 48 ustawy Prawo budowlane, który odnosi się do sposobu postępowania w stosunku do obiektów stanowiących samowolę budowlaną.
Otóż, organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego:
1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo
2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.
Jeżeli jednak budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.
W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie:
1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;
2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.
Z treści powyższych regulacji wynika, że nakaz rozbiórki nie jest orzekany bezwzględnie. Przed orzeczeniem rozbiórki organ nadzoru budowlanego ma bowiem obowiązek zbadania, czy jest możliwa legalizacja danego obiektu budowlanego zrealizowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, przy czym w pierwszej kolejności organ powinien zbadać, czy budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dopiero jeśli powyższe ustalenia są pozytywne, organ nadzoru budowlanego może przejść do procedury legalizacyjnej przewidzianej w art. 48 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, nakładając na inwestora obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie stosownych dokumentów.
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy należy zauważyć, że Powiatowy Inspektor nadzoru budowlanego w Ł. uznał, że przedmiotowa budowa jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, stąd też wydał postanowienie z dnia [...] r. zmierzające do zastosowania legalizacji obiektu. W ocenie tut. Sądu ustalenia planu miejscowego nie stwarzały podstaw do przyjęcia, że tryb legalizacyjny jest dopuszczalny, co trafnie stwierdził organ odwoławczy.
Z wypisu i wyrysu z obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, sporządzonego na podstawie uchwały nr [...] Rady Gminy Ł. z dnia [...] r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Ł., obszary wsi: B., D., D., G., M., M., O., O., P., P., P., S., S., Ś., W., Z. i Ś. oraz fragmenty obszarów wsi: J., J., K., N., P., Z., Z. i Z. (na fragmencie wsi S.), wynika, że działka ewidencyjna 150/13 położona jest w terenie urbanistycznym oznaczonym symbolem 17.27.MNu, który jest przeznaczony pod tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z usługami.
Zgodnie z § 4 ust. 3 uchwały, ilekroć w planie miejscowym jest mowa o funkcji: "tereny zabudowy jednorodzinnej z usługami", oznaczonym symbolem "MMu" należy przez to rozumieć przeznaczenie ograniczone do zachowania istniejących oraz realizowania (z niezbędnymi do ich funkcjonowania budynkami o pomieszczeniach technicznych i gospodarczych, garażami, dojściami, dojazdami, miejscami postojowymi i obiektami infrastruktury technicznej):
a) projektowanych budynków mieszkalnych jednorodzinnych,
b) projektowanych budynków o funkcjach: administracji, kultury, oświaty, służby zdrowia (z wyjątkiem szpitali), opieki społecznej i socjalnej (z wyłączeniem domów opieki), obsługi finansowej, handlu (z wyłączeniem obiektów handlowych o powierzchni użytkowej powyżej 200 mkw.), gastronomii, poczty i telekomunikacji, usług (z wyłączeniem zakładów wulkanizacji, myjni samochodowych, stacji paliw i warsztatów samochodowych), wyłącznie jako budynków towarzyszących istniejącemu lub projektowanemu budynkowi mieszkalnemu lub jako lokalu w budynku mieszkalnym.
Budowa obiektu inwentarskiego z wolierą służącego hodowli ptactwa ozdobnego, w ocenie Sądu, nie realizuje powyższych zapisów planu miejscowego.
Przywoływany zaś przez skarżącego § 13 uchwały zawiera ustalenia planu miejscowego w zakresie sposobów i terminów tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenów:
1) na terenach, dla których ustalenia zmiany miejscowego planu ustalają inne przeznaczenie terenu niż dotychczasowe użytkowanie dopuszcza się realizacje obiektów tymczasowych nie związanych trwale z gruntem, niezbędnych do dotychczasowego sposobu użytkowania terenu;
2) istniejące budynki i ogrodzenia mogą być użytkowane w sposób dotychczasowy z prawem do bieżącej konserwacji;
3) termin tymczasowego zagospodarowania upływa z dniem uprawomocnienia się decyzji o pozwoleniu na budowę, związanej z realizacją przedsięwzięcia zgodnego z przeznaczeniem terenu określonym w/w zmianą planu miejscowego.
Zgodnie z poprzednio obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonym uchwałą Nr [...] Rady Gminy w Ł. z dnia [...] r. teren działki nr ewid. 150/13 w miejscowości S., gm. Ł., oznaczony na rysunku planu symbolem 17.05.RM był przeznaczony pod rolnictwo z zabudową zagrodową.
Oznacza to, że plan miejscowy dopuszczałby wybudowanie na terenie działki skarżącego obiektu tymczasowego niezwiązanego trwale z gruntem, który byłby niezbędny do dotychczasowego sposobu użytkowania terenu, czyli do realizacji funkcji rolniczej. Abstrahując już zatem nawet od faktu, że sporny obiekt nie ma charakteru obiektu tymczasowego, należy zwrócić uwagę, iż z ustaleń poczynionych przez organ nadzoru budowlanego wynika, że działka skarżącego nie jest użytkowana rolniczo, brak jest na niej również zabudowy zagrodowej (posadowiony jest "blaszak"). W konsekwencji nie sposób stwierdził, że zachodzą przesłanki do zastosowania § 13 uchwały.
Biorąc pod uwagę powyższe zapisy obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie było możliwe wdrożenie przez organ I instancji postępowania legalizacyjnego na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 ustawy Prawo budowane dotyczącego obiektu inwentarskiego z wolierą usytuowanego na terenie działki nr ewid. 150/13 w miejscowości S., gm. Ł., ponieważ w/w budynek nie stanowi obiektu tymczasowego niezbędnego do dotychczasowego sposobu użytkowania terenu w/w nieruchomości.
Tym samym organ odwoławczy prawidłowo uchylił postanowienie organu I instancji z dnia [...] r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. W ocenie tut. Sądu zasadnie zastosowany został art. 138 § 2 k.p.a., gdyż negatywna ocena w zakresie zgodności wzniesionego obiektu budowlanego z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego co do zasady skutkuje wydaniem decyzji nakazującej rozbiórkę samowoli budowlanej. Wydanie takiej decyzji, która wywołuje daleko bardziej niekorzystne skutki dla skarżącego przez organ odwoławczy naruszałoby zasadę dwuinstancyjności, w stopniu, który nie zasługuje na akceptację.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi jako bezzasadnej.
A. P.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło