II SA/Łd 800/09
WyrokWSA w Łodzi2010-03-02
Skład orzekający: Czesława Nowak - Kolczyńska, Jolanta Rosińska, Joanna Sekunda - Lenczewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy określająca zasady sprzedaży lokali mieszkalnych w drodze bezprzetargowej, bonifikat i stawek oprocentowania, narusza interes prawny najemców tych lokali, jeśli nie przeznacza konkretnych lokali do sprzedaży i nie stanowi podstawy do kierowania roszczeń wobec gminy?Ratio decidendi
Skarga na uchwałę rady gminy w sprawie zasad sprzedaży lokali mieszkalnych została oddalona z powodu braku legitymacji prawnej skarżącego. Uchwała ta, określając ogólne zasady dla organu wykonawczego, nie narusza bezpośrednio interesu prawnego ani uprawnienia skarżącego ani osób, które reprezentuje, ponieważ nie przeznacza konkretnych lokali do sprzedaży ani nie stanowi podstawy do kierowania roszczeń wobec gminy. Skarga w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym nie jest skargą powszechną, a jej wniesienie wymaga wykazania indywidualnego interesu prawnego lub uprawnienia.Stan faktyczny
Skarżący Z.K. zaskarżył uchwałę Rady Miasta P. dotyczącą zasad sprzedaży w drodze bezprzetargowej lokali mieszkalnych, bonifikat i stawek oprocentowania. Zarzucił, że uchwała dyskryminuje najemców w budynkach z mniejszą liczbą lokali, stawiając niemożliwe do spełnienia warunki, co stoi w sprzeczności z Konstytucją RP. Rada Miasta P. wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że sprzedaż nieruchomości gminnych odbywa się zgodnie z przepisami, a wyłączenie pojedynczych mieszkań ma na celu ochronę przed rozproszoną sprzedażą w budynkach wymagających remontów. Sąd oddalił skargę z powodu braku legitymacji prawnej skarżącego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 2 marca 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak - Kolczyńska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędzia NSA Joanna Sekunda - Lenczewska Protokolant Asystent sędziego Beata Czyżewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2010 r. przy udziale - sprawy ze skargi Z. K. na uchwałę Rady Miasta P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasad sprzedaży w drodze bezprzetargowej lokali mieszkalnych w budynkach stanowiących własność Gminy P., bonifikat od ceny sprzedaży tych lokali oraz stawek oprocentowania w razie rozłożenia na raty ceny sprzedaży lokalu mieszkalnego oddala skargę. LS
W dniu [...] r. Rada Miasta P. na podstawie art. 18 ust. 2 pkt. 9 lit. a i art. 40 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm.), art. 34 ust. 1 pkt 3, art. 37 ust. 2 pkt 1, art. 67 ust. 1a, art. 68 ust. 1 pkt 7 i ust. 2, art. 70, art. 73 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r., nr 261, poz. 2603 ze zm.) podjęła uchwałę nr [...] w sprawie zasad sprzedaży w drodze bezprzetargowej lokali mieszkalnych w budynkach stanowiących własność Gminy P., bonifikat od ceny sprzedaży tych lokali oraz stawek oprocentowania w razie rozłożenia na raty ceny sprzedaży lokalu mieszkalnego.
Dnia 27 sierpnia 2009 r. Z.K. w imieniu własnym oraz w imieniu K.G., W.N., A.P., M.S., J.G., J.S. i A.P. zaskarżył powyższą uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi i wniósł o uchylenie lub stwierdzenie nieważności § 3 ust. 1 i ust. 2 oraz § 2 pkt 3 uchwały, zasądzenie kosztów postępowania i zobowiązanie Rady do przedłożenia protokołu z posiedzenia Komisji ds. lokalowych z dnia 17 sierpnia 2009 r. oraz z sesji Rady z dnia 26 sierpnia 2009 r. Uzasadniając skarżący wyjaśnił, że jest najemcą lokalu mieszkalnego w bloku, który przed przejęciem przez Gminę był własnością Państwowego Ośrodka Maszynowego. Podkreślił, iż cały budynek znajduje się w bardzo złym stanie technicznym, wymaga szybkich remontów, lokale są zalewane i wymagają wymiany instalacji grzewczej, elektrycznej, wodno-kanalizacyjnej. W budynku znajduje się 5 lokali mieszkalnych. Z tych względów najemcy dążą do wykupu mieszkań, jednakże Rada odmawia prawa wykupu powołując się na § 3 ust. 1 zaskarżonej uchwały stosownie, do którego sprzedaż lokali w budynku, w którym znajduje się od 2 do 10 lokali mieszkalnych, może nastąpić wyłącznie w razie jednoczesnej sprzedaży wszystkich lokali mieszkalnych w tym budynku z zastrzeżeniem ust. 2. Z kolei ust. 2 stanowi, iż w przypadku przeznaczenia do zbycia nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym, w którym znajduje się od 2 do 10 lokali, nie ma zastosowania ust. 1 i zbycie nieruchomości zabudowanej tym budynkiem nie może nastąpić z pominięciem przysługującego najemcom lokali mieszkalnych położonych w tym budynku, pierwszeństwa w nabyciu tych lokali. Jednocześnie jednak w § 2 pkt 3 Rada wyłączyła
ze sprzedaży lokale w budynkach w których znajduje się co najmniej 1 lokal socjalny, za wyjątkiem lokali w budynkach, w których część lokali sprzedano przed dniem 1 stycznia 2005 r. Skarżący podkreślił, iż obawia się, że Rada nada status lokali socjalnych lokalom wynajmowanym lub chociażby lokalom znajdującym się na poddaszu, które obecnie wynajmuje osobom bardzo biednym, którzy nie mają środków na ich remont a tym bardziej wykup. Zarzucił, iż § 3 zaskarżonej uchwały ma charakter dyskryminujący najemców w stosunku do innych najemców w budynkach, które mają więcej niż 10 lokali, gdyż ich najemcom Gmina nie stawia żadnych dodatkowych warunków, prócz ceny i sprzedaje im mieszkania pojedynczo. Podkreślił, że Gmina stawia warunki niemożliwe do spełnienia, niezależne od poszczególnych najemców, którzy nie mają wpływu na wolę i sytuację materialną sąsiada. Dodał, iż oba ustępy § 3 nie są również zasadami zbywania nieruchomości gminnych w rozumieniu art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a ustawy o samorządzie gminnym, gdyż nie wynika z nich żadna reguła postępowania, a w świetle § 3 ust. 2 uchwały, tylko to, że decyzja o przeznaczeniu do zbycia lokali w budynku, w którym jest od 2 do 10 lokali, jest decyzją arbitralną, nie opartą o żadne konkretne przesłanki, które można poddać ocenie. Kończąc strona dodała, iż takie działanie Rady stoi w sprzeczności z art. 2, art. 32, art. 31 ust. 3 i art. 94 Konstytucji RP. W odpowiedzi na skargę Rada Miasta P. wniosła o oddalenie skargi i obciążenie skarżącego kosztami postępowania według norm przepisanych. Uzasadniając postawione wnioski Rada wskazała, że sprzedaż nieruchomości gminnych odbywa się w trybie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Stosownie do art. 12 tej ustawy na gminę, jako właściciela nieruchomości nałożony został obowiązek gospodarowania nieruchomościami w sposób zgodny z zasadami prawidłowej gospodarki. Podkreśliła, iż wyłączenie ze sprzedaży pojedynczych mieszkań w budynkach, w których znajduje się od 2 do 10 lokali ma na celu uchronienie przed rozproszoną sprzedażą mieszkań w budynkach wymagających znacznych nakładów finansowych ze względu na często zły stan techniczny budynków, jak również położenie w ścisłej strefie konserwatorskiej. Nadto stosownie do ustawy o własności lokali wyodrębnienie i zbycie chociażby jednego lokalu mieszkalnego w budynku powoduje powstanie wspólnoty mieszkaniowej, co w znacznym stopniu ogranicza uprawnienia właścicielskie, a przede wszystkim utrudnia gospodarowanie taką nieruchomością oraz przeprowadzanie prac remontowych. Rada za niezasadne uznała zarzuty skargi, wskazując, iż § 3 ust. 1 uchwały nie dotyczy wyłącznie nieruchomości, której najemcą jest skarżący, ale odnosi się do wszystkich budynków z zasobu gminnego spełniających przesłanki w nich zawarte, niewątpliwie zatem stanowi zasadę. Stosownie do art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami najemcom lokali mieszkalnych przysługuje pierwszeństwo w ich nabyciu, ale tylko wtedy gdy gmina zdecyduje się na ich sprzedaż. Zgoda Rady na sprzedaż wyrażona w uchwale jest rodzajem generalnego zezwolenia skierowanego do władzy wykonawczej, jednak najemcy lokali w budynkach stanowiących własność gminy nie mogą wywodzić z niej roszczeń o sprzedaż lokalu. Z kolei art. 34 ust. 7 w/w ustawy stanowi, że zbycie nieruchomości zabudowanej domem wielolokalowym nie może nastąpić z pominięciem pierwszeństwa, w nabyciu lokali mieszkalnych przysługującego najemcom tych lokali. Zaskarżony § 3 ust. 2 uchwały skutecznie zabezpiecza interes prawny najemców budynków, w których znajduje się od 2 do 10 lokali mieszkalnych, gdyż nie zezwala na przeznaczenie do zbycia nieruchomości bez uprzedniego zawiadomienia najemców o przysługującym im pierwszeństwie w nabyciu zajmowanych lokali.
Na rozprawie w dniu 2 marca 2010 r. stawił się pełnomocnik organu, który wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało oddalić, z powodu braku legitymacji prawnej skarżącego.
W rozumieniu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem rozważań Sądu jest skarga Z.K. wniesiona w imieniu własnym oraz w imieniu K.G., W.N., A.P., M.S., J.G., J.S. i A.P. na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 ze zm.) w myśl którego, każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego (ust. 1). Skargę na uchwałę lub zarządzenie, o których mowa w ust. 1, można wnieść do sądu administracyjnego w imieniu własnym lub reprezentując grupę mieszkańców gminy, którzy na to wyrażą pisemną zgodę (ust. 2a).
Wniesienie skargi w trybie art. 101 powołanej wyżej ustawy nakłada na Sąd obowiązek zbadania, czy rzeczona skarga spełnia przesłanki dopuszczalności w trzech następujących aspektach. Po pierwsze, konieczne jest ustalenie, czy jej przedmiotem jest uchwała (zarządzenie) w sprawie z zakresu administracji publicznej. Po drugie, należy zbadać, czy nastąpiło wcześniejsze bezskuteczne wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i wreszcie po trzecie, koniecznym jest zbadanie, czy wnoszący skargę posiada interes prawny, czy też inaczej mówiąc legitymację do zaskarżenia uchwały (zarządzenia). Kumulatywne spełnienie wymienionych wyżej warunków uprawnia Sąd do kontroli uchwały (zarządzenia) w kontekście jej zgodności z przepisami obowiązującego prawa.
Przystępując zatem do oceny, czy przedmiotem skargi jest uchwała podjęta w sprawie z zakresu administracji publicznej podnieść przede wszystkim trzeba, że pojęcie "sprawa z zakresu administracji publicznej" nie zostało zdefiniowane w przepisach ustawy o samorządzie gminnym, aczkolwiek w tym przedmiocie wielokrotnie wypowiadała się judykatura i doktryna.
Tak na przykład Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 6 listopada 2000 r. sygn. akt OPS 11/00 (opubl. ONSA 2001/2/52, Wokanda 2001/4/31, Wspólnota 2001/25/50) stwierdził, że uchwała rady gminy o przeznaczeniu do sprzedaży nieruchomości stanowiącej mienie komunalne w trybie przetargu może być zaskarżona do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 1996 r. Nr 13, poz. 74 ze zm.). W jej motywach NSA podkreślił, że do uchwał organów gminy w sprawach z zakresu administracji publicznej, które można zaskarżyć do sądu administracyjnego, należą uchwały, które nie mają charakteru cywilnoprawnego, a więc takie uchwały, które same przez się nie są czynnościami cywilnoprawnymi i nie wywołują skutków cywilnoprawnych, choć są podejmowane z zamiarem podjęcia w przyszłości określonych czynności cywilnoprawnych.
Na temat pojęcia "sprawy z zakresu administracji publicznej" wypowiedział się także Trybunał Konstytucyjny. W motywach uchwały z dnia 27 września 1994 r. sygn. W 10/93 (opubl. OTK 1994/2/46) Trybunał podkreślił, że cała działalność gmin wykonywana w formach publicznoprawnych ma na celu realizację zadań publicznych i tym samym daje się pomieścić w kategorii administracji publicznej. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, wyznacznikiem pojęcia "sprawy z zakresu administracji publicznej" jest przedmiot uchwały, a nie wyłącznie sfera prawna, w której realizują się jej skutki. Trybunał Konstytucyjny przychylił się do opinii, że kryterium wyróżnienia "spraw z zakresu administracji publicznej" nie może stanowić ani brak cywilnych skutków danej uchwały organu gminy (jednostki samorządu terytorialnego), ani ogólny i abstrakcyjny jej charakter. Zwrócił dodatkowo uwagę, że działalność gmin również w odniesieniu do mienia komunalnego nie opiera się wyłącznie na przepisach prawa cywilnego, ale ze względu na publicznoprawny status gmin i mienia komunalnego działalność ta opiera się także na przepisach prawa samorządowego. Z tego właśnie względu działania i akty prawne podejmowane przez organy samorządu terytorialnego mogą być kwalifikowane jako działania z zakresu wykonywania administracji publicznej, mimo, że zmierzają do wywoływania w przyszłości określonych skutków cywilnoprawnych, jeżeli działaniom tym nadawana jest forma charakterystyczna dla aktów administracyjnych. Z kolei, Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 26 września 1996 r. III ARN 45/96 podkreślił, że pojęcie "sprawa z zakresu administracji publicznej" ma charakter materialnoprawny i obejmuje sprawy należące do właściwości organów gminy rozstrzygane w drodze uchwały. Istotnym kryterium uznania uchwały organu gminy za uchwałę podjętą w sprawie z zakresu administracji publicznej jest zatem przynależność norm prawnych stanowiących podstawę jej wydania do norm prawa administracyjnego (publicznego) i wynikający z tej normy charakter przedmiotu regulacji w drodze uchwały (opubl.OSNP 1997/8/125).
W piśmiennictwie przedmiotu przyjmuje się natomiast, że uchwały organów gminy podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, mogą mieć różną charakterystykę prawną. Mogą to być akty o charakterze ogólnym, abstrakcyjnym i akty indywidualne, adresowane do konkretnego adresata. Kontroli sądowej przewidzianej w art. 101 ust. 1 podlegają zarówno uchwały mające oparcie w przepisach prawa materialnego, jak i dotyczące spraw ustrojowo-organizacyjnych, kompetencyjnych albo osobowych. Na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy można zaskarżyć do NSA uchwałę rady gminy zawierającą przepisy gminne powszechnie obowiązujące, w tym postanowienia statutu gminy. Zaskarżeniu podlegają również uchwały o charakterze indywidualnym, np. dotyczące ustalenia herbu gminy, nazw ulic i placów publicznych itp., a także uchwały mające za przedmiot powierzenie albo pozbawienie funkcji organu, albo funkcji w organach gminy (por. Samodzielność Gminy w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego - Andrzej Kisielewicz, Wyd. 1, Librata, Warszawa 2002, s. 128).
Sąd przenosząc poczynione wyżej uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdził że zaskarżona uchwała ma charakter sprawy z zakresu administracji publicznej i w oparciu o regulację art. 3 § 2 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podlega kognicji sądów administracyjnych.
Zaskarżoną uchwałę Rada Miasta P. określiła jako podjętą w sprawie zasad sprzedaży w drodze bezprzetargowej lokali mieszkalnych w budynkach stanowiących własność Gminy P., bonifikat od ceny sprzedaży tych lokali oraz stawek oprocentowania w razie rozłożenia na raty ceny sprzedaży lokalu mieszkalnego. Jednakże jej adresatem, co potwierdza jednoznacznie treść jej § 1 jest Prezydent Miasta P., czyli organ wykonawczy gminy, który został upoważniony do sprzedaży w drodze bezprzetargowej lokali mieszkalnych w budynkach stanowiących własność Gminy P. na rzecz najemców tych lokali. Formuła upoważnienia, pozwala zatem uznać, że uchwała jest aktem prawa wewnętrznego i co za tym idzie nie stanowi przepisów powszechnie obowiązującego prawa. Daje ona bowiem wskazówki, jakie reguły powinny być stosowane każdorazowo przy bezprzetargowym obrocie lokali mieszkalnych w budynkach, które stanowią własność Gminy P.
W oparciu o załączoną dokumentację skład orzekający ocenił, że w rozpoznawanej sprawie został również wyczerpany tryb uprzedniego bezskutecznego wezwania do usunięcia naruszenia, bowiem pismem z dnia 30 czerwca 2009 r., które wpłynęło do organu w dniu 2 lipca 2009 r. Z.K. wraz z innymi podmiotami wezwał Radę Miasta P. do uchylenia § 3 ust. 1 i ust. 2 oraz § 2 pkt 3 uchwały z dnia [...] r. nr [...]. W odpowiedzi, Rada uchwałą z dnia 26 sierpnia 2009 r. nr XXXIX/706/09 uznała wezwanie za nieuzasadnione i odmówiła uchylenia § 3 ust. 1 i ust. 2 oraz § 2 pkt 3 uchwały Rady Miasta P. z dnia [...] r. nr [...]. W dniu 27 sierpnia 2009 r., a więc po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia, do organu wpłynęła skarga Z. K. na uchwałę z dnia [...] r. W judykaturze podkreśla się, że warunkiem formalnym wniesienia skargi w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. jest uprzednie wezwanie właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa, ale brak odpowiedzi czy udzielenie jej przez podmiot niewłaściwy prawa do skargi nie pozbawia (por. wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2008 r. sygn. akt II OSK 932/08-Lex nr 518294).
Kolejnym warunkiem dopuszczalności skargi w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym jest ustalenie, czy zaskarżona uchwała narusza interes prawny
lub uprawnienie wnoszącego skargę, albo też inaczej mówiąc, czy skarżący posiada legitymację do wniesienia skargi. Podkreślić jednak trzeba, że to na skarżącym spoczywa obowiązek wykazania, że posiada indywidualny interes prawny lub uprawnienie i w dacie wniesienia skargi zaskarżona uchwała narusza tenże interes lub uprawnienie. Ustalenia te są o tyle istotne, ponieważ w orzecznictwie sądowym ugruntowało się stanowisko podzielane zresztą w pełni przez skład orzekający w niniejszej sprawie, że skarga wskazana w art. 101 ust. 1 u.s.g. nie jest skargą powszechną (actio popularis), służącą każdemu, kto zarzuca wyłącznie naruszenie obiektywnego porządku prawnego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 22 października 2008 r. sygn. akt II SA/Gd 492/08 - Lex nr 499841, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 października 2008 r. sygn. akt II SA/Łd 492/08 - Lex nr 499824, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 września 2008 r. sygn. akt II SA/GI 82/08 - Lex nr 515301, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 5 sierpnia 2008 r. sygn. akt II SA/Wr 207/08 - Lex nr 499875).
Podkreśla się bowiem, że naruszenie interesu konkretnej osoby ma polegać na stworzeniu realnego zagrożenia, istniejącego już w chwili wejścia w życie uchwały, a jeżeli nie zostanie zniwelowane na skutek wezwania do usunięcia naruszenia prawa, w dacie wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Naruszenie to, nie może polegać na tym, że w przyszłości uchwała mogłaby wywołać skutki bliżej nieokreślone, czyli, stwarzać zagrożenie wystąpienia naruszenia w przyszłości (por. wyrok NSA z dnia 22 lipca 2008 r. sygn. akt l OSK 277/08 - Lex nr 490092).
Dodać w tym miejscu trzeba, że te same reguły, co do konieczności wykazania interesu prawnego lub uprawnienia w zaskarżeniu uchwały mają zastosowanie także wobec każdego imiennie oznaczonego mieszkańca gminy, który wyrazi pisemną zgodę na złożenie w jego imieniu skargi do sądu administracyjnego w trybie art. 101 ust. 2a ustawy.
W ocenie Sądu, o istnieniu interesu prawnego w rozumieniu art. 101 ustawy o samorządzie gminnym decyduje przepis prawa materialnego, który określa sytuację prawną strony. Interes prawny dotyczy szeroko rozumianej sytuacji prawnej podmiotu prawa, wyznaczonej normami prawnymi różnego rodzaju, z których wynikają jego uprawnienia, obowiązki, korzyści czy wolności prawnie chronione. Interes prawny jest zarazem kategorią ściśle związaną z przedmiotem postępowania, ze względu na fakt, że dotyczy sfery normatywnej, mającej swoje źródło w przepisach regulujących sposób załatwienia sprawy. Można ująć go też, jako potrzebę ochrony sfery prawnej
obywatela wyznaczającą zakres jego działań lub subiektywnie odczuwaną potrzebę utrzymania istniejącego, lub spowodowania takiego stanu rzeczy, jaki dany podmiot uważa za korzystny, przy czym korzyść ta musi mieć swoje źródło w prawie. Interes prawny nie istnieje, jeżeli nie można ustalić bezpośredniego wpływu rozstrzygnięcia objętego zaskarżonym aktem na prawa i obowiązki strony oparte na konkretnej normie.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, które zresztą Sąd w pełni podziela przyjmuje się, że "mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby" (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 1984 r. sygn. akt l SA 1748/83 - niepublikowany).
Zatem, dla stwierdzenia dopuszczalności skargi konkretnego, indywidualnego podmiotu wymagane jest, aby interes prawny był realny i aktualny. Nie może to być interes prawny tylko przewidywalny w przyszłości, hipotetyczny, ale rzeczywiście istniejący. Sąd analizując w tym kontekście skargę Z.K., którą co trzeba podkreślić skarżący złożył w imieniu własnym oraz w imieniu K.G., W.N., A.P., M.S., J.G., J.S. i A.P. stwierdził, że żadne z postanowień zaskarżonej uchwały, a w szczególności uregulowanie § 3 ust. 1 i 2 oraz § 2 pkt 3 nie dotyczy sytuacji prawnej skarżącego, ani tym bardziej podmiotów, które Z.K. reprezentuje. Jako zostało to już zaakcentowane rzeczona uchwała określa tylko ogólne wskazówki i wytyczne dla Prezydent Miasta P., jakie reguły muszą być stosowane w każdym przypadku bezprzetargowej sprzedaży lokali mieszkalnych. Nie przeznacza natomiast konkretnych lokali, w tym zwłaszcza lokalu zajmowanego przez skarżącego, czy też podmioty, które reprezentuje do sprzedaży w drodze bezprzetargowej. Nie stanowi także podstaw do kierowania przez skarżącego jakichkolwiek roszczeń wobec Gminy. Innymi słowy, na podstawie zaskarżonej uchwały najemcy lokali mieszkalnych przy ul. A. nie mogą żądać od Gminy, aby ta sprzedała im lokale, które stanowią jej własność.
Co istotne sam skarżący, ani też podmioty które reprezentuje nie wskazali żadnej innej normy prawa materialnego, która mogłaby stanowić źródło posiadania przez nich interesu prawnego lub uprawnienia w zaskarżeniu uchwały nr [...] w sprawie zasad sprzedaży w drodze bezprzetargowej lokali mieszkalnych w budynkach stanowiących własność Gminy P., bonifikat od ceny sprzedaży tych lokali oraz stawek oprocentowania w razie rozłożenia na raty ceny sprzedaży lokalu mieszkalnego.
Reasumując, w rozpoznawanej sprawie spełnione zostały tylko dwie spośród trzech przesłanek decydujących o dopuszczalności skargi i z tego też powodu Sąd zobligowany był orzec o jej oddaleniu.
O tym czy wnoszący skargę ma interes prawny sąd może zdecydować dopiero w wyniku merytorycznego rozpoznania skargi. Stwierdzenie jego braku u skarżącego powoduje zatem oddalenie skargi w wyroku, nie zaś jej odrzucenie w postanowieniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2006 r. sygn. akt II FSK 1250/05 - Lex nr 280389).
Z tych wszystkich powodów Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
B.C.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło