I SA/Ol 667/17

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego K.Ś. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi M.G., R.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2017r. postanawia: odmówić przyznania radcy prawnemu K. Ś. wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji WSA/post.1- sentencja postanowienia Postanowieniami z dnia 24 października 2017 r., referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, przyznał M.G., R.G. prawo pomocy w zakresie obejmującym m.in. ustanowienie radcy prawnego. Stosownie do powyższego, Okręgowa Izba Radców Prawnych wyznaczyła do prowadzenia niniejszej sprawy radcę prawnego K.Ś. (k. 37). W dniu 14.12.2017r. pełnomocnik radca prawny K.Ś. zapoznał się z aktami sprawy i wykonał fotokopię akt. Następnie, na podstawie udzielonego pełnomocnictwa substytucyjnego przez radcę prawnego K.Ś., radca prawny M.N-F. pismem z dnia 23.03.2018 r. wniosła o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielone skarżącym z urzędu oraz o umożliwienie wglądu w akta sprawa. W dniu 26.03.2018r. zapoznała się z aktami sprawy i wykonała fotokopię akt. W dniu 29.03.2018 r. na posiedzeniu jawnym radca prawny M.N-F. podtrzymała skargę, nadto wniosła o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Wyrokiem z dnia 29 marca 2018 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę M.G., R.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia "[...]". Na podstawie art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 poz. 1369 ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.), wyznaczony pełnomocnik (radca prawny) otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W niniejszej sprawie szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1715, dalej jako: rozporządzenie). Zgodnie z § 3 rozporządzenia, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej zawiera oświadczenie, że opłata nie została zapłacone w całości lub w części. W tym miejscu należy wskazać, że przepis § 3 rozporządzenia statuuje podstawową zasadę zawartości wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w myśl której warunkiem koniecznym ich przyznania jest złożenie oświadczenia, że opłata nie została zapłacona w całości lub w części. Brak stosownego oświadczenia stanowi nieusuwalny brak wniosku, skutkujący odmową przyznania wynagrodzenia. Tym samym aktualność zachowały poglądy judykatury i doktryny prezentowane w tym przedmiocie pod rządami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radcy prawnego oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 490). Sformułowanie § 3 rozporządzenia nie pozostawia więc wątpliwości, że oświadczenie, iż opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części, powinno być wyraźnie sformułowanie we wniosku radcy prawnego o przyznanie od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy udzielonej stronie postępowania z urzędu (por. postanowienie SN z 23 lutego 2012 r., V CZ 133/11, LEX nr 1215161). Brak takiego oświadczenia wywołuje skutki materialnoprawne, polegające na utracie prawa do wynagrodzenia (por. postanowienie SN z 22 października 2015 r., II UZ 28/15, LEX nr 1827133, postanowienia NSA z dnia 13 sierpnia 2014 r., II OZ 759/14; z dnia 25 marca 2014 r., I FZ 40/14; z dnia 8 grudnia 2009 r., II GZ 273/09, z dnia 25 marca 2009 r., II FZ 90/09, z dnia 28 sierpnia 2008 r., I OZ 615/08, z dnia 18 czerwca 2008 r., I OZ 390/08, wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2006 r., II FSK 862/05, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Oświadczenie powyższe jest obligatoryjnym elementem wniosku, a jego niezłożenie stanowi brak, który nie podlega uzupełnieniu na wezwanie sądu w trybie art. 49 p.p.s.a., gdyż nie jest pismem w rozumieniu art. 45-48 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 8 grudnia 2009 r., II GZ 273/09, LEX 582846, postanowienie WSA w Warszawie z 15 grudnia 2008 r., II SA/Wa 613/08, LEX nr 964295). Zaaprobować należy pogląd wyrażony w postanowieniu WSA w Gliwicach z 28 lipca 2016 r., IV SA/Gl 1062/15 (http://orzeczenia.nsa.gov.pl), zgodnie z którym nietrafne jest niekiedy prezentowane rozumowanie, iż samo sformułowanie wniosku "o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej" jest już jednoznaczne ze złożeniem stosownego oświadczenia, skoro w samym wniosku użyto sformułowania "nieopłaconej". Taka treść wniosku odpowiada bowiem jedynie ustawowej nomenklaturze w tym przedmiocie, na gruncie zaś komentowanego § 3 rozporządzenia nie powinno budzić wątpliwości, że konieczne jest wyraźne oświadczenie, iż opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części, a oświadczenie to zawarte ma być właśnie we wniosku "o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej". W przedmiotowej sprawie pełnomocnik skarżących, działający przez pełnomocnika substytucyjnego zarówno w piśmie z dnia 23.03.2018r. jaki i na rozprawie w dniu 29.03. 2018 r. wniósł o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącym z urzędu, jednakże nie złożył oświadczenia, iż koszty te nie zostały zapłacone w całości lub w części, co wynika z treści pisma jak i protokołu rozprawy (k. 54 i k. 57). Z tych względów referendarz sądowy, na podstawie art. 250 § 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.