III SA/Łd 1159/21

WyrokWSA w Łodzi2022-04-29

Skład orzekający: Teresa Rutkowska, Małgorzata Kowalska, Anna Dębowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka cywilna może domagać się przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek ZUS za okres od grudnia 2020 r. do marca 2021 r., jeśli twierdzi, że błąd systemu ZUS PUE spowodował niedostarczenie wniosku, a sama złożyła wniosek o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od uzyskania informacji o niedostarczeniu wniosku?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że choć spółka złożyła wniosek o przywrócenie terminu w ustawowym terminie, nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o zwolnienie ze składek. Twierdzenia o wadliwym działaniu systemu ZUS PUE nie zostały poparte dowodami, a profesjonalny podmiot gospodarczy powinien zapewnić prawidłową organizację swojej działalności, w tym terminowe składanie dokumentów.
Stan faktyczny
Spółka cywilna złożyła wniosek o zwolnienie z opłacania składek ZUS za pracowników za okres od grudnia 2020 r. do marca 2021 r. ZUS przyznał zwolnienie jedynie za kwiecień 2021 r. Spółka, po uzyskaniu informacji o niedostarczeniu wniosku za poprzednie miesiące, złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwolnienie. ZUS odmówił przywrócenia terminu, uznając wniosek za spóźniony i niezasadny z powodu braku winy po stronie płatnika. Spółka wniosła skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 29 kwietnia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Kowalska (spr.), Asesor WSA Anna Dębowska, , po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2022 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. R. i K. K. wspólników Spółki cywilnej "A" z siedzibą w Ł. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zwolnienie z opłacenia składek oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z [...] r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił A. s.c. M.R. K.K. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek ZUS za pracowników za miesiące grudzień 2020 r., styczeń 2021 r., luty 2021 r., marzec 2021 r. Powyższa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym. 10 czerwca 2021 r. A. s.c. M.R. K.K. złożyła przez Portal Usług Elektronicznych (PUE) ZUS wniosek o zwolnienie z obowiązku z opłacania składek za pracowników za kwiecień 2021 r. 21 czerwca 2021 r. organ poinformował stronę o zwolnieniu z obowiązku opłacania składek za kwiecień 2021 r. 4 sierpnia 2021 r. strona złożyła wniosek z prośbą o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o zwolnienie z opłacenia składek ZUS za pracowników spółki za okres od grudnia 2020 r. do marca 2021 r. Do wniosku strona załączyła strona załączyła wypełniony formularz RDZ-B7. W uzasadnieniu wniosku wskazała, iż wniosek o zwolnienie z opłacania składek za okres od grudnia 2020 r. do kwietnia 2021 r. utworzono i przekazano elektronicznie do ZUS 10 czerwca 2021 r.. Ponieważ spółka otrzymała wnioskowane zwolnienie jedynie w odniesieniu do miesiąca kwietnia 2021 r., skontaktowała się z obsługującym ją pracownikiem ZUS i 29 lipca 2021 roku uzyskała informację, że do organu dotarł wniosek jedynie dotyczący miesiąca kwietnia 2021 roku. W ocenie strony z przyczyn od niej niezależnych błędu po stronie ZUS PUE do organu trafił wniosek obejmujący kwiecień 2021 roku zamiast prawidłowo 5 miesięcy, o które strona wnioskowała. Spółka podkreśliła, że nie ponosi winy za ten stan rzeczy , gdyż złożyła prawidłowy wniosek i nie ma wpływu na sposób funkcjonowania systemu ZUS PUE. Wskazała, że w tym samym czasie wnioski indywidualne składali wspólnicy spółki, którzy otrzymali już wnioskowane zwolnienie za 5 miesięcy a częściowo ich wnioski są procedowane. Wniosek o zwolnienie ze składek za pracowników oparty był na tych samych podstawach dlatego nieracjonalnym ze strony spółki byłoby jego składanie wyłącznie za kwiecień zamiast za cały okres 5 miesięcy. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wdrożył postępowanie wyjaśniające w sprawie i w jego toku pismem z 20 sierpnia 2021 r., zobowiązała stronę do nadesłania skanu wniosku o zwolnienie z opłaty składek za okres grudzień 2020 r. - kwiecień 2021 r. wysłanego elektronicznie do ZUS w dniu 10 czerwca 2021 r. wraz z wydrukiem statusu dokumentu z PUE ZUS oraz wyjaśnienia przyczyn zwłoki w złożeniu wniosku o zwolnienie z opłacania składek za ten okres. W odpowiedzi spółka wskazała, iż zawiadomienie z 21 czerwca 2021 r. dotyczyło zwolnienia za miesiąc kwiecień 2021 r. i z. pisma tego w żaden sposób nie wynikała informacja, iż w zakresie pozostałych miesięcy, tj. grudzień 2020 r. – marzec 2021 r. do ZUS nie dotarł wniosek o zwolnieni z opłat za wskazane miesiące. Płatnik czekał zatem na osobne decyzje dotyczących pozostałych miesięcy, co do których złożył wniosek. Dodał, iż zaniepokojony brakiem decyzji w zakresie pozostałych miesięcy, zadzwonił do ZUS i w dniu 29 lipca 2021 r. uzyskał informację, że do organu dotarł jedynie wniosek dotyczący zwolnienia za miesiąc kwiecień 2021r. W ocenie strony nie uchybiła ona terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, gdyż wniosek ten złożyła w terminie 7 dni od dnia uzyskania informacji, iż do ZUS dotarł tylko wniosek dotyczący zwolnienia za miesiąc kwiecień 2021 r. Nadto pełnomocnik strony przekazał wniosek z 10 czerwca 2021 r. dotyczący jedynie miesiąca kwietnia 2021 r., wyjaśniając, iż skoro wniosek składany był elektronicznie to organ ma dostęp do tego wniosku w systemie ZUS PUE. 13 września 2021 r. poinformowano płatnika o zakończonym postępowaniu w przedmiocie wniosku z 2 sierpnia 2021 r. i o możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie oraz zebranych dowodów w sprawie. Płatnik nie skorzystał z tej możliwości. Przywołaną na wstępie decyzją z 19 października 2021 roku Zakład odmówił spółce przywrócenia wnioskowanego terminu uznając , że wniosek spółki o przywrócenie uchybionego terminu jest po pierwsze spóźniony, po drugie niezasadny z uwagi na brak przesłanek pozwalających na uznanie, że termin nie został dochowany bez winy płatnika. W ocenie organu płatnik nie udokumentował złożenia wniosku za okres grudzień 2020 r. – marzec 2021 r. w dniu 10 czerwca 2021 r. (płatnik nie przedstawił obrazu elektronicznego wniosku za ten okres), ani nie wyjaśnił przyczyny złożenia wniosku o przywrócenie terminu po upływie 44 dni od dnia otrzymania zawiadomienia o pozytywnym rozstrzygnięciu w przedmiocie zwolnienia z opłacenia składek ZUS za pracowników za miesiąc kwiecień 2021 r. Zdaniem organu brak jest również uzasadnienia do twierdzenia, że na podstawie obowiązujących przepisów, Zakład rozpatruje wniosek o zwolnienie z obowiązku z opłacania składek indywidualnie za każdy miesiąc. Organ dodał, iż działający w imieniu płatnika wspólnik, na łączny wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania składek za okres grudzień 2020 r. – kwiecień 2021 r. w swojej indywidualnej sprawie, otrzymał jedną informację o zwolnieniu za cały okres, a tym samym dysponował praktyczną wiedzą w zakresie sposobu rozpatrywania spraw. Na powyższą decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła A. spółka cywilna M.R. K.K. , zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu: I. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 15zzzzzn² ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374, zwana dalej "ustawa COVID-19") poprzez brak zawiadomienia skarżącej o uchybieniu terminu oraz brak wyznaczenia dodatkowego 30-dniowego terminu na dopełnienie czynności; b) art. 58 i 59 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735, zwana dalej "k.p.a.") przez bezzasadne uznanie, że w niniejszej sprawie prawidłowo i zgodnie z procedurą postępowania administracyjnego odmówiono skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o zwolnienie z opłacania składek ZUS za pracowników za miesiące grudzień 2020 r. - marzec 2021 r., podczas gdy skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu oraz dopełniła czynności, dla której określony był termin oraz uprawdopodobniła brak swojej winy w uchybieniu terminu; c) art. 6, art. 7, art. 8 § 1, art. 77, art. 80 i art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a., na skutek tego, że organ administracji wydał zaskarżoną decyzję wskutek braku zgromadzenia wszystkich dowodów w sprawie, nie podjęcia wszelkich czynności zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego, a następnie dokonania wybiórczej, a nie swobodnej oceny materiału dowodowego, w tym nie uwzględnienie wniosków dowodowych skarżącej, co narusza zasadę legalizmu oraz zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. II. niewłaściwe zastosowanie przepisu prawa materialnego, tj.: art. 57 § 1 i art. 58 § 1 i § 2 k.p.a., a także art. 60 i art. 63 § 2 i 64 § 1 k.p.a. poprzez bezzasadną i bezpodstawną odmowę przywrócenia terminu do złożenia przez skarżącą wniosku o zwolnienie z opłacania składek ZUS za pracowników za miesiące grudzień 2020 r. - marzec 2021 r. wskutek nierzetelnie prowadzonego postępowania wyjaśniającego stan faktyczny sprawy, a także wadliwie prowadzonego postępowania dowodowego, podczas gdy skarżąca spełniła wszelkie przesłanki wynikające z art. 58 § 1 i § 2 k.p.a. do przywrócenia terminu, tj. złożyła wniosek o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu oraz dopełniła czynności, dla której określony był termin oraz uprawdopodobniła brak swojej winy w uchybieniu terminu. Mając na uwadze powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje: Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu. Na wstępie zaznaczenia wymaga, że niniejsza sprawa rozpoznana została w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, zwana dalej "p.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w tym trybie, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Jako że skarżąca wniosła o tryb uproszczony, a do jej wniosku przychylił się Zakład, zaistniały przesłanki do zastosowania ostatnio przywołanej regulacji. Jak stanowi art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W przeciwnym wypadku sąd skargę oddala art. 151 p.p.s.a. Mając na uwadze tak zakreślony zakres kognicji sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Aktem poddanym sądowej kontroli w niniejszej sprawie była decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek ZUS za pracowników za m-ce grudzień 2020 r., styczeń 2021 r., luty 2021 r. i marzec 2021 r. W rozstrzyganej sprawie strona ubiegała się o zwolnienie z obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne za zatrudnionych pracowników w oparciu o przepisy ustawy COVID-19 oraz § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz. U. z 2021 r., poz. 371 i 713). Zgodnie z § 12 ust. 1 powołanego rozporządzenia wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w § 10 ust. 1 lub 2, lub 2a, płatnik składek przekazuje do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie później niż do dnia 30 czerwca 2021 r. W rozstrzyganej sprawie skarżąca 4 sierpnia 2021 roku wystąpiła do ZUS z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne za miesiące grudzień 2020 r., oraz styczeń, luty i marzec 2021 roku. Zgodnie z art. 180 § 1 i § 2 k.p.a. w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy kodeksu, chyba że przepisy dotyczące ubezpieczeń ustalają odmienne zasady postępowania w tych sprawach (§ 1). Przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się sprawy wynikające z przepisów o ubezpieczeniach społecznych, o zaopatrzeniach emerytalnych i rentowych, o funduszu alimentacyjnym, a także sprawy wynikające z przepisów o innych świadczeniach wypłacanych z funduszów przeznaczonych na ubezpieczenia społeczne (§ 2). W myśl art. 83b ust. 1 u.s.u.s. jeżeli przepisy kodeksu postępowania administracyjnego przewidują wydanie postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, Zakład w tych przypadkach wydaje decyzję. Instytucję przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej regulują przepisy art. 58 - 59 k.p.a. Zgodnie z art. 58 § 1 - 3 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne (§ 3). Wskazać także należy, że ustawą z dnia 9 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r., poz. 2255), która weszła w życie dnia 16 grudnia 2020 r. dodany został art. 15zzzzzn2, o treści: 1. W przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej, 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, 3) przedawnienia, 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie, 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju - organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu. 2. W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. 3. W przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Powołana regulacja wprowadziła nową, dodatkową procedurę w okresie trwania pandemii i licznych zakażeń wirusem SARS-CoV-2, odnośnie do terminów, którym uchybiono po 16 grudnia 2020 r., wówczas obowiązkiem organu jest zawiadomienie strony o uchybieniu terminu (art. 15 zzzzzn2 ust. 1), wyznaczenie stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu (ust. 2) oraz pouczenie o treści ust. 3 tego przepisu wydłużającego termin na złożenie wniosku z 7 do 30 dni. Cytowany przepis wprost uwzględnia sytuację, w której strona uchybiła terminowi zawitemu, oraz terminowi do dokonania czynności kształtującej jej prawa i obowiązki. Powyższa regulacja czyni dopuszczalnym wniosek spółki o przywrócenie terminu do wystąpienia z wnioskiem o zwolnienie ze składek na ubezpieczenia społeczne. Wbrew jednak zarzutom zawartym w skardze w ocenie sądu w stanie faktycznym kontrolowanej sprawy na organie nie spoczywał obowiązek zawiadamiania strony o chybieniu terminu na złożenie wniosku. Udzielenie takiej informacji stronie było niecelowe z uwagi na to, iż strona miała świadomość, że ze swoim wnioskiem o zwolnienie występuje po upływie przewidzianego w § 12 ust. 1 rozporządzenia terminu, skoro wraz z wnioskiem o zwolnienie za miesiące grudzień 2020 r. oraz styczeń, luty i marzec 2021 r. skarżąca złożyła wniosek o jego przywrócenie. W tym miejscy podkreślić należy, że wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej złożyć należy zgodnie z art. 58 § 2 k.p.a. w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Termin ten na mocy przywołanego powyżej art. 15 zzzzzn2 ust. 3 ustawy COVID-19 został wydłużony do 30 dni. Warunkiem zatem rozpoznania wniosku strony o przewrócenie terminu do wniesienia wniosku o zwolnienie ze składek było jego wniesienie z zachowaniem terminu. Dalej należy wskazać, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, iż przesłanka dochowania terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu jest pierwotna w stosunku do pozostałych podstaw uwzględnienia tego wniosku. Jej niedochowanie zawsze skutkuje nieuwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu, ponieważ zgodnie z art. 58 § 3 k.p.a., termin siedmiodniowy jest terminem, który nie podlega przywróceniu (zob. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lipca 2017 r. sygn. akt I OSK 1992/15 LEX nr 2335078 i z dnia 16 grudnia 2016 r. sygn. akt II OSK 1365/16 LEX nr 2190741). Z treści art. 58 § 2 k.p.a. wynika, że datą, od której należy liczyć termin do wniesienia prośby o przywrócenie terminu, jest dzień ustania przyczyny uchybienia terminu. W rozstrzyganej sprawie skarżąca twierdzi, że uchybiła terminowi bowiem nie wiedziała o tym, że w systemie ZUS PUE złożony został wniosek dotyczący wyłącznie miesiąca kwietnia 2021 roku. Informacje taką strona uzyskała w rozmowie telefonicznej z pracownikiem ZUS 29 lipca 2021 roku i w jej następstwie 4 sierpnia 2021 r. złożyła swój wniosek o przywrócenie uchybionego terminu. Wbrew stanowisku organu w ocenie sądu strona dochowała zatem terminowi na złożenie swojej prośby o przywrócenie terminu. Organ w sposób nieuprawniony utożsamia moment odbioru przez stronę informacji o uzyskaniu zwolnienia za kwiecień 2021 roku z momentem powzięcia informacji o uchybieniu terminu na złożenie wniosku o zwolnienie ze składek za pozostałe 4 miesiące. Z samego faktu uzyskania przez skarżącą zwolnienia za kwiecień 2021 r. nie można wywodzić, że w dacie jego otrzymania dowiedziała się o niezłożeniu wniosku za pozostałe miesiące. Strona bowiem mogła pozostawać w przekonaniu, że za okresy te uzyska oddzielne rozstrzygnięcia. Sądowi z urzędu znana jest taka wcześniejsza praktyka organu polegającej na oddzielnym rozstrzyganiu o zwolnieniu za poszczególne objęte nawet jednym wnioskiem okresy. Należy podkreślić, że ugruntowane i uznane za prawidłowe w orzecznictwie sądowoadministracyjnym jest stanowisko, zgodnie z którym jeżeli strona nie wiedziała o uchybieniu terminu, to termin do złożenia prośby o jego przywrócenie liczy się od dnia uzyskania wiadomości o tym uchybieniu (por. wyroki NSA z 29 stycznia 2020 r. sygn. II OSK 3566/19; z 22 stycznia 2018 r. sygn. akt II OSK 1476/17; z 16 grudnia 2016 r. sygn. akt II OSK 1365/16; z 26 lipca 2017 r. sygn. akt I OSK 1992/15, CBOSA). Sąd za trafne natomiast uznaje stanowisko organu, że skarżąca nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminowi nastąpiło z powodu okoliczności za które strona nie ponosi winy. W orzecznictwie sądowym podkreśla się, że przesłanka braku winy w uchybieniu terminu, o której mowa w art. 58 § 1 k.p.a. powinna być oceniana na tle wszystkich okoliczności danej sprawy, z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy i przy rozważeniu uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (zob. postanowienie NSA z 24 marca 2004 r., sygn. akt FZ 13/04, niepublikowane). Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła przewidzieć i usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Dopiero nagłe, nie dające się wcześniej przewidzieć zdarzenie, może stanowić uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na to, że zaistniałe w sprawie uchybienie terminu było niezawinione, przemawiające za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu. W przeciwnym razie strona powinna zadbać z wyprzedzeniem o swoją sprawę (por. postanowienie NSA z 26 listopada 2008 r., sygn. akt II OZ 1231/08, LEX nr 574915).Przyczyna uchybienia terminu musi zatem być niezależna od strony. Przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej nie jest dopuszczalne, gdy strona zawiniła uchybienie terminu choćby w postaci lekkiego niedbalstwa (por. wyrok WSA w Olsztynie z 7 grudnia 2021 r., sygn. akt II SA/Ol 891/21, LEX nr 3281877). Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in. stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (np. postanowienie NSA z 10 września 2010 r., sygn. akt II OZ 849/10, LEX nr 743939). W orzecznictwie zwraca się również uwagę, że strona powinna stosowną argumentacją wykazać swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Ciężar uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniającej brak winy w uchybieniu terminu spoczywa na stronie, która występuje z prośbą o jego przywrócenie. W ocenie sądu w realiach niniejszej sprawy należy zgodzić się ze stanowiskiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, że skarżąca spółka nie wykazała braku zawinienia w niezłożeniu wniosku za miesiące grudzień 2020 r, styczeń, luty i marzec 2021 r. W niniejszej sprawie ze stanu faktycznego wynika, że przyczyną uchybienia przez stronę terminowi była jej niewiedza, że nie został złożony wniosek za okres od grudnia 2020r. do marca 2021 r. oraz wadliwe działanie systemu ZUS PUE, które miało spowodować, że nie przeszedł wniosek strony za ten okres, a do organu został przekazany przez system jedynie wniosek skarżącej za miesiąc kwiecień 2021 r. Zauważyć trzeba jednak, że powyższe twierdzenia skarżącej nie zostały w żaden sposób uprawdopodobnione. Spółka poza swoimi twierdzeniami nie wskazała, żadnych dowodów potwierdzających wadliwe działanie lub awarię systemu ZUS, choćby w postaci zrzutów ekranu. Mimo wezwania ze strony organu nie przedstawiła także potwierdzenia z systemu ZUS PUE, że składała wniosek w innym zakresie niż ten który otrzymał Zakład (tj. dotyczący miesiąca kwietnia 2021 r.). Skarżąca nie przedstawiła choćby oświadczenia pracownika odpowiedzialnego za obsługę rozliczeń z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych, który potwierdziłby wysłanie wniosku obejmującego pozostałe miesiące lub potwierdził problemy z wysyłką takiego wniosku. Trafnie wskazuje organ, że wnioski wspólników spółki o zwolnienie z obowiązku opłacania składek za okres grudzień 2020 r. – kwiecień 2021r. zostały poprzez system przekazane do ZUS i zostały rozpoznane lub są procedowane. Należy podkreślić, że rzeczą przedsiębiorcy jest zapewnienie prawidłowego funkcjonowania firmy obejmującego także terminowe składanie dokumentów do organów administracji. Obowiązkiem przedsiębiorcy należycie dbającego o własne interesy było dopilnowanie prawidłowego złożenia wniosków o zwolnienie ze składek. W rozstrzyganej sprawie spółka nie wykazała, że z obowiązków tych wywiązała się w sposób prawidłowy. W żadnym razie o braku winy w dochowaniu terminu nie mogą stanowić nieprawidłowości organizacyjne podmiotu oraz zaniedbania jego pracowników (por. wyrok NSA z dnia 20 września 2001 r. sygn. akt IV SA 1340/99 LEX nr 54141). Podmiot gospodarczy powinien tak zorganizować funkcjonowanie przedsiębiorstwa, by nie dochodziło do uchybienia terminu (por. wyrok NSA z 3 sierpnia 1995 r., sygn. akt SA/Łd 1009/95, publ. w POP 1997/5/156). Zatem skoro skarżąca jest profesjonalistą należy od niej wymagać prawidłowej organizacji w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej. Mając powyższe na uwadze przyjąć należało, że skarżąca nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do złożenia wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za okres grudzień 2020 r., styczeń 2021 r., luty 2021 r., marzec 2021 r. nastąpiło bez jej winy, a zatem stanowisko organu o odmowie przywrócenia tego terminu należało uznać za prawidłowe. Z powyższych względów skarga nie mogła odnieść skutku i jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. bg

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło