II SO/Łd 13/15

Dnia 29 lipca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda – Lenczewska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień, Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Protokolant Asystent sędziego Katarzyna Orzechowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2015 roku sprawy z wniosku S. M. o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywny za nieprzekazanie sądowi w terminie skargi p o s t a n a w i a: 1. wymierzyć Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywnę w kwocie 500 (pięćset) złotych za nieprzekazanie sądowi w terminie skargi z dnia 20 marca 2015 roku na bezczynność w przedmiocie legalności wybudowania i użytkowania przyłącza wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego; 2. zasądzić od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz S. M. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. LS W dniu 1 czerwca 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynął, złożony za pośrednictwem organu, wniosek S. M. o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia przywoływana jako: p.p.s.a.), za nieprzekazanie skargi z dnia 20 marca 2015 r. na bezczynność tego organu w przedmiocie załatwienia sprawy dotyczącej legalności wybudowania i użytkowania przyłączy wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego położnego w B. przy ul. A 25. S. M. wniósł nadto o zasądzenie kosztów postępowania sądowego oraz wydanie postanowienia na posiedzeniu niejawnym. Uzasadniając sformułowane wnioski wskazał na art. 54 § 2 p.p.s.a., stosownie do którego organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie 30 dni od dnia jej wniesienia. Termin niniejszy – jak zaznaczyła strona – upłynął bezskutecznie, co czyni zasadną skargę i jej wnioski. W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wniósł o odrzucenie skargi. Organ wyjaśnił, iż w toku prowadzonego postępowania administracyjnego dotyczącego prawidłowości wybudowania i użytkowania przyłączy wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego położnego w B. przy ul. A 25, S. M. złożył zażalenie na bezczynność organu. Stosownym postanowieniem z dnia [...] organ II instancji wyznaczył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. dodatkowy termin rozpatrzenia wniosku do dnia 5 stycznia 2015 r. W dniu 23 marca 2015r. do organu wpłynęła skarga S. M. na bezczynność z wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny, która została przekazana wraz z aktami odrębnym pismem. W dniu 28 kwietnia 2015 r. do organu wpłynęła skarga na nieprzekazanie w ustawowym terminie wcześniejszej skargi na bezczynność. Organ stwierdził nadto, iż skarga w opisanym przedmiocie jest zasadna. Niemniej jednak zaniedbanie w zakresie terminowości prowadzonego postępowania jest niezależne od organu. Brak odpowiedniej kadry pracowniczej, liczne rozbudowane postępowania administracyjne oraz konieczność podjęcia natychmiastowych działań w przypadku wystąpienia zagrożenia zdrowia i życia mieszkańców powiatu powoduje niezależne od organu zaniedbania w terminowym załatwianiu spraw. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do przepisu art. 54 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia przywoływana jako: p.p.s.a.), zasadą jest, że organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, winien przekazać wniesioną do sądu administracyjnego za jego pośrednictwem skargę wraz z odpowiedzią na nią i aktami sprawy w terminie 30 dni od dnia jej wniesienia. W razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa powyżej, sąd na wniosek skarżącego – na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a – może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Zgodnie z art. 154 § 6 p.p.s.a., grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego - komunikat Prezesa GUS z dnia 10 lutego 2015 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2014 r. (M. P. z 2015 r. poz. 179). Przepis art. 55 § 1 p.p.s.a. zawiera regulację dyscyplinującą organy administracji publicznej do terminowego wykonania obowiązków określonych w przepisie art. 54 § 2 p.p.s.a. i ma niewątpliwie również charakter represyjny. Wyłączną przesłanką orzeczenia o wymierzeniu organowi grzywny jest bowiem sam fakt nieprzekazania skargi sądowi administracyjnemu w terminie, bez względu na przyczyny mające uzasadniać zwłokę w tej powinności. Przyczyny te mogą zostać uwzględnione przez sąd wyłącznie dla potrzeb ustalenia wysokości nakładanej na organ grzywny. Istotne jest, iż dopełnienie obowiązku wynikającego z cytowanej normy prawnej, lecz z uchybieniem terminu przez organ nie skutkuje oddaleniem wniosku o wymierzenie grzywny. Sąd może wymierzyć grzywnę w każdym przypadku stwierdzenia uchybienia terminu przez organ, choćby organ już spełnił niewykonany w terminie obowiązek (vide: postanowienia NSA: z dnia 17 maja 2011 r., sygn. akt I OZ 344/11; z dnia 29 grudnia 2010 r., sygn. akt I OZ 972/10; z dnia 10 grudnia 2010 r., sygn. akt I OZ 936/10; z dnia 30 listopada 2010 r., sygn. akt I OZ 895/10; z dnia 20 października 2010 r., sygn. akt I OZ 668/10; z dnia 6 stycznia 2010 r., sygn. akt I OZ 1108/09; z dnia 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 10/06; z dnia 6 maja 2005 r., sygn. akt II OZ 171/05 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09 (http://orzeczenia.nsa.gov.pl) podniesiono, że skoro z art. 54 § 2 p.p.s.a. wynika obowiązek dochowania określonego terminu, to uchybienie tej powinności mieści się w "niezastosowaniu się do obowiązków", będącym przesłanką wymierzenia grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. Przedmiot zaskarżenia określony w art. 55 § 1 p.p.s.a. obejmuje zatem nie tylko zaniechanie przekazania sądowi skargi wraz z odpowiedzią na skargę i akt sprawy, ale także zwłokę organu w dopełnieniu tej czynności. Zadaniem grzywny nie jest bowiem tylko pełnienie funkcji dyscyplinującej, lecz także represyjnej i prewencyjnej. Okoliczności sprawy, w tym dotyczące zmian organizacyjnych w gminie mogą mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Jednakże okoliczności te wpłynąć mogą jedynie na wysokość nałożonej grzywny, która może być nawet symboliczna, nie mogą natomiast być przyczyną odmowy wymierzenia grzywny. Uwzględniając powyższe, przesłanką do wymierzenia grzywny jest fakt nieprzekazania skargi sądowi administracyjnemu, bez względu na powody takiego stanu rzeczy. Dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. z uchybieniem terminu przez organ nie skutkuje oddaleniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny, czy też umorzeniem postępowania sądowoadministracyjnego, na co wyraźnie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w przywoływanej już uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., sygn.akt II GPS 3/09. Reasumując, przedmiot zaskarżenia określony w art. 55 § 1 p.p.s.a. obejmuje nie tylko zaniechanie przekazania sądowi skargi wraz z odpowiedzią na skargę i akt sprawy, ale także zwłokę organu w dopełnieniu tej czynności (vide: postanowienie NSA z dnia 30 stycznia 2013 r., sygn. akt I OZ 45/13 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że organ nie wykonał ustawowego obowiązku przekazania skargi w przewidzianym do tego terminie. Jak wynika z akt sprawy, wpierw skarżący złożył zażalenie na bezczynność organu, które organ II instancji uznał za zasadne i postanowieniem z dnia [...] wyznaczył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. dodatkowy termin rozpatrzenia wniosku do dnia 5 stycznia 2015 r. Następnie w dniu 23 marca 2015 r. do organu I instancji wpłynęła skarga S. M. na bezczynność tegoż organu z wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny. Przedmiotową skargę na bezczynność wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnych, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. przekazał do sądu dopiero w dniu 28 maja 2015 r. (data wpływu do sądu – dzień 1 czerwca 2015 r.). Odnosząc się natomiast do wysokości wymierzonej grzywny należy wskazać, iż rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny sąd winien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc przyczynę niedopełnienia obowiązku, jak również czas opóźnienia w przekazaniu skargi do sądu. Uwzględniając, że skarga, choć z opóźnieniem, została przekazana do sądu, to jednak stwierdzić należy, że braki kadrowe organu, nie mogą usprawiedliwiać zwłoki w przekazaniu skargi do sądu. Dlatego też zdaniem sądu, wymierzenie grzywny w kwocie wskazanej w sentencji postanowienia zrealizuje zarówno cel represyjny środka określonego w art. 55 § 1 p.p.s.a., jak również jego funkcję prewencyjną a także uwzględnia wymienione wyżej okoliczności przedmiotowej sprawy. Z tych wszystkich względów sąd, na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu. O kosztach postępowania orzeczono stosownie do art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. LS