II SA/Op 85/17

PostanowienieWSA w Opolu2017-04-11

Skład orzekający: Grażyna Jeżewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego jest uzasadnione ze względu na możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego zasługuje na uwzględnienie, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Rozbiórka obiektu budowlanego wiąże się z kapitałochłonnymi pracami i trwałymi zmianami, a jej wykonanie przed ewentualnym uchyleniem decyzji przez sąd administracyjny może prowadzić do znacznej szkody finansowej i trudnych do odwrócenia skutków, zwłaszcza gdy obiekt służy zaspokajaniu potrzeb mieszkańców.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa "A" zaskarżyła decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymującą w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę utwardzonych miejsc postojowych. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że jej wykonanie mogłoby spowodować znaczne nakłady związane z rozbiórką, a następnie ponownym wykonaniem obiektów w przypadku uwzględnienia skargi. Sporny obiekt służy zaspokajaniu potrzeb mieszkańców.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Jeżewska po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Wspólnoty Mieszkaniowej "A" w [...] o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej "A" w [...] na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 6 grudnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Wspólnota Mieszkaniowa "A" w [...], reprezentowana przez pełnomocnika - radcę prawnego K. G., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 6 grudnia 2016 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 7 września 2016 r., nr [...], nakazującą skarżącej rozbiórkę miejsca postojowego składającego się z trzech stanowisk postojowych nr [...]-[...] i miejsca postojowego składającego się z dwóch stanowisk utwardzonych nr [...] i [...], utwardzonych kostką betonową, zlokalizowanych na działce nr a km, [...] obręb [...] przy ul. [...], wykonanych w pasie zieleni od strony budynku przy ul. [...] nr [...] przy budynku ul. [...] w [...]. W skardze zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 lub § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a. W uzasadnieniu, pełnomocnik skarżącej wskazał, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby spowodować trudne do odwrócenia skutki w postaci poniesienia znacznych nakładów związanych z rozbiórką obiektów budowlanych stanowiących przedmiot decyzji, a następnie - w razie uwzględnienia skargi - ich ponownego zrealizowania. Wyjaśnił, że sporny obiekt pozwala obecnie na prawidłowe realizowanie potrzeb mieszkaniowych przez mieszkańców. Na wezwanie Sądu, Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu w odpowiedzi na skargę zaznaczył, że strona skarżąca zwróciła się z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ale nie odniósł się do niego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności będących jej przedmiotem. Natomiast stosownie do treści art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Na zasadzie art. 61 § 6 P.p.s.a. wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę (pkt 1) lub uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (pkt 2). Wynika z tego, że ochrona mająca na celu zapobieżenie powstaniu znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków ma charakter tymczasowy Zaakcentowania wymaga, że rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności nie przesądza o zasadności skargi, która będzie dopiero przedmiotem rozpoznania przez sąd administracyjny. Orzeczenie to ma bowiem jedynie charakter wpadkowy, a jego byt prawny kończy się w momencie określonym w art. 61 § 6 pkt 1 lub 2 P.p.s.a. Przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a., polegające na możliwości wyrządzenia szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie w wyniku uwzględnienia skargi dojdzie do jego wzruszenia. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym na tle powyższego przepisu wskazuje się, że w sprawie z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu sąd z urzędu ma obowiązek uwzględnić wszelkie okoliczności. Oznacza to wzięcie pod uwagę w rozpoznawanej sprawie nie tylko argumentów natury prawnej, ale też okoliczności faktycznych sprawy (por. postanowienie NSA z 31 marca 2005 r., II OZ 155/05, dostępne na stronie internetowej - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Dokonując oceny wniosku pod kątem spełnienia przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a., Sąd uznał, że zachodzą okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu, nie sposób pominąć faktu, że z samej istoty decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego wynika możliwość wyrządzenia znacznej szkody, jak i powstania trudnych do odwrócenia skutków w przypadkach wykonania decyzji, która następnie zostałaby przez sąd administracyjny wzruszona. W orzecznictwie ugruntowany został pogląd, iż z zasady wykonanie rozbiórki obiektu budowlanego łączy się z trudnymi do odwrócenia skutkami, jak i z niebezpieczeństwem powstania ewentualnej szkody (por. uchwała siedmiu sędziów NSA z 16 kwietnia 2007 r., I GPS 1/07 oraz postanowienia NSA: z 18 sierpnia 2016 r., II OZ 787/16, z 1 marca 2011 r., II OZ 118/11, z 27 listopada 2009 r., II OZ 1040/09; z 10 marca 2008 r., II OZ 202/08; z 6 grudnia 2006 r., II OZ 1352/06; z 28 kwietnia 2005 r., II OZ 276/05 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie ulega wątpliwości, że rozbiórka łączy się nierozerwalnie z szeregiem prac o znacznej kapitałochłonności, zmierzających do trwałej zmiany substancji i powoduje, że konkretny obiekt budowlany przestaje istnieć. Natomiast wyeliminowanie przez sąd administracyjny decyzji, na podstawie której wykonano roboty rozbiórkowe, rzutuje na legalność tychże robót i wiąże się z kwestią powrotu do stanu, jaki istniał przed ich rozpoczęciem. Ewentualna szkoda, poniesiona przez skarżącą na skutek rozbiórki, związana jest zarówno z utratą środków finansowych przeznaczonych na budowę obiektu, jak też z poniesieniem kosztów robót rozbiórkowych. Ponadto, powrót do stanu poprzedniego po wykonaniu nałożonego obowiązku wymagałby również nakładów finansowych. Poza tym skarżąca wykazała, że sporny obiekt służy zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, a zatem jego rozbiórka mogłaby spowodować dodatkowe utrudnienia i niedogodności spowodowane brakiem miejsc postojowych mieszkańców Wspólnoty. W tych okolicznościach w wyniku rozbiórki mogą wystąpić przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji o rozbiórce, w postaci znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło