II SO/Ol 3/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marzenna Glabas Sędziowie sędzia WSA Bogusław Jażdżyk sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Protokolant specjalista Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2017 r. na rozprawie sprawy z wniosku D. J. o wymierzenie Dyrektorowi Zespołu Szkolno-Przedszkolnego grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy ppsa postanawia 1) wymierzyć Dyrektorowi Zespołu Szkolno-Przedszkolnego grzywnę w wysokości 50 zł (pięćdziesiąt złotych) za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy w terminie; 2) zasądzić od Dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego na rzecz wnioskodawcy kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 14 kwietnia 2017 r. D. J. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z wnioskiem o wymierzenie Dyrektorowi Zespołu Szkolno-Przedszkolnego grzywny na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. za nieprzekazanie w terminie skargi na bezczynność tego organu w udostępnieniu informacji publicznej. W uzasadnieniu strona skarżąca wskazała, że w dniu 4 stycznia 2017 r. organ otrzymał skargę na bezczynność w przedmiocie informacji publicznej jednakże nie przekazał jej wraz z aktami sprawy do tut. Sądu. W odpowiedzi na wniosek Dyrektor Zespołu Szkolno-Przedszkolnego, zwróciła się o oddalenie wniosku o wymierzenie grzywny. Stwierdziła również, że niniejszym pismem przekazuje skargę wraz z aktami do Sądu, wnosząc o jej oddalenie. Podniesiono, że organ nie przekazał skargi we wcześniejszym terminie z uwagi na braki kadrowe w administracji szkolnej oraz ogromną liczbę wnoszonych pism i wniosków (co wynika z konfliktu w społeczności lokalnej, nieprzychylności i nieżyczliwości wielu osób). Ponadto organ nie ma budżetu na obsługę prawną a brak jest możliwości finansowych na zlecanie spraw prawnych profesjonalnie przygotowanym osobom. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 1 P.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ, o którym mowa wyżej, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 P.p.s.a.). Stosownie zaś do treści art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 2058 - dalej w skrócie "u.d.i.p.") do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Powołany wyżej art. 21 pkt 1, stanowi unormowanie szczególne w stosunku do normy art. 54 § 2 P.p.s.a. w zakresie terminu przekazania skargi, przewidując jego skrócenie do 15 dni. Niezachowanie tego terminu, podobnie jak niezachowanie terminu 30-dniowego, wynikającego z art. 54 § 2 P.p.s.a. skutkować może wymierzeniem grzywny na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. Stanowi on bowiem, że w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6, tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Unormowanie zawarte w art. 55 § 1 P.p.s.a., na podstawie którego został złożony wniosek o ukaranie grzywną stanowi natomiast regulację prawną mającą na celu dyscyplinowanie organów administracji publicznej do terminowego wykonania obowiązków określonych w art. 54 § 2 P.p.s.a. oraz zapobieganie przetrzymywaniu skarg przez te organy. Wymierzenie grzywny w trybie art. 55 § 1 P.p.s.a. pełni również funkcję represyjną, która służy ochronie konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP), ma ono także na celu funkcję prewencyjną i służy zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2012 r. sygn. I OZ 328/12, z dnia 14 grudnia 2011 r. sygn. akt I OZ 1039/11, z dnia 27 września 2011 r. sygn. akt II GZ 431/11, z dnia 25 sierpnia 2011 r. sygn. akt I OZ 594/11 oraz postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 stycznia 2013 r. sygn. akt IV SO/Gl 49/12). Przesłanką wymierzenia grzywny na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. jest sam fakt nieprzekazania skargi sądowi administracyjnemu, bez względu na jego przyczyny (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2011 r., sygn. akt I OZ 719/11, Lex 965940), a przedmiot zaskarżenia określony w art. 55 § 1 P.p.s.a. obejmuje nie tylko zaniechanie przekazania sądowi skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy, ale także zwłokę organu w dopełnieniu tej czynności. Użyte przez ustawodawcę w art. 55 § 1 P.p.s.a. sformułowanie "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny oznacza, że podejmując rozstrzygnięcie w tej sprawie Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc m.in. charakter, przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., czas jaki upłynął od wniesienia skargi, a także okoliczność, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny organ obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. W ocenie Sądu rzeczony wniosek o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Zespołu Szkolno-Przedszkolnego za nieprzekazanie sądowi skargi z dnia 3 stycznia 2017 r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę zasługuje na uwzględnienie. Sprawa ze skargi D. J. na bezczynność Dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej została zarejestrowana w tut. Sądzie pod sygnaturą akt II SAB/Ol 38/17. Nie ulega wątpliwości, że organ otrzymał powyższą skargę w dniu 4 stycznia 2017 r. (co przyznał sam organ w odpowiedzi na skargę) i obowiązany był do nadania jej właściwego biegu w terminie 15 dni, który upłynął w dniu 19 stycznia 2017 r. Tymczasem organ przekazał skargę i akta sprawy dopiero wraz z odpowiedzią na skargę, czyli pismem z dnia 28 kwietnia 2017r. Odnosząc się do argumentacji podniesionej przez organ należy zauważyć, że obowiązek organu przekazania Sądowi administracyjnemu skargi wraz z aktami oraz odpowiedzią na skargę w terminie wynikającym z art. 21 pkt 1 u.d.i.p. jest niezależny od tego, czy skarga jest zasadna a także nie wpływają na niego, wskazywane przez organ w odpowiedzi na skargę oraz na rozprawie, problemy organizacyjne czy też kadrowe, które dotykają organ. Nie ma też znaczenia prawnego fakt małego doświadczenia osoby sprawującej funkcję Dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego. Wskazane przez organ okoliczności nie są zatem tego rodzaju, żeby usprawiedliwiały zaistniałe opóźnienie. Wyjaśnić należy, że przekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę jest bezwzględnym obowiązkiem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono. Opóźnienie w realizacji tego obowiązku, a co za tym idzie oddalenie w czasie możliwości rozpoznania sprawy przez sąd, ogranicza w istocie stronie skarżącej możliwość realizacji jej konstytucyjnego prawa do sądu. Pomimo tego, że przytoczone przez organ w odpowiedzi na skargę i na rozprawie okoliczności nie miały wpływu na stwierdzenie tego, że skarga nie została przekazana do Sądu w terminie to jednak musiały być uwzględnione przy określeniu wysokości orzeczonej grzywny. Sąd określając wysokość grzywny miał na uwadze stopień winy organu, okres jaki faktycznie upłynął pomiędzy złożeniem skargi a przekazaniem jej do sądu wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi, brak doświadczenia po stronie organu oraz zmiany w obsadzie pracownika sekretariatu, które spowodowały, że skarga nie została przełożona dyrektor szkoły i tym samym przesłana w stosownym czasie do sądu. Zauważyć należy również to, iż po wpłynięciu wniosku o wymierzenie grzywny organ wniosek ten wraz z wniesioną wcześniej skargą i odpowiedzią na nią w terminie 14 dni przekazał do sądu, tak więc wykonał swój obowiązek. Zważywszy przywołane wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, działając na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 P.p.s.a. orzekł o wymierzeniu organowi grzywny uznając, że jej wysokość nawet minimalna jest adekwatna do stopnia stwierdzonego uchybienia i z pewnością będzie wystarczającą dla zapewnienia prawidłowego postępowania w przyszłości. O zwrocie kosztów postępowania, na które składa się wpis w kwocie 100 zł, orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a w zw. z art. 64 § 3 P.p.s.a.