II SA/Rz 720/25
PostanowienieWSA w Rzeszowie2025-07-22
Skład orzekający: SWSA Joanna Zdrzałka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w przedmiocie rozpatrzenia skargi wniesionej na podstawie art. 227 k.p.a. podlega kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy dotycząca rozpatrzenia skargi wniesionej na podstawie art. 227 k.p.a. (skarga powszechna) stanowi czynność materialno-techniczną polegającą na zawiadomieniu o sposobie załatwienia skargi i nie mieści się w katalogu form działania administracji publicznej podlegających kontroli sądowoadministracyjnej. W związku z tym, skarga na taką uchwałę jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.Stan faktyczny
Skarżący J.S. i G.S. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na uchwałę Rady Miejskiej w Stalowej Woli z dnia 28 marca 2025 r. nr XIII/184/2025, która uznała za bezzasadną ich skargę na bezczynność Prezydenta i Wydziału Ochrony Środowiska w Stalowej Woli. Skarżący zarzucili naruszenie procedur rozpoznania skargi i nierozpoznanie jej istoty. Rada Miejska wniosła o odrzucenie lub oddalenie skargi.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Joanna Zdrzałka po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.S. i G.S. na uchwałę Rady Miejskiej w Stalowej Woli z dnia 28 marca 2025 r. nr XIII/184/2025 w przedmiocie uznania za bezzasadną skargi na bezczynność Prezydenta i Wydziału Ochrony Środowiska w Stalowej Woli - postanawia - odrzucić skargę.
II SA/Rz 720/25
UZASADNIENIE
Rada Miejska w Stalowej Woli, działając na podstawie art. 18b ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2024 r., poz. 1465 ze zm. – dalej: "u.s.g.") oraz § 94b Statutu Miasta Stalowej Woli (Dz. Urz. Woj. Podkarpackiego z 2007 r. nr 61, poz. 1540 ze zm.) w związku z art. 229 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm. - dalej jako "k.p.a."), w dniu 28 marca 2025 r. podjęła uchwałę nr XIII/184/2025 w sprawie uznania skargi na Prezydenta Miasta za bezzasadną. Rada w § 1 uchwały uznała za bezzasadną skargę J. i G.S. dotyczącą bezczynności Prezydenta oraz Wydziału Ochrony Środowiska w Stalowej Woli w sprawie kontroli spalania odpadów i naruszenia uchwały antysmogowej i wskazała, że uzasadnienie dla sposobu rozpatrzenia skargi stanowi załącznik do uchwały. Wskazała także, że Przewodnicząca RM w Stalowej Woli zawiadomi skarżących o sposobie rozpatrzenia skargi.
J.S. i G.S. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na powyżej opisaną uchwałę Rady Miejskiej w Stalowej Woli z dnia 28 marca 2025 r. W ich ocenie uznanie ich skargi za bezzasadną jest przedwczesne wobec naruszenia procedur związanych z jej rozpoznaniem i nierozpoznaniem istoty skargi przez Radę Miasta. Zwrócili się o uchylenie uchwały w całości i zasądzenie solidarnie na ich rzecz kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w Stalowej Woli – reprezentowana przez Prezydenta Miasta Stalowa Wola zwróciła się o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej, ewentualnie jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że po złożeniu skargi Sąd z urzędu bada jej dopuszczalność, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do odrzucenia skargi, wymienionych w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2024 r., poz. 935 ze zm. - określanej dalej jako "P.p.s.a.") lub w przepisach szczególnych. Sąd odrzuca skargę m. in. wówczas, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego (art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Zgodnie z art. 3 § 2 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Zgodnie z art. 3 § 2a P.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Natomiast zgodnie z art. 3 § 3 P.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Z powyższego wynika, że kontrola sądowo-administracyjna, co do zasady, rozciąga się wyłącznie na tę aktywność administracji publicznej, która podejmowana jest w formach wskazanych powyżej. Natomiast działania administracji, które nie przyjmują tych form nie podlegają kontroli sądowej a próby jej zainicjowania poprzez wniesienie skargi nie będą skuteczne.
Przedmiotem skargi w rozpoznawanej sprawie uczyniono uchwałę Rady Miejskiej w Stalowej Woli z 28 marca 2025 r. nr XIII/184/2025 w sprawie rozpatrzenia skargi na bezczynność Prezydenta oraz Wydziału Ochrony Środowiska w Stalowej Woli w sprawie kontroli spalania odpadów i naruszenia uchwały antysmogowej. Organ uznał powyższą skargę za bezzasadną.
Jak wynika z akt sprawy uchwała ta dotyczy rozpoznania skargi wniesionej w trybie działu VIII K.p.a. Przedmiotem skargi, złożonej na podstawie art. 227 i nast. k.p.a. mogą być zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Jest to tzw. skarga powszechna, która rozpoznawana jest w trybie wnioskowo-skargowym uregulowanym w dziale VIII k.p.a. Postępowanie ze skargi powszechnej ma charakter postępowania uproszczonego, które kończy się podjęciem czynności materialno - technicznej polegającej na zawiadomieniu skarżącego o sposobie załatwienia skargi, na podstawie art. 238 § 1 k.p.a. Zawiadomienie o sposobie załatwienie skargi wniesionej na podstawie art. 227 i nast. k.p.a., niezależnie od formy, jaką przybierze, nie mieści się w zawartym w art. 3 § 2 P.p.s.a. katalogu prawnych form działania administracji publicznej podlegających kontroli sądowoadministracyjnej (postanowienie NSA z 25 maja 2006 r. I OSK 457/2006, Lex Polonica nr 408697, postanowienie WSA w Gliwicach z 28 sierpnia 2019 r. III SAB/Gl 40/19, CBOSA, postanowienie WSA w Rzeszowie z 30 lipca 2019 r. II SA/Rz 796/19, CBOSA).
W orzecznictwie ugruntowane jest już stanowisko, że uchwała Rady Gminy (Rady Miasta) w przedmiocie rozpatrzenia wniesionej na podstawie art. 227 k.p.a. skargi powszechnej jest w istocie zawiadomieniem o sposobie jej załatwienia i nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego (post. WSA w Warszawie z dnia 19.05.2004 r., sygn. IV SA 1992/03; postanowienie NSA z dnia 12.04.2001 r., sygn. I SA 2668/00 z dnia 16.05.2012 r., sygn. I OSK 1026/12, postanowienie WSA w Gdańsku z 4.04.2025 r., sygn. III SA/Gd 146/25). Wyłączenie spod kognicji sądów administracyjnych uchwał organów samorządu terytorialnego w przedmiocie rozpoznania skarg wniesionych w trybie działu VIII k.p.a. ma ten skutek, że wniesioną w tym przedmiocie skargę należy uznać za niedopuszczalną i w oparciu
o art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. odrzucić.
Wyjaśnić także należy, że pomimo, że skarga została rozpatrzona przez Radę Miejską w Stalowej Woli, to w żadnym przypadku nie może to automatycznie skutkować uznaniem, że zaskarżona do sądu administracyjnego uchwała stanowi akt podlegający zaskarżeniu na podstawie art. 101 u.s.g.
Organy jednostek samorządu terytorialnego podejmują uchwały we wszystkich sprawach należących do ich właściwości. Jednak uchwały podjęte w wyniku skargi wniesionej na podstawie art. 227 k.p.a., mimo specyficznej formy, wykazują cechy czynności informującej o sposobie załatwienia skargi, takiej samej jak czynności innych organów wymienionych w art. 229 k.p.a., którym nie przypisano uchwały jako prawnej formy działania (zob. postanowienie NSA z 11 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 2760/17). Innymi słowy, istotną dla wyniku niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego okolicznością nie jest to w jakiej formie podjęto dany (zaskarżony) akt ale to, że zaskarżona uchwała zapadła w trybie skargowym.
W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Z uwagi na fakt, że skarga podlegała odrzuceniu, Sąd mając na względzie treść art. 222 P.p.s.a. odstąpił od wzywania skarżących do uiszczenia wpisów sądowych od skargi a także wzywania do uzupełnienia braków formalnych skargi (PESEL).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło