II SA/Ol 911/21
WyrokWSA w Olsztynie2022-01-13
Skład orzekający: Bogusław Jażdżyk, Katarzyna Matczak, Marzenna Glabas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego decyzją PINB, polegającego na dostarczeniu ekspertyzy dotyczącej wykonanych robót budowlanych, w sytuacji gdy skarżąca kwestionuje zakres tej ekspertyzy i jej związek z ograniczeniem użytkowania jej działki?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego decyzją PINB, polegającego na dostarczeniu ekspertyzy dotyczącej wykonanych robót budowlanych. Ekspertyza, uzupełniona zgodnie z wytycznymi sądów, wykazała, że linia elektroenergetyczna została zaprojektowana i wybudowana prawidłowo, a nie stwierdzono nieprawidłowości w jej przebiegu ograniczających użytkowanie działki skarżącej. Rolą organów nadzoru budowlanego w postępowaniu naprawczym jest sprawdzenie wykonania nałożonego obowiązku, a nie usuwanie wad prawnych nieruchomości czy rozstrzyganie kwestii prawa własności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB), która stwierdziła wykonanie obowiązku nałożonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) polegającego na dostarczeniu ekspertyzy technicznej dotyczącej robót budowlanych związanych z budową linii elektroenergetycznej. Spółka A. (skarżąca) wniosła skargę, zarzucając organowi odwoławczemu naruszenie przepisów Prawa budowlanego i KPA, twierdząc, że przedłożona ekspertyza nie rozwiązała problemu ograniczenia użytkowania jej działki i nie określiła sposobu usunięcia nieprawidłowości.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 13 stycznia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) sędzia WSA Marzenna Glabas po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 stycznia 2022 roku sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązku polegającego na dostarczeniu ekspertyzy technicznej dotyczącej wykonanych robót budowlanych oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako: "WINB", "organ odwoławczy"), w wyniku wykonania prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 16 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Ol 932/17, po przeprowadzeniu postępowania, uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta O. (dalej jako: "PINB", "organ I instancji")
z dnia [...] r. w całości i stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego decyzją PINB z dnia [...] r., polegającego na dostarczeniu ekspertyzy dotyczącej wykonanych robót budowlanych, związanych z budową dwutorowej linii elektroenergetycznej napowietrznej WN 110 kV - drugostronnego zasilenia stacji energetycznej "[...]" (obręb [...], działki nr [...], [...], [...], [...], [...]), wykonanych na odcinku o długości 47 m od bramki "[...]" do pierwszego projektowanego słupa [...].
W uzasadnieniu szczegółowo opisano stan faktyczny sprawy i wskazano, że mając na uwadze wskazania wynikające z wyroku WSA w Olsztynie z 16 stycznia
2018 r. (sygn. akt II SA/Ol 932/17) oraz utrzymującego go w mocy wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2020 r. (sygn. akt II OSK 1277/18), [...] Sp.
z o.o. (dalej jako: "Inwestor") do przedłożenia uzupełniającej ekspertyzy techniczno-prawnej sporządzonej w styczniu 2016 r., uzupełnionej o określenie sposobu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości dotyczących przebiegu elektroenergetycznej dwutorowej linii napowietrznej WN 110 kV oraz o wskazanie przesłanek pozwalających uznać, że przedmiotowy obiekt budowlany jest zgodny z obowiązującymi przepisami. Wyjaśniono, że po przedłożeniu uzupełniającej ekspertyzy techniczno-prawnej z dnia 20 stycznia 2021 r. wynika z niej, że działka nr [...] (obręb nr [...] O.) o powierzchni 0,0702 ha ma kształt zbliżony do prostokąta, a wzdłuż krótszego boku, od strony południowej, przebiega fragment dwutorowej linii napowietrznej o napięciu 110 kV relacji "[...]", który tworzą przęsła Br - 8/4 (12/4) - 8/3 (11/5) zabudowane na słupach rurowych serii RD2. Na działce nr [...] nie jest posadowiona żadna konstrukcja wsporcza linii (słupy) i nad działką nie przebiegają żadne przewody, wobec czego nie ma całkowitego wyłączenia z użytkowania jakiegokolwiek fragmentu przedmiotowej działki. W związku z faktem, że linia przebiega poza ww. działką, nie istnieje konieczność zabezpieczenia obszaru niezbędnego do wykonywania czynności eksploatacyjnych na linii w obszarze działki. Ograniczenia w zagospodarowaniu terenu działki nr [...] wynikają natomiast z uwagi na występujące w obszarze działki inne budowle techniczne (media), służące różnym użytkownikom.
Podkreślono, że organ odwoławczy, w przypadku stwierdzenia, że zaskarżona decyzja pierwszoinstancyjna jest nieprawidłowa, a nie ma wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy i brak jest konieczności uzupełnienia postępowania dowodowego, orzeka rozstrzygając co do istoty sprawy, tak jak miało to miejsce w przedmiotowej sprawie.
Wyjaśniono, że w pojęciu czynności mających na celu doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, może mieścić się obowiązek przedłożenia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz.
W rozpoznawanej sprawie nałożenie na Inwestora obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej wykonanych robót było więc możliwe na podstawie ww. przepisu. Jeżeli obowiązki zostały wykonane, organ ma obowiązek stwierdzić ten fakt w drodze decyzji, natomiast jeśli nie - wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót lub rozbiórkę obiektu budowlanego albo doprowadzenie do stanu poprzedniego.
Wskazano, że w ocenie WINB obowiązki nałożone ostateczną decyzją z [...] r. zostały przez Inwestora wykonane, ponieważ z przedłożonej ekspertyzy oraz ekspertyzy uzupełniającej wynika, że dwutorowa linia napowietrzna WN 110 kV została zaprojektowana i wybudowana prawidłowo, zgodnie z obowiązującymi przepisami i nie stwierdzono nieprawidłowości w jej przebiegu; z tego względu autor ekspertyzy nie wskazał konieczności dokonywania jakichkolwiek działań. Podkreślono nadto, że Inwestor wykonał wszystkie obowiązki określone w decyzji, wydanej na podstawie art. 51 ust. 7 i ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, tj. obowiązek dostarczenia ekspertyzy dotyczącej wykonanych robót budowlanych, związanych z budową dwutorowej linii elektroenergetycznej napowietrznej WN 110 kV; ekspertyza winna ustalić zakres nieprawidłowości dotyczących przebiegu przedmiotowej linii, ograniczającej użytkowanie działki Spółki A. (dalej jako: "Spółka", "Skarżąca") i określić sposób usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, co nastąpiło.
Ostatecznie wyjaśniono, że w realiach tej sprawy, prawidłowe wykonanie przez Inwestora nałożonego obowiązku stwierdzonego przez osobę upoważnioną, że z technicznego punktu widzenia zostały spełnione wszystkie wymagania techniczne wybudowania linii elektroenergetycznej WN 110 kV i niestwierdzenie nieprawidłowości w jej przebiegu, doprowadziły organ do wniosku, że obowiązek zawarty w decyzji z dnia [...] r. został wykonany. To z kolei obligowało organ do stwierdzenia wykonania obowiązku z drodze decyzji, bowiem decyzja przewidziana w przepisie art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego nie jest decyzją uznaniową, lecz decyzją związaną.
Na powyższą decyzję skargę wniosła Skarżąca, zarzucając jej:
- naruszenie art. 4, art. 5, art. 28 ust. 2 i art. 35 ust. 1 pkt 2, art. 51 ust. 7 w zw. z art. 51 ust. 3 i w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333), dalej jako: "P.b.", poprzez uchylenie decyzji PINB z [...] r. i stwierdzenie wykonania obowiązku nałożonego tą decyzją, polegającego na dostarczeniu ekspertyzy dotyczącej wykonanych robót budowlanych, a co za tym idzie nierozstrzygnięcie sprawy co do istoty;
- naruszenie § 77 pkt 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia
26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 r., Nr 169, poz. 1650 ze zm.) poprzez jego nieuwzględnienie;
- naruszenie art. 6, art. 7, art. 9, art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez niezastosowanie się do przepisów prawa, niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy i nieuwzględnienie interesu prawnego Skarżącej.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że nie można zgodzić się ze stwierdzeniem organu odwoławczego, że przedstawienie przez Inwestora ekspertyzy sporządzonej przez R. J. jest spełnieniem obowiązku wskazanego w decyzji PINB z [...] r., gdyż pozostaje to w całkowitej sprzeczności z sentencją ww. decyzji; sentencja ta nakazywała Spółce dostarczenia ekspertyzy dotyczącej robót budowlanych związanych z budową dwutorowej linii elektroenergetycznej napowietrznej WN 110 kV – drugostronnego zasilenia stacji energetycznej "[...]" (obręb [...], dz. nr. [...], [...], [...], [...], [...]) wykonanych na odcinku 47 m od bramki "[...]" do pierwszego projektowanego słupa [...] serii RD2. Ekspertyza powinna ustalić zakres nieprawidłowości dotyczący przebiegu przedmiotowej linii elektroenergetycznej ograniczającej użytkowanie działki Spółki A. (nr [...]) zgodnie z jej przeznaczeniem i określać sposób usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Natomiast ekspertyza przedłożona przez Inwestora "nie rozwiązuje kluczowego problemu, a mianowicie faktu, że odcinek o długości 47 m od bramki "[...]" do pierwszego projektowanego słupa [...] serii RD2, uchylono decyzję
o pozwoleniu na budowę", a Spółka nie wskazała żadnego rozwiązania tego problemu.
Podniesiono, że Inwestor nie wskazał rozwiązania jak usunąć nieprawidłowości w zakresie ograniczenia użytkowania działki Skarżącej, a kwestie bezpieczeństwa
i poprawności wykonania linii od strony technicznej nie były powodem, dla którego wszczęto postępowanie. Podstawą wszczęcia postępowania był fakt niezgodnego
z prawem wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, która naruszała prawa Skarżącej poprzez nieuwzględnienie przepisów art. 4, art. 5, art. 28 ust. 2 i art. 35 ust. 1 pkt 2 P. b. Wskazano, że twierdzenie biegłego, że ograniczenie korzystania z nieruchomości wynika z występujących w obszarze działki innych budowli technicznych (mediów) jest nieprawdziwe, a przyłącza do istniejącego budynku Skarżącej nie stwarzają jakichkolwiek ograniczeń w przeciwieństwie do nowo wybudowanej linii energetycznej. Zadano również pytanie "dlaczego skoro linia jest wybudowana prawidłowo, to z jakich względów uchylono pozwolenie na budowę?".
Ostatecznie wyjaśniono, że dla Skarżącej niezrozumiałym jest, że ponad
14 lat musi ona walczyć o respektowanie podstawowych praw, które pomijane są przez organy; za nieuwzględnieniem praw Skarżącej nie mogą, bowiem przemawiać względy społeczne i znaczenie zbudowanej linii energetycznej, gdyż możliwe było jej zbudowanie bez naruszenia prawa.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego wniósł
o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone w art. 1 § 1
i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U.
z 2021 r., poz. 137) oraz w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu
z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania
i wykładni norm prawa materialnego. Przy czym stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że ze względu na ogłoszony stan epidemii oraz nowe brzmienie przepisu art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem
i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.), związku z brakiem możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym przekazem obrazu i dźwięku oraz uznaniem rozpoznania sprawy za konieczne z uwagi na obowiązek terminowego załatwienia sprawy, przedmiotowa skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Rozpatrując skargę w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.
Oceniając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji trzeba mieć na uwadze, że rzeczona sprawa była już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego - wyrok z 16 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Ol 932/17 oraz wyrok NSA z 12 marca 2020 r., sygn. akt II OSK 1277/18. Zastosowanie w sprawie znajduje zatem przepis art. 153 p.p.s.a., zgodnie
z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone
w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Podkreślić należy, że powołany przepis ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, ponieważ są nimi związane. Przez ocenę prawną powszechnie rozumie się wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej; dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (zob. B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX/el.). Unormowane w art. 153 p.p.s.a. związanie oceną prawną oznacza więc, że zarówno organy, jak i sądy orzekające w danej sprawie są zobowiązane do podporządkowania się wyrażonemu przez sąd poglądowi w pełnym zakresie, aż do ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy, chyba że wyrażony wcześniej przez sąd pogląd stał się nieaktualny wskutek zmiany stanu prawnego lub okoliczności faktycznych sprawy (por. wyrok NSA z 11 grudnia 2019 r., sygn. akt II OSK 269/18, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, CBOSA).
W wyroku z dnia 16 stycznia 2018 r. (sygn. akt II SA/Ol 932/17) Sąd I instancyjny uchylając pierwotną decyzję WINB z [...] r., wyjaśnił, że "przedmiotem postępowania prowadzącego do wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 3 P.b. jest w istocie sprawdzenie wykonania obowiązków wynikających z decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 P.b. oraz w zależności od wyników tej weryfikacji wydanie odpowiedniej decyzji". Wskazano również, że Inwestor był zobowiązany nie tylko do dostarczenia ekspertyzy dotyczącej wykonanych robót budowlanych, ale także do tego, by
w ekspertyzie tej ustalić zakres nieprawidłowości dotyczących przebiegu przedmiotowej linii elektroenergetycznej ograniczającej użytkowanie działki skarżącej Spółki, a także aby ekspertyza ta zawierała określenie sposobu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Podkreślono jednocześnie, że rzeczoznawca nie jest osobą uprawnioną do rozstrzygania kwestii prawnych, a jedynie do oceny, czy istnieje techniczna możliwość usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.
Wyżej wymienioną ocenę prawną podzielił Naczelny Sąd Administracyjny
w wyroku z dnia 12 marca 2020 r. (sygn. akt II OSK 1277/18), wobec czego organ odwoławczy zażądał od Inwestora przedłożenia ekspertyzy techniczno-prawnej uzupełnionej o określenie sposobu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, dotyczących przebiegu linii napowietrznej WN 110 kV (drugostronnego zasilania stacji "[...]") w zakresie oddziaływania na działkę sąsiednią oraz o wskazanie przesłanek pozwalających uznać, że przedmiotowy obiekt budowlany jest zgodny z obowiązującymi przepisami. Z przedłożonej opinii uzupełniającej, sporządzonej przez biegłego sądowego z zakresu elektroenergetyki, wynika że zmodernizowana, istniejąca od 1973r., linia napowietrzna WN 110 kV została wybudowana zgodnie z decyzją
o lokalizacji inwestycji celu publicznego, decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia, decyzją o pozwoleniu na budowę, a także zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, sprecyzowanymi w polskich normach PN-EN 50341-1-2005 oraz PN-EN 50341-3-22. Z uwagi na to, że rzeczoznawca nie stwierdził w uzupełnionej ekspertyzie sporządzonej 20 stycznia 2021r. (wraz z wyjaśnieniami z 30 kwietnia 2021 r.) nieprawidłowości dotyczących przebiegu przedmiotowej linii elektroenergetycznej ograniczających użytkowanie nieruchomości skarżącej, nie wskazano konieczności wykonywania jakichkolwiek działań, bowiem pod względem technicznym spełnione zostały wszystkie wymagania, dotyczące modernizacji spornej linii.
Podkreślić w tym miejscu należy, że sporna modernizacja linii elektroenergetycznej, jak wynika z ustaleń zawartych w ekspertyzie, wykonana została na podstawie ostatecznej decyzji Prezydenta O. z [...] r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, zgodnie z obowiązującymi przepisami, która następnie została uchylona w zakresie dotyczącym odcinka 47 m przebiegającego wzdłuż granicy z działką nr [...] obręb [...], jednak nie z uwagi na naruszenie technicznych wymogów takiej linii lecz fakt braku udziału w tym postępowaniu Skarżącej, którą uznano za stronę tego postepowania. Również sama Skarżąca nie kwestionuje prawidłowości poprawności wykonania samej linii od strony technicznej.
Wskazać pozostaje nadto, że w niniejszym postępowaniu doszło do zmiany stanu faktycznego sprawy będącego wynikiem ustaleń dokonanych w przedłożonej ekspertyzie oraz odpowiedzi uzupełniającej biegłego z 30 kwietnia 2021 r. W złożonej ekspertyzie biegły wskazał bowiem, że w związku z przebiegiem linii 110 kV w pobliżu działki nr [...] obręb [...] nie istnieje konieczność zabezpieczenia obszaru niezbędnego do wykonywania czynności eksploatacyjnych na linii na wspomnianej działce, jak też wskazał dokumentując te okoliczności dokumentami źródłowymi, decyzją
o zatwierdzeniu planu realizacyjnego z [...] r., jak też protokołem odbioru technicznego
z 30.09.1973 r., że przed przebudową obecnej linii WN 110 kV na działce nr [...] obręb [...] istniały ograniczenia w jej użytkowaniu takie same jak w obecnym przebiegu linii. Biegły wyjaśnił, że ograniczenia w zagospodarowaniu działki nr [...] wynikają z faktu występowania w obszarze tej działki innych budowli technicznych (media) służących różnym użytkownikom, które uniemożliwiają realizację w sąsiedztwie, jak podnosiła to Skarżąca, otwartego składu materiałów. Wskazano nadto, że na działce Skarżącej przed wybudowaniem przez nią budynku biurowego zostały zlokalizowane instalacje: wod.-kan., burzowa i energetyczna zasilające okoliczne firmy oraz Skarżącą, które znajdują się w pasie ok. 5 m wzdłuż granicy działki nr [...] od strony linii WN. Zatem brak możliwości urządzenia w przestrzeni 4 m od granicy działki (ogrodzenia) na całym jej przebiegu od strony linii 110 kV budowli, magazynu, składowiska jest niemożliwe nie z uwagi na zlokalizowanie linii elektroenergetycznej lecz instalacji użyteczności publicznej. Wynika to z konieczności ochrony budowli podziemnych użyteczności publicznej zlokalizowanych w tym pasie. Poza tym przestrzeń ta pozostaje związana
z istniejącą linią zabudowy na działce.
Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że organ wykonał zalecenia wynikające z uprzednio zapadłych w sprawie wyroków i uzupełnił ekspertyzę techniczno-prawną w żądanym zakresie.
W miejscu tym należy wyjaśnić, że celem postępowania wszczętego przez organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 51 P.b. jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, a zatem z wszystkimi powszechnie obowiązującymi przepisami, w tym przede wszystkim przepisami Prawa budowlanego
i techniczno-budowlanymi. W doktrynie i w orzecznictwie jednolicie wskazuje się, nakazujące zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, powinny być wydawane przez organy nadzoru budowlanego w sytuacjach, gdy nie ma możliwości doprowadzenia wykonywanych lub już wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 lub 3 P.b. (por. wyrok NSA
z 27 września 2017 r., sygn. akt II OSK 135/16, CBOSA).
Zgodnie natomiast z art. 51 ust. 3 P. b. po upływie terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 i wydaje decyzję o stwierdzeniu wykonania obowiązku albo w przypadku niewykonania obowiązku - nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Przy czym przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 P. b. upoważnia organ do wydania decyzji orzekającej o obowiązku wykonania, w wyznaczonym terminie, określonych robót budowlanych lub czynności. Użyty w powyższym przepisie zwrot "wykonanie określonych czynności" oznacza również wykonanie odpowiedniej dokumentacji powykonawczej – inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz, tak jak w rozpoznawanej sprawie (por. wyrok NSA
z 8 grudnia 2016 r., sygn. akt II OSK 640/15, ONSAiWSA 2018/1/4; wyrok NSA
z 23 sierpnia 2018 r., sygn. akt II OSK 2119/16, CBOSA oraz wyrok NSA z 15 września 2020 r., sygn. akt II OSK 1268/20, CBOSA). Z konstrukcji ww. przepisów wynika, że do zakresu postępowania naprawczego nie należą natomiast kwestie związane z prawem własności, na które powołuje się Skarżąca. Skład orzekający tutejszego Sądu podziela również stanowisko prezentowane w orzecznictwie, że "organy nadzoru budowlanego stosując art. 51 ust. 3 P.b. mają obowiązek i kompetencję sprawdzić jedynie, czy został wykonany obowiązek nałożony decyzją wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 P.b. Nie muszą natomiast dokonywać weryfikacji, czy został zrealizowany cel nałożenia obowiązku, tj. czy wykonane roboty budowlane lub czynności doprowadziły wykonane roboty budowlane do stanu zgodnego z prawem (wyrok WSA w Krakowie z 5 grudnia 2018 r., sygn. akt II SA/Kr 1099/18, CBOSA). W sentencji decyzji z dnia 12 października 2015 r., PINB nakazał Inwestorowi sporządzenie ekspertyzy ustalającej zakres nieprawidłowości dotyczących przebiegu linii elektroenergetycznej i określającej sposób ich usunięcia, co w sprawie niewątpliwie uczyniono. Prawidłowo więc organ odwoławczy stwierdził zaskarżoną decyzją wykonanie obowiązku nałożonego ww. decyzją.
Odnosząc się natomiast do zarzutu skargi dotyczącego naruszenia § 77 pkt 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997r.
w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, ustanawiającego ograniczenie składowania materiałów pod liniami wysokiego napięcia w odległości
15 m od skrajnych przewodów linii, wskazać pozostaje, że po pierwsze przebieg linii - zmodernizowanej w 2008 r., na podstawie ostatecznego pozwolenia na budowę, uchylonego wprawdzie decyzją Wojewody z dnia [...] r. w części dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę linii na odcinku o długości 47 m od bramki "[...]" do pierwszego projektowanego słupa nr [...] serii RD2 - został ustalony na mocy decyzji [...] Prezydium Miejskiej Rady Narodowej
w O. z dnia [...] r. Skarżąca wydzierżawiając działkę nr [...] obręb [...] była więc świadoma, że w jej bezpośrednim sąsiedztwie przebiega linia elektroenergetyczna wysokiego napięcia. Po drugie zaś, przepisy ww. rozporządzenia są przepisami wykonawczymi do Kodeksu pracy, co uzasadnia stanowisko o ograniczonym zakresie ich stosowania przez organy nadzoru budowlanego w postępowaniach określonych
w Prawie budowlanym (por. wyrok NSA 8 grudnia 2021r., sygn. akt II OSK 2011/21, CBOSA). Podkreślić wypada również, że przepisy rozporządzenia określają obowiązki pracodawcy, nie ograniczając prawa własności. Kwestią Skarżącej pozostaje więc taka organizacja pracy przedsiębiorstwa, by pozostawała ona w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa i wynikającymi z nich ograniczeniami, powstałymi już w momencie zlokalizowania linii elektroenergetycznej 110 kV w 1970 r. Problematyka ta pozostaje jednak poza sferą prawa administracyjnego.
Ostatecznie należy wyjaśnić, że nie jest rolą ani organów administracyjnych, ani sądu, usuwanie ewentualnych wad prawnych nieruchomości. Sąd w poprzednim wyroku nakazał ustalić i ocenić nieprawidłowości pod względem technicznym, co miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. Wobec tego należało stwierdzić, że obowiązek nałożony na Inwestora ostateczną decyzją został prawidłowo wykonany, co obligowało organ do wydania decyzji stwierdzającej wykonanie przedmiotowego obowiązku.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie orzekł o oddaleniu skargi, jako bezzasadnej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło