II SO/Ol 8/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Chybicki po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Wojewody o wymierzenie Burmistrzowi "[...]" grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanawia 1. Wymierzyć Burmistrzowi "[...]" grzywnę w wysokości 500 zł (pięćset złotych). 2. Zasądzić od Burmistrza "[...]" na rzecz wnioskodawcy kwotę 480 zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Wojewoda (dalej jako: Wojewoda lub wnioskodawca), reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wystąpił z wnioskiem o wymierzenie grzywny Burmistrzowi "[...]" z tytułu nieprzekazania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie skargi wniesionej przez Wojewodę na uchwałę Rady Miejskiej "[...]" z dnia "[...]" Nr "[...]" w sprawie uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającej na budowie budynku obsługi plaży ogólnodostępnej – projektu plaży, mini mola i budynku wypożyczalni kajaków z zapleczem technicznym na części rolnej działki położonej w obrębie "[...]", gm. "[...]" na terenie zespołu przyrodniczo-krajobrazowego "[...]" oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu podano, że przedmiotowa skarga ta wpłynęła do Urzędu Miejskiego w "[...]" w dniu 28 maja 2021 r. Natomiast z informacji uzyskanych w Wydziale Informacji Sądowej WSA w Olsztynie wynika, że do dnia 8 października 2021 r., organ nie przekazał Sądowi złożonej skargi, co uzasadnia wymierzenie grzywny organowi. W odpowiedzi na wniosek pełnomocnik organu wniósł o oddalenie wniosku o wymierzanie grzywny ewentualnie o wymierzenie grzywny w jej dolnych granicach. Wyjaśnił, że opóźnienie w przekazaniu skargi nie wynikało z intencjonalnego działania organu, lecz było skutkiem mylnego zakwalifikowania skargi jako pisma w toczącej się już sprawie ze skargi na tę samą uchwałę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Wskazać należy, że zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325. dalej jako: p.p.s.a.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Stosownie zaś do art. 54 § 2 p.p.s.a. organ przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w postaci papierowej lub elektronicznej w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Natomiast w razie niezastosowania się przez organ do obowiązku przekazania w terminie skargi, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 (art. 55 § 1 p.p.s.a.). Z przytoczonych przepisów wynika, że przesłankami uprawniającymi sąd administracyjny do wymierzenia grzywny organowi jest stosowny wniosek oraz stwierdzenie niezastosowania się do obowiązków z art. 54 § 2 p.p.s.a. Oznacza to, że przesłanką do wymierzenia grzywny jest sam fakt nieprzekazania skargi sądowi w ustawowym terminie, bez względu na przyczyny takiego stanu rzeczy. Przyczyny, które spowodowały nieprzekazanie sądowi skargi w zakreślonym przez prawo terminie oraz okres uchybienia mogą natomiast rzutować na wysokość wymierzonej grzywny (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09 oraz postanowienia NSA: z 23 września 2014 r., sygn. akt I OZ 759/14; z 22 lipca 2014 r., sygn. akt I OZ 489/14; z 6 czerwca 2013 r., sygn. akt I OZ 429/13; z 25 kwietnia 2013 r., sygn. akt OZ 278/13, dostępne w Internecie). Sąd orzeka o grzywnie według swego uznania, wymierzając ją w wysokości adekwatnej do stopnia niewypełnienia przez organ obowiązku przesłania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie. Przy czym rozważając zasadność grzywny i miarkując jej wysokość - może brać pod uwagę takie okoliczności, jak m.in. charakter, pozycję i sytuację organu administracji; przykład, jaki postępowanie tego organu daje innym; wagę uchybienia w świetle standardów państwa prawnego; potrzebę kształtowania autorytetu wymiaru sprawiedliwości w optyce organów; a wreszcie i to, czy wnioskujący o wymierzenie grzywny będzie mógł mieć obiektywne poczucie, że wymierzona grzywna i związana z nią dolegliwość dla organu jest proporcjonalna do negatywnych konsekwencji, jakie wnioskującemu o wymierzenie grzywny przyniosło niedopełnienie przez organ dyspozycji art. 54 § 2 p.p.s.a., a więc, czy grzywna spełni wymogi sprawiedliwości naprawczej (por. postanowienie NSA z 17 stycznia 2014 r. sygn. akt I OZ 1259/13, dostępne w Internecie). Podnieść także należy, że grzywna wymierzana w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter mieszany, tj. dyscyplinująco-restrykcyjny. Ukaranie organu służy zatem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy (por. uchwała NSA z 3 listopada 2009r., sygn. akt II GPS 3/09; postanowienie NSA z 30 stycznia 2013 r., sygn. akt I OZ 45/13, dostępne w Internecie). W związku z tym wymierzenie grzywny może nastąpić w każdym przypadku niewypełnienia obowiązków, nawet jeżeli dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. nastąpiło jeszcze przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny. To, jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie skargi sądowi, pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, a może mieć jedynie – jak wskazano wyżej - wpływ na jej wysokość (por. postanowienie NSA z 17 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OZ 232/13, dostępny w Internecie). W niniejszej sprawie należy przede wszystkim wskazać, że skarga Wojewody dotyczyła uchwały rady gminy. Zgodnie zaś z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 listopada 2012 r. (sygn. akt I OPS 3/12, dostępna w Internecie) w postępowaniu przed sądem administracyjnym w sprawach skarg, których przedmiotem jest uchwała rady gminy, zdolność procesową (art. 26 § 1 w zw. z art. 28 § 1 i art 32 p.p.s.a.) ma wójt (burmistrz, prezydent miasta) chyba, że w sprawie zachodzą okoliczności szczególne, których nieuwzględnienie mogłyby prowadzić do pozbawienia rady gminy prawa do ochrony sądowej. Zatem nie ulega wątpliwości, że w niniejszej sprawie obowiązki określone w art. 54 § 2 p.p.s.a. ciążyły na burmistrzu, a w związku z tym adresatem przedmiotowego postanowienia jest burmistrz, a nie rada gminy, która podjęła zaskarżoną uchwałę. Bezsporną jest także okoliczność, że organ naruszył przepisy prawa przez nieprzekazanie skargi tutejszemu Sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie. Z akt sprawy wynika, że skarga na uchwałę rady gminy wpłynęła do organu 28 maja 2021 r. Zatem organ był zobowiązany przekazać ją Sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia otrzymania skargi, czyli najpóźniej w dniu 28 czerwca 2021 r. Tymczasem skarga wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę została przesłana Sądowi dopiero w dniu 3 listopada 2021 r. Przechodząc do oceny okoliczności rozpatrywanej sprawy należy wskazać, że z wyjaśnień organu wynika, że opóźnienie w przekazaniu skargi spowodowane było skutkiem mylnego zakwalifikowania skargi jako pisma w toczącej się już sprawie ze skargi na tę samą uchwałę i dołączenia jej do akt tej sprawy. Zawinienie organu w zagubieniu skargi i zwłoka w podjęciu działań zmierzających do odnalezienia skargi i nadania jej dalszego biegu nie budzi wątpliwości. Zagubienie skargi po jej skutecznym wniesieniu (wpłynięciu do organu), nawet gdyby stanowiło skutek niefortunnego zbiegu przypadków (nieumyślnych pomyłek czy roztargnienia pracownika urzędu), w żadnym razie nie stanowi okoliczności świadczącej o braku winy organu w zaistnieniu takiego stan rzeczy. Od organu jednostki samorządu terytorialnego należy oczekiwać odpowiedniej staranności w prowadzeniu spraw urzędowych i takiej organizacji pracy urzędu, która zapewnia szybkie i sprawne załatwianie spraw, w tym nadawanie pismom obywateli dalszego prawidłowego biegu. Organ nie wykazał zaś w niniejszej sprawie, aby zaginięcie skargi było spowodowane działaniem siły wyższej lub skutkiem innych nadzwyczajnych okoliczności, która to sytuacja mogłaby ewentualnie stanowić usprawiedliwienie dla zaniechania organu w wypełnieniu obowiązków z art. 54 § 2 p.p.s.a. i tym samym uzasadniać odstąpienie od wymierzenia grzywny. Organ administracyjny w pełni ponosi odpowiedzialność za poprawne funkcjonowanie urzędu oraz osób w nim zatrudnionych, w tym także za sprawność i terminowość wykonania zadań oraz bezpieczeństwo przekazywanych do urzędu dokumentów. Zaginięcie czy zagubienie dokumentu (w tym i skargi), który wpłynął do urzędu, jest każdorazowo sytuacją niewątpliwie niepożądaną, niemniej jednak obiektywnie mogącą się zdarzyć. Rzecz jednak w tym, aby okoliczność zaginięcia dokumentu sprawnie wyjaśnić, a następnie wszelkimi dostępnymi środkami spowodować odnalezienie lub odtworzenie takiego dokumentu (por. postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 2 kwietnia 2014 r. sygn. akt II SO/Go 20/13, dostępne jw.). W tych okolicznościach nie ma podstaw odstąpienia od wymierzenia grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. Odnosząc się do wysokości wymierzonej grzywny wskazać należy, że w ocenie Sądu jest ona współmierna do stwierdzonego przez Sąd uchybienia i mieści się w granicach określonych w art. 154 § 6 p.p.s.a. Ustalenie wysokości wymierzonej grzywny pozostawione zostało miarkowaniu Sądu, a jedynie jej górną granicę określono do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Przy czym Sąd, określając wysokość grzywny bierze pod uwagę szereg okoliczności, w tym takie elementy, jak charakter sprawy, okres pozostawania przez organ w bezczynności, a także jej przyczyny. Sąd orzekający uznał, iż w okolicznościach niniejszej sprawy wymierzona grzywna w kwocie 500 zł będzie stanowić adekwatną dolegliwość za niewykonanie ustawowego obowiązku przekazania skargi, a także wpłynie na prawidłowe działanie podmiotu w przyszłości. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji postanowienia. O kosztach postępowania Sąd orzekł stosownie do treści art. 200 i art. 205 § 2 w zw. art. 64 § 3 p.p.s.a. uwzględniając wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego ustalone stosownie do § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018r. poz. 265).