II SA/Łd 833/20
WyrokWSA w Łodzi2021-10-13
Skład orzekający: Sławomir Wojciechowski, Ewa Cisowska-Sakrajda, Tomasz Porczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda prawidłowo ocenił, że planowana inwestycja spełnia wymóg minimalnego udziału powierzchni biologicznie czynnej zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, biorąc pod uwagę zastosowanie kratek drogowych Ekofix?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że Wojewoda dopuścił się istotnego naruszenia prawa procesowego, w szczególności art. 7, 77 i 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. Wojewoda nie przeprowadził wystarczającego postępowania wyjaśniającego i dowodowego w zakresie weryfikacji spełnienia wymogu minimalnego udziału powierzchni biologicznie czynnej, opierając się na niepełnej analizie projektu budowlanego i dokumentacji technicznej dotyczącej kratek drogowych. W konsekwencji, organ wadliwie subsumował normę materialnoprawną, w tym § 16 pkt 3 planu miejscowego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. T. i P. T. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę zespołu 6 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w szczególności dotyczące braku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego w kwestii powierzchni biologicznie czynnej oraz definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Wojewoda uznał inwestycję za zgodną z planem miejscowym, w tym w zakresie powierzchni biologicznie czynnej, opierając się na analizie projektu i dokumentacji technicznej materiałów nawierzchniowych.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody i zasądzono solidarnie na rzecz skarżących zwrot kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda (spr.) Asesor WSA Tomasz Porczyński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 października 2021 r. sprawy ze skargi K. T. i P. T. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Wojewody [...] solidarnie na rzecz skarżących K.T. i P.T. kwotę 1014 (tysiąc czternaście) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych. dc
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. 2020r., poz. 256), zwanej k.p.a., utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] r., nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającej A sp. z o.o. z siedzibą w Z. pozwolenia na budowę zespołu 6 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej, oznaczonych na projekcie zagospodarowania terenu nr [...], wraz z instalacjami wewnętrznymi; zewnętrznej instalacji kanalizacji sanitarnej do projektowanych 6 budynków; zewnętrznej instalacji energetycznej, w tym oświetlenia terenu; oraz utwardzeń terenu, w tym miejsc postojowych dla samochodów osobowych, do realizacji na działkach o nr ewid. 598 i 600 położonych w Z., przy ul. B obręb [...].
W uzasadnieniu tej decyzji Wojewoda - powołując art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo Budowlane (t.j.: Dz. U. z 2019r., poz. 1186 ze zm.), zwanej pr.b. – wskazał, że inwestycja ta jest pierwszym etapem dwuetapowego zamierzenia obejmującego łącznie budowę 10 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej i bliźniaczej wraz z instalacjami oraz układem dróg wewnętrznych i parkingów. Pierwszy etap (którego dotyczy decyzja) składa się z 5 dwulokalowych dwukondygnacyjnych budynków oznaczonych jako: B1, B2, B4, B5, B6 w zabudowie szeregowej oraz 1 jednolokalowego dwukondygnacyjnego budynku oznaczonego jako B3 w zabudowie szeregowej. Całe zamierzenie nie zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco i potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko w myśl rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019r., poz. 1839) i nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację przedsięwzięcia oraz przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko zgodnie z ustawą z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j.: Dz.U. z 2020r., poz. 283 ze zm.), zwanej ustawą środowiskową. Wojewoda odwołując się do § 3 pkt 55 lit. a) rozporządzenia stwierdziła, że przedmiotowe przedsięwzięcie nie osiąga wskaźnika o którym mowa tym przepisie, ponieważ obszar całej inwestycji, realizowanej w dwóch etapach, obejmującej działki nr ewid. 598, 600, obręb [...] w Z., wynosi 4871 m2 i na obszarze inwestycji, objętej ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie ustalono form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 ustawy o ochronie przyrody.
Wojewoda wskazał nadto, że na terenie objętym przedmiotową inwestycją obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta Z. dla terenów zabudowa mieszkaniowej rejon [...] – [...], zatwierdzonego Uchwalą Nr [...] Rady Miasta Z. z dnia 29 października 2009r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Z. dla terenów zabudowy mieszkaniowej rejon [...]-[...], zwany dalej planem miejscowym.
Według analizy Wojewody, teren inwestycji oznaczony został w planie miejscowym jako 2MN - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i stosownie do § 16 planu miejscowego, dla tych terenów ustalono przeznaczenie podstawowe: tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z utrzymaniem istniejących obiektów z możliwością ich odbudowy, rozbudowy, nadbudowy i przebudowy z dopuszczeniem realizacji lokali usługowych wbudowanych w budynki mieszkalne o powierzchni określonej w przepisach szczególnych. W planie ujęto również zakaz obiektów usługowych, w których oddziaływanie prowadzonej działalności może wpływać niekorzystnie na warunki funkcjonowania zabudowy mieszkaniowej. Zdaniem zatem Wojewody, kluczową i pierwszoplanową kwestią wymagającą oceny jest zgodność zamierzenia inwestycyjnego z § 16 pkt 1 planu miejscowego, tj. rozstrzygnięcie jaki charakter zabudowy został zaprojektowany. Odwołując się do art. 3 pkt 2 pr.b. i § 210 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j.: Dz. U. z 2019r., poz. 1065), zwanego rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych, Wojewoda skonstatował, że z zatwierdzonego, w ponownie prowadzonym postępowaniu, projektu budowlanego wynika, iż każdy z 6 budynków zawiera maksymalnie dwa mieszkania oraz jest wydzielony ścianami oddzielenia przeciwpożarowego klasy odporności ogniowej, co najmniej REI 60 (ściany murowane z bloczków typu Silka E18A min 18 cm) w pionie od fundamentu do przekrycia dachu, które zaprojektowano jako NRO. Z projektu budowlanego wynika również, że poszczególne segmenty spełniają warunek "samodzielności konstrukcyjnej", mają zaplanowane osobne wejścia do budynku i osobne przyłącza, każdy z nich może funkcjonować samodzielnie, m.in. z uwagi na brak wspólnych przegród pomiędzy segmentami. Powyższe potwierdza część graficzna projektu budowlanego (np. rzut parteru, rys. nr PB/A/01). Charakter planowanej zabudowy nie budzi – zdaniem Wojewody - wątpliwości i zostały spełnione warunki określone w § 16 pkt 1 planu miejscowego.
Ponadto Wojewoda wskazał, że zgodnie z § 16 pkt 3 planu miejscowego, dla terenów 2MN w zakresie parametrów i wskaźników zagospodarowania terenu i kształtowania zabudowy, plan ustala następujące zasady:
- maksymalna powierzchnia zabudowy: 35 % działki budowlanej - warunek spełniony, z projektu budowlanego wynika, iż powierzchnia terenu całego zamierzenia inwestycyjnego: działki nr 600 i 598 działki wynosi 4871,00 m2 (100,00%), powierzchnia zabudowy wynosi 1454,24 m2, co stanowi 29,86%;
- minimalny udział powierzchni biologicznie czynnej: 60% powierzchni działki budowlanej - warunek spełniony - z projektu budowlanego wynika, iż powierzchnia terenu całego zamierzenia inwestycyjnego: działki nr 600 i 598 działki wynosi 4871,00 m2 (100,00%), pow. biologicznie czynna wynosi 2937,44 m2, której wyliczenie uszczegółowiono niżej; co stanowi 60,30%;
- zabudowę do dwóch kondygnacji o wysokości kalenicy dachu budynku nie przekraczającej 10,00 m;
- dla nowej zabudowy: dachy symetryczne dwu - lub wielospadowe o kącie nachylenia od 25° do 40° - warunek spełniony - zaprojektowano budynki o dwóch kondygnacjach, o wysokości kalenicy 9,33 i 9,44 m z dachami dwuspadowymi o nachyleniu połaci 25°.
Plan miejscowy ustala – jak wywodził Wojewoda - obowiązek zapewnienia miejsc parkingowych (§ 41 planu miejscowego) dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej: minimum dwa stanowiska na mieszkanie, wliczając garaż - warunek spełniony, zaprojektowano 21 miejsc postojowych, w tym 1 dla osób niepełnosprawnych oraz 17 sztuk garaży jednostanowiskowych (łącznie 38 miejsc postojowych). Analizę zgodności z planem przeprowadzono dla całego zamierzenia budowlanego obejmującego dwa etapy, tj. łącznie budowę 10 budynków mieszkalnych jednorodzinnych (19 mieszkań) wraz z instalacjami oraz układem dróg wewnętrznych i parkingów.
W ocenie Wojewody, przedmiotowa inwestycja jest zgodna z przeznaczeniem podstawowym ustalonym dla tych terenów oraz z określoną w planie nieprzekraczalną linią zabudowy. Z dokumentacji projektowej wynika, iż w konstrukcji nawierzchni wykorzystano kratkę drogową Ekofix kat. 1 o grubości 5 cm wypełnioną ziemią urodzajową i obsianą trawą, a także kratkę drogową Stella green typ 1, która służy do utwardzania i stabilizacji gruntu. W tym celu wykorzystuje się ją przy aranżacji parkingów, trawników, podjazdów, dróg wewnętrznych osiedlowych, campingów wzmocnień skarp i poboczy przy wypełnieniu komórek trawą lub kruszywem. Inwestor przedłożył deklaracje właściwości użytkowych dla tych materiałów, a także certyfikat ISO. Zgodnie z danymi zawartymi na mapie do celów projektowych (rys. [...]) wartość zazielenienia projektowanej kratki trawnikowej Ekofix (powierzchnia biologicznie czynna) określona została na poziomie 96%. Zdaniem Wojewody zarzuty odwołania co do zastosowania w projekcie kratek drogowych Ekofix, które w ocenie odwołujących się nie będą spełniać wymagań i nie zapewnią w rzeczywistości zgodnej z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego powierzchni biologicznie czynnej nie mają oparcia w dokumentacji projektowej oraz w karcie katalogowej producenta (vide: deklaracja właściwości użytkowych Nr [...] dla kratki Stella green. Inwestor przedłożył aprobatę techniczną IBDiM, Nr [...], dla kratki drogowej polietylenowej EcoRaster, przeznaczonej do wykorzystania, w ramach realizowanej inwestycji, wskazując, iż produkt ten pozwala na uzyskanie deklarowanych w projekcie parametrów dotyczących powierzchni biologicznie czynnej zgodnie z treścią aprobaty zastosowanie kratki drogowej – EcoRaster pozwala na uzyskanie powierzchni biologicznie czynnej powyżej 94 %).
Wojewoda wskazał, że zastosowanie powyższych rozwiązań umożliwia przyjęcie w całości wód deszczowych odprowadzanych powierzchniowo, co wyklucza ryzyko zalania przez wody opadowe działek położonych niżej rzędnej terenu inwestycji. Dla wykazania tego przedłożono również dwa opisy produktu sporządzone przez firmę C sp. z o.o., deklarację właściwości użytkowych EcoRaster E50, poradnik techniczny dotyczący stosowania tego wyrobu, a także dokument potwierdzający certyfikację tego produktu przez podmiot [...]. Wojewoda wyjaśnił, iż w projekcie budowlanym znajduje się obszerny opis planowanej inwestycji sporządzony przez uprawnionych projektantów, w których zawarto m.in. informację, że komunikacja kołowa została zaprojektowana z kraty trawnikowej typu Ekofix, wypełnionej ziemią z nasadzeniem trawą na całkowicie przepuszczalnej podbudowie z kruszywa łamanego (tłucznia) wymieszanego z warstwą wierzchnią lub kompostem. Natomiast woda deszczowa z dachów będzie odprowadzana na tereny biologicznie czynne. Pomimo spadków terenu i projektowanych skarp, wielkość terenów zielonych pozwala na przyjęcie w całości wód deszczowych odprowadzanych powierzchniowo, w związku z czym inwestycja ta nie będzie w tym zakresie oddziaływała na działki sąsiednie. Wojewoda podkreślił, że opis ten został sporządzony przez uprawnionego projektanta, a zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 1 pr.b. do podstawowych obowiązków projektanta należy opracowanie projektu budowlanego w sposób zgodny z wymogami ustawy, przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, przyjmując tym samym odpowiedzialność za zawartość merytoryczną projektu i przyjęte w nim rozwiązania. Stanowiska tego nie zmieniła analiza, załączonego do odwołania, kserokopii dokumentu o nazwie "Krajowa Ocena Techniczna (...)" z dnia 3 lipca 2019r., gdzie w punkcie 1.4.2. wskazano, iż zastosowanie kratki Ekofix pozwala na uzyskanie powierzchni biologicznie czynnej 88% przy wypełnieniu ziemią i obsiewie nasionami, zwłaszcza że w dalszej części zdania wskazano, iż może zapewnić ona uzyskanie 100% powierzchni biologicznie czynnej przy wypełnieniu hummusem i ułożeniu trawy z rolki. Plan miejscowy określa, iż dla terenu na którym planowana jest inwestycja minimalny udział powierzchni biologicznie czynnej to 60% powierzchni działki budowlanej, nie definiując przy tym tego pojęcia. Definicję terenu biologicznie czynnego zawiera § 3 pkt 22 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, zgodnie z którym jest to teren o nawierzchni urządzonej w sposób zapewniający naturalną wegetację roślin i retencje wód opadowych, a także 50% powierzchni tarasów i stropodachów z taką nawierzchnią oraz innych powierzchni zapewniających naturalną wegetację roślin, o powierzchni nie mniejszej niż 10 m2 oraz wodę powierzchniową na tym terenie. Inwestor w dokumentacji projektowej (vide: bilans terenu, rys. PB/PZT/06) wskazał, iż powierzchnia biologicznie czynna to 2937,44 m2 i 60,30% powierzchni terenu całego zamierzenia inwestycyjnego (działki nr 600 i 598 = 4871,00 m2). Powierzchnię biologicznie czynną inwestor wyliczył w następujący sposób: pow. terenów zielonych 1973,21 m2 = 40,51% oraz pow. biologicznie czynna (ekofix 96%) 1004,41 m2 x 0,96 = 964,23 m2 = 19,79%. Powyższe wyliczenie nie budziły wątpliwości organu.
Wojewoda wskazał, iż § 9 ust. 4 planu miejscowego zakazuje prowadzenia działalności mogącej prowadzić do likwidowania i niszczenia istniejących skupisk drzew i krzewów. Skupisko w językowym ujęciu oznacza "nagromadzenie czegoś w jednym miejscu". A zatem dwa drzewa, na których wycięcie wskazują dowołujący się, nie mogą stanowić skupiska a inwestor w dniu 11 grudnia 2019r. uzyskał zezwolenie na dokonanie wycinki dwóch drzew na mocy decyzji Prezydenta Miasta Z., wydanej w sprawie [...], oraz został zobowiązany do dokonania nasadzeń 30 sztuk drzew - klonów zwyczajnych o obwodach pni na wysokości 100 cm nie mniejszych niż 10 cm.
Planowane usytuowanie projektowanych budynków na działce spełnia – jak przyjął Wojewoda - wymagania § 12 rozporządzenia. Projektowane budynki (etap 1) oddalone są o ponad 10 m od granicy z działkami nr 599 i 600, zlokalizowanymi po wschodniej stronie inwestycji. Inwestycja graniczy od południa z działką o nr ewid. 602. Działka ta należy do inwestora, a zlokalizowana od północy działka o nr ewid. 596 jest niezabudowana. Wskazując § 13 ust. 1 pkt 1 lit. a) i ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych stwierdził, iż załączony projekt budowlany zawiera analizę oddziaływania budynków. Z zapisów tych wynika - w ocenie Wojewody - iż zlokalizowana od południa działka o nr ewid. 602 jest niezbudowana i należy do inwestora, natomiast od północy znajduje się działka o nr ewid. 596, nie należąca do inwestora. Z mapy do celów projektowych wynika, iż w promieniu działek będącej przedmiotem inwestycji, we wskazanych niżej odległościach, nie znajdują się budynki przeznaczone na pobyt ludzi. W analizie przesłaniania inwestor wskazał, iż wysokość przesłaniania dla nowoprojektowanego budynku wynosi 6,85m; 7,13m i 6,98m. Wysokość nowo projektowanych budynków wynosi 9,33m dla I etapu i 9,44 m dla II etapu. W odległości równej tej wysokości przesłaniania czy wysokości projektowanych budynków nie znajdują się budynki przeznaczone na pobyt ludzi w związku z czym nie może dojść do przesłaniania i zacienia w stosunku do działki o nr ewid. 596 i 602, zatem projekt budowlany jest w tym zakresie zgodny z warunkami technicznymi a również warunki w zakresie nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi (§ 57 i § 60 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych).
Projekt budowlany jest według Wojewody zgodny z § 29 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych w zakresie odprowadzenia wód opadowych bezpośrednio na teren działki inwestora, inwestycja ma zapewniony dostęp do drogi publicznej oraz dostęp do szeroko rozumianych mediów (woda, ciepło, prąd, telekomunikacja). W myśl § 14 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych zaprojektowany został wewnętrzny układ drogowy w postaci dwukierunkowego ciągu pieszo-jezdnego o szerokości 5m z jednostronnym chodnikiem o szerokości 1,5m. Zaprojektowana lokalizacja miejsc postojowych oraz miejsc gromadzenia odpadów stałych, spełnia warunki określone w rozporządzeniu i nie spowoduje ograniczenia zabudowy działek sąsiednich.
Wojewoda - odwołując się do § 271 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych - wskazał, że projekt budowlany zawiera rozdział dotyczący warunków ochrony przeciwpożarowej i projektowany budynek usytuowany jest w odległości 4 m od granicy z działką nr ewid. 596 oraz 4,01 m od granicy działki o nr ewid. 602. Działka nr ewid. 602 jest niezabudowana i należy do inwestora. Działka o nr ewid. 596 jest niezabudowana, w związku z czym w stosunku do niej zastosowanie ma § 272 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, odległość projektowanego budynku w największym zbliżeniu z tą działką wynosi 4,12m. Jest to zgodne z § 272 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, który ma na celu ochronę interesów właścicieli sąsiednich niezabudowanych działek, który nakazuje odsunięcie planowanej zabudowy od granicy z działką niezabudowaną (przy założeniu, że w przyszłości może na niej zostać wzniesiony budynek o przeznaczeniu zgodnym z wymogami planu miejscowego i pozwalający na zakwalifikowanie do kategorii ZL, IN bądź PM) o co najmniej połowę odległości wynikającej z § 271 ust. 1 – 7 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Na sąsiednich działkach zlokalizowanych od wschodu inwestycji (tj. działkach o nr ewid. 599 i 601) we wskazanej wyżej odległości nie znajdują się zabudowania. Odległość projektowanych budynków od granicy z tymi działkami wynosi między 10,34m a 10,82m.
Odnosząc się do § 273 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych Wojewoda wskazał, że z projektu budowlanego wynika, iż na działkach objętych inwestycja planowany jest również II jej etap. Poszczególne etapy inwestycji rozgranicza droga wewnętrzna a budynki oddalone są od siebie o około 10m. Wojewoda wskazał, że obszar oddziaływania obejmuje działki nr ewid. 598, 600 - działki inwestora objęte inwestycją, oraz sąsiednie działki nr ewid. 599, 601 z uwagi na możliwość zacieniania i wpływ na możliwość zagospodarowania tych działek. Z analizy zacieniania – zdaniem Wojewody - wynika, że w godzinach 16 - 17 w dniach równonocy nieruchomości nr ewid. 599 i 601 są objęte zasięgiem cienia rzucanego przez 6 projektowanych budynków. Oddziaływanie to, w żadnym razie nie uniemożliwia zabudowy i zagospodarowania tych działek i nie narusza art. 5 ust. 1 pkt 9 pr.b. w zakresie poszanowania, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich.
Wojewoda wskazał, iż przytoczone w odwołaniu orzeczenia organów nadzoru budowlanego dotyczyły inwestycji polegającej na budowie 9 budynków mieszkalnych, zatwierdzonej decyzją Starosty [...] z dnia [...] z dnia [...] listopada 2019r., która finalnie została wyeliminowana z obrotu prawnego. Organ nadzoru budowlanego stwierdził rozpoczęcie robót budowlanych w oparciu o nieostateczną decyzję Starosty [...] o pozwoleniu na budowę, nie stwierdził jednak potrzeby rozbiórki poczynionych prac. Wojewoda podkreślił, iż postępowanie przed organem nadzoru budowlanego (dotyczące innej inwestycji, tj. obejmującej budowę 9 budynków mieszkalnych) jest ostatecznie zakończone i nie stanowi zagadnienia wstępnego w tym postępowaniu. W dniu [...] września 2020r. Powiatowy inspektor Nadzoru Budowlanego w Z., decyzją nr [...], po rozpatrzeniu sprawy z wniosku K. i P. T. o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2020r. (nakazującą inwestorowi A sp. z o.o. zaniechanie robót budowlanych wykonywanych w oparciu o nieostateczną decyzję Starosty [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2019r. o pozwoleniu na budowę zespołu 9 budynków) odmówił uchylenia decyzji dotychczasowej.
Skargę na tę decyzję złożyli K. T. i P.T., reprezentowani przez pełnomocnika w osobie adwokata, zarzucając:
1. naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
a) art. 10 § 1 k.p.a., poprzez zaniechanie poinformowania skarżących o zebraniu wszystkich dowodów w sprawie i możliwości ustosunkowania się do nich, czym uniemożliwiono stronie postępowania administracyjnego wypowiedzenie się co do całości nowo zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, w szczególności przedstawienia stanowiska co do uzyskania zezwolenia na dokonanie wycinki dwóch drzew, karty katalogowej producenta dla kratki trawnikowej Stella Green, aprobaty technicznej dla kratki polietylenowej EcoRaster, dwóch opisów produktu sporządzonych przez firmę C sp. z o.o. oraz ewentualnego złożenia wniosku o powołanie biegłego odpowiedniej specjalności, celem ustalenia wielkości powierzchni biologicznie czynnej oraz złożenia końcowego stanowiska strony w przedmiocie zebranego materiału dowodowego, a tym samym pozbawiono skarżących prawa do aktywnego udziału w czynnościach bezpośrednio poprzedzających wydanie zaskarżonej decyzji, podczas gdy uprawnienie to ma charakter podstawowy i gwarancyjny, gdyż końcowe stanowisko skarżących mogło mieć wpływ na ustalenie prawidłowego stanu faktycznego sprawy stanowiącego podstawę decyzji administracyjnej;
b) art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 136 § 1 k.p.a. poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i niepodjęcie wszelkich niezbędnych kroków celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w szczególności niepodjęcie przez organ czynności dowodowych zmierzających do ustalenia rzeczywistego poziomu powierzchni biologicznie czynnej możliwej do uzyskania przy zastosowaniu materiałów wskazanych przez Inwestora (kratki trawnikowej typu: Ecoxif, EcoRaster, Stella Green), a tym samym ustalenia, czy możliwe jest uzyskanie poziomu zazielenienia wskazanego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, co w konsekwencji doprowadziło do uznania, że organ I instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w niniejszej sprawie;
c) art. 84 § 1 k.p.a. w zw. z art. 136 § 1 k.p.a. poprzez jego niezasadne niezastosowanie polegające na zaniechaniu przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego odpowiedniej specjalności w zakresie w jakim wymagana była wiedza specjalistyczna, a to w zakresie ustalenia rzeczywistego poziomu powierzchni biologicznie czynnej możliwej do uzyskania przy zastosowaniu materiałów wskazanych przez inwestora (kratki trawnikowej typu: Ecoxif, EcoRaster, Stella Green) oraz dokonania przez organ II instancji samodzielnej oceny przedstawionej przez skarżących krajowej oceny technicznej dotyczącej kratki drogowej typu Ecofix, w sytuacji gdy w sprawie dla rozstrzygnięcia tego zagadnienia konieczne są wiadomości specjalne, zaś organ II instancji nie posiada wiedzy specjalnej w tym zakresie;
2. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to:
a) art. 3 pkt 2a pr.b. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 pr.b. w zw. z art. 35 ust. 4 pr.b. poprzez bezzasadne przyjęcie, że projektowany zespól 6 budynków mieszkalnych w zabudowie szeregowej odpowiada definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego w rozumieniu art. 3 pkt 2a pr.b., w sytuacji gdy zaprojektowane budynki nie są konstrukcyjne samodzielne, w konsekwencji czego organ administracji architektoniczno-budowlanej błędnie uznał, że w sprawie zostały spełnione przesłanki do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę i wydal decyzję niezgodną z §16 pkt 1 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Zgierza dla terenów zabudowy mieszkaniowej rejon [...] - [...], zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Miasta Z. z dnia 29 października 2009r.;
b) art. 35 ust. 1 pkt 1 pr.b. w zw. z art. 35 ust. 4 pr.b. poprzez uznanie przez organ administracji architektoniczno-budowlanej, że w tej sprawie zostały spełnione wymagania co do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, w sytuacji gdy złożony projekt budowlany jest sprzeczny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w szczególności co do minimalnego udziału powierzchni biologicznie czynnej działki (§ 7 pkt 1 lit. a) w zw. z § 16 pkt 3 lit. b) planu miejscowego), minimalnej powierzchni działki na poziomie 2000,00 nr (§ 16 pkt 5 lit. b) planu miejscowego), zakazu prowadzenia działalności mogącej prowadzić do likwidowania istniejących skupisk drzew i krzewów (§ 9 pkt 4 planu miejscowego), w konsekwencji czego doszło do zatwierdzenia planu budowlanego niezgodnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
W oparciu o te zarzuty pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi II instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm prawem przepisanych.
Pełnomocnik skarżących podniósł, że wśród przedstawionej skarżącym dokumentacji projektowej nic było informacji dotyczących możliwości zastosowania do konstrukcji nawierzchni kraty drogowo-trawnikowej Stella Green typu 1, o której mowa w treści uzasadnienia decyzji Wojewody [...], wskazując na deklaracje właściwości użytkowych Nr [...].. Pełnomocnik dodał przy tym, że – jak podniósł organ II instancji - inwestor przedłożył również aprobatę techniczna IBDiM. Nr [...], dla kratki drogowej polietylenowej EcoRaster, jak również dwa opisy produktu sporządzone przez firmę C sp. z o.o. dotyczące deklaracji właściwości użytkowych EcoRaster E50, a także dokument potwierdzający certyfikacje tego produktu przez podmiot [...]. Zdaniem pełnomocnika, na skutek odwołania materiał dowodowy został następnie uzupełniony przez inwestora o te dokumenty przed organem II instancji. Powyższe umożliwiło A sp. z o.o., zgodnie z deklaracją producentów, uzyskanie wymaganego poziomu zazielenienia na poziomie 60,30 %. Dopiero na etapie postępowania przed organem II instancji inwestor przedstawił decyzję Prezydenta Miasta Z. na dokonanie wycinki dwóch drzew.
Pełnomocnik wskazał, że dołączone do dokumentacji projektowej materiały miały charakter informacji handlowych, a nie kart katalogowych czy też deklaracji zgodności z normami. Nie załączono natomiast ocen technicznych wykonywanych przez instytuty badawcze. Podany przez projektanta współczynnik "zazielenienia" kratek drogowych umieszczony był jedynie w legendach do map planu zagospodarowania terenu i był on rozbieżny co do wartości na niektórych mapach wynosił 80% a na innych 96%.
Powołana przez Wojewodę kratka typu Stella Green, jak również przywołana przy niej deklaracja właściwości musiała zostać – jak wywodził pełnomocnik - załączona na etapie postępowania dowodowego. W wątpliwość pełnomocnik poddał ważność aprobaty technicznej kratki drogowej EcoRaster. Natomiast zastosowanie kraty drogowej Ecofix, jak i EcoRaster nie wypełni wymogów zawartych w planie miejscowym, dotyczących powierzchni biologicznie czynnej, ponieważ nie zostanie osiągnięty odpowiedni poziom zazielenienia. Konstrukcja zaprojektowanych w tej sprawie budynków (B1-B6) powoduje, że nie można ich uznać za pojedyncze segmenty, a tym samym za "budynek mieszkalny jednorodzinny" w rozumieniu art. 3 pkt 2a pr.b. Zaprojektowany zespól sześciu budynków mieszkalnych w zabudowie szeregowej nie odpowiada zatem również wymogom określonym w planie miejscowym. Aby zaprojektowane budynki mogły stanowić przejaw zabudowy jednorodzinnej konieczne byłoby zapewnienie niezależnego i swobodnego dostępu z każdej strony, do każdego z budynków, a także spełnienia wymogów określających minimalną szerokość i powierzchnię działki, na której ma zostać zrealizowane przedsięwzięcie budowlane.
Pełnomocnik podniósł także, że budynki w zabudowie szeregowej nie nawiązują charakterem do istniejącej zabudowy rezydencjonalnej. Na działkach o wskazanych parametrach, które sąsiadują z przedmiotową inwestycją znajdują się wyłącznie budynki jednorodzinne wolno stojące, w zabudowie parterowej bądź z poddaszem użytkowym, co dodatkowo podkreśla, iż budowa "swoistego osiedla" nie będzie się komponowała z najbliższym otoczeniem. Przedmiotowa inwestycja będzie zatem negatywnie oddziaływała na nieruchomości sąsiednie - będzie stanowić przyczynę potencjalnego spadku wartości nieruchomości sąsiadujących, jak również będzie mieć negatywny wpływ na ład przestrzenny oraz walory architektoniczne i krajobrazowe, bowiem nie będzie stanowiło kontynuacji istniejącej zabudowy mieszkaniowej w zakresie funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu.
Pełnomocnik - powołując art. 12a ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o drogach publicznych - wskazał, że wymagane są dwa stanowiska dla osób z niepełnosprawnościami, jeżeli liczba stanowisk inwestycji wynosi 16 - 40. W tej sprawie liczba miejsc postojowych dla osób z niepełnosprawnościami w odniesieniu do całej inwestycji wynosi 1 stanowisko, mimo iż łączna liczba miejsc parkingowych/postojowych opiewa na sumę 38.
Uczestnik postępowania – A sp. z o.o. z siedzibą w Z. wniósł o oddalenie skargi. Wskazał, że decyzja o zezwoleniu na usunięcie dwóch drzew nie jest częścią postępowania dotyczącego pozwolenia na budowę. Stanowisko skarżących wobec tej ostatecznej decyzji pozostaje bez wpływu na wynik postępowania o pozwoleniu na budowę. Wbrew stanowisku skarżących poszczególne segmenty - jako budynki mieszkalne jednorodzinne - stanowią niezależne konstrukcyjnie jednostki i w efekcie projekt przewiduje zastosowanie podwójnych ścian między segmentowych z dylatacjami od fundamentu do poszycia dachów. W ocenie zatem uczestnika, poszczególne segmenty - jako budynki mieszkalne jednorodzinne - posiadają własne ściany zewnętrzne oddylatowane od ścian zewnętrznych innych segmentów. Co więcej, zgodnie z projektem każdy z segmentów jest wydzielony ścianami oddzielenia przeciwpożarowego klasy odporności ogniowej REI60 i każdy stanowi odrębną strefę pożarową, co zgodnie z § 210 rozporządzenia samoistnie pozwala na traktowanie ich jako odrębne budynki. Procentowa powierzchnia biologicznie czynna ustalona została na podstawie dokumentów charakteryzujących produkty planowane do zastosowania. Ustaleń organów w tym zakresie nie jest w stanie skutecznie podważyć stanowisko skarżących ani dołączona do odwołania Krajowa Ocena Techniczna z dnia 3 lipca 2019r. dotycząca innego produktu - firmy [...] zwłaszcza, że skarżący sami wskazują, iż dokument ten "stanowi ocenę jednoznacznie zidentyfikowanego wyrobu określonego producenta, który ze względu na możliwe różnice w technologii i organizacji produkcji, mogące mieć wpływ na końcową jakość wyrobu lub zakres zastosowania, nie znajdzie zastosowania do oceny innego produktu, nawet o tej samej konstrukcji".
Uczestnik wyjaśnił również, że deklaracja właściwości użytkowych jest dokumentem zastępującym dotychczas obowiązujące deklaracje zgodności. Przywołane rozporządzenie nakłada obowiązek sporządzenia deklaracji właściwości użytkowych przez wszystkich producentów wyrobów budowlanych, które podlegają normom i ocenom zharmonizowanym, a tym samym są znakowane znakiem CE. Deklaracje tę wystawia producent i dokument ten został przedstawiony przez inwestora. Nie jest to - wbrew stanowisku skarżących - dokument prywatny. W konsekwencji brak było potrzeby powoływania biegłego w tym zakresie.
Zarzucane przez skarżących rzekome naruszenie art. 12a ust. 1 i 2 ustawy o drogach publicznych nie występuje – w przekonaniu uczestnika - w tej sprawie, albowiem przepis ten, jak wskazuje tytuł ustawy, dotyczy dróg publicznych i nie znajduje zastosowania do sprawy. Ponadto wskazał, że w sprawie niniejszej ograniczenia w zagospodarowaniu działki skarżących nie występują. Pomimo uznania skarżących za strony postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego wynika jednoznacznie, że przedmiotowa inwestycja nie wprowadza ograniczeń w zagospodarowaniu działki skarżących. Organ stwierdza bowiem albo że obszar oddziaływania zamyka się w granicach działki inwestora (także w zakresie wód opadowych), bądź - jak w przypadku zacieniania, że oddziaływanie to w żadnym razie nie uniemożliwia zabudowy i zagospodarowania działek sąsiednich - a w konsekwencji uprawnionym jest twierdzenie, że nie wprowadza ograniczeń w ich zagospodarowaniu.
W odpowiedzi na tę skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 15 zzs4 ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020r., poz. 1842), zwanej ustawą covidową, znowelizowanym na mocy art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 28 maja 2021r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1090), z dniem 3 lipca 2021r., w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. Zgodnie zaś z art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.
Na tle tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 30 listopada 2020r., sygn. akt II OPS 6/19, wyraził pogląd, iż "prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami uCOVID-19 jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19 (...). Z perspektywy zachowania prawa do rzetelnego procesu sądowego najistotniejsze jest zachowanie prawa przedstawienia przez stronę swojego stanowiska w sprawie (gwarancja prawa do obrony). (...) Dopuszczalne przepisami szczególnymi odstępstwo od posiedzenia jawnego sądu administracyjnego na rzecz formy niejawnej winno bowiem następować z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego".
Zważywszy na treść powyższej regulacji zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 14 września 2021r. niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej, ziściły się bowiem warunki określone w tym przepisie. Rozpoznanie tej sprawy jest konieczne, co znajduje potwierdzenie w zarządzeniu o rozprawie zdalnej z dnia 9 sierpnia 2021r., jednakże rozprawy tej, wymaganej przez ustawę, nie można przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku z uwagi na fakt, że uczestnicy postępowania B. S. i H.S. nie potwierdzili możliwości technicznych w zakresie uczestniczenia w tej rozprawie, mimo wezwania, co skutkowało skierowaniem sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie tego przepisu, o czym strony zostały zawiadomione w drodze zarządzenia z dnia 14 września 2021r.
Wymagany przywołaną wyżej uchwałą NSA standard ochrony praw stron w niniejszej sprawie został zachowany, skoro wskazanym powyżej zarządzeniem strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, względnie uzupełnienia dotychczasowej argumentacji (zarządzenie o rozprawie zdalnej z dnia 9 sierpnia 2021r.). Z możliwości tej skorzystał skarżący w drodze pisma pełnomocnika z dnia 1 października 2021r. oraz uczestnik postępowania A sp. z o.o. – pismo jego pełnomocnika z dnia 11 października 2021r.
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019r. poz. 2325 ze zm.), zwanej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może uchylić ją, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu. Wedle przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżaną w tej sprawie decyzję – Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże jedynie usprawiedliwiona podstawę prawną mają zasadniczo formułowane w skardze zarzuty i argumentacja w zakresie spełnienia przez planowaną inwestycję warunku powierzchni czynnej biologicznie. W tym zakresie organ odwoławczy dopuścił się bowiem istotnie naruszenia prawa procesowego, tj. art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a., a w konsekwencji również w sposób wadliwy dokonał subsumpcji normy materialnoprawnej, w szczególności zaś § 16 pkt 3 planu miejscowego, określającego m.in. wymogi w zakresie maksymalnego udziału powierzchni czynnej biologicznej. Organ odwoławczy – bez przeprowadzenia wymaganego postępowania wyjaśniającego i dowodowego, a także odpowiedniej analizy i oceny zgromadzonego na etapie postępowania odwoławczego dodatkowego materiału dowodowego – uznał, że planowana inwestycja spełnia warunek w zakresie powierzchni czynnej biologicznie, nie zawierając przy tym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji spójnych, logicznych i mających oparcie w ocenie całokształtu dowodów i okolicznościach sprawy, w tym w kontekście treści samego projektu budowlanego, rozważań w tym zakresie. Tym samym nie wykazał w sposób przekonujący zgodności planowanej inwestycji z obowiązującymi przepisami prawa, w tym obowiązującym planem miejscowym. Pomimo przeprowadzenia uzupełniających dowodów przez organ odwoławczy nadal nie zostały wyjaśnione poważne wątpliwości co do tego, czy planowana inwestycja spełnia warunek minimalnej powierzchni czynnej biologicznie. W pozostałym zakresie skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem decyzja odpowiada prawu.
Rozważając sprawę w aspekcie powierzchni czynnej biologicznie - Sąd stwierdza, że stosownie do § 16 pkt 3 lit. b) planu miejscowego dla terenów oznaczonych w planie symbolem 2MN, a więc dla terenu spornej inwestycji, plan ustala minimalny udział powierzchni biologicznie czynnej 60% powierzchni działki budowlanej. Wobec tego dla rozważenia tej kwestii koniecznym było przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego i wyjaśniającego w celu zweryfikowania prawidłowości projektu budowlano-architektonicznego w zakresie zapisów dotyczących udziału powierzchni czynnej biologicznie w przypadku tej inwestycji. Wojewoda – stwierdzając spełnienie przez planowaną inwestycję tego warunku – wskazał, że "z projektu budowlanego wynika, iż powierzchnia terenu całego zamierzenia inwestycyjnego: działki nr 600 i 598 działki wynosi 4871,00 m2 (100,00%), pow. biologicznie czynna wynosi 2937,44 m2, (..); co stanowi 60,30%". Wniosek ten Wojewoda wyprowadził – jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji - z treści dokumentacji projektowej, w tym mapy dla celów projektowych, oraz karty drogowej dla produktu Stella green typ 1 i kratki drogowej polietylowej EcoRaster. W oparciu o dokumentację projektową uznał, że do konstrukcji nawierzchni zgodnie z projektem wykorzystano kratkę drogową Ekofix kat. 1 o grubości 5cm wypełnioną ziemią urodzajową i obsianą trawą oraz kratkę drogową Stella green typ 1, służącą do utwardzania i stabilizacji gruntu; zaś w oparciu o dokumentację dotyczącą kratek uznał, że dla kratki Ekofix zgodnie z danymi zawartymi na mapie do celów projektowych określono powierzchnię biologicznie czynną na poziomie 96%, natomiast dla kratki EcoRaster – na poziomie 94%. Wojewoda stwierdził również - jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji – że zarzuty odwołania nie mają oparcia w dokumentacji projektowej oraz w karcie katalogowej producenta kratki Stella green, która przewiduje powierzchnię czynną biologicznie na poziomie 96%. Jednakże Sąd stwierdza, że w dokumentacji projektowej - projekcie zagospodarowania terenu projektant wskazał w zakresie komunikacji kołowej wyłącznie na zastosowanie dla utwardzenia terenu spornej inwestycji kratki Ekofix, wypełnionej ziemią z nasadzeniem trawą na całkowicie przepuszczalnej podbudowie z kruszywa łamanego (tłucznia) wymieszanego z warstwą wierzchnią lub kompostem – zgodnie z projektem branży drogowej i wytycznymi producenta, np. Ekofix lub EcoRaster. Również na mapie zagospodarowania terenu wskazano kratkę drogą Ekofix. Z powyższego wynika w sposób jasny, że dla utwardzenia terenu przewidziano kratkę Ekofix, a wzmianka o EcoRaster obok Ekofix dotyczyła wyłącznie sposobu wypełnienia przewidzianej do zastosowania kratki przewidywanego przez producenta kratki Ekofix lub EcoRaster. W żadnym innym kontekście kratka EcoRaster nie pojawia się w tej dokumentacji. Projektant - wskazując przewidziany dla kratki Ekofix parametr w zakresie powierzchni czynnej biologicznie na poziomie 96% i wskazując powierzchnię terenów zielonych na poziomie 60,01% (pkt 10 projektu zagospodarowania terenu) - nie wykazał przy tym w żaden sposób zachowania tegoż parametru w tej sprawie. Tymczasem zastosowanie tegoż parametru budzi wątpliwości w świetle złożonej na etapie postępowania odwoławczego Krajowej Oceny Technicznej z dnia 3 lipca 2019r., wystawionej na wniosek producenta przez Instytut Badawczy Dróg i Mostów, a dotyczącej kratki Ekofix. Z Oceny tej wynika bowiem, że zastosowanie tej kratki pozwala na uzyskanie powierzchni biologicznie czynnej 88% przy wypełnieniu ziemią i obsiewie nasionami traw lub 100% powierzchni biologicznie czynnej przy wypełnieniu humusem i ułożeniu trawy z rolki. Oznacza to, iż kratka ta może być wypełniona kruszywem lub ziemią ogrodową, co bez wątpienia zmienia jej wskaźnik w zakresie powierzchni czynnej biologicznie. Biorąc pod uwagę projektowany - zgodnie z planem zagospodarowania terenu - sposób wypełnienia kratki kruszywem łamliwym (tłucznia) wymieszanego z wierzchnią warstwą lub kompostem, gwarantujący powierzchnię czynną biologicznie na poziomie 88% oraz wskazany przez projektanta wskaźnik 96%, bez uzasadnienia przyjęcia wskaźnika na tym poziomie, usprawiedliwione są wątpliwości co do spełnienia spornego parametru przez planowaną inwestycję, przy ujawnionym poziomie przekroczenia tego wskaźnika przez planowaną inwestycję. W konsekwencji nie jest oczywiste spełnienie przewidzianego dla terenu inwestycji w planie miejscowym warunku minimum 60% powierzchni czynnej biologicznie. Dla wykazania spełnienia tegoż warunku nie można – wbrew temu co przyjął Wojewoda – przyjąć parametrów przewidzianych dla kratek EcoRaster czy Stelle green, używając ich niejako zamiennie w stosunku do kratki Ekofix. Sąd zauważa bowiem, iż wszystkie te kratki, choć są właściwościami bardzo zbliżone, różnią się jednakże parametrami technicznymi, na co już wskazują różne parametry w zakresie powierzchni czynnej biologicznie dla każdej z nich. Ponadto w zależności od zastosowanego sposobu wypełnienia kratek wskaźnik powierzchni czynnej biologicznie ulega zmianie. Powyższe znajduje potwierdzenie w treści Krajowej Oceny Technicznej, w tym zawartych w niej tabelach co do właściwości i wymagań, analizującej właściwości kratki Ekofix i sposobu jej wypełnienia. Skoro zatem projektant w projekcie zagospodarowania przestrzennego przewidział planowane utwardzenie kratką Ekofix i określony sposób jej wypełnienia tłuczniem, przy którym ten parametr jest mniejszy niż przy wypełnieniu humusem, to organ obowiązany był uwzględnić zastosowaną technologię utwardzenia terenu i w oparciu o tę technologię zbadać spełnienie minimalnego warunku 60% powierzchni czynnej biologicznie – powierzchni zielonej. Tych rozbieżności i rodzących się na ich tle wątpliwości Wojewoda w toku postępowania odwoławczego nie wyjaśnił, mimo przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego. Sąd wskazuje też, iż przy określaniu udziału powierzchni czynnej biologicznie konieczne jest uwzględnienie faktu, iż inwestycja ta została podzielona na dwa etapy. Fakt ten nie zmienia jednak tego, iż po zrealizowaniu obu etapów inwestycja ta będzie stanowiła całość, co z kolei powinno rodzić pewną czujność organu w zakresie ustalenia i oceny spornego w sprawie warunku, aby nie doszło do sytuacji, w której po zrealizowaniu całej inwestycji okaże się, że warunek ten zostanie przekroczony. Nie zachodzą przy tym – jak tego domagają się skarżący - określone w art. 84 § 1 k.p.a. przesłanki do przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność udziału powierzchni czynnej biologicznie przy zastosowaniu kratki drogowej Ekofix. W istocie skarżący żądają za pośrednictwem opinii biegłego nie wyjaśnienia wątpliwości co do właściwości kratki (wiadomości specjalistycznych), lecz ustalenia przez biegłego okoliczności faktycznej w zakresie udziału powierzchni czynnej biologicznie, co stanowi wyłączną domenę organu prowadzącego sprawę. Ustalenie tej okoliczności nie wymaga bowiem wiedzy specjalistycznej, wykraczającej poza przeciętną wiedzę pracowników organu, zwłaszcza wyspecjalizowanych inżynierów (techników) budownictwa czy architektury. Wystarczające jest natomiast zgromadzenie odpowiednich dowodów dotyczących właściwości tego produktu, tj. przykładowo odpowiednich certyfikatów czy kart produktu, i przeprowadzenie w oparciu o te dokumenty analizy spornego parametru, co zresztą nie powinno – jak dowodzi analiza Krajowej Oceny Technicznej kratki Ekofix - nastręczać większych trudności. Wobec tego konieczne jest odwołanie się do poglądów judykatury, wedle której "już z samej istoty funkcjonowania organów wynika, że konkretna sprawa załatwiana jest przez te organy samodzielnie, zaś ocena istotnych jej okoliczności dokonywana jest w granicach obowiązującego prawa i w ramach przyznanych organom kompetencji (tak wyrok NSA z dnia 10 listopada 2020r., II GSK 782/20); "biegły nie ustala faktów mających znaczenie dla sprawy, ale udziela organowi informacji specjalnych (opartych o posiadaną specjalistyczną wiedzę) dotyczących tych okoliczności faktycznych, udziela wyjaśnień koniecznych do rozstrzygnięcia sprawy. Opinia biegłego ułatwia zatem ocenę zebranego materiału dowodowego, gdy są do tego potrzebne wiadomości specjalne" (wyrok NSA z dnia 13 października 2020r., I OSK 2858/18, LEX nr 3066838); "biegły nie jest powoływany do ustalenia stanu faktycznego sprawy, lecz naświetlenia i wyjaśnienia okoliczności wskazanych przez organ administracji publicznej z punktu widzenia posiadanych przez niego wiadomości specjalnych. Rozstrzygnięcie sprawy wymaga wiadomości specjalnych wtedy, gdy przy jej rozpoznaniu wyłoni się zagadnienie mające znaczenie dla rozstrzygnięcia, którego wyjaśnienie przekracza zakres wiadomości i doświadczenia osób je wydających" (wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2019r., II OSK 2667/17, LEX nr 2629800); "udział biegłego w sprawie podyktowany jest (...) wymaganiem w tej sprawie wiadomości specjalnych. To zaś, czy w sprawie są konieczne takie wiadomości uzależnione jest od szeregu czynników, w tym w szczególności od okoliczności, z którymi mają wiązać się wskazane wiadomości. Ponadto przepis ten pozostawia organowi administracyjnemu swobodę w korzystaniu z tego środka dowodowego. Granice korzystania z tej swobody wyznacza zasada prawdy obiektywnej, gdyż z niej wypływa obowiązek organu podjęcia wszelkich czynności mających na celu ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego sprawy podatkowej. Organ administracyjny obowiązany jest wykorzystać ten środek dowodowy w sprawie o zawiłym stanie faktycznym, który można wyjaśnić dopiero wówczas, gdy dysponuje się specjalnymi wiadomościami. Rozstrzygnięcie sprawy wymaga wiadomości specjalnych wtedy, gdy przy jej rozpoznaniu wyłoni się zagadnienie mające znaczenie, którego wyjaśnienie przekracza zakres wiadomości i doświadczenia życiowego osób mających wykształcenie ogólne i nie jest możliwe bez posiadania wiadomości specjalnych w określonej dziedzinie nauki, sztuki, rzemiosła, techniki, stosunków gospodarczych itp., z którą wiąże się rozpatrywane zagadnienie" (tak wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2019r., I GSK 3363/18, LEX nr 2622851, zob. też wyrok NSA z dnia 11 maja 2021r., II OSK 1906/18, LEX nr 3218882, wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2020r., II OSK 1571/18, LEX nr 3092911). Judykatura podkreśla również, że "organ może (...), ale nie musi, skorzystać z tego dowodu, jeżeli w sprawie wymagane są wiadomości specjalne. (...) organ nie jest związany opinią biegłego, co oznacza, że poddając ją ocenie, może zarówno uznać ją za trafną, jak i zdyskwalifikować oraz przyjąć opinię odmienną - własną, opartą na nauce lub doświadczeniu. Nie bez znaczenia jest także okoliczność, że organy orzekające w (...) sprawie to organy wyspecjalizowane, których pracownicy posiadają wiadomości specjalne niezbędne do dokonania kwalifikacji wykonanych robót budowlanych" (wyrok NSA z dnia 17 lipca 2020r., II OSK 448/20, LEX nr 3052574).
Nie zasługuje natomiast na uwzględnienie zarzut skargi i argumentacja uzasadnienia skargi w zakresie "niesamodzielności" konstrukcyjnej projektowanych budynków, wykluczających je za budynki mieszkalne jednorodzinne. W tym zakresie Sąd stwierdza, że zgodnie z art. 3 pkt 2a) pr.b. budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym jest "budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku"; przy czym zgodnie z § 210 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych "części budynku wydzielone ścianami oddzielenia przeciwpożarowego w pionie - od fundamentu do przekrycia dachu - mogą być traktowane jako odrębne budynki". Na mocy zaś § 235 tego rozporządzenia "1. ścianę oddzielenia przeciwpożarowego należy wznosić na własnym fundamencie lub na stropie, opartym na konstrukcji nośnej o klasie odporności ogniowej nie niższej od odporności ogniowej tej ściany"; "2. ścianę oddzielenia przeciwpożarowego należy wysunąć na co najmniej 0,3 m poza lico ściany zewnętrznej budynku lub na całej wysokości ściany zewnętrznej zastosować pionowy pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 2 m i klasie odporności ogniowej E I 60"; "3. w budynku z przekryciem dachu rozprzestrzeniającym ogień ściany oddzielenia przeciwpożarowego należy wyprowadzić ponad pokrycie dachu na wysokość co najmniej 0,3 m lub zastosować wzdłuż ściany pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 1 m i klasie odporności ogniowej E I 60, bezpośrednio pod pokryciem; przekrycie na tej szerokości powinno być nierozprzestrzeniające ognia"; "4. W budynku, z wyjątkiem zabudowy jednorodzinnej, w dachu którego znajdują się świetliki lub klapy dymowe, ściany oddzielenia przeciwpożarowego usytuowane od nich w odległości poziomej mniejszej niż 5 m, należy wyprowadzić ponad górną ich krawędź na wysokość co najmniej 0,3 m, przy czym wymaganie to nie dotyczy świetlików nieotwieranych o klasie odporności ogniowej co najmniej E 30". Na gruncie tych przepisów nie budzi wątpliwości, że budynki bliźniacze czy szeregowe o dwu samodzielnych lokalach, oddzielone ścianą przeciwpożarową w pionie, spełniające warunki określone w tych przepisach, stanowią samodzielne budynki, co umożliwia ich uznanie za budynki mieszkalne jednorodzinne. Wobec bowiem normatywnej definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego nie muszą to być – jak tego oczekują skarżący – wyłącznie budynki wolnostojące, z wyłączeniem zabudowy szeregowej czy bliźniaczej. Jak bowiem przyjmuje judykatura "określenie "zabudowy szeregowej" niewątpliwie oznacza, że budynek mieszkalny jednorodzinny w zabudowie szeregowej powinien stanowić konstrukcyjnie samodzielną całość, z wydzielonymi maksymalnie dwoma lokalami. Wobec braku legalnej definicji ustawowej oraz przepisów z których można byłoby wyinterpretować w sposób wyczerpujący cechy charakterystyczne omawianego rodzaju zabudowy, zasadnym jest także sięgnięcie do znaczenia potocznego wskazując, że zabudowa szeregowa to ciąg budynków przylegających do siebie. Zgodnie z Uniwersalnym Słownikiem języka polskiego pod redakcją Stanisława Dubisza (PWN Warszawa 2008 r.) pod pojęciem "szeregowo" np. domy ustawione szeregowo, należy rozumieć tworzące szereg, znajdujące się obok siebie w jednej, prostej linii. (...) zabudowę szeregową tworzy zatem ciąg budynków, z których każdy stanowi z punktu widzenia techniczno-budowlanego konstrukcyjnie samodzielną całość. (...) ten rodzaj zabudowy powstaje przez ustawienie w szeregu segmentów budynku, zwracając uwagę, że w ten sposób łączy w sobie cechy zamieszkania zbiorowego oraz indywidualnego, jak i pozwala na intensywne wykorzystanie terenu zabudowy (por. wyrok NSA z dnia 27 października 2009r. sygn. akt II OSK 1601/08, wyrok na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W kontekście powyższego dopuszczalne jest stwierdzenie, że budynki jednorodzinne w zabudowie szeregowej tworzą ciągi od trzech do kilkunastu budynków" (tak wyrok NSA z dnia 27 października 2009r., II OSK 1601/08). Niezależnie od tego Sąd stwierdza, że "decydującym dla określonego obiektu za budynek mieszkalny jednorodzinny będzie cel, któremu budynek ma służyć - zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali, co do zasady mieszkalnych, bądź jednego mieszkalnego i jednego lokalu użytkowego, przy spełnieniu wymogu określonej jego powierzchni" (wyrok WSA w Krakowie z dnia 6 lipca 2020r., II SA/Kr 3/20, Lex nr 3058593). Przyjmuje się, że "nawet posiadanie wspólnego fundamentu lub dachu, ale bez wspólnej piwnicy czy poddasza, oraz ściany łączącej obie części obiektu, choć o odpowiedniej odporności ogniowej, nie musi zaprzeczać warunkowi samodzielności konstrukcyjnej i nie wyklucza, że tworzą one w rzeczywistości dwa osobne domy mieszkalne, czyli budynki jednorodzinne zrealizowane w formie zabudowy bliźniaczej. Natomiast o samodzielności funkcjonalnej tych budynków może świadczyć m.in. posiadanie osobnych wejść, klatek, instalacji, przyłączy, szamb, czy garaży" (wyrok NSA z 5 lutego 2020r., II OSK 2952/18, Lex nr 3072402). Zważywszy na powyższą regulację prawną oraz treść projektu budowlanego oraz część jego graficzną - Sąd stwierdza, że zaprojektowano w pierwszym etapie sześć budynków zawierających maksymalnie dwa mieszkania, wydzielone samodzielnymi ścianami przeciwpożarowymi klasy odporności ogniowej, co najmniej REI 60 (ścianami murowanymi z bloczków typu Silka E18A min. 18 cm) w pionie od fundamentu do przekrycia dachu, zaprojektowane jako NRO. Każdy z budynków ma osobne wejścia do budynku, osobne przyłącza, co oznacza, iż każdy z nich może funkcjonować samodzielnie. Samodzielność konstrukcyjna oznacza bowiem – jak słusznie argumentował Wojewoda – niemożność korzystania z jakichkolwiek elementów innego budynku, a budynki mogą istnieć i spełniać swoje funkcje niezależnie od sąsiednich budynków. W konsekwencji oznacza to, iż zaprojektowane budynki są zgodne z funkcją określoną w § 16 pkt 1 planu miejscowego. W myśl bowiem tego przepisu dla terenów oznaczonych na rysunku planu symbolem 2MN ustala się jako przeznaczenie podstawowe – tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z utrzymaniem istniejących obiektów z możliwością ich odbudowy, rozbudowy, nadbudowy, przebudowy z dopuszczeniem realizacji lokali usługowych wbudowanych w budynki mieszkalne o powierzchni określonej w przepisach szczególnych.
Sąd stwierdza również, iż w tej sprawie nie został naruszony ustanowiony w § 9 pkt 4 planu miejscowego zakaz prowadzenia działalności gospodarczej mogącej prowadzić do likwidowania i niszczenia istniejących skupisk drzew i krzewów, zadrzewień śródpolnych, przydrożnych i nadwodnych – o ile konieczność ich likwidacji nie wynika z potrzeby ochrony przeciwpowodziowej i zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego, budowy, odbudowy, utrzymania, remontów lub naprawy urządzeń wodnych. Przede wszystkim wskazać trzeba, iż inwestor otrzymał ostateczną decyzję z dnia [...] grudnia 2019r. zezwalającą na dokonanie wycinki dwóch drzew oraz zobowiązującą go do dokonania nasadzeń 30 sztuk drzew – klonów zwyczajnych o obwodach pni na wysokości 100cm nie mniejszych niż 10cm. Decyzja ta – dopóki nie zostanie uchylona w odrębnym trybie - wiąże organ w tej sprawie, co oznacza, iż projektowane budynki mogą zostać usytuowane w miejscu wyciętych dwu drzew. Podnieść wszak trzeba, że "postępowanie w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę i postępowanie w przedmiocie udzielenia zezwolenia na wycięcie drzew to dwa odrębne i niezależne postępowania administracyjne. Żaden z przepisów p.b. nie stanowi o konieczności posiadania zezwolenia na wycięcie drzew, by móc się ubiegać o pozwolenie na budowę" (wyrok WSA w Olsztynie z dnia 2 października 2018r., II SA/Ol 349/18, LEX nr 2571168).
Sąd nie stwierdził również naruszenia art. 12a ust. 2 w zw. z ust. 1 pkt 2 ustawy o drogach publicznych w zakresie zbyt małej ilości miejsc postojowych, w tym dla osób niepełnosprawnych. Stosownie do tego przepisu stanowiska postojowe w strefach mieszkania, w miejscu przeznaczonym na postój pojazdów dla pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową wyznacza się w liczbie nie mniejszej niż: 1 stanowisko - jeżeli liczba stanowisk wynosi 6-15; 2 stanowiska - jeżeli liczba stanowisk wynosi 16-40; 3 stanowiska - jeżeli liczba stanowisk wynosi 41-100; 4% ogólnej liczby stanowisk jeżeli ogólna liczba stanowisk wynosi więcej niż 100. Natomiast zgodnie z § 18 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych "zagospodarowując działkę budowlaną, należy urządzić, stosownie do jej przeznaczenia i sposobu zabudowy, stanowiska postojowe dla samochodów użytkowników stałych i przebywających okresowo, w tym również stanowiska postojowe dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne. Liczbę stanowisk postojowych i sposób urządzenia parkingów należy dostosować do wymagań ustalonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, z uwzględnieniem potrzebnej liczby stanowisk, z których korzystają osoby niepełnosprawne". W § 41 pkt 1 planu miejscowego postanowiono z kolei, że przy realizacji nowych inwestycji obowiązuje zapewnienie zaspokojenia pełnych potrzeb parkingowych lub postojowych na danej działce lub terenie, z tym, że dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej – minimum 2 stanowiska na mieszkanie, wliczając garaż. Analizując powyższą regulację prawną przyjąć należy, że "w przypadku obowiązywania na terenie inwestycji planu miejscowego, który nie zawiera wymagań odnośnie ilości i rodzaju miejsc parkingowych, organy administracji architektoniczno-budowlanej nie mają w tym zakresie dowolności, ale powinny ocenić przedstawiony przez inwestora projekt pod kątem przesłanek określonych w § 18 ust. 1 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim muszą odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690)" (wyrok NSA z dnia 15 marca 2017r., II OSK 2659/15, Lex nr 2316641). Judykatura przyjmuje zatem, że jeśli plan miejscowy zawiera postanowienia w zakresie miejsc parkingowych lub postojowych, to przy zagospodarowaniu terenu należy kierować się tymi postanowieniami. Dopiero gdy takich postanowień plan miejscowy nie zawiera ilość miejsc parkingowych/postojowych ustalana jest w oparciu o przepisy ustawy o drogach publicznych z uwzględnieniem postanowień rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Wobec tego, że obowiązujący dla terenu planowanej inwestycji plan miejscowy zawiera zasady co do ilości miejsc parkingowych należy ocenić zgodność tej inwestycji w tym zakresie z postanowieniami tego planu. Uwzględniając te zasady Sąd stwierdza, że w projekcie przewidziano wymaganą liczbę miejsc parkingowych/postojowych dla obu etapów. Plan nie przewiduje miejsc postojowych dla osób niepełnosprawnych, ani tym bardziej ich liczby. Jednakże miejsce takie zostało przewidziane przez inwestora w projekcie budowlany, co oznacza, iż dochowano również postanowień § 18 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych.
Ponownie prowadząc postępowanie Wojewoda obowiązany będzie uzupełnić materiał dowodowy a następnie rozważyć cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy na okoliczność spełnienia przez planowaną inwestycję minimalnej powierzchni czynnej biologicznie z zachowaniem zasady czynnego udziału wszystkich stron w postępowaniu. Konieczne dla prawidłowego rozpoznania tej sprawy jest również wyjaśnienie tej kwestii z udziałem projektanta i w drodze stosownych czytelnych i mających oparcie w danych wyjściowych obliczeń matematycznych. Ustalenia i ocena organu, w tym zwłaszcza co do przyczyn przyjętego stanowiska co do powierzchni czynnej biologicznie, winny znaleźć swoje szczegółowe uzewnętrznienie w uzasadnieniu ponownej decyzji, spełniającej wymogi art. 107 § 1 pkt 3 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i a) p.p.s.a., uwzględnił skargę. O kosztach postępowania sądowego, obejmujących wpis sądowy w wysokości 500 zł, wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika w wysokości 480 zł wraz z opłatą od pełnomocnictwa w łącznej kwocie 34 zł, orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. 2015r. poz. 1800).
dc
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło