II SA/Po 925/21
WyrokWSA w Poznaniu2022-05-06
Skład orzekający: Edyta Podrazik, Wiesława Batorowicz, Arkadiusz Skomra
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wysokość przyznanego zasiłku celowego na zakup żywności, środków czystości i środków ochrony osobistej przeciwko COVID-19, ustalona przez organ pomocy społecznej w ramach uznania administracyjnego, może być kwestionowana przez stronę skarżącą z powodu podwyżki cen tych artykułów?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wysokość przyznanego zasiłku celowego, ustalona w ramach uznania administracyjnego, nie może być automatycznie zwiększana w związku z podwyżką cen artykułów, na które został przyznany. Uznanie administracyjne obejmuje prawo organu do oceny potrzeb w kontekście możliwości finansowych oraz liczby innych osób potrzebujących, a pomoc społeczna ma charakter pomocniczy i nie może zaspokajać wszystkich wydatków strony.Stan faktyczny
Skarżąca J. L. wniosła o przyznanie zasiłku celowego na zakup żywności, środków czystości i ochrony osobistej przeciw COVID-19. Organ I instancji przyznał zasiłki w określonych kwotach, wskazując na spełnienie kryteriów dochodowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, podkreślając uznaniowy charakter przyznawania zasiłków celowych i możliwości finansowe organu. Skarżąca kwestionowała w skardze do WSA wysokość przyznanej pomocy, wskazując na podwyżkę cen.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 maja 2022 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2021 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę
Burmistrz Miasta i Gminy S. decyzją z dnia [...] sierpnia 2021 r., nr [...] (znak [...]), działając na podstawie art.104 i art. 108 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735; dalej: "K.p.a.") oraz art. 17 ust. 1 pkt 5, art. 39 ust. 1 i 2 w zw. z art.8, art. 106 ust. 1 i 4 i art. 110 ust. 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 1876; dalej: "u.p.s."), przyznał J. L. zasiłek celowy na zakup żywności w wysokości [...] zł, zasiłek celowy na środki czystości w wysokości [...] zł, zasiłek celowy na zakup 2 specjalistycznych past do zębów w wysokości [...] zł, zasiłek celowy na zakup środków ochrony osobistej przeciwko covid-19 w wysokości [...] zł, zasiłek celowy na częściową dopłatę do czynszu w wysokości [...] zł, zasiłek celowy na dopłatę do wody w wysokości [...] zł oraz zasiłek celowy na zakup butli gazu w wysokości [...] zł; łącznie do wypłaty [...] zł.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał – w oparciu o przeprowadzony rodzinny wywiad środowiskowy – że wnioskodawczyni spełnia kryteria uprawniające do otrzymania zasiłku celowego, albowiem jej łączny miesięczny dochód wynosi [...] zł i nie przekracza dochodu określonego w art. 8 ust. 1 u.p.s.
Mając na względzie fakt, że posiadane środki finansowe nie wystarczają na zaspokojenie podstawowych potrzeb gospodarstwa domowego, istnieją przesłanki do przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego.
W odwołaniu z dnia [...] sierpnia 2021 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego J. L. wskazała, że odwołuje się od decyzji częściowo, tj. w zakresie braku zwiększenia pomocy na żywność, środki higieny oraz czystości oraz ochrony przeciwko Covid-19, z uwagi na duże podwyżki cen tych artykułów.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] września 2021 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ odwoławczy wyjaśnił, że w dniu [...] sierpnia 2021 r. J. L. złożyła wniosek między innymi o udzielenie pomocy na zakup żywności, środków czystości, dwóch specjalistycznych past do zębów, środków ochrony osobistej przeciw COVID-19, ponadto na dopłatę do czynszu, dopłatę do wody [...] zł oraz zakup butli gazu [...] zł.
Podczas wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu [...] sierpnia 2021 r. ustalono, że odwołująca mieszka sama. Nie utrzymuje kontaktu z przyrodnim rodzeństwem, z byłym mężem ani z synami (jest całkowicie pozbawiona władzy rodzicielskiej). J. L. nie pracuje, nawet dorywczo, podczas gdy zgodnie z ustaleniem Ośrodka Pomocy Społecznej nie jest całkowicie niezdolna do pracy. Odwołująca nie jest także zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy. Choruje przewlekle, legitymuje się umiarkowanym stopniem niepełnosprawności.
Dochodem J. L. jest zasiłek stały przyznany z tytułu niepełnosprawności w wysokości [...] zł i dodatek mieszkaniowy w wysokości [...] zł. Łączny miesięczny dochód wynosi [...] zł i nie przekracza ustawowego kryterium dochodowego. Zgodnie z wyjaśnieniem Ośrodka Pomocy Społecznej w S., J. L. korzysta ze środków pomocy społecznej od 2007 r. Pomoc jest udzielana co miesiąc i są to różne formy wsparcia: zasiłek stały, zasiłki celowe, specjalne zasiłki celowe, zasiłki celowe w formie niepieniężnej. W okresie od [...] stycznia 2021 r. do [...] sierpnia 2021 r. otrzymała wsparcie na łączną kwotę [...]zł, tj. ok. [...] zł miesięcznie.
Przechodząc do meritum organ odwoławczy podkreślił, że przepisy ustawy o pomocy społecznej nie określają wysokości zasiłku celowego, ani nie podają kryteriów ustalenia tej wysokości. Oznacza to, że organ I instancji określając wysokość zasiłku działa w granicach uznania administracyjnego, a wyznacznikami ustalenia kwoty świadczenia są z jednej strony sytuacja materialna osoby zainteresowanej i cel na który zasiłek jest przyznawany, a z drugiej strony możliwości finansowe organów pomocy społecznej. Rozpatrując wniosek o przyznanie pomocy, organ musi kierować się ogólnymi zasadami wyrażonymi w art. 3 u.p.s., a więc koniecznością dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględniania potrzeb osób korzystających z pomocy, o ile potrzeby te odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Pomoc społeczna stanowi instytucję polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Kolegium podkreślił także, że organ pomocy społecznej nie może przejąć na siebie obowiązku całkowitego utrzymania rodziny i spełniania każdego żądania bowiem świadczenia ze środków pomocy społecznej mają jedynie charakter pomocniczy. Pomoc społeczna nie jest w stanie zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób o nią ubiegających się, jak również udzielać wszelkich świadczeń w oczekiwanej i wnioskowanej przez te osoby wysokości, a uznaniowy charakter decyzji w przedmiocie zasiłku celowego powoduje, że nawet w przypadku spełnienia wszystkich ustawowych przesłanek organ pomocy społecznej może orzec o odmowie jego przyznania, bądź przyznać go w wysokości, jaką uzna za zasadną.
Oceniając sytuację życiową J. L. organ odwoławczy podkreślił, że odwołująca od wielu lat otrzymuje wsparcie ze środków publicznych. Pomoc finansowa pokrywa w całości koszty związane z utrzymaniem mieszkania oraz z realizacją wszystkich potrzebnych leków. Ośrodek udziela pomocy na cele związane z dojazdem do placówek zdrowia, pobytem na wyjazdach profilaktycznych i turnusach rehabilitacyjnych łącznie z kosztami dojazdu do danej miejscowości. Ośrodek pomaga ponadto w zakupie żywności, środków czystości, najpotrzebniejszej odzieży.
Zdaniem Kolegium zaskarżona decyzja nie narusza granic uznania administracyjnego, ponadto w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do przyjęcia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów ustawy o pomocy społecznej.
W skardze z dnia [...] listopada 2021 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu J. L. podniosła, że kwestionuje decyzję w części dotyczącej zwiększenia pomocy na żywność, środki czystości i ochrony osobistej przeciw COVID-19 oraz środki higieny osobistej. Wniosek podyktowany jest podwyżką cen, a także faktem, że do tej pory pomoc na te potrzeby była udzielana tylko częściowo, nieadekwatnie do potrzeb.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2022 r. pełnomocnik skarżącej wniósł o uwzględnienie skargi i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 1-4 u.p.s., a także art. 6 K.p.a. i art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 §1 K.p.a. i art. 80 K.p.a. oraz w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 K.p.a. i 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 14 u.p.s. poprzez niepełne (błędne) ustalenie stanu faktycznego w sprawie, nierozważenie całości materiału dowodowego i przekroczenie zasady uznaniowości przy wydawaniu zaskarżonej decyzji, co w szczególności znalazło odzwierciedlenie w braku odpowiedniego uzasadnienia faktycznego i prawnego w zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej podniósł, że organy orzekające w sprawie wprawdzie podjęły czynności celem ustalenia sytuacji faktycznej skarżącej, w szczególności finansowej, to jednak jasno i wyraźnie nie wskazały z jakich powodów wnioski skarżącej, w szczególności w zakresie przyznania zasiłku celowego na zakup żywności, środków czystości, higieny osobistej oraz ochrony osobistej, zasłużyły na uwzględnienie wyłącznie w części. Koszty te niewątpliwie są natomiast niezbędne, a skarżąca jasno wskazała na występujący w ostatnim czasie wzrost cen. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji (jakkolwiek wskazujące na szereg przepisów), de facto nie daje odpowiedzi jakie motywy były podstawą do jej wydania. Decyzja ta jawi się więc jako przekroczenie uprawnień organu w zakresie uznaniowości wydawanych decyzji dotyczących zasiłków celowych. Tymczasem jak wielokrotnie wskazywane było w piśmiennictwie i w orzecznictwie, uznanie administracyjne nie oznacza dowolności w załatwieniu sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna.
W rozpatrywanej sprawie oś sporu koncentruje się wokół przyznania skarżącej przez Burmistrza Miasta i Gminy S., z którego upoważnienia działał Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w S. m. in. zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup żywności w wysokości [...] zł, zakup środków czystości w wysokości [...] zł oraz zakup środków ochrony osobistej przeciwko COVID-19 w wysokości [...] zł, albowiem według skarżącej są to kwoty zbyt niskie, nieadekwatne do potrzeb oraz nieuwzględniające podwyżek cen. Kwestionowana jest więc wysokość przyznanej skarżącej pomocy finansowej. Poza sporem pozostaje natomiast kwestia spełnienia przez skarżącą przesłanek do przyznania wnioskowanej pomocy.
Na wstępie zauważenia wymaga, że choć zarówno w odwołaniu jak i skardze J. L. kwestionowała oprócz wysokości zasiłków celowych przyznanych na zakup żywności, środków czystości oraz ochrony osobistej przeciwko [...] także wysokość zasiłku na zakup środków higieny osobistej, zauważenia wymaga, że decyzja organu I instancji nie zawiera rozstrzygnięcia w tym zakresie.
Odnosząc się natomiast do wysokości udzielonego zasiłku celowego na zakup żywności, zakup środków czystości oraz zakup środków ochrony osobistej przeciwko COVID-19, Sąd wyjaśnia, że zgodnie z przepisem art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s., w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Oznacza to, że zasiłek ten nie jest przyznawany na pokrywanie pełnych całomiesięcznych kosztów utrzymania osoby objętej pomocą, lecz ma charakter pomocy doraźnej, ukierunkowanej na konkretny cel bytowy.
Rozpoznanie wniosku o przyznanie zasiłku celowego na podstawie art. 39 ust. 1 u.p.s. opiera przy tym na zasadzie uznania administracyjnego, o czym świadczy użyte przez ustawodawcę w art. 39 ust. 1 u.p.s. określenie "może być przyznany", zamiast określenia "przyznaje się". Oznacza to, że nawet spełnienie przez ubiegającego się o zasiłek warunków koniecznych do jego uzyskania nie stwarza po stronie organu obowiązku jego przyznania w wysokości żądanej przez stronę, w celu dostarczania jej środków utrzymania. Wysokość, jak i samo przyznanie świadczenia uzależnione są od możliwości finansowych organu przyznającego pomoc oraz ilości innych osób potrzebujących i zamieszkujących na terenie danej gminy. Kontrola decyzji opartej na uznaniu administracyjnym ma przy tym ograniczony zakres. Zbadaniu podlega to, czy uznanie było w ogóle dopuszczalne, czy nie przekroczono granic uznania przy wydawaniu decyzji i czy prawidłowo uzasadniono wybór rozstrzygnięcia sprawy. Wybór rozstrzygnięcia powinien zaś być oparty o wyraźnie określone kryteria, którymi kierował się organ.
Idąc dalej, z art. 2 ust. 1 u.p.s. wynika, że pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Pomoc społeczna ma więc charakter pomocniczy i nie może stać się źródłem stałych dochodów i stałego utrzymania oraz służyć do pokrywania wszelkich ponoszonych przez stronę wydatków. Pomocniczy charakter pomocy społecznej świadczonej w ramach zasiłku celowego oznacza, że tylko uzupełnia on środki i możliwości osoby objętej tą pomocą i musi łączyć się ze współdziałaniem z jej strony, zmierzającym do przezwyciężenia powstałych trudności życiowych.
Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja nie została podjęta z przekroczeniem granic uznania administracyjnego. Uznanie administracyjne obejmuje prawo organu do oceny hierarchii zgłaszanych potrzeb, które należy rozpoznać w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc oraz zgłoszonych przez nie żądań. Rozpoznając wniosek organ obowiązany był więc wziąć pod uwagę nie tylko sytuację materialną skarżącej, ale również sytuację życiową innych osób i rodzin, często bez żadnego dochodu, zgłaszających się w tym samym czasie po pomoc na zaspokojenie najpilniejszych potrzeb bytowych. Osoby ubiegające się o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej muszą zatem liczyć się z tym, że nie każdy ich wniosek i nie w pełnym zakresie zostanie automatycznie uwzględniony, gdyż rodzaj, forma i rozmiar świadczenia muszą być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie tej pomocy. Zwłaszcza, że organy pomocy społecznej są upoważnione do limitowania rozmiaru przyznawanych świadczeń z uwagi na ograniczone środki finansowe, które muszą rozdzielać pomiędzy stale rosnącą liczbę osób wymagających wsparcia (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 sierpnia 2020 r., sygn. akt I SA/Wa 1866/19 – wszystkie powołane w niniejszym wyroku orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są pod adresem https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Powszechnie przy tym wiadomo, że organy pomocowe, dysponując ograniczoną pulą środków finansowych, mają obowiązek zapewnienia realizacji zadań nie tylko fakultatywnych, ale i obligatoryjnych, w czasie trwania całego roku budżetowego. Wielkość środków, którymi dysponują organy pomocowe jasno wskazuje, że nie jest możliwe zaspokojenie wszystkich, nawet uzasadnionych potrzeb osób uprawnionych do świadczeń (por. wyroki NSA z dnia 19 czerwca 2007 r., sygn. akt I OSK 1464/06, z dnia 25 stycznia 2008 r., sygn. akt I OSK 624/07, z dnia 25 maja 2016 r., sygn. akt I OSK 698/16). Przepisy ustawy o pomocy społecznej nie przewidują natomiast obowiązku zawarcia w uzasadnieniu decyzji szczegółowych danych dotyczących możliwości finansowych organu pomocy społecznej oraz ilości środków finansowych, jakimi organ dysponuje, wysokości zasiłków udzielanych na jednego uprawnionego i ilości osób korzystających z tej formy pomocy (por. wyrok NSA z 25 maja 2016 r., sygn. akt I OSK 698/16).
W rozpoznawanej sprawie Kolegium w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji miało podstawy, aby odwołać się do możliwości finansowych Ośrodka Pomocy Społecznej w S.. W oparciu o te środki organ pomocy społecznej musi bowiem zabezpieczyć realizację pomocy na cały rok, a zatem jest zmuszony racjonalnie gospodarować posiadanym budżetem, aby zabezpieczyć potrzeby osób w najtrudniejszej sytuacji. Uwzględnić musi przy tym nie tylko interes strony, ale i interesy innych mieszkańców gminy, często znajdujących się w o wiele trudniejszej sytuacji materialnej (np. nieposiadających żadnego dochodu, bezdomnych). Żaden organ nie może rozdysponować więcej środków niż posiada. Środki finansowe ośrodka pomocy społecznej muszą wystarczyć dla każdego, kto pomocy wymaga, wobec czego organy pomocy społecznej zobowiązane są do rozważnego i sprawiedliwego dysponowania tymi środkami. Pomoc społeczna ma na celu przede wszystkim wsparcie podopiecznych będących w trudnej sytuacji życiowej i materialnej, a nie zaspokajanie oczekiwań wszystkich mieszkańców danej gminy. Nie zachodzi przy tym konieczność wykazywania w każdym przypadku możliwości finansowych organów pomocy społecznej, albowiem ich ograniczone możliwości należą do faktów powszechnie znanych (por. wyroki NSA z dnia 26 czerwca 2009 r., sygn. akt I OSK 1457/08, z dnia 9 stycznia 2013 r., sygn. akt I OSK 1389/12).
Zasadnie także zwrócono uwagę, że skarżąca jest stałym klientem OPS w S. i utrzymuje się wyłącznie ze świadczeń pieniężnych wypłacanych przez pomoc społeczną. Jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy zestawienia świadczeń, w okresie od dnia [...] stycznia 2021 r. do dnia [...] sierpnia 2021 r. skarżąca otrzymała kwotę [...]zł (k. 14 i nast. akt adm. organu I instancji), co daje średnio kwotę ok. [...] zł miesięcznie. W samym tylko sierpniu 2021 r., a więc w miesiącu, w którym przyznano skarżącej zasiłki celowe na zakup żywności w wysokości [...] zł, środków czystości w wysokości [...] zł, 2 specjalistycznych past do zębów w wysokości [...] zł, środków ochrony osobistej przeciwko Covid-19 w wysokości [...] zł, częściową dopłatę do czynszu w wysokości [...] zł, dopłatę do wody w wysokości [...] zł i butli gazu w wysokości [...] zł, organ I instancji przyznał skarżącej także zasiłek celowy na zakup leków w wysokości [...] zł (k. 13 akt adm. organu I instancji) oraz zasiłek celowy na pokrycie kosztów remontu kuchni w wysokości [...] zł (k. 10 akt adm. organu I instancji).
Łącznie więc w sierpniu 2021 r. skarżąca otrzymała zasiłki celowe w wysokości [...] zł. Wraz z zasiłkiem stałym i dodatkiem mieszkaniowym dochód skarżącej w tym miesiącu wynosił więc kwotę [...]zł i przekraczał tzw. "minimum socjalne" za III kwartał 2021 r. w gospodarstwie jednoosobowym zarówno w gospodarstwie pracowniczym ([...] zł), jak i gospodarstwie emeryckim ([...] zł) (zob. opracowania Instytutu Praw i Spraw Socjalnych publikowane na stronie internetowej: [...]).
Jak wynika z akt sprawy, skarżąca jest objęta stałą pomocą ze strony OPS w S. i środki pieniężne z pomocy społecznej finansują w całości lub częściowo podstawowe potrzeby skarżącej (żywność, opłaty za mieszkanie, środki czystości). Pomoc ze strony Państwa nie może natomiast stanowić sposobu na wyrównanie wszystkich niedostatków jakimi dotknięta jest dana jednostka. W praktyce nawet przyznane świadczenia zazwyczaj wystarczają bowiem na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych wnioskodawców tylko w niepełnym zakresie.
Reasumując, spełnienie kryteriów przez osobę ubiegającą się o zasiłek celowy z art. 39 u.p.s. nie oznacza, że istnieje po jej stronie roszczenie o przyznanie tego świadczenia w wysokości, którą sama określi. Wysokość, jak i samo przyznanie świadczenia uzależnione są od możliwości finansowych organu przyznającego pomoc oraz ilości innych osób potrzebujących i zamieszkujących na terenie danej gminy. Oceniając sytuację materialną danej osoby, organ może wybrać sposób i formę pomocy najbardziej adekwatną, zważając na ograniczone możliwości pomocy społecznej jako instytucji. Jednocześnie organ musi uwzględniać wysokość przyznanych już świadczeń i dokonać stosownego rozdziału środków tak, aby z pomocy społecznej skorzystała jak największa liczba potrzebujących, gdyż tylko takie postępowanie jest zgodne z zasadami sprawiedliwości społecznej oraz zasadami wynikającymi z art. 3 ust. 3 i 4 u.p.s. Nie może zatem swojej pomocy skoncentrować na finansowaniu potrzeb tylko jednej osoby, choćby jej sytuacja materialna, czy też zdrowotna była najtrudniejsza (por. wyroki NSA z dnia 1 lipca 2016 r., sygn. akt I OSK 2696/14, z dnia 22 czerwca 2016 r., sygn. akt I OSK 2261/15, z dnia 20 października 2016 r., sygn. akt I OSK 404/15).
Zdaniem Sądu organy orzekające poddały ocenie wszystkie okoliczności od jakich uzależnione było udzielenie skarżącej pomocy w formie zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup żywności, zakup środków czystości oraz zakup środków ochrony osobistej przeciwko COVID-19, uwzględniając przy tym wskazane wyżej kryteria dotyczące możliwości przyznania pomocy finansowej. Organ odwoławczy zaakcentował zarówno możliwości finansowe Ośrodka Pomocy Społecznej w S., jak również zwrócił uwagę na fakt, że skarżąca należy do beneficjentów pomocy społecznej i korzysta regularnie ze wsparcia ośrodka pomocy społecznej. W obszernym uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił także w jakiej wysokości skarżąca dotychczas korzystała i nadal korzysta z pomocy OPS w S.. Zarzut naruszenia art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 K.p.a. nie zasługiwał więc na uwzględnienie.
Organom orzekającym w sprawie nie można przy tym postawić zarzutu dowolności przy wydawaniu rozstrzygnięcia. Decyzje w sprawie zostały bowiem wydane w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania i ustalenia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych, jak również prawidłowej ich oceny. Organy zgromadziły istotne dla sprawy dowody i prawidłowo je oceniły mając na uwadze całokształt zebranego w sprawie materiału dowodowego. Decyzje wydane zostały w oparciu o obowiązujące regulacje normatywne, a o przyznaniu zasiłku celowego na zakup żywności w kwocie [...]zł, zasiłku celowego na środki czystości w kwocie [...]zł oraz zasiłku celowego na zakup środków ochrony osobistej przeciwko [...] w wysokości [...] zł decydowała obiektywna ocena sytuacji życiowej skarżącej, jak również możliwości finansowe ośrodka pomocy społecznej.
Odnosząc się do zarzutów skargi wskazać należy, że wzrost cen produktów spożywczych i higienicznych nie oznacza jednocześnie automatycznego zwiększenia budżetu, którym dysponują organy pomocy społecznej, wobec czego nie mógł być to argument przemawiający za uznaniem, że organy rozstrzygające w sprawie miały obowiązek przyznać skarżącej zasiłki celowe w wyższych kwotach.
Końcowo Sąd wskazuje, że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] sierpnia 2021 r. zawierała kilka odrębnych rozstrzygnięć, wskazanych w części sprawozdawczej niniejszego uzasadnienia. Wobec wskazanego przez Kolegium zakresu zaskarżenia wynikającego z odwołania, nie ma wątpliwości, że strona skarżąca zakwestionowała rozstrzygnięcie dotyczące przyznania zasiłku celowego na zakup żywności, zasiłku celowego na środki czystości i zasiłku celowego na zakup środków ochrony osobistej przeciwko COVID-19. Należy podkreślić, że pomimo niezaznaczenia w samej osnowie decyzji, że organ II instancji utrzymuje w mocy decyzję "w zaskarżonej części", nie ma żadnych wątpliwości, że właśnie w takim zakresie rozstrzygnął sprawę, na co jednoznacznie wskazuje rubrum decyzji i jej uzasadnienie. W tym kontekście zachodzi spójność pomiędzy komparycją i osnową decyzji oraz jej uzasadnieniem. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się przy tym, że użyte w art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. sformułowanie "utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję" należy odnosić do takiego rozstrzygnięcia (rozstrzygnięć) organu pierwszej instancji, od którego (których) uprawniony podmiot wniósł odwołanie (wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy). Wobec tego, w sytuacji, gdy odwołujący kwestionuje decyzję pierwszoinstancyjną wyłącznie w ściśle określonej części, to powyższe określenie odnosi się do tego zaskarżonego rozstrzygnięcia, a nie całego orzeczenia organu pierwszej instancji (por. wyrok NSA z dnia 21 maja 2007 r. sygn. akt I OSK 556/06). W takim wypadku, jeżeli zakres zaskarżenia jednoznacznie wynika z komparycji (rubrum) decyzji i nie ma wątpliwości co do tego zakresu, nie zachodzi też konieczność użycia w osnowie (rozstrzygnięciu) decyzji organu odwoławczego zwrotów typu "utrzymać decyzję w zaskarżonej części w mocy" czy też "utrzymać w mocy decyzję w zaskarżonej części" (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 10 lutego 2022 r., sygn. akt II SA/Po 677/21).
Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), oddalił skargę.
Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na mocy pkt XVI zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia [...] grudnia 2021 r. wydanego w oparciu o art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 2095).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło