II SAB/Łd 149/25
WyrokWSA w Łodzi2025-11-25
Skład orzekający: Sędzia WSA Jarosław Czerw, Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka, Sędzia WSA Tomasz Porczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wójt Gminy dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wójt Gminy dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, ponieważ żądane informacje stanowiły informację publiczną, a organ ani nie udzielił informacji, ani nie wydał decyzji odmownej. Bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, co uzasadniało zobowiązanie organu do załatwienia wniosku, wymierzenie grzywny, przyznanie sumy pieniężnej skarżącemu oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżący J.B. złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczący tego, czy przedsiębiorca M.G. zwracał się do Wójta Gminy R. o wydanie decyzji, w tym środowiskowych, oraz czego dotyczyły te wnioski i ich lokalizacji. Wójt początkowo wezwał do wykazania istotności dla interesu publicznego, następnie odmówił udostępnienia informacji, uznając ją za przetworzoną. Po uchyleniu decyzji przez SKO, Wójt zawiadomił, że wniosek nie dotyczy informacji publicznej. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu.Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Wójta Gminy R. do załatwienia wniosku skarżącego J.B. z dnia 14 marca 2025 roku w sprawie udostępnienia informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku; stwierdzono, że bezczynność Wójta Gminy R. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; wymierzono Wójtowi Gminy R. grzywnę w wysokości 1000 zł; przyznano skarżącemu J.B. od Wójta Gminy R. sumę pieniężną w wysokości 2000 zł; zasądzono od Wójta Gminy R. na rzecz skarżącego J.B. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 25 listopada 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Czerw (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Sędzia WSA Tomasz Porczyński po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 listopada 2025 roku sprawy ze skargi J.B. na bezczynność Wójta Gminy R. w sprawie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Wójta Gminy R. do załatwienia wniosku skarżącego J.B. z dnia 14 marca 2025 roku w sprawie udostępnienia informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2.stwierdza, że bezczynność Wójta Gminy R. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3.wymierza Wójtowi Gminy R. grzywnę w wysokości 1000 (jeden tysiąc) złotych; 4. przyznaje skarżącemu J.B. od Wójta Gminy R. sumę pieniężną w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych; 5.zasądza od Wójta Gminy R. na rzecz skarżącego J.B. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga J. B. (dalej także: skarżący, strona) z dnia 19 sierpnia 2025 roku na bezczynność Wójta Gminy R. (dalej także: Wójt, organ, organ I instancji) w sprawie udostępnienia informacji publicznej na wniosek skarżącego.
Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia 14 marca 2025 roku skierowanym za pośrednictwem platformy ePUAP skarżący zwrócił się do Wójta Gminy R. o udostępnienia informacji publicznej o następującej treści:
1) Czy w latach 2023-2025 włącznie M.G. prowadzący działalność gospodarczą pn. "B." zwracał się do urzędu o wydanie decyzji, w tym środowiskowych lub jakichkolwiek zgód.
2) Jeśli tak, proszę o wskazanie, czego konkretnie dotyczyły, wraz z podaniem lokalizacji (nr działki), których dotyczyły oraz o przesłanie treści wydanej przez urząd decyzji.
Pismem z dnia 21 marca 2025 roku, znak OŚ.6220.9.2025, Wójt wezwał wnioskodawcę do wykazania, w terminie 14 dni od dnia doręczenia niniejszego wezwania, że udostępnienie informacji publicznej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, pod rygorem wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej w trybie art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), zwanej dalej w skrócie u.d.i.p. Jednocześnie organ zaznaczył, że zakwalifikował pismo strony jako wniosek o uzyskanie informacji przetworzonej.
Pismem z dnia 4 kwietnia 2025 roku skarżący wskazał, że żądana informacja nie stanowi informacji przetworzonej, a zatem powinna zostać mu udostępniona bezwarunkowo. Z daleko idącej ostrożności procesowej skarżący wyjaśnił jednak, że legitymuje się szczególną istotnością dla interesu publicznego w uzyskaniu żądanej informacji, bowiem z uwagi na charakter prowadzonej działalności gospodarczej przez firmę B. udostępnienie informacji publicznej we wnioskowanym zakresie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Działalność firmy B. oraz miejsce gdzie jest ona realizowana istotnie wpływa na jakość codziennego życia mieszkańców danej lokalizacji. Jest również istotna z punktu widzenia ochrony walorów środowiskowych, krajobrazowych czy turystycznych najbliższej okolicy. Należy wskazać, że wniosek o informację publiczną dotyczy terenów, przez które przepływa rzeka R., która tworzy unikalny ekosystem chroniony w ramach obszaru Natura 2000 Dolina R. oraz [...] Parku Krajobrazowego. Dlatego też informacja publiczna w powyższym zakresie powinna być jawna. Ponadto skarżący podkreślił, że jest członkiem Stowarzyszenia zwykłego "Z.", a celem tej organizacji jest m.in.: przeciwdziałanie zachowaniom, procesom i inwestycjom mogącym pogorszyć stan środowiska, dobrostan, zdrowie i życie mieszkańców, przeciwdziałanie dewastacji przyrody, niszczenia pomników przyrody i zabytków (ust. 8 pkt 1 Regulaminu Stowarzyszenia Z.), obrona i ochrona natury, przyrody i walorów naturalnych Doliny Rzeki R. - powietrza, wód, gleby, fauny i flory oraz terenów znajdujących się w obrębie zlewni rzeki R. jak i terenów przyległych, terenów należących do [...] Parku Krajobrazowego i jego otuliny oraz przyrody Rzeczpospolitej Polskiej (ust. 8 pkt 3), ochrona i zachowanie środowiska naturalnego, a w szczególności zieleni i czystości powietrza, oraz ochrona dobrostanu zwierząt żyjących na terenie działania, a także rozszerzanie i pogłębianie świadomości społecznej w zakresie ochrony środowiska. (ust. 8 pkt 5), wpływanie na poprawę stanu środowiska naturalnego i jakości życia mieszkańców (ust. 8 pkt 11).
Wobec bezskutecznego upływu terminu na rozpatrzenie wniosku o udostępnienie informacji, pismem z dnia 24 kwietnia 2025 roku skarżący upomniał organ domagając się rozpatrzenia sprawy.
W związku z dalszą bezczynnością Wójta, kolejnym pismem z dnia 14 maja 2025 roku skarżący upomniał organ i zażądał udostępnienia informacji lub wydania decyzji odmownej.
Wreszcie decyzją administracyjną z dnia 14 maja 2025 roku (znak: OŚ.6220.9.2025) Wójt Gminy R. odmówił udostępnienia informacji na wniosek strony z dnia 14 marca 2025 roku. Organ wskazał w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, że opracowanie informacji wiązać się miało z kilkugodzinną pracą nad wyodrębnieniem i przetworzeniem szeregu informacji prostych, co w ocenie Wójta świadczyć miało o przetworzonym charakterze żądanej informacji. Organ nie podzielił stanowiska skarżącego co do istotności dla interesu publicznego w uzyskaniu tej informacji.
W wyniku rozpoznania odwołana J.B. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Skierniewicach decyzją z 12 czerwca 2025 roku (znak: KO.4111.53.2025) uchyliło decyzję Wójta w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia Wójtowi.
Wówczas Wójt Gminy R. pismem oznaczonym datą 2 lipca 2025 roku zawiadomił stronę w następujący sposób: "W odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej z dnia 14.03.2025 roku w przedmiocie udzielenia odpowiedzi na pytanie: Czy w latach 2023-2025 włącznie poniższy podmiot zwracał się do Urzędu o wydanie decyzji, w tym środowiskowych, lub jakichkolwiek zgód: G. M. "B." [...] [...] R. REGON [...] NIP [...] - mając na względzie wiążące wytyczne wyrażone w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Skierniewicach z dnia 12 czerwca 2025 roku (znak: KO.4111.53.2025), po dokonaniu analizy posiadanych rejestrów stwierdza się, że Pana wniosek nie obejmuje swoim przedmiotem informacji, która podlegałaby udostępnieniu w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej".
Powołując się na stanowisko judykatury organ wskazał, że wszelkiego rodzaju dokumenty prywatne, które podmiot prywatny kieruje do organu administracji publicznej, bez względu na to, jakiego rodzaju postępowanie wszczyna dokument prywatny lub też jakiej czynności oczekuje podmiot, składając ten dokument, nie stanowią informacji publicznej. Powyższe oznacza, że niezależnie od tego, czy wskazany podmiot składał jakiekolwiek podania lub ich nie składał – odpowiedź na to pytanie nie stanowi informacji publicznej.
W takich okolicznościach, zdaniem organu, wniosek skarżącego nie może być zakwalifikowany jako wniosek o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ informacja o której udostępnienie wnosi skarżący nie jest informacją publiczną. Oznacza to, że wniosek nie będzie rozpatrywany. Organ uznał, że w sytuacji gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą.
Pismem z dnia 19 sierpnia 2025 roku J.B. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Wójta Gminy R. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
Skarżący zarzucił organowi naruszenie:
1) art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej poprzez błędne ich zastosowanie i przyjęcie, że żądane informacje nie stanowią informacji publicznej, podczas gdy w rzeczywistości informacje te są informacjami o sprawach publicznych podlegającymi udostępnieniu;
2) art. 138 § 2 w zw. z art. 12 § 1 oraz 16 § 1 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej jako: k.p.a.) poprzez niezastosowanie się do wytycznych organu odwoławczego;
3) art. 12 § 1 k.p.a. w zw. z art. 3 ust. 2 u.d.i.p. poprzez ich niezastosowanie i prowadzenie postępowania w sposób dłuższy niż jest to konieczne oraz podejmowanie działań mających na celu odwleczenie w czasie ostatecznego zakończenia postępowania, mimo że prawo do informacji powinno być realizowane niezwłocznie;
4) art. 10 ust. 1 u.d.i.p. oraz art. 16 ust. 1 u.d.i.p. poprzez ich niezastosowanie i nieudostępnienie informacji publicznej ani niewydanie decyzji odmownej.
Wobec powyższego skarżący wniósł o:
1) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, a bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
2) wymierzenie organowi grzywny;
3) zobowiązanie organu do załatwienia wniosku, w sposób i formie w nim wskazanych, niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku;
4) rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym;
5) zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi strona streściła przebieg postępowania oraz podkreśliła, że niepodpisanym pismem (niebędącym decyzją administracyjną) z dnia 2 lipca 2025 roku (znak: OŚ.6220.9.2025) organ zawiadomił, że po ponownej analizie wniosku z dnia 14 marca 2025 roku uznał, iż objęte wnioskiem informacje w ogóle nie stanowią informacji publicznej podlegającej udostępnieniu na zasadach określonych w u.d.i.p. Przywołał przy tym bogate orzecznictwo sądów administracyjnych dotyczące dokumentów prywatnych, w tym kierowanych przez podmioty trzecie do organów administracji. Wójt nie pochylił się w ogóle ani nad kwestią zastosowania do sprawy ustawy środowiskowej, ani nad ewentualnym zakwalifikowaniem informacji objętej wnioskiem jako przetworzonej. Aż do dnia wniesienia niniejszej skargi nie doszło do udostępnienia informacji, wydania decyzji odmownej ani doręczenia skarżącemu jakiegokolwiek innego pisma w sprawie.
Następnie skarżący zaakcentował, że całkowicie chybione jest twierdzenie Wójta, jakoby żądane informacje obejmowały dokumenty prywatne kierowane do organu przez podmiot trzeci; zapatrywanie to Wójt przyjął zresztą dopiero w trakcie postępowania, po podjęciu przez SKO decyzji II instancji, wcześniej nie kwestionując publicznego charakteru objętych wnioskiem informacji. Skarżący zaznaczył, że w swoim wniosku nie domagał się udostępnienia treści poszczególnych pism kierowanych do Wójta przez przedsiębiorcę M.G. prowadzącego działalność pod firmą B., lecz domagał się tylko udzielenia informacji, czy w określonym przedziale czasowym przedsiębiorca ten kierował do Wójta wnioski o wydanie decyzji, w tym środowiskowych, lub jakichkolwiek zgód, a jeśli tak - czego wnioski te dotyczyły wraz z podaniem ich lokalizacji. W ocenie skarżącego tak rozumiana informacja stanowi informację o sprawach publicznych wprost ujętą w przepisach u.d.i.p. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. e ustawy, informacją publiczną jest między innymi informacja o stanie przyjmowanych spraw. Przedmiot danego postępowania z kolei (a więc, przykładowo, fakt prowadzenia tego postępowania lub objęcie nim określonej działki) mieści się w granicach informacji o działalności organu administracji i wykracza poza dokument prywatny kierowany do tego podmiotu - a więc podlega udostępnieniu na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a u.d.i.p. oraz ewentualnie art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy środowiskowej.
Zdaniem skarżącego niezależnie od powyższego nie może umykać z pola widzenia, że SKO w swoim rozstrzygnięciu uznało informacje objęte wnioskiem za informacje o sprawach publicznych, pozostawiając Organowi do ustalenia jedynie kwestię właściwego trybu ich udostępnienia - u.d.i.p. lub ustawa środowiskowa. Skoro zatem decyzja II instancji nie zakwestionowała publicznego charakteru informacji objętych żądaniem, to tym bardziej nieuprawnione było przyjęcie przez Wójta, że informacje te w ogóle nie stanowią informacji publicznej. Przyjmując takie zapatrywanie, organ podjął rozstrzygnięcie sprzeczne z ustaleniami organu odwoławczego i niezgodne z treścią decyzji II instancji. Co więcej, Wójt w ogóle nie pochylił się nad możliwością zastosowania ustawy środowiskowej, mimo że obowiązek poddania tego aspektu sprawy wnikliwej analizie także wynikał z decyzji II instancji. Nawet jeśli objęta wnioskiem informacja miałaby nie stanowić w ogóle informacji publicznej (z czym trudno się zgodzić), to wciąż nie jest wystarczające powołanie się przez organ wyłącznie na przepisy u.d.i.p. Czyniąc zadość zasadzie informowania, o jakiej mowa w art. 9 k.p.a., Wójt powinien był rozważania te odnieść również do ustawy środowiskowej, czego nie uczynił.
Skarżący wyraził stanowisko, iż okoliczności sprawy polegające w szczególności na niezastosowaniu się do wytycznych zawartych w decyzji II instancji oraz długotrwałym prowadzeniu postępowania uzasadniają tezę, że Wójt podejmuje konsekwentnie i z premedytacją działania mające na celu nieudostępnienie informacji objętej wnioskiem bądź możliwie jak najdłuższe odwleczenie w czasie konieczności jej udostępnienia. Działania te w sposób rażący naruszają konstytucyjne podmiotowe prawo skarżącego do informacji, utrudniając mu jego wykonywanie oraz sprawowanie społecznej kontroli nad władzą. Stoją one w wyraźnej sprzeczności z ideą prawa do informacji, które z założenia powinno być realizowane szybko i efektywnie. Wskazują na to zarówno przepisy u.d.i.p. (zob. w szczególności art. 3 ust. 2, art. 10 ust. 2 oraz art. 13 ust. 1 i 2 ustawy), jak i orzeczenia sądów (celem i istotą postępowania o udostępnienie informacji "jest jak najszybsze uzyskanie informacji przez wnioskodawcę lub skuteczna odmowa jej udzielenia", ponieważ dla wnioskodawcy "informacja ma określoną wartość w oznaczonym przedziale czasowym" - tak wyrok NSA z 5.02.2025 roku, III OSK 1425/23, LEX nr 3831787). Wypada podkreślić, że na moment wniesienia niniejszej skargi wciąż nie doszło do ostatecznego zakończenia postępowania, mimo że minęło blisko 5 miesięcy od złożenia wniosku.
W świetle powyższych okoliczności zasadne jest wymierzenie organowi grzywny, która zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądów ma charakter nie tylko represyjny, ale również prewencyjny. Zignorowanie przez Wójta wytycznych SKO oraz długotrwałe prowadzenie postępowania skłaniają do refleksji, że wyłącznie konsekwencje finansowe mogą przyczynić się do zmiany w działaniu organu w przyszłości. Jak trafnie akcentuje się w bogatym orzecznictwie, wymierzenie grzywny powinno być stosowane w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy, a więc w tego rodzaju sytuacjach, gdzie oceniając całokształt działań organu, można dojść do przekonania, że noszą one znamiona celowego unikania załatwienia sprawy.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy R. wniósł o jej oddalenie.
Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, że twierdzenia, jakoby z decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Skierniewicach, dalej: SKO, wydanej w dniu 12 czerwca 2025 roku wynikało kategorycznie, że informacje żądane przez skarżącego stanowią informację publiczną nie znajdują poparcia w samym rozstrzygnięciu SKO. SKO w uzasadnieniu decyzji udzieliło organowi wytycznych w następującym zakresie "Rozpatrując sprawę ponownie organ pierwszej instancji uwzględni uwagi zawarte w niniejszym uzasadnianiu i merytorycznie rozpozna sprawę. W pierwszej kolejności ustali czy wniosek Pana J.B., dotyczący informacji o decyzjach środowiskowych należy rozpatrzyć w trybie udostępnienia informacji o środowisku. Co do innych decyzji ustali, czy zakres informacji, udostępnienia których domaga się Wnioskodawczym stanowi informację prostą, zbiór informacji prostych czy informację przetworzoną.".
SKO do oceny organu I instancji pozostawiło prawidłowe zakwalifikowanie wniosku oraz dokonanie rozstrzygnięcia w oparciu o taką kwalifikację. SKO w żadnym miejscu nie wskazało kategorycznie, jakoby informacja żądana przez skarżącego stanowiła informację publiczną. SKO wyraźnie pozostawiło tę kwestię do oceny organowi I instancji. To organ I instancji, a nie SKO – miał dokonać prawidłowej i ponownej kwalifikacji wniosku skarżącego.
Organ I Instancji ponownie rozpatrując sprawę takiej kwalifikacji dokonał – uznał, że wniosek skarżącego nie stanowi wniosku o udzielenie informacji publicznej.
W piśmie z dnia 2 lipca 2025 roku organ wprost wskazał, że "mając na względzie wiążące wytyczne wyrażone w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Skierniewicach z dnia 12 czerwca 2025 roku (znak: KO.4111.53.2025), po dokonaniu analizy posiadanych rejestrów stwierdza się, że Pana wniosek nie obejmuje swoim przedmiotem informacji, która podlegałaby udostępnieniu w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 roku poz. 902).".
Organ I Instancji mając na względzie wytyczne SKO odwołujące się do ponownej i prawidłowej kwalifikacji wniosku uznał przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, że wnioskowana informacja nie stanowi informacji publicznej.
Powyższe oznacza, że niezależnie od tego, czy wskazany podmiot składał jakiekolwiek podania lub ich nie składał – odpowiedź na to pytanie nie stanowi informacji publicznej.
W takich okolicznościach – wniosek skarżącego nie mógł być zakwalifikowany jako wniosek o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ informacja o której udostępnienie skarżący wnosił nie jest informacją publiczną.
Mając na względzie powyższe oraz wytyczne SKO – organ I Instancji dokonał de facto samokontroli. Pierwotne zakwalifikowanie żądania skarżącego jako żądania o udzielenie informacji publicznej – w kontekście uzasadnienia rozstrzygnięcia SKO oraz orzecznictwa NSA - było błędne.
W takich okolicznościach – zdaniem organu - bezzasadny jest zarzut:
- naruszenia art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p., ponieważ organ prawidłowo uznał, że wniosek skarżącego nie stanowi informacji publicznej;
- naruszenia art. 138 § 2 w zw. z art. 12 § 1 oraz 16 § 1 k.p.a., ponieważ na skutek rozpatrzenia wytycznych SKO doszło do zmiany stanowiska organu I Instancji.
W dalszej kolejności – organ I instancji stanowczo zaprzecza, jakoby prowadził postępowanie dłużej, niż jest to konieczne.
Pismem z dnia 21 marca 2025 roku organ wezwał skarżącego do wykazania, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania, że udostępnienie informacji publicznej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, pod rygorem wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej w trybie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.
Jednocześnie w tym samym piśmie organ I Instancji działając na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. zawiadomił skarżącego, że z uwagi na konieczność zapewnienia stronie możliwości wykazania, że udostępnienie informacji publicznej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, sprawa zostanie zakończona nie później jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Organ zakończył postępowanie we wskazanym terminie.
Skarżący w uzasadnieniu skargi wskazuje, że "Wypada podkreślić, że na moment wniesienia niniejszej skargi wciąż nie doszło do ostatecznego zakończenia postępowania, mimo że minęło blisko 5 miesięcy od złożenia wniosku.". Organ wskazuje, co umknęło skarżącemu w uzasadnieniu wskazanego fragmentu skargi, że przez wskazany czas sprawa była trzykrotnie przedmiotem analizy organów administracji (dwukrotnie przez organ I instancji oraz jednokrotnie przez SKO). Dodatkowo – w sprawie dochodziło także do wymiany korespondencji poprzedzającej wydanie rozstrzygnięcia. Sama decyzja SKO wpłynęła do organu w dniu 17 czerwca 2025 roku. Organ kategorycznie zaprzecza, aby w sprawie podejmowane były jakiekolwiek działania mające na celu odwleczenie w czasie ostatecznego zakończenia postępowania. Jest to teza niepoparta żadnymi faktami.
Co więcej, organ, mimo, że obowiązek taki nie wynika z u.d.i.p. – prowadzi publiczny rejestr wniosków o udostępnienie informacji publicznej. Dostępny jest on w Biuletynie Informacji Publicznej pod adresem https://www.bip.[...].ug.gov.pl/[...],[...] Powyższe stanowi fakt, który powinien być znany z urzędu w rozumieniu art. 106 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 roku poz. 935 z późn. zm.).
W takich okolicznościach bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 12 § 1 k.p.a. w zw. z art. 3 ust. 2 u.d.i.p., ponieważ organ podejmował wszelkie czynności w czasie właściwym do prawidłowego zakończenia sprawy. Organ nie ma żadnego interesu prawnego i faktycznego w przewlekłym prowadzeniu jakichkolwiek postępowań. Organ dodatkowo, mimo braku takiego obowiązku prawnego, realizując zasadę budowania zaufania obywateli do organu – sam publikuje wnioski i odpowiedzi na wnioski w swoim BIP. Już z lektury tych wniosków, jak i odpowiedzi na nie wynika, że organ co do zasady zachowuje wszelkie terminy przewidziane w u.d.i.p.
Mając na względzie fakt, że wniosek skarżącego nie został zakwalifikowany jako wniosek o udzielenie informacji publicznej – zgodnie z przyjętym orzecznictwem skarżący został o tym fakcie zawiadomiony. Zawiadomienie w tym zakresie nie przybiera formy rozstrzygnięcia w drodze decyzji w rozumieniu art. 104 k.p.a.
W takich okolicznościach bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 10 ust. 1 u.d.i.p. oraz art. 16 ust. 1 u.d.i.p., ponieważ organ zakończył sprawę w sposób zgodny z obowiązującymi procedurami.
Następnie odnosząc się do zarzutu niepodpisania pisma z dnia 2 lipca 2025 roku organ wskazał, że doszło do podpisania elektronicznego pisma przewodniego zawierającego wskazany załącznik. Skarżący przedstawia zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w sposób wybiórczy, ponieważ nie załączył wskazanego pisma przewodniego jako załącznika do skargi. Wskazane wyżej podpisane pismo przewodnie zawierające wskazany przez skarżącego załącznik znajduje się w aktach niniejszej sprawy.
Ponadto organ podniósł, że powołane przez stronę orzecznictwo nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie, skoro nie mamy tu do czynienia z wydatkowaniem środków publicznych.
W zakresie wniosku o wymierzenie grzywny organ kategorycznie zaprzecza, aby "konsekwentnie i z premedytacją" podejmował "działania mające na celu nieudostępnienie informacji objętej wnioskiem bądź możliwie jak najdłuższe odwleczenie w czasie konieczności jej udostępnienia".
Jak wynika z uzasadnienia niniejszego pisma – na skutek wniesienia skargi przez skarżącego - w niniejszej sprawie powstał spór prawny, co do tego, czy wnioskowana przez skarżącego informacja stanowi informację publiczną, czy też jej nie stanowi. W ocenie organu taki spór nie występuje, ponieważ wykładnia przyjęta przez organ znajduje potwierdzenie w ugruntowanym orzecznictwie sądowym. Skoro organ przyjął wykładnię wynikającą z przyjętej linii orzeczniczej, to okoliczność ta nie może uzasadniać rzekomego rażącego naruszenia prawa, a tym samym nie może dawać podstaw do zastosowania grzywny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 roku poz. 935 ze zm.) (dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a., sąd bada także bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1 - pkt 3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Powyższe determinuje zakres kontroli sądu, sprowadzającej się w tym wypadku do oceny czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności.
Według art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność:
1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
W myśl art. 149 § 1a p.p.s.a., jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Sąd oddala skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., gdy stwierdzi, że nie zaistniał stan bezczynności lub przewlekłości działania organu wykonującego administrację publiczną. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia.
Należy wyjaśnić, że przedmiotowa skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do uprawnienia wynikającego z art. 119 pkt 4 p.p.s.a. Zgodnie z powołanym przepisem sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Zgodnie z art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Na wstępie rozważań merytorycznych należy zauważyć, że prawo dostępu do informacji publicznej wynika w pierwszym rzędzie z przepisów Konstytucji RP. Zgodnie z art. 61 ust. 1 zdanie pierwsze i ust. 4 Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a tryb udzielania informacji publicznej określają ustawy. Problematyka dostępu do informacji publicznej na płaszczyźnie ustawowej została unormowana w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2022 roku poz. 902) (dalej: u.d.i.p.). Zgodnie z treścią art. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Pojęcie informacji publicznej jest ujmowane szeroko i odnosi się do wszelkich spraw publicznych również wówczas, gdy informacja ta nie została wytworzona przez podmioty publiczne, a jedynie odnosi się do nich. Prawo do informacji publicznej obejmuje m.in. dostęp do dokumentów, zarówno tych bezpośrednio wytworzonych przez organ, tych, których organ używa przy realizacji zadań przewidzianych prawem, jak i tych, które tylko w części dotyczą organu, nawet, gdy nie pochodzą wprost od niego. O zakwalifikowaniu określonej informacji jako podlegającej udostępnieniu decyduje treść i charakter informacji.
Zawartą w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. ogólną definicję informacji publicznej doprecyzowuje art. 6 ust. 1 u.d.i.p., który wskazuje rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych. Za informację taką uznaje się wszelkie informacje wytworzone przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone. Tak więc pojęcie informacji publicznej odnosi się do wszelkich spraw publicznych, również wówczas, gdy informacja nie została wytworzona przez podmioty publiczne, a jedynie się do nich odnosi. Wspomniana wykładnia pojęcia informacji publicznej opiera się przede wszystkim na treści art. 61 Konstytucji RP, wskazującego jako kryterium udostępniania informacji, czy dotyczy ona działalności organów władzy publicznej lub osób pełniących funkcje publiczne.
Udostępnianie informacji publicznych, jak stanowi art. 7 u.d.i.p., następuje w drodze: ogłaszania informacji publicznych, w tym dokumentów urzędowych, w Biuletynie Informacji Publicznej (pkt 1), udostępniania, o którym mowa w art. 10 i 11 (pkt 2); wstępu na posiedzenia organów, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 3, i udostępniania materiałów, w tym audiowizualnych i teleinformatycznych, dokumentujących te posiedzenia (pkt 3); udostępniania w portalu danych, o którym mowa w ustawie z dnia 11 sierpnia 2021 roku o otwartych danych i ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego (Dz. U. poz. 1641) (pkt 4). Zgodnie z art. 11 u.d.i.p. informacja publiczna może być także udostępniana: 1) w drodze wyłożenia lub wywieszenia w miejscach ogólnie dostępnych; 2) przez zainstalowane w miejscach, o których mowa w pkt 1, urządzenia umożliwiające zapoznanie się z tą informacją.
Zgodnie z art. 10 ust. 1 u.d.i.p. informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek.
Według art. 13 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (ust. 1). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.).
W przypadku skierowania do podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej pisemnego wniosku o udzielenie informacji publicznej, można wyróżnić, w zależności od okoliczności faktycznych i prawnych, następujące działania podmiotu, do którego wniosek taki został skierowany. Podmiot ten może:
1) udzielić informacji publicznej, gdy jest jej dysponentem, a jednocześnie nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość jej udzielenia; podmiot dokonuje tego w formie czynności materialno-technicznej (pisemnej odpowiedzi);
2) poinformować wnioskodawcę, że jego wniosek nie znajduje podstawy w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej, gdyż żądanie nie dotyczy informacji mających charakter informacji publicznej lub też wskazać, że podmiot nie jest dysponentem informacji, o których udzielenie wnioskodawca się zwrócił (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.), bądź też poinformować wnioskodawcę, że w sprawie obowiązuje inny tryb udostępnienia żądanej przez niego informacji (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.);
3) odmówić udostępnienia informacji publicznej lub umorzyć postępowanie w sytuacji wskazanej w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., stosownie do treści art. 16 u.d.i.p., czego dokonuje się w formie decyzji administracyjnej;
4) odmówić udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez wnioskodawcę warunku wskazanego w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.
Bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami powołanej ustawy polega więc na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia bądź o umorzeniu postępowania w sytuacjach określonych w ustawie, albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem.
Działając w tak zakreślonych normach prawnych i dokonując analizy całokształtu podjętych przez organ działań związanych z wnioskiem skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z 14 marca 2025 r. uznać należy, że skarga na bezczynność organu w chwili jej wniesienia była zasadna.
Nie budzi wątpliwości Sądu, że Wójt Gminy R., który na mocy art. 11a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1456 ze zm.) jest organem gminy, w zakresie objętym wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej z 14 marca 2025 roku jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Zgodnie z tym przepisem obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej.
Ponadto nie budzi też wątpliwości Sądu, że informację o udzielenie której wystąpił skarżący w pytaniu nr 1 zawartym we wniosku z dnia 14 marca 2025 roku należy zakwalifikować jako informację publiczną stosownie do art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. e u.d.i.p. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Natomiast art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. e u.d.i.p. wskazuje, iż informacją publiczną jest również informacja o zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o stanie przyjmowanych spraw, kolejności ich załatwiania lub rozstrzygania. Sąd w składzie orzekającym przychyla się do stanowiska, iż informacja dotycząca wskazania czy wnioski od konkretnego wnioskodawcy (które mieszczą się w granicach kompetencji adresata) wpłynęły do Wójta w konkretnych latach, stanowi informację, o której mowa w art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. e u.d.i.p. Organy władzy publicznej mają zatem, stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p., obowiązek udostępniania takich informacji (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 13 lutego 2014 roku, II SAB/Lu 651/13, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, https://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA). Jednocześnie Sąd zwraca uwagę, że pytanie nr 1 odnosiło się w swej istocie nie do treści czy liczby wniosków złożonych przez dany podmiot, lecz tylko faktu ich złożenia. Powyższe zatem prowadzi do konkluzji, iż pytanie nr 1 zawarte we wniosku skarżącego z 14 marca 2025 roku nie zostało prawidłowo zakwalifikowane przez skarżony organ jako dotyczące informacji nieposiadającej waloru informacji publicznej.
Następnie należy zaakcentować, iż organowi umknęła istotna okoliczność, że wniosek skarżącego z 14 marca 2025 roku zawierał także pytanie nr 2 o treści: "Jeśli tak, proszę o wskazanie, czego konkretnie dotyczyły, wraz z podaniem lokalizacji (nr działki), których dotyczyły oraz o przesłanie treści wydanej przez urząd decyzji.". To pytanie organ pominął całkowitym milczeniem. Tymczasem zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret pierwsze u.d.i.p. udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć. W ocenie Sądu także informacje o treści wniosków inicjujących rozstrzygnięcia organu ("czego konkretnie dotyczyły, wraz z podaniem lokalizacji (nr działki), których dotyczyły"), jako dokumentów w oparciu o które organ prowadził postępowania administracyjne, stanowi informację publiczną. Zatem nie budzi wątpliwości Sądu, że również pytanie nr 2 dotyczyło informacji publicznej.
Mając na uwadze powyższe okoliczności sprawy stwierdzić należy, że skoro żądana informacja stanowi informację publiczną, a organ jest w jej posiadaniu (okoliczności tej organ nie kwestionuje), to winien takiej informacji udzielić.
Tymczasem organ wystosował do skarżącego pismo z 2 lipca 2025 roku, które w pojęciu organu miało być wystarczające do załatwienia sprawy. Przede wszystkim jednak owo pismo nie zawierało podpisu, i jako takie nie może zostać uznane za oświadczenie woli lub wiedzy organu. Sąd dostrzega, że organ w odpowiedzi na skargę podnosi, że pismo zawierało podpis i twierdzi, że w aktach sprawy znajduje się stosowny dowód. Na takie informacje również wskazuje metryka sprawy. Wbrew tej tezie jednak Sąd stwierdza, że nadesłane akta (w wersji elektronicznej za pośrednictwem platformy ePUAP) zawierają pismo z 2 lipca 2025 roku, które jednak nie jest podpisane. Gwoli ścisłości, pismo to organ nadesłał trzykrotnie, ale żadna kopia pisma nie zawiera podpisu.
Należy zatem podkreślić, że podpis reprezentanta organu pozwala na ustalenie czy decyzja pochodzi od właściwego organu i czy została podpisana przez osobę uprawnioną do reprezentowania organu. Podpis upoważnionego do wydania decyzji pracownika organu ma zasadnicze znaczenie dla strony postępowania, bowiem potwierdza wyrażoną w rozstrzygnięciu wolę organu (por. wyrok NSA z 3 marca 2015 roku, II GSK 2438/13, CBOSA). Skoro zatem analizowane pismo z 2 lipca 2025 roku nie zawierało podpisu, to tym bardziej nie może czynić zadość wnioskowi skarżącego z 14 marca 2025 roku.
Reasumując tę część rozważań, w kontrolowanej sprawie organ ani nie udzielił informacji w żądanym zakresie, ani też nie wydał decyzji odmownej, dlatego też pozostaje w bezczynności. Podkreślić w tym miejscu należy, że bezczynność nie oznacza jedynie braku jakichkolwiek działań organu, gdyż pod tym pojęciem rozumieć należy również i takie sytuacje, w których organ podjął wprawdzie określone działania, ale były one nieadekwatne do zgłoszonego żądania i nie doprowadziły do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Należy podkreślić, że na równi z niepodjęciem czynności traktuje się przedstawienie informacji innej niż ta, której oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też nieadekwatnej do treści wniosku. Z tego też względu przedstawienie informacji innej niż ta, której oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub nieadekwatnej do treści wniosku, świadczy o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej.
W tej sytuacji Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł o zobowiązaniu Wójta Gminy R. do załatwienia wniosku skarżącego z dnia 14 marca 2025 roku w sprawie udostępnienia informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
Sąd w obliczu powyższego stwierdził zatem, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., że Wójt Gminy R. dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Za rażące naruszenie przepisów dotyczących terminów załatwiania spraw administracyjnych można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy też brak jakiejkolwiek aktywności organu (por. wyroki WSA: w Warszawie z 11 grudnia 2013 roku, I SAB/Wa 525/13; w Poznaniu z 19 lutego 2014 roku, IV SAB/Po 126/13, CBOSA). Przy ocenie sądu, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była ona rażąca, znaczenie będą miały okoliczności, jakie spowodowały zwłokę organu, jego działania w toku rozpoznawania sprawy oraz stopień przekroczenia terminów (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 listopada 2013 roku, I SAB/Wa 415/13, CBOSA). Zdaniem Sądu nie może stanowić usprawiedliwienia okoliczność, iż sprawa była rozpoznawana również w trybie odwoławczym przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Skierniewicach. Trzeba mieć na uwadze, iż stanie na straży praworządności wymaga od organu prowadzenia postępowania w taki sposób aby nie było wątpliwości, że organ podejmuje wszelkie niezbędne czynności zmierzające do załatwienia sprawy. Działania organu, które początkowo nakierowane były na udzielenie informacji publicznej przetworzonej, a następnie zmiana strategii organu, w ocenie Sądu świadczą o oczywistym lekceważeniu wniosku strony lub nawet jawnym natężeniu braku woli do załatwienia sprawy.
Sąd biorąc pod uwagę poczynione w sprawie ustalenia uznał za uzasadnione wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. Zasadniczą przesłanką wymierzenia grzywny organowi w oparciu o powołany wyżej przepis jest to, że wniosek skarżącego z 14 marca 2025 roku nadal nie doczekał się załatwienia, a organ prowadził postępowanie w sposób naruszający zaufanie obywatela do władzy publicznej, co wykazano wyżej. Zdaniem Sądu ze względu na powyższe uzasadnione jest nałożenie na Wójta Gminy R. grzywny w wysokości 1000 (jeden tysiąc) złotych.
Grzywna wymierzana na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. ma na celu nie tylko przymuszenie, czy też dyscyplinowanie organów, ale celem jej jest także działanie o charakterze prewencyjnym, gdyż ma zapobiegać bezczynności lub opieszałości organów w załatwianiu spraw w przyszłości. Wymierzając grzywnę w powyższej kwocie, Sąd wziął pod uwagę fakt, że tak rażąca bezczynność musi spotkać się z napiętnowaniem, tak aby nie miała ona miejsca w przyszłości.
Stosownie do art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność, może ponadto z urzędu albo na wniosek strony przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Na tle redakcji art. 149 § 2 p.p.s.a. trzeba zauważyć, że fakt bezczynności czy przewlekłości postępowania, nawet w stopniu rażącym, sam w sobie nie stanowi dostatecznej przesłanki do przyznania sumy pieniężnej od organu na rzecz skarżącego. Gdyby bowiem taki był zamiar ustawodawcy wówczas brzmienie przepisu miałoby treść odmienną, obligując wprost sąd do przyznania sumy pieniężnej, a nie jedynie ustanawiając taką możliwość. Obowiązujące w tej kwestii fakultatywne jedynie działanie sądu - bez jednoczesnego sprecyzowania przesłanek w ustawie - oznacza, że wybór co do zastosowania tego środka należy całkowicie do oceny sądu, a przesądzające są w istocie konkretne, szczególne okoliczności faktyczne całokształtu danej sprawy. Bez wątpienia przyznanie na gruncie art. 149 § 2 p.p.s.a. sumy pieniężnej winno być zatem zastrzeżone jedynie do wyjątkowych przypadków, uzasadnionych szczególnie drastycznymi i zawinionymi uchybieniami zasad efektywnego i terminowego działania organu w załatwieniu sprawy. W orzecznictwie sformułowano pogląd, że przyznanie sumy pieniężnej jest dodatkowym środkiem o charakterze dyscyplinująco-represyjnym, który powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy, a więc w tego rodzaju sytuacjach, gdzie oceniając całokształt działań organu, można dojść do przekonania, że noszą one znamiona celowego unikania załatwienia sprawy, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tych dodatkowych sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa (por. wyroki WSA - w Warszawie z dnia 19 maja 2017 roku, IV SAB/Wa 294/16 oraz w Gliwicach z dnia 7 sierpnia 2019 roku, III SAB/Gl 72/19, CBOSA). Niewątpliwie w prowadzonym postępowaniu organ nie wywiązał się z ustawowych obowiązków wynikających z powołanej regulacji prawnej, uchybił wskazanym wyżej ustawowym terminom na rozpoznanie wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy, zachodzi uzasadniona konieczność zastosowania dodatkowych, poza wymierzoną grzywną, środków dyscyplinująco-represyjnych, a także prewencyjnych i dlatego też Sąd postanowił o przyznaniu skarżącemu sumy pieniężnej w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych. Sąd uznał za zasadne przyznanie z urzędu skarżącemu sumy pieniężnej w wysokości adekwatnej do okoliczności kontrolowanej sprawy, jako zadośćuczynienie znacznej zwłoki organu w załatwieniu wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a.
dc
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło