III SA/Łd 848/13

Dnia 8 sierpnia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J. Ś. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozkazu personalnego w sprawie ze skargi J. Ś. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji p o s t a n a w i a: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego rozkazu personalnego. k.p. W dniu 3 lipca 2013 r. J. Ś. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji. W uzasadnieniu skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozkazu personalnego do czasu zakończenia prawomocnego postępowania sądowego. Skarżący podniósł, że wykonanie zaskarżonego orzeczenia pozbawi go możliwości powrotu do służby w Policji oraz jedynego zatrudnienia i utratę utrzymania jego oraz rodziny. Narazi to skarżącego na trudne do odwrócenia skutki oraz szkodę w postaci utraty środków do życia i zatrudnienia w Policji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 t.j. ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...). Podstawową przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji (rozkazu personalnego) jest więc istniejące realnie niebezpieczeństwo zaistnienia takiej szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004r., sygn. akt GZ 138/04 – niepublikowane). Omawiana instytucja ma więc na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem przez sąd administracyjny legalności zaskarżonego aktu lub czynności. Z konstrukcji w/w normy prawnej wynika także, iż to na stronie spoczywa obowiązek wykazania we wniosku przesłanek uzasadniających uwzględnienie wniosku, tj. przedstawienia takich okoliczności, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonego rozstrzygnięcia faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Sąd jedynie ocenia, czy w istocie wskazana przez stronę szkoda ma znaczny rozmiar lub istnieje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i nie dokonuje oceny zasadności skargi, gdyż ustawa normująca postępowanie przed sądami administracyjnymi nie zawiera regulacji umożliwiającej zastosowanie omawianej instytucji w zależności od oceny prawdopodobieństwa wadliwości zaskarżonego aktu lub czynności (por. np. postanowienia NSA: z dnia 6 lutego 2008r., I OZ 47/08; z dnia 1 kwietnia 2008r., I OZ 209/08; z dnia 3 lipca 2008r., I OZ 493/08; z dnia 18 czerwca 2008r., I OZ 386/08; z dnia 13 czerwca 2008r., I OZ 410/08 – publ. Baza orzeczeń CBOIS oraz postanowienie NSA z dnia 16 czerwca 2005r., II OZ 513/05 – niepublikowane). Oceny takiej sąd administracyjny dokonuje bowiem dopiero wydając wyrok w rozpatrywanej sprawie (art. 132 p.p.s.a.). W związku z tym, samo ogólnikowe powołanie się na skutki wymienione w art. 61 § 3 p.p.s.a. nie stanowi uprawdopodobnienia ich wystąpienia w stopniu uzasadniającym uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu skarżący nie wykazał, że wykonanie zaskarżonego rozkazu personalnego mogłoby spowodować skutki, o jakich stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a. Zgodzić się należy ze skarżącym, iż ewentualne zwolnienie ze służby w Policji wiąże się z utratą uposażenia wynikającego ze stosunku służbowego. Jednakże okoliczność ta nie świadczy jeszcze o tym, że wykonanie zaskarżonego rozkazu personalnego może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z treścią art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. nr 287, poz. 1687 ze zm.) uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji z powodu jej wadliwości stanowi podstawę przywrócenia do służby na stanowisko równorzędne. W myśl art. 42 ust. 4 i 5 tej ustawy prawo do uposażenia powstaje z dniem podjęcia służby, chyba że po zgłoszeniu do służby zaistniały okoliczności usprawiedliwiające niepodjęcie tej służby. Policjantowi przywróconemu do służby przysługuje za okres pozostawania poza służbą świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem, nie więcej jednak niż za okres 6 miesięcy i nie mniej niż za 1 miesiąc. Takie samo uposażenie przysługuje osobie, o której mowa w ust. 3 tego przepisu, tj. policjantowi, który w razie przywrócenia do służby, mimo zgłoszenia gotowości niezwłocznego podjęcia służby nie może zostać do niej dopuszczony, gdyż po zwolnieniu zaistniały okoliczności powodujące niemożność jej pełnienia. Okres, za który policjantowi przysługuje świadczenie pieniężne, wlicza się do okresu służby, od którego zależą uprawnienia określone w art. 29 ust. 2, art. 52 ust. 1, art. 82 ust. 2 i 3, art. 101 ust.1, art. 110 ust. 1, art. 111 ust. 1 i art. 115 ust. 1. Okresu pozostawania poza służbą, za który policjant nie otrzymał świadczenia, nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu (art. 42 ust. 6 ustawy o Policji). Z treści przytoczonego unormowania wynika więc, iż wykonanie rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby w Policji ma, w razie jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności z powodu wadliwości, skutek odwracalny. W ocenie Sądu sama okoliczność utraty aktualnego źródła uzyskiwania dochodów nie przesądza o możliwości zaistnienia trudnych do odwrócenia skutków, czy powstania znacznej szkody. Utrata źródła dotychczas uzyskiwanego dochodu jest konsekwencją każdego rozkazu o zwolnieniu ze służby. Pogorszenie sytuacji finansowej nie jest zaś równoznaczne ze spełnieniem przesłanek uzasadniających ochronę tymczasową. Wskazać również należy, że Sąd podziela pogląd wyrażony w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 2012 r. sygn. akt I OZ 451/12, w którym stwierdzono, że "wniosek ten byłby uzasadniony (o wstrzymanie wykonania rozkazu personalnego) wyłącznie w sytuacji, gdyby skarżąca wykazała, iż zwolnienie jej ze służby, a tym samym pozbawienie wynagrodzenia, w rzeczywistości spowoduje, iż nie będzie ona dysponowała środkami umożliwiającymi jej utrzymanie. Ograniczenia się przy tym wyłącznie do luźnych sformułowań, bez podparcia swojej argumentacji odpowiednimi dowodami, nie mogło odnaleźć aprobaty sądu rozpoznającego przedmiotowy wniosek. Trudno w związku z tym również oczekiwać od Sądu, iż ten dokona skrupulatnej oceny możliwości zaistnienia negatywnych konsekwencji, jakie mogła wywołać kwestionowana decyzja w sferze materialnej skarżącej wobec braku z jej strony odpowiedniego w tym zakresie zaangażowania" (publ. Baza orzeczeń CBOIS). Dodatkowo zauważyć należy, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu może mieć zastosowanie jedynie w sytuacji, gdy akt (decyzja) ma przymiot wykonalności i ma być wykonany w przyszłości. W rozpoznawanej w sprawie datę zwolnienia funkcjonariusza ze służby określono na dzień 30 czerwca 2013 r., zatem rozkaz personalny przed wniesieniem skargi do Sądu został wykonany. W tak zarysowanym stanie faktycznym wniosek o wstrzymanie wykonania rozkazu personalnego, który został już wykonany jest bezprzedmiotowy, bowiem skutki wynikające z jego wykonania już wystąpiły. Reasumując, Sąd uznał z wyżej wskazanych przyczyn, że wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 61 § 3 i § 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. k.p.