III SAB/Łd 7/26

Dnia 26 lutego 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2026 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. B. na bezczynność Zarządu Lokali Miejskich w Łodzi w przedmiocie wydania uwierzytelnionych kopii dokumentów postanawia: odrzucić skargę ak III SAB/Łd 7/26 Uzasadnienie A. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Zarządu Lokali Miejskich w Łodzi, polegającą na niewydaniu mu uwierzytelnionych kopii dokumentów (tj. pełnej dokumentacji), dotyczących lokalu nr [...] przy ul. [...] w Ł. – choć wniosek w tej sprawie złożył 23 września 2025 r. Skarżący zarzucił naruszenie art. 73 § 2 oraz art. 74 § 2 k.p.a. W odpowiedzi na skargę Zarząd Lokali Miejskich w Łodzi wniósł o jej odrzucenie. Wyjaśnił, że przedmiot skargi nie mieści się w żadnej z kategorii spraw administracyjnych. Kwestia łączącej strony umowy najmu należy do kategorii cywilnoprawnych. W sprawie objętej skargą nie toczyło się żadne postępowanie administracyjne. Nie może być zatem mowy o prawie dostępu strony do akt sprawy w rozumieniu art. 73 i nast. k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny obowiązany jest do dokonania oceny jej dopuszczalności, w szczególności do dokonania oceny, czy z uwagi na przedmiot skargi sprawa należy do właściwości sądu administracyjnego. Zakres kognicji sądów administracyjnych został określony przepisami art. 3 § 2 i 3, art. 4 i art. 5 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), dalej p.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: decyzje administracyjne (pkt.1); postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt.2); postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie (pkt.3); inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt.4); pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego (pkt.4a); opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii (pkt.4b); akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt.5); akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt.6); akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego (pkt.7); bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt.8); bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt.9). Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych wyznacza katalog skarg na określone w art. 3 § 2 p.p.s.a. działania organów administracji publicznej, ich bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, ale tylko w przypadkach, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a i pkt 9 dopuszczalne jest wnoszenie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenia postępowania. Badanie merytorycznej zasadności skargi każdorazowo poprzedza analiza jej dopuszczalności. Skarga jest bowiem dopuszczalna wówczas, gdy przedmiot sprawy należy do zakresu właściwości sądu administracyjnego, została wniesiona przez uprawniony podmiot oraz przeciwko podmiotowi, którego działalność (ewentualnie bezczynność lub przewlekłość) w zakresie objętym przedmiotem sprawy została poddana kontroli sądowej, spełnia wymogi formalne i została wniesiona w terminie. Złożona w niniejszej sprawie skarga nie mieści się w żadnej z wymienionych kategorii bezczynności podlegających jurysdykcji sądów administracyjnych. Z akt sprawy wynika, że skarżący, zgodnie z umową najmu z 17 maja 2017 r., jest najemcą lokalu nr [...] w nieruchomości przy ul. [...], domagając się udostępnienia uwierzytelnionych kopii dokumentacji tego lokalu, powołując się na art. 73 § 2 k.p.a. Oznacza to, że sprawa nie mieści się w kategorii spraw administracyjnych. Wiążąca skarżącego umowa najmu należy do kategorii spraw cywilnoprawnych, co oznacza, że nie należy do zakresu właściwości sądu administracyjnego. Wskazane w skardze przepisy art. 73 § 2 i art. 74 § 2 k.p.a. dotyczą prawa strony do wglądu do akt sprawy administracyjnej – tymczasem w sprawie objętej skargą żadna sprawa administracyjna się nie toczy. Treść pisma wskazuje, że skarga stanowi wyraz niezadowolenia z działalności Zarządu Lokali Miejskich w Łodzi. W odpowiedzi na skargę Zarząd Lokali Miejskich w Łodzi wskazał, że zarzuty wskazane w skardze są również przedmiotem skargi na Dyrektora [...], rozpoznawanej przez Komisję Skarg i Petycji Rady Miejskiej w Łodzi. Sąd wyjaśnia zatem, że w ramach postępowania skargowego - uregulowanego w dziale VIII k.p.a. "Skargi i wnioski" - realizowane jest zagwarantowane każdemu w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ze zm.) prawo składania petycji, skarg i wniosków. Postępowanie skargowo-wnioskowe ma charakter odrębny od postępowania administracyjnego, a do czynności podejmowanych w tym postępowaniu nie stosuje się przepisów działu II k.p.a., ponieważ w odróżnieniu od postępowania administracyjnego, postępowanie skargowo-wnioskowe nie kończy się wydaniem decyzji administracyjnej. Tryb skargowo-wnioskowy (art. 221 i następne k.p.a.) jest jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, którego zakończenie, czyli zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi lub wniosku, nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, a więc nie tylko postępowania odwoławczego, ale także postępowania sądowoadministracyjnego. Przedmiotem zaś skargi powszechnej, przewidzianej w art. 227 i następnych k.p.a., może być zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Postępowanie w sprawie tego typu skarg cechuje się tym, że nie ma w nim stron postępowania, nie rozstrzyga się o indywidualnych prawach, a więc nie wydaje się aktów adresowanych do strony skarżącej, a jedynie zawiadamia się ją o czynnościach wewnętrznych, zmierzających do wyjaśnienia okoliczności podniesionych w skardze. Czynności podejmowane przez organy administracji publicznej w trybie przepisów działu VIII k.p.a. (art. 221-256 k.p.a.), odnoszące się do skarg i wniosków, nie mieszczą się zatem w zakresie przedmiotowym objętym art. 3 § 2 pkt 1-8 p.p.s.a. i nie podlegają kognicji sądu administracyjnego (por. postanowienia NSA: z 22 czerwca 2021 r., II OSK 1156/21, z 20 maja 2021 r., II OSK 530/21). W konsekwencji oznacza to, że również i bezczynność, mająca miejsce po złożeniu skargi w trybie przepisów działu VIII k.p.a., nie może podlegać kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 lub pkt 9 p.p.s.a. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wprost wskazuje się, że ewentualna bezczynność organu w postępowaniu prowadzonym przy zastosowaniu przepisów działu VIII k.p.a., nie podlega kontroli sądu administracyjnego (por. postanowienia NSA: z dnia 25 lutego 2009 r., II OSK 241/09, z 10 października 2017 r., II OSK 2078/17, z 19 stycznia 2016 r., I OSK 3433/15). Sprawy, których przedmiotem jest bezczynność w zakresie nierozpatrzenia skargi, o której mowa w art. 227 k.p.a. nie zostały poddane kontroli Sądu ani na podstawie art. 3 p.p.s.a., ani na podstawie przepisów ustaw szczególnych. Sąd administracyjny dokonuje kontroli działalności administracji publicznej, ale wyłącznie w przypadkach wskazanych w ustawie (art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a.). Zatem wniesiona w tej sprawie skarga do sądu administracyjnego na bezczynność Zarządu Lokali Miejskich w Łodzi nie przysługuje, gdyż tego typu sprawy nie należą do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z § 3 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu. ak