II SA/Łd 863/09
WyrokWSA w Łodzi2009-12-09
Skład orzekający: Barbara Rymaszewska, Jolanta Rosińska, Sławomir Wojciechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może żądać uzupełnienia zgłoszenia robót budowlanych o decyzję o warunkach zabudowy, jeśli zgłoszenie dotyczy instalacji urządzenia reklamowego, które zgodnie z przepisami nie wymaga pozwolenia na budowę?Ratio decidendi
Instalacja urządzeń reklamowych, które nie są usytuowane na obiektach zabytkowych ani poza obszarem zabudowanym, nie wymaga pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenia. W przypadku takich inwestycji, organ administracji nie może żądać uzupełnienia zgłoszenia o decyzję o warunkach zabudowy, ponieważ nie ma ku temu podstaw prawnych w przepisach Prawa budowlanego. Brak uzupełnienia zgłoszenia o taki dokument nie może stanowić podstawy do wydania decyzji o sprzeciwie.Stan faktyczny
Spółka A zgłosiła zamiar wykonania robót budowlanych polegających na instalacji urządzenia reklamowego w formie kasetonu diodowego. Organ pierwszej instancji dwukrotnie wydał decyzję o sprzeciwie, powołując się na konieczność uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i nieuzupełnienie przez inwestora zgłoszenia. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody, poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. oraz postanowienie Prezydenta Miasta Ł. Zasądził na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 9 grudnia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Kośka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2009 roku sprawy ze skargi A Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję, poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] oraz postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] roku nr [...]; 2. zasądza na rzecz A Spółki z o.o. z siedzibą w W. od Wojewody [...] kwotę 740 (siedemset czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...], nr [...], wydaną na podstawie art. 30 ust. 2 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 6 i art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r., nr 156, poz. 1118 ze zm.) w związku z art. 59 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80, poz. 717 ze zm.) w związku z art. 45 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. nr 98, poz. 602 ze zm.) oraz art. 104 K.p.a., Prezydent Miasta Ł. zgłosił sprzeciw w sprawie zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na instalacji urządzenia reklamowego w formie kasetonu diodowego zgodnie z załączonym projektem na działce położonej w Ł. przy ul. A 165/169.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że w dniu 25 listopada 2008r. A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie zgłosiła zamiar wykonania w/w robót budowlanych. Do zgłoszenia inwestor dołączył, m.in. oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz dwa egzemplarze dokumentacji zatytułowanej "Projekt budowlany konstrukcji wsporczej pod urządzenie reklamowe o wymiarach ekranu 10,00 x 6,00 m, h=11,00 m, nietrwale związanego z gruntem na działce nr ewid. [...] w Ł. przy zbiegu ul. A, Al. A. B i Al. C. Decyzją z dnia [...], nr [...], Prezydent Miasta Ł. zgłosił sprzeciw w sprawie zgłoszenia i nałożył na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie robót budowlanych wskazanych w zgłoszeniu. W wyniku rozpatrzenia odwołania inwestora, decyzją z dnia [...], nr [...] Wojewoda [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W ocenie organu odwoławczego sprzeciw był przedwczesny, złożone dokumenty są niekompletne, zatem organ I instancji powinien wydać postanowienie wzywające inwestora z uzupełnienia zgłoszenia. Postanowieniem z dnia [...], nr [...] Prezydent Miasta Ł. nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia zgłoszenia o załączenie decyzji o warunkach zabudowy dla planowanego zamierzenia, podanie parametrów dotyczących oświetlenia i luminacji oraz wyjaśnienie sprawy przyłącza energetycznego. Z uwagi na to, że inwestor nie wykonał nałożonego postanowieniem obowiązku, decyzją z dnia [...], nr [...] Prezydent Miasta Ł. zgłosił sprzeciw. Na skutek odwołania wniesionego przez inwestora, decyzją z dnia [...], nr [...] Wojewoda [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji wskazując między innymi na fakt, iż inwestor nie miał realnej możliwości uzupełnienia zgłoszenia w wymaganym terminie. Następnie Prezydent Miasta Ł. podniósł, że inwestor ma zamiar dokonać instalacji urządzenia reklamowego w formie kasetonu diodowego z ekranem o wymiarach 10,0 x 6,0 m zamontowanego na wysokości 5,0 m nad poziomem terenu na konstrukcji wsporczej w postaci słupa kratowego z profili stalowych, posadowionego na fundamencie betonowym blokowym (balaście) o wymiarach 5,6 x 4,2 x 0,7 m postawionym na terenie w kolizji z istniejącą siecią gazową, oznaczoną na załączonym do zgłoszenia planie sytuacyjnym jako gn300, w bezpośrednim sąsiedztwie skrzyżowania ulic A i Al. B, zajmując fragment istniejącego parkingu A. Przedmiotowa inwestycja powoduje zmianę zagospodarowania terenu, na którym ma być później posadowiona. Przepis art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi, że zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86 wymaga ustalenia w drodze decyzji warunków zabudowy. W myśl ust. 2 tego przepisu, ust. 1 stosuje się również do zmiany zagospodarowania terenu, która nie wymaga pozwolenia na budowę, z wyjątkiem tymczasowej, jednorazowej zmiany zagospodarowania terenu, trwającej do roku. W związku z brakiem obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zgłoszone przez inwestora zamierzenie inwestycyjne wymaga ustalenia w drodze decyzji warunków zabudowy. W myśl ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jednym z elementów warunkujących możliwość wprowadzenia nowej zabudowy jest, m.in. kontynuacja cech kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych. Przepis art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy wprowadza zasadę dobrego sąsiedztwa uzależniającą zmianę zagospodarowania terenu od dostosowania się do określonych cech zastanego zagospodarowania terenu. Celem jest zagwarantowanie ładu przestrzennego zgodnie z art. 2 pkt 1 tej ustawy przez co należy rozumieć takie ukształtowanie przestrzeni, które tworzy harmonijną całość oraz uwzględnia uporządkowanie w relacjach wszelkich uwarunkowań i wymagań funkcjonalnych, społeczno – gospodarczych, środowiskowych, kulturowych oraz kompozycyjno – estetycznych. Zatem zamiar lokalizacji przedmiotowego urządzenia reklamowego powinien spełniać uwarunkowania kompozycyjno – estetyczne prowadzące do zachowania ładu przestrzennego oraz odpowiadać, obok kontynuacji funkcji również wymaganiom w zakresie kontynuacji cech kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej. Sytuowanie reklamy wysyłającej zmieniające się światło o znacznej intensywności w bezpośrednim sąsiedztwie skrzyżowania ulic może być sprzeczne z przepisami odrębnymi, to jest art. 45 ust. 1 pkt 7 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Określenie powyższego może nastąpić w oparciu o warunki zawarte w decyzji o warunkach zabudowy, a także w oparciu o dokumentację określającą parametry dotyczące projektowanego oświetlenia diodowego i związanej z nim luminacji, których brak było w załączonych do zgłoszenia materiałach. Z uwagi na to, że zgłoszenie dotyczy instalacji urządzenia reklamowego w formie kasetonu diodowego (pylonu reklamowego świetlnego) powinno określać rodzaj i sposób wykonania również robót elektrycznych zgodnie z wymogami zawartymi w art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, zaś załączona do zgłoszenia dokumentacja zawiera jedynie część konstrukcyjną oraz "wizualizację ekspozycji". Ze względu na w/w braki uniemożliwiające prawidłową ocenę zamierzenia budowlanego, postanowieniem z dnia [...], nr [...] nałożono na inwestora obowiązek uzupełnienia zgłoszenia w terminie 60 dni od daty jego otrzymania poprzez załączenie decyzji o warunkach zabudowy, podanie parametrów dotyczących oświetlenia i luminacji, określenie rodzaju zakresu i sposobu wykonania robót budowlanych dotyczących instalacji elektrycznej urządzenia reklamowego oraz odpowiednich szkiców i rysunków. Jednocześnie w postanowieniu tym pouczono stronę, że niewykonanie w terminie określonych w postanowieniu obowiązków spowoduje wydanie decyzji o wniesieniu sprzeciwu w sprawie zgłoszonych robót. Z uwagi na to, że koniec zakreślonego w postanowieniu terminu przypadał na dzień ustawowo wolny od pracy za ostatni jego dzień uznać należało najbliższy dzień powszedni, to jest 15 czerwca 2009r. Pismem z dnia 10 czerwca 2009r. (nadanym w placówce pocztowej w dniu 15 czerwca 2009r.) doręczonym organowi w dniu 17 czerwca 2009r. A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością przesłała wyjaśnienia odnośnie luminacji oraz zasilania kasetonu diodowego. Przedstawione przez inwestora materiały nie wyczerpują obowiązku nałożonego postanowieniem nr [...]. Inwestor nie załączył decyzji o warunkach zabudowy dla planowanego zamierzenia inwestycyjnego, zatem nie wykonał nałożonego postanowieniem obowiązku. Przepis art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane stanowi, że w razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia właściwy organ nakłada w drodze postanowienia na zgłaszającego obowiązek uzupełnienia w określonym terminie brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia wnosi sprzeciw w drodze decyzji. Zatem zgodnie z treścią art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane należało wnieść sprzeciw w drodze decyzji.
W odwołaniu od tej decyzji A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła o jej uchylenie w całości, ewentualnie uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:
1. przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisów ustawy Prawo budowlane – w szczególności art. 29 ust. 2 pkt 6 oraz art. 30 ust. 2 i 6, ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – w szczególności art. 50 ust. 2, art. 59 ust. 1 i 2 oraz art. 60 ust. 1, ustawy Prawo o ruchu drogowym – w szczególności art. 45 ust. 1 pkt 7,
2. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego – w szczególności art. 6, art. 7, art. 11, art. 77 i art. 107 K.p.a.
W uzasadnieniu strona podniosła, iż treść art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane jednoznacznie wskazuje, że organ administracji nie ma dowolności w żądaniu jakichkolwiek dokumentów. Jeśli żąda uzupełnienia zgłoszenia o dokumenty wymagane innymi przepisami, to winien w tym zakresie wskazać podstawę prawną swojego żądania. Ustawodawca powierzając organowi administracji środki pozwalające żądać uzupełnienia braków zgłoszenia oraz zakreślając w tym celu 7 – dniowy termin miał na względzie fakt, iż zgłoszenie jest uproszczoną i odformalizowaną formą procedury inwestycyjno – budowlanej. W związku z powyższym, nie wymaga zgromadzenia tak obszernej dokumentacji, jak inwestycja wymagająca udzielenia pozwolenia na budowę. Dokumenty, o które może wnioskować organ powinny być dokumentami o niewielkim stopniu skomplikowania oraz dostępności w stopniu umożliwiającym inwestorowi uzupełnienie braków w ciągu siedmiu dni. Odesłanie zawarte w art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane odnoszące się do uzupełnienia zgłoszenia o dokumenty wymagane innymi przepisami dotyczyć może przepisów zawartych w takich aktach normatywnych jak m.in. ustawa o drogach publicznych, ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, ustawa Prawo wodne, ustawa Prawo geologiczne i górnicze, ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Nie dotyczy natomiast uzupełnienia zgłoszenia o dokumenty wskazane przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zdaniem strony organ I instancji w sposób bezpodstawny i nie znajdujący uzasadnienia w przepisach prawa nałożył na wnioskodawcę obowiązek uzupełnienia zgłoszenia o decyzję o warunkach zabudowy w stosunku do inwestycji, która również w opinii organu może korzystać z procedury zgłoszenia robót budowlanych oraz, która zgodnie z załączonymi dokumentami nie powoduje zmiany sposobu zagospodarowania terenu. "Zmiana zagospodarowania terenu" jest pojęciem niedookreślonym. W związku z powyższym organ administracji uznający decyzję o warunkach zabudowy za niezbędną dla inwestycji obowiązany jest szczegółowo uzasadnić swoje stanowisko. Samo wskazanie w zaskarżonej decyzji, że planowana inwestycja obejmuje instalację wielkowymiarowego urządzenia reklamowego w formie kasetonu diodowego z podaniem jego wymiarów nie może przesądzać o tym, iż spowoduje to zmianę zagospodarowania terenu. Wydając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające je postanowienie, organ I instancji nie doniósł się przede wszystkim do zabudowy już istniejącej w okolicy skrzyżowania ul. A i Al. B w Ł. oraz jej charakteru. W związku z powyższym, nie sposób uznać, iż planowana inwestycja w jakikolwiek sposób zmieni zagospodarowanie terenu. Zgodnie z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zasada dobrego sąsiedztwa stanowi warunek niezbędny do uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. Warunek ten jest wymagany tylko w przypadku, gdy wniosek inwestora dotyczy nowej zabudowy, której funkcja (sposób użytkowania) i cechy powinny być kontynuacją bądź co najmniej powinny być nie sprzeczne z funkcjami i cechami zabudowy przynajmniej jednej z działek sąsiednich. W/w przepis jednoznacznie stanowi, iż kwestia zachowania, bądź nie, zasad dobrego sąsiedztwa może być rozpatrywana jedynie w przypadku zamierzeń inwestora polegających na realizacji nowej zabudowy. Powyższe jednoznacznie wyklucza rozważania nad kwestią dobrego sąsiedztwa w sytuacji, gdy inwestor ma zamiar zainstalować na działce jedynie urządzenie reklamowe, które nie stanowi żadnej z form nowej zabudowy. Ponadto, zachowanie zasady dobrego sąsiedztwa stanowi jeden z warunków niezbędnych do uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. Kwestia ta powinna być zatem rozpatrywana dopiero w kontekście ubiegania się przez inwestora o w/w decyzję. Zachowanie dobrego sąsiedztwa nie jest przesłanką decydującą bądź wykluczającą konieczność ubiegania się o decyzję o warunkach zabudowy, lecz warunkiem niezbędnym do jej uzyskania. Organ już na tym etapie podważając zachowanie zasadny dobrego sąsiedztwa w istocie wyklucza samą możliwość uzyskania przez inwestora korzystnej decyzji o warunkach zabudowy dla planowanej inwestycji. Wszelkie rozważania organu dotyczące dobrego sąsiedztwa są w związku z powyższym na tym etapie postępowania bezprzedmiotowe. Objęte zgłoszeniem urządzenie reklamowe w żaden sposób nie narusza ładu przestrzennego terenów sąsiadujących, zaś sam fakt, iż stanowiło będzie ono jak dotychczas jedyne urządzenie tego typu na danym terenie, nie przesądza o zmianie jego zagospodarowania. Poza tym zgłoszone urządzenie reklamowe nie naruszy w żaden sposób ładu przestrzennego terenu, na którym ma zostać posadowione. Urządzenia tego typu wpisane są bowiem w sposób oczywisty w ład przestrzenny terenu o charakterze usługowo – handlowym, którego niezaprzeczalnym przykładem jest, m.in. okolica ulicy A w Ł. Nie stanowi również żadnego niebezpieczeństwa dla użytkowników pobliskich dróg. Spółka zgodnie z żądaniem organu uzupełniła zgłoszenie o wyjaśnienia dotyczące luminacji urządzenia reklamowego. Organ nie odnosząc się zaś do wyjaśnień Spółki w sposób negatywny, wskazujący na przekroczenie jakichkolwiek norm luminacji, uznał tym samym, iż jaskrawość światła emitowanego przez ekran ma wartość dopuszczalną. Strona podkreśliła również, iż jest inwestorem wielu podobnych urządzeń reklamowych funkcjonujących z powodzeniem w strategicznych punktach największych miast w Polsce, w tym w centrach tych miast w okolicy największych skrzyżowań. Urządzenia te nie stwarzają jakiegokolwiek zagrożenia dla uczestników ruchu drogowego. Wszystkie ekrany diodowe posiadają stosowne instalacje pozwalające, w przypadku zaistnienia jakichkolwiek niedogodności związanych z ich funkcjonowaniem, na regulowanie jasności i luminacji ekranu. Strona podniosła także, iż zgłoszenie inicjujące niniejsze postępowanie poprzedzone zostało wnioskiem o udzielenie informacji o tym, czy nieruchomość położna na skrzyżowaniu ul. A i Al. A. B (działka nr [...]) w Ł. objęta jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W odpowiedzi, Urząd Miasta Ł. Wydział Planowania Przestrzennego i Ochrony Zabytków w piśmie z dnia 12 listopada 2008r. wskazał, że dla nieruchomości tej nie ma obecnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, lecz obowiązuje uchwała nr [...] Rady Miejskiej w Ł. z dnia [...] w sprawie przystąpienia do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ponadto, z uwagi na przystąpienie gminy do opracowania planu miejscowego postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy może zostać zawieszone na czas do 12 miesięcy od dnia złożenia wniosku zgodnie z art. 62 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zdaniem strony w tej sytuacji nie miałaby w istocie realnej możliwości uzyskania decyzji o warunkach zabudowy w zakreślonym przez organ terminie 60 dni, a tym samym uzupełnienia zgłoszenia zgodnie z żądaniem organu. Strona zauważyła przy tym, iż nie może ponosić ujemnych konsekwencji w postaci niemożności terminowego przeprowadzenia planowanej inwestycji ze względu brak obowiązującego planu zagospodarowania dla danego terenu, przedłużające się prace związane z jego uchwaleniem oraz stałą praktykę organów, które zawieszają postępowania dotyczące wydania decyzji o warunkach zabudowy. Poza tym nie sposób sobie wyobrazić, aby urządzenie reklamowe mogące korzystać z uproszczonej instytucji zgłoszenia jednocześnie było na tyle skomplikowane, złożone i miało na tyle silne oddziaływanie na dotychczasowe zagospodarowanie terenu, by można było uznać, iż bezwzględnie wymaga uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. Zasadą powinno być, iż wymóg uzyskania decyzji o warunkach zabudowy powinien być nakładany na inwestora dokonującego zgłoszenia robót budowlanych tylko wówczas, gdy organ administracji uzna, że dana inwestycja wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. O ile organ, w drodze decyzji o sprzeciwie nie nałoży na inwestora obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, to żądanie decyzji o warunkach zabudowy jest bezzasadne. Nie zaistniała także żadna z przesłanek wniesienia sprzeciwu określona w art. 30 ust. 6 ustawy Prawo budowlane. Zgłoszenie nie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę, wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdyż takowy nie istnieje, nie narusza również innych przepisów prawa – organ na takie nie wskazał. Zgłoszenie nie dotyczy również budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy, w miejscu, w którym taki obiekt istnieje. Spółka zarzuciła również, iż w tym samym stanie faktycznym obejmującym jedno zgłoszenie zostały wydane trzy sprzeczne ze sobą decyzje. Decyzję z dnia [...] organ administracji I instancji oparł na założeniu, iż zgłoszone przez inwestora roboty budowlane wymagają uzyskania pozwolenia na budowę. Spółka zamierza wybudować urządzenie reklamowe, w związku z czym zgłoszone roboty nie mogą korzystać z uproszczonej procedury zgłoszenia. Organ uznał ponadto, że inwestycja może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz, że powoduje zmianę sposobu zagospodarowania terenu. Ten sam organ administracji w drugiej decyzji – z dnia [...] uznał, że inwestor ma zamiar zainstalować urządzenie reklamowe, dopatrując się jednocześnie ewentualnych naruszeń ustawy Prawo o ruchu drogowym. Organ podniósł ponadto, że skoro przedmiotem zgłoszenia jest instalacja urządzenia reklamowego w formie kasetonu diodowego, to zasilanie w energię tego urządzenia ma miejsce w ramach jednego zamierzenia inwestycyjnego. W związku z powyższym Spółka powinna złożyć wyjaśnienia dotyczące przyłącza elektroenergetycznego. W trzeciej decyzji – z dnia [...] organ ponownie uznał, że zgłoszone przez inwestora roboty budowlane stanowią instalację. Nie wskazał przy tym, że wymagają uzyskania pozwolenia na budowę. Uznał natomiast, że wiążą się one ze zmianą zagospodarowania terenu. Zdaniem strony postępowanie organu I instancji prowadzi do nieuzasadnionego przedłużania postępowania oraz pomija okoliczność, iż zgodnie z wielokrotnie wyrażanym stanowiskiem sądów administracyjnych instalacja urządzeń reklamowych niezależnie, czy umieszczanych na budynkach, czy bezpośrednio na gruncie niezależnie od ich wielkości i stopnia skomplikowania stanowi przedmiot regulacji art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane.
Decyzją z dnia [...], nr [...], znak: [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wywodził, iż tryb przewidziany w art. 64 § 2 K.p.a. nie ma zastosowania w przypadku niekompletności zgłoszenia na podstawie art. 30 ustawy Prawo budowlane. W badanej sprawie niewypełnienie obowiązku we wskazanym w postanowieniu z dnia [...] terminie nastąpiło z winy inwestora. Zatem zasadne było wydanie w oparciu o art. 30 ust. 2 prawa budowlanego decyzji stwierdzającej sprzeciw. Inwestor nie uzupełnił dokumentów o decyzję o warunkach zabudowy. Zdaniem organu odwoławczego nałożenie obowiązków wskazanych w w/w postanowieniu było zasadne. Przedmiotowe urządzenie reklamowe powoduje zmianę zagospodarowania terenu, na którym ma być posadowione. Sytuowanie w przestrzeni miasta budowli jakimi są wielkogabarytowe nośniki reklam wymaga, zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w przypadku braku planu, uzyskania przez inwestora, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia w drodze decyzji, warunków zabudowy. Z ust. 2 art. 59 wynika, że przepis ust. 1 stosuje się również do zmiany zagospodarowania terenu, która nie wymaga pozwolenia na budowę, z wyjątkiem tymczasowej, jednorazowej, zmiany zagospodarowania terenu, trwającej do roku. W ocenie organu odwoławczego istnieje więc konieczność uzupełnienia braków wskazanych w postanowieniu. Poza tym Wojewoda [...] podniósł, iż zgodnie z art. 45 ust. 1 pkt 7 ustawy Prawo o ruchu drogowym zakaz umieszczania na drodze lub w jej pobliżu urządzeń wysyłających lub odbijających światło jest o tyle istotny, że objęte nim zachowania są szczególnie niebezpieczne. Zabronione jest umieszczanie jakichkolwiek urządzeń wysyłających lub odbijających światło, ale tylko takich, które powodują oślepienie albo wprowadzają w błąd uczestników ruchu. Chodzi głównie o reklamy świetlne o intensywnym lub nadmiernie kolorowym świetle. Określenie, czy sytuowanie przedmiotowej reklamy w bezpośrednim sąsiedztwie skrzyżowania ulic może być sprzeczne z tym przepisem może nastąpić, m.in. w oparciu o warunki zawarte w decyzji o warunkach zabudowy. Nadto organ odwoławczy zauważył, iż tryb postępowania związany z instytucją zgłoszenia jest trybem uproszczonym, w którym organ dokonuje oceny zgłoszonego zamiaru inwestycyjnego. Organ z urzędu nie przeprowadza żadnych dowodów, gdyż obowiązkami dowodowymi obciążony jest podmiot zgłaszający zamiar inwestycyjny. Jak stanowi art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane do zgłoszenia należy dołączyć między innymi, w zależności od potrzeb, odpowiednie szkice lub rysunki, a także pozwolenia, uzgodnienia i opinie wymagane odrębnymi przepisami. W razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia organ nakłada na zgłaszającego, w drodze postanowienia, obowiązek uzupełnienia w określonym terminie brakujących dokumentów. Zaskarżona decyzja spełnia wymogi formalne z art. 107 K.p.a. poprzez należyte uzasadnienie faktyczne i prawne stanowiska organu administracji publicznej. Organ I instancji wskazał podstawę prawną wskazującą na wymóg złożenia dodatkowych wyjaśnień przez inwestora.
W skardze na powyższą decyzję A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], ewentualnie jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ drugiej instancji oraz zasądzenie zwrotu niezbędnych kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji strona skarżąca zarzuciła:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 3 ust. 3 oraz art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane oraz art. 4 ust. 1, art. 50 ust. 2, art. 59 ust. 1 i 2 oraz art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
2. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 6, art. 7, art. 11 art. 64 § 2, art. 77 i art. 107 K.p.a. poprzez niedopełnienie obowiązku zebrania i zbadania materiału dowodowego w sposób wyczerpujący oraz wyczerpującego objaśnienia stanu faktycznego, a wręcz pominięcie niektórych ustaleń faktycznych i prawnych.
W uzasadnieniu skarżąca Spółka podniosła argumentację zbieżną z zawartą w uzasadnieniu odwołania od decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych). Z treści art. 145 § 1 i § 2 p.p.s.a. natomiast wynika, że sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach – stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Bada więc zaskarżone orzeczenie pod kątem wszelkich naruszeń prawa, a nie tylko tych wskazanych w skardze. Stosownie do treści art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga na podstawie akt sprawy.
Istotą sporu w rozpatrywanej sprawie jest kwestia prawidłowości zastosowania przez organ administracji art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane poprzez wydanie decyzji o sprzeciwie z uwagi na nieuzupełnienie przez inwestora w zakreślonym w postanowieniu z dnia [...] 60 – dniowym terminie zgłoszenia o decyzję o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na wykonaniu robót budowlanych polegających na instalacji urządzenia reklamowego w formie kasetonu diodowego.
W związku z tym wskazać trzeba, że w myśl art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 – 31. Stosownie do art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych, polegających na instalowaniu i remoncie tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Wykonanie tego rodzaju robót obciążone zostało obowiązkiem dokonania zgłoszenia właściwemu organowi, o czym stanowi art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Z przepisów tych jednoznacznie wynika, iż co do zasady montaż – instalowanie tablic i urządzeń reklamowych nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Zgodnie z przeważającym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym stanowiskiem instalacja urządzeń reklamowych, niezależnie czy umieszczanych na budynkach, czy też bezpośrednio na gruncie, niezależnie od wielkości, czy ich skomplikowania – stanowi przedmiot regulacji art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane. Przepis ten mówi, że: "pozwolenia na budowę nie wymaga instalowanie tablic i urządzeń reklamowych". Na urządzenie czy tablicę reklamową składają się poszczególne elementy konstrukcji. Do zakresu pojęcia urządzenie reklamowe zaliczyć bowiem należy wszystkie elementy składające się na to urządzenie. Instalacja zaś oznacza montaż wszystkich elementów tworzących to urządzenie. Urządzenie takie musi być więc traktowane jako całość zamierzenia inwestycyjnego (por. np. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 stycznia 2006r., sygn. akt VII SA/Wa 937/05 – Lex nr 196413; z dnia 12 lipca 2006r., sygn. akt VII SA/Wa 546/06 – Lex nr 258247; z dnia 25 października 2006r., sygn. akt VII SA/Wa 1410/06 – Lex nr 282409; z dnia 9 sierpnia 2005r., sygn. akt VII SA/Wa 1722/04 – Lex nr 190804; z dnia 12 stycznia 2006r., sygn. akt VII SA/Wa 1048/05 – Lex nr 206499, z dnia 19 czerwca 2008r., sygn. akt VII SA/Wa 571/08 dostępny w internetowej bazie orzeczeń pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Zacytowany wyżej przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane wyłącza natomiast ze zgłoszenia tylko tablice i urządzenia reklamowe usytuowane na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz reklamy świetlne i podświetlane usytuowane poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Z akt administracyjnych tymczasem nie wynika, aby sporne urządzenie reklamowe w formie kasetonu diodowego miało być usytuowane na obiekcie wpisanym do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami lub miało być usytuowane poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym, skoro inwestor planuje jego lokalizację w miejscu stanowiącym niewątpliwie centrum miasta Ł.
Z kolei w myśl art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w zgłoszeniu należy określić rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych oraz termin ich rozpoczęcia. Do zgłoszenia należy dołączyć oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 (oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane), oraz, w zależności od potrzeb, odpowiednie szkice lub rysunki, a także pozwolenia, uzgodnienia i opinie wymagane odrębnymi przepisami. W razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia właściwy organ nakłada, w drodze postanowienia, na zgłaszającego obowiązek uzupełnienia, w określonym terminie, brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia – wnosi sprzeciw, w drodze decyzji. Zgodnie zaś z ust. 6 tego przepisu właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli:
1) zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę;
2) budowa lub wykonanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub inne przepisy;
3) zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12, w miejscu, w którym taki obiekt istnieje.
Ponadto zgodnie z art. 30 ust. 7 ustawy Prawo budowlane właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5 (wnoszącej sprzeciw), obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować:
1) zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia;
2) pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków;
3) pogorszenie warunków zdrowotno – sanitarnych;
4) wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich.
Z analizy treści tych przepisów wynika zatem, iż jeżeli organ administracji uzna, iż realizacja objętego zgłoszeniem urządzenia reklamowego może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, których z uwagi na brak obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie można było w rozpatrywanej sprawie naruszyć, lub spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, to na podstawie art. 30 ust. 7 ustawy Prawo budowlane może on nałożyć na inwestora w decyzji wnoszącej sprzeciw obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę na wykonanie obiektu lub robót budowlanych, co do zasady objętych zgłoszeniem. Uprawnienie to ma jednakże charakter uznaniowy i dlatego też wymaga wyczerpującego uzasadnienia przyczyn zastosowania art. 30 ust. 7 ustawy Prawo budowlane. W uzasadnieniu tego rodzaju decyzji organ musi ponadto szczegółowo wykazać z jakimi konkretnie zagrożeniami może wiązać się podjęcie realizacji zgłoszonego obiektu lub robót budowlanych oraz powołać konkretne przepisy dające podstawę do przyjęcia prawdopodobieństwa ich wystąpienia. Niedopuszczalnym jest opieranie decyzji administracyjnej na przypuszczeniach, iż realizacja zamierzeń budowlanych może być, tak jak wskazano w uzasadnieniach wydanych w rozpatrywanej sprawie rozstrzygnięć organów administracji – sprzeczna z art. 45 ust. 1 pkt 7 ustawy Prawo o ruchu drogowym wprowadzającym zakaz umieszczania na drodze lub w jej pobliżu urządzeń wysyłających lub odbijających światło w sposób powodujący oślepienie albo wprowadzających w błąd uczestników ruchu i z tej tylko przyczyny wskazywanie na konieczność uzyskania decyzji o warunkach zabudowy dla objętego zgłoszeniem przedsięwzięcia. Poza tym, skoro w ocenie organów administracji zachodziła w rozpatrywanej sprawie konieczność uzyskania decyzji o warunkach zabudowy to w decyzji wnoszącej sprzeciw organ administracji winien uzasadnić szczegółowo konieczność jej uzyskania, czego jednakże w rozpatrywanej sprawie zabrakło. Samo powołanie odpowiednich przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym bez ich szczegółowego odniesienia do stanu faktycznego mającego miejsce w rozpatrywanej sprawie uznać bowiem należy za niewystarczające. Ponadto podkreślić należy, iż z treści omawianych przepisów nie wynika, aby w wypadku, gdy w stosunku do inwestycji objętej zgłoszeniem nie zachodzi sytuacja, o jakiej stanowi art. 30 ust. 7 ustawy Prawo budowlane – koniecznym było uzupełnienie zgłoszenia o decyzję o warunkach zabudowy, która jest warunkiem wydania pozwolenia na budowę zgodnie z art. 33 ust. 2 pkt 3 w związku z art. 35 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 ustawy Prawo budowlane. Innymi słowy brak jest podstaw w obowiązujących przepisach prawa do żądania uzupełnienia zgłoszenia o decyzję o warunkach zabudowy, a w konsekwencji tego do wydawania na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane decyzji wnoszącej sprzeciw z powodu nieuzupełnienia zgłoszenia w zakreślony terminie o tego rodzaju rozstrzygnięcie, co zaś miało miejsce w rozpatrywanej sprawie.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, błąd ten stanowi nie tylko naruszenie przepisów prawa materialnego, ale musi być traktowany również jako uchybienie przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego regulującym postępowanie wyjaśniające – art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy należy wyeliminować w/w błędy, poczynić pewne ustalenia co do okoliczności faktycznych oraz wskazać podstawę tych ustaleń, a dopiero następnie dokonać ich subsumcji pod właściwe normy prawa materialnego, zaś wydane w następstwie ponownie przeprowadzonego postępowania administracyjnego rozstrzygnięcie – uzasadnić w sposób właściwy.
Z przytoczonych powyżej względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję, poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia 23 czerwca 2009r. oraz postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z dnia 7 kwietnia 2009r.
O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. i 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 2 ust. 1 i 2 w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1348 ze zm.).
A.D.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło