II SA/Rz 847/17
WyrokWSA w Rzeszowie2017-10-03
Skład orzekający: Marcin Kamiński, Magdalena Józefczyk, Elżbieta Mazur - Selwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak podpisu na załącznikach do decyzji o warunkach zabudowy, pominięcie w postępowaniu strony lub doręczenie decyzji stronie zamiast jej pełnomocnikowi, stanowią rażące naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności decyzji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że brak podpisu na załącznikach do decyzji o warunkach zabudowy, pominięcie w postępowaniu strony, której działka nie graniczy bezpośrednio z terenem inwestycji, ani doręczenie decyzji stronie zamiast jej pełnomocnikowi, nie stanowią rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Wady te mogą co najwyżej stanowić podstawę do wznowienia postępowania, a nie stwierdzenia nieważności decyzji. W związku z tym, zaskarżona decyzja SKO, która stwierdziła nieważność decyzji Wójta Gminy, została uchylona.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która stwierdziła nieważność decyzji Wójta Gminy o ustaleniu warunków zabudowy. SKO jako podstawy nieważności wskazało niepodpisanie załączników do decyzji, pominięcie w postępowaniu strony oraz doręczenie decyzji stronie zamiast jej pełnomocnikowi. Spółka A. sp. z o.o., inwestor, zaskarżyła decyzję SKO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA), zarzucając błędne zastosowanie przepisów o stwierdzeniu nieważności i naruszenie zasad postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję SKO z dnia [...] kwietnia 2017 r. i zasądził od SKO na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Marcin Kamiński Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk WSA Elżbieta Mazur - Selwa /spr./ Protokolant sekretarz sądowy Filip Róg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2017 r. sprawy ze skargi A. sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej warunki zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2017 roku, nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej A. sp. z o.o. kwotę 1177 zł /słownie: tysiąc sto siedemdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] stwierdzającą nieważność decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. o ustaleniu warunków zabudowy.
W podstawie prawnej decyzji organ wskazał art. 127 § 3 w zw. z art. 157 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.; dalej: "K.p.a.") w zw. z art. 61 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz.U. z 2012 r., poz 647 ze zm.; dalej: "u.p.z.p.").
Z uzasadnienia decyzji i akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] Wójt Gminy [...] po rozpoznaniu wniosku inwestora: A. Sp. z o.o. ( dalej: "Skarżąca") dla zamierzenia inwestycyjnego pn: "[...] na działkach ozn. wg operatu ew. gruntów nr 4180/5, 4180/4, 4180/3, 4180/2, 4183/2, 4183/1, obr. [...] [Nr [...]], gm. [...].
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] działając z urzędu stwierdziło nieważność wyżej opisanej decyzji na podstawie art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Jako podstawy stwierdzenia nieważności organ wskazał niepodpisanie załączników do decyzji o warunkach zabudowy przez uprawnionego pracownika, prowadzenie postępowania z pominięciem stron postępowania, oraz skierowanie decyzji do strony, z pominięciem wyznaczonego przez nią pełnomocnika. Organ wyjaśnił, że załączniki do decyzji o warunkach zabudowy: tekstowy jak i graficzny nie zostały podpisane przez uprawnione osoby. Widnieją na nich podpisy A. S.- osoby sporządzającej projekt decyzji o warunkach zabudowy, podczas gdy decyzja została podpisana przez Z. N. – Kierownika Referatu Inwestycji Urzędu Gminy.
Zarzut pominięcia stron postępowania organ skonkretyzował wskazując, że pozbawiono udziału w postępowaniu właściciela działki bezpośrednio graniczącej z terenem inwestycji tj. działki nr 4175/1. Ostatnie uchybienie zdaniem organu polegało na tym, że pomimo tego, że inwestor upoważnił do działania w swoim imieniu pełnomocnika –T. D., którego pełnomocnictwo znajdowało się w aktach, organ doręczył decyzję Spółce.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika zarzuciła naruszenie:
- art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez nieprawidłowe rozciągnięcie wymogu podpisania decyzji, wynikającego z art. 107 §1 K.p.a. także na załączniki, co prowadziło do naruszenia art. 6 K.p.a. poprzez bezpodstawne i arbitralne uznanie, że decyzja Wójta Gminy [...] dotknięta jest wadą nieważności postępowania,
- art. 7, 77 § 1, art. 80 K.p.a. oraz art. 107 § 3 K.p.a. poprzez rażące naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego, brak całościowej oceny materiału dowodowego w postępowaniu nieważnościom i przyjęciu, że analiza została sporządzona po przygotowaniu projektu decyzji o warunkach zabudowy, co miało istotny wpływ na wynik sprawy,
-art. 61 ust. 1-5 u.p.z.p. przez błędną wykładnię i nieprawidłowe zastosowanie, polegające na ustaleniu, że Wójt Gminy [...] nie przygotował poprawnej analizy funkcji, cechy zabudowy i zagospodarowania terenu.
Na tych podstawach wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...], ewentualnie o uchylenie tej decyzji i umorzenie postępowania o stwierdzenie nieważności, ewentualnie o uchylenie decyzji i odmowę stwierdzenia nieważności, ewentualnie o uchylenie decyzji i ponowne rozpatrzenie sprawy.
Powołując się na orzecznictwo i przedstawicieli nauki prawa wskazała, że w sprawie nie może być mowy o rażącym naruszeniu prawa, o którym można mówić jedynie w sytuacji, gdy decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszelkim przesłankom przepisu nadano prawa albo ich odmówiono albo też wbrew tym przesłankom obarczono stronę obowiązkiem albo uchylono obowiązek. Z taką sytuacją nie mamy, zdaniem Skarżącej, do czynienia. Powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2007 r., sygn. akt II OSK 920/06 wskazała, że: "Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu odsyła w swojej treści do załącznika graficznego, który winien być opisany w sposób nie budzący żadnych wątpliwości co do jego związku z decyzją. W tym przypadku to decyzja określa jaki dokument stanowi jej załącznik, a nie odwrotnie. Załącznik powinien zaś być tak opisany, aby nie powstawały wątpliwości co do jego związku z określoną decyzją". Brak podpisu na złącznikach do decyzji nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Przepis art. 107 § 1 K.p.a. reguluje przede wszystkim kwestie podpisu strony na decyzji.
Odnośnie pominięcia w postępowaniu jako strony postępowania właściciela działki nr 4175/1 wskazała, że to Wójt Gminy [...], jako gospodarz procesu, decydował komu nadać przymiot strony.
W odniesieniu z kolei do zarzutu pominięcia pełnomocnika, że pod adresem, na który doręczono decyzję, stale przebywa pełnomocnik i wykonuje tam pracę. Potwierdził to pełnomocnik oświadczając, że w dniu doręczenia decyzji spółce przesyłka została mu doręczona.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] nie podzieliło powyższych zarzutów i zaskarżoną do Sądu decyzją utrzymało decyzję własną w mocy powtarzając argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W skardze do Sądu Skarżąca zarzuciła naruszenie:
- art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 16 § 1 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. pomimo nieistnienia przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji, co miało wpływ na wynik sprawy,
- art 156 § 1 pkt 2 w zw. z art 107 § 1 K.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że załączniki do decyzji muszą zawierać podpis organu albo upoważnionego pracownika i jego pieczęć, co miało wpływ na wynik sprawy,
- art. 7, 77, 80 oraz 127 § 3 w zw. z art. 28 K.p.a. poprzez rażące naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego, z powodu braku całościowej oceny materiału dowodowego w postępowaniu nieważnościowym i przyjęcie, że właścicielowi działki nr 4175/1 przysługuje przymiot strony, co miało istotny wpływ na wynik sprawy,
- art. 8, 9 i 16 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r., pomimo tego, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem podstawowych zasad postępowania w szczególności zasady trwałości decyzji administracyjnej, oraz zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie strony do władzy publicznej, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Na tych podstawach wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2017 r. i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] kwietnia 2017 r., rozpatrzenia sprawy na rozprawie oraz zasądzenia kosztów postępowania sądowego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu do postawionych zarzutów wskazała, że brak podpisu pod załącznikami do decyzji o warunkach zabudowy nie może powodować jej nieważności w sytuacji, gdy nie ma wątpliwości, że złączniki dotyczą właśnie tej decyzji. Podważyła przyjęcie przez organ, że właściciel działki nr 4175/1 jest stroną postępowania. Jego działka jest oddzielona działką gminną w użytkowaniu wieczystym A. S.A. będąca stroną postępowania oraz działką gminną 4176/2. Ponadto wskazała, że postawiony przez organ w tym zakresie zarzut mógłby co najwyżej skutkować uruchomieniem procedury dotyczącej wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. a nie o stwierdzenie nieważności.
Zdaniem Skarżącej analiza będąca integralną częścią decyzji zawiera wszystkie niezbędne i ustawowo wymagane elementy. Warunki zabudowy ustalone w kwestionowanym akcie pozostają w zgodzie z wynikami analizy urbanistycznej w zakresie kontynuacji funkcji oraz nawiązują do cech i zachowują parametry zabudowy na badanym terenie. Nie ma więc podstaw do stwierdzenia nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.
Proste zestawienie treści przedmiotowej decyzji z przywołanymi przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] przepisami nie wskazuje na jakąkolwiek sprzeczność. Wzruszenie ostatecznych decyzji może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy ustawowe przesłanki określonej instytucji pozwalającej na odstępstwo od zasady trwałości decyzji ostatecznych mają charakter bezsporny i oczywisty, a rażące naruszenie prawa jest na tyle drastyczne, że wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji dotkniętej takim naruszeniem stanowi ważniejszą wartość niż zasada trwałości decyzji ostatecznej, wynikającej z art. 16 § 1 K.p.a., co w sprawie nie miało miejsca.
Za zupełnie bezzasadny oceniła zarzut pominięcia pełnomocnika. Podobnie jak w odwołaniu podniosła, że skierowana na adres Spółki decyzja została doręczona pełnomocnikowi, co czyniło zarzut całkowicie bezzasadnym.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutu pominięcia strony postępowania wskazał, że o tym, kto będzie w danym postępowaniu decyduje charakter sprawy. W niniejszej sprawie, ze względu na liczne protesty mieszkańców sąsiednich nieruchomości należało podejść do przymiotu strony niezwykle ostrożnie. W odniesieniu do pozostałych zarzutów podtrzymała swoją dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga jest oczywiście uzasadniona a podniesione w niej zarzuty i argumentacja zostały zaakceptowane przez Sąd.
Rację ma skarżący stwierdzając, że celem postępowania nieważnościowego nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji decyzji z jednego tylko punktu widzenia - czy decyzja ta jest dotknięta wadą kwalifikowane art. 156 § 1 pkt 2k.p.a.
Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji, będąca nadzwyczajnym środkiem decyzji administracyjnych, stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji ostateczny w art. 16 k.p.a., a służącej ochronie takich wartości, jak ochrona porządku prawnego, ochrona praw nabytych, pewność, stabilność i bezpieczeństwo obrotu prawnego. Z tego też powodu tryb ten może być stosowany tylko w sytuacji niewątpliwego ustalenia wystąpień określonych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a., które to przesłanki z racji ich wyczerpującego wyliczenia nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej.
Wśród wad kwalifikowanych stanowiących przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. wymienia rażące naruszenie prawa. O rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu tego przepisu decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony, oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze – skutki, które wywołuje decyzja, niemożliwych do zaakceptowania z punktu widzenia obowiązującej zasady praworządności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 marca akt II OSK 1954/13, LEX nr 1654675). Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną, a więc chodzi o sytuację, gdy istnienie tej sprzeczności da się ustalić poprzez proste ich zestawienia. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Natomiast skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszająca prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa.
O tym, czy miało miejsce rażące naruszenie prawa, skutkujące koniecznością wyeliminowania decyzji ostatecznej z obrotu prawnego, decyduje więc przede wszystkim oczywistość naruszenia prawa, prowadząca do przyznania bądź odmowy przyznania prawa wbrew przesłankom przepisu. Ze względu na pierwszeństwo stabilności obrotu prawnego zaostrzono kryteria pozwalające na stwierdzenie czy doszło do rażącego naruszenia prawa, wskutek czego za niewystarczające uznano wykazanie, że doszło do oczywistego naruszenia prawa. Dla stwierdzenia rażącego naruszenia prawa oczywistość tego naruszenia musiała wywołać skutki społeczno-gospodarcze, niedające się zaakceptować ze względu na wymogi zasady praworządności.
Z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia w przypadku naruszenia przepisu, którego treść bez żadnych wątpliwości interpretacyjnych może być ustalona w bezpośrednim rozumieniu. Podstawą zastosowania tej przesłanki może być zatem niebudzący wątpliwości stan prawny. Rażące naruszenie prawa to naruszenie oczywiste, wyraźne i bezsporne. Mamy z nim do czynienia tylko wtedy, gdy proste zestawienie treści rozstrzygnięcia z treścią zastosowanego przepisu prawa wskazuje na ich oczywistą niezgodność (wyrok NSA z 17 kwietnia 1996 r., III SA 565/95).
SKO zarzuciło decyzji Wójta Gminy [...] rażące naruszenie prawa z kilku przyczyn.
Po pierwsze podniosło brak podpisu organu pod załącznikami do decyzji. Sąd podziela stanowisko skarżącego, że rozpatrując kwestię podpisu na załączniku graficznym oraz załączniku nr 2 Analizy, które stanowią integralne części decyzji o warunkach zabudowy, w kontekście wady kwalifikowanej stanowiącej rażące naruszenie prawa skutkujące nieważnością decyzji (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) należy stwierdzić, że sam brak podpisu organu na obu załącznikach nie stanowi rażącego naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. Przepis art. 107 § 1 k.p.a. reguluje przede wszystkim kwestię podpisu na decyzji jako jej niezbędnego składnika. Podpis jest przesłanką istnienia decyzji. Decyzja o warunkach zabudowy odsyła w swojej treści do załącznika graficznego i do Analizy, które zostały opisane w sposób nie budzący żadnych wątpliwości co do jego związku z Decyzją o warunkach zabudowy. W przedmiotowym przypadku to decyzja określa jakie dokumenty stanowią jej załączniki, a nie odwrotnie. Załączniki zostały tak opisane, że nie powstają wątpliwości co do jego związku z Decyzją Wójta Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. o warunkach zabudowy. W rozpatrywanej sprawie załącznik graficzny oraz Analiza zostały opisane jako załączniki do decyzji o warunkach zabudowy Wójta Gminy [...] Nr [...]. Brak podpisu Wójta Gminy [...] na załącznikach nie stanowi sam w sobie rażącego naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem z tego powodu nieważności decyzji o warunkach zabudowy. Brak jedynie podpisu organu wydającego decyzję na załączniku graficznym oraz na Analizie przy istniejących pozostałych adnotacjach pozwala zidentyfikować dokumenty jako załączniki do konkretnej decyzji. Zatem niepodpisanie adnotacji poczynionej na załącznikach może być oceniane w kategoriach naruszenia prawa, które jednakże nie jest naruszeniem kwalifikowanym, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Powyższe stanowisko podziela także Naczelny Sąd Administracyjny. Decyzja nieistniejąca to decyzja, która nie została podpisana przez organ lub upoważnionego pracownika organu do wydania decyzji. Podpisanie decyzji w niewłaściwym miejscu struktury decyzji nie prowadzi do jej nieistnienia. Warto w tym miejscu przytoczyć wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2007 II OSK 1680/06, w którym NSA dostrzegając wadliwość tego rodzaju decyzji nie podziela oceny co do nieistnienia decyzji z powodu niepodpisania załącznika graficznego.
Trafnie istotę wady braku podpisu załącznika graficznego oddaje także inny wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2007 r. II OSK 920/06, w którym stwierdzono, że "rozpatrując kwestię podpisu na załączniku graficznym, stanowiącym integralną część decyzji o warunkach zabudowy j zagospodarowania terenu, w kontekście wady kwalifikowanej stanowiącej rażące naruszenie prawa skutkujące nieważnością decyzji (art. 156 § 1 pkt 2 kpa) należy stwierdzić, iż sam brak podpisu na załączniku nie stanowi rażącego naruszenia art. 107 § 1 kpa. Przepis art. 107 § -j kpa reguluje przede wszystkim kwestię podpisu na decyzji jako jej niezbędnego składnika. Podpis jest przesłanką istnienia decyzji. Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu odsyła w swojej treści do załącznika graficznego, który winien być opisany w sposób nie budzący żadnych wątpliwości co do jego związku z decyzją. W tym przypadku to decyzja określa jaki dokument stanowi jej załącznik, a nie odwrotnie. Załącznik powinien zaś być tak opisany, aby nie powstały wątpliwości co do jego związku z określoną decyzją. Brak podpisu organu gminy na jednym bądź obu załącznikach nie stanowi sam w sobie rażącego naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem z tego powodu nieważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Brak jedynie podpisu organu wydającego decyzję na załączniku graficznym przy istniejących pozostałych adnotacjach pozwala zidentyfikować dokument jako załącznik do konkretnej decyzji. Zatem niepodpisanie adnotacji poczynionej na załączniku może być oceniane w kategoriach naruszenia prawa, które jednakże nie będzie naruszeniem kwalifikowanym, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa."
Podobny pogląd wyrażono także w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 lutego 2012 r. I OSK 2338/10, (LEX nr Lex nr 1138147), wedle którego "sam brak podpisu na załączniku decyzji nie stanowi naruszenia przepisu art. 107 § 1 k.p.a. mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy w sytuacji, gdy nie zachodzą wątpliwości co do związku załącznika z decyzją".
W niniejszej sprawie załącznik graficzny nr 1, załącznik nr 2 i załącznik graficzny nr 2 są wszyte za decyzją do akt sprawy, co ważne wszystkie zawierają adnotację, że stanowią one załącznik o stosownym numerze do decyzji Wójta Gminy [...] nr [...].
O rażącym naruszeniu prawa mowy być więc nie może.
Drugi zarzut skutkujący zdaniem SKO wadą nieważności decyzji o warunkach zabudowy to niedopuszczenie do postępowania właściciela działki nr 4175/1.
SKO uznało właściciela tej działki za stronę postępowania bez bliższego uzasadnienia.
Tymczasem, rację ma skarżący stwierdzając, że uwadze SKO w [...] umknęła okoliczność, że właściciel działki 4175/1 nie jest bezpośrednim sąsiadem działek 4180/5, 4180/4, 4180/3, 4180/2, 4183/2, 4183/1, na których określono lokalizację dla ww. zamierzenia inwestycyjnego/ Działka nr 4175/1 jest oddzielona działką gminną w użytkowaniu wieczystym S. jako strony postępowania o wydanie warunków zabudowy oraz działką gminą oznaczoną w ewidencji jako działka nr 4176/2.
Abstrahując od posiadania bądź nie posiadania przez w/w osobę przymiotu strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy utrwalone jest w orzecznictwie stanowisko, że ewentualna tego rodzaju wadliwość jest przesłanką wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. a nie nieważnościową.
Tryby nadzwyczajne cechuje niekonkurencyjność. Oznacza to, że okoliczność stwarzająca podstawę wznowienia nie jest jednocześnie okolicznością skutkująca nieważnością decyzji (por. słusznie Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 1 lipca 1999 r., sygn. akt IV SA 595/99, z dnia 12 lutego 2010 r., sygn. akt II OSK 355/09 i z dnia 17 czerwca 2010 r., sygn. akt I OSK 1126/09).
SKO w kontrolowanej decyzji nie wypowiedziało się szczegółowo co do dalszych zarzutów sformułowanych w poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] kwietnia 2017 r. Wbrew twierdzeniom skargi stwierdziło wyraźnie (str. 6 decyzji), że poddając decyzję wydaną w dniu [....] kwietnia 2017 r. ponownemu rozpatrzeniu, w całości popiera poczynione przez organ I instancji ustalenia oraz "przytoczoną w uzasadnieniu argumentację rozstrzygnięcia. Ustalenia organu zawarte w uzasadnieniu są spójne i zgodne ze stanem faktycznym, potwierdzone dowodami z dokumentów zalegającymi w aktach sprawy".
Sąd odniósł się więc także i do nich, uznając je za oczywiście bezzasadne. Pierwszy z tej grupy zarzutów dotyczy analizy funkcji i zagospodarowania terenu. Sąd podziela stanowisko skarżącego, że nieuzasadniony jest zarzut jakoby analiza funkcji, cech zabudowy i zagospodarowania terenu nie została sporządzona przed sporządzeniem projektu decyzji o warunkach zabudowy. Oba dokumenty są opatrzone datą luty 2015 r. Data pisma Urzędu Gminy [...] kierowanego do stron postępowania o uzgodnienie projektu decyzji wraz z załącznikami, w tym z analizą terenu jest opatrzona datą 06 marca 2015 r. Dokumenty te zostały wysłane w dniu 13.03.2015 r. (data stempla pocztowego). Nie ma zatem żadnego dowodu potwierdzającego prawidłowość ustaleń SKO w [...], że na dzień sporządzenia projektu decyzji SKO nie było sporządzonej analizy funkcji, cech zabudowy i zagospodarowania terenu.
W sprawie o warunki zabudowy decyzja Wójta Gminy [...] zawiera wszystkie ustawowo wymagane elementy.
Niekwestionowany jest fakt, że warunki zabudowy ustalone kwestionowanym aktem pozostają w zgodzie z wynikami analizy urbanistycznej w zakresie kontynuacji funkcji oraz nawiązują do cech i zachowują parametry zabudowy na badanym terenie. Nie ma więc podstaw, stwierdzić, że decyzja ta wydana została I z rażącym naruszeniem prawa, o którym stanowi 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Utrwalony jest pogląd w orzecznictwie sądowym, że nawet brak prawidłowo przeprowadzonej analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu przez organ ustalający warunki zabudowy nie może stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy z powodu rażącego naruszenia prawa, jeżeli nie zachodzi oczywista sprzeczność pomiędzy tą decyzją, a wymaganiami zabudowy i zagospodarowania terenu wynikającymi z przepisów prawa (vide:. np. wyroki NSA: z dnia 18 listopada. 2011 r., II OSK 1638/10; z dnia 30 marca 2010 r., II OSK 600/09 oraz wyroki WSA: w Poznaniu z dnia. 8 listopada 2013 r., II SA/Po 43/13; w Olsztynie z dnia 19 stycznia 2012 r., II SA/Ol 916/11).
O rażącym naruszeniu prawa można mówić jedynie w przypadku, gdyby wynik nawet najbardziej ogólnej analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu (a także analizy przeprowadzonej z naruszeniem przepisów prawa) był w sposób oczywisty sprzeczny z warunkami zabudowy ustalonymi w decyzji administracyjnej. Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zaistniała.
Proste zestawienie treści przedmiotowej decyzji z przywołanymi przez Kolegium przepisami nie wskazuje na jakąkolwiek sprzeczność. Uchybienia jakich zdaniem Kolegium dopuścił się Wójt Gminy w [...], nie mogą stanowić podstawy do wyeliminowania z obrotu prawnego tej decyzji w trybie stwierdzenia nieważności. Co najwyżej mogły być one podnoszone przez stronę w zwykłym trybie postępowania administracyjnego. Jak zostało wcześniej podniesione wzruszenie ostatecznych decyzji może nastąpić jedynie wtedy, gdy ustawowe przesłanki określonej instytucji pozwalającej na odstępstwo od zasady trwałości mają charakter bezsporny i oczywisty, a rażące naruszenie prawa jest na tyle drastyczne, że wyeliminowanie z obrotu j prawnego decyzji dotkniętej takim naruszeniem stanowi ważniejszą wartość niż zasada trwałości i decyzji ostatecznej, wynikająca z art. 16 § 1 k.p.a., a rażące naruszenie prawa w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
SKO w decyzji z dnia [...] kwietnia 2017 r. na stronach 3 i 4 decyzji przytoczyło regulacje u.p.z.p. dotyczące decyzji o warunkach zabudowy, przywołało rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalenia wymagań nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U,. Nr 164, poz. 1558). Bez najmniejszego uzasadnienia, bez żadnej argumentacji dotyczącej decyzji Wójta Gminy [...] stwierdziło, ż w przekonaniu składu orzekającego decyzja ta wymogów nie spełnia. Uzasadnienie podnoszonego naruszenia nie spełnia wymogów z art. 107 § 3 K.p.a. i wymyka się spod kontroli Sądu.
Sąd nie podziela także stanowiska SKO co do nieważności decyzji Wójta Gminy [...] z powodu niedoręczenia jej pełnomocnikowi strony T. D.
Rację ma skarżący podnosząc, że nie wniosku o wydanie warunków zabudowy pełnomocnik Skarżącej Spółki wskazał adres do doręczeń: [...].
Dokładnie te dane adresowe miały służyć do korespondencji pomiędzy pełnomocnikiem Skarżącej Spółki, a organem - Wójtem Gminy [...] w sprawie o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Powyższe dane do korespondencji zostały wskazane, ponieważ jest to zamiejscowa siedziba Spółki A. Sp. z o.o., a ponadto pod tym adresem stale przebywa i wykonuje pracę pełnomocnik Skarżącej Spółki. Wreszcie pełnomocnik Skarżącej Spółki oświadczył, że w dniu doręczenia do Spółki A. Sp. z o.o. przesyłki pocztowej zawierającej Decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. tj. w dniu [...] kwietnia 2015 r., również w tym dniu otrzymał przesyłkę pocztową z Decyzją o warunkach zabudowy Wójta Gminy [...].
Biorąc powyższe pod uwagę, należy podnieść, że tym samym nie mógł i nie został naruszony interes prawny A. Sp. z o.o. jako strony postępowania w sprawie o wydanie decyzji o warunkach zabudowy.
Rozważania i argumentacja SKO co do rażącego naruszenia art. 40 K.p.a. nie dotyczą stanu faktycznego sprawy zakończonej decyzją Wójta Gminy [...].
Ustanowiony w sprawie prawidłowo pełnomocnik wskazał adres dla doręczeń A. sp. z o.o., ul. [...],[...]i na taki adres wysłano decyzję Wójta.
Przepisy K.p.a. nie regulują kwestii dotyczących sposobu doręczenia pism na adres wskazany do korespondencji lub dla doręczeń. Żaden przepis K.p.a. nie wskazuje wprost możliwości wyznaczenia przez stronę adresu "do korespondencji" i "dla doręczeń". Nie oznacza to jednak, że wskazanie organowi takiego adresu nie jest wiążące dla organów (tak słusznie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z uzasadnieniem z dnia 24 listopada 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 698/16 i cytowane w nim orzecznictwo).
Zresztą nawet gdyby przyjąć – często hipotetycznie – argumentację SKO co do naruszenia art. 40 K.p.a., to niemożliwe byłoby przyjęcie skutku nieważności z powodu rażącego naruszenia tego przepisu.
Naruszenie przepisów prawa o doręczeniu decyzji wszystkim stronom nie wywołuje skutku prawnego pozbawienia przymiotu ostateczności decyzji administracyjnej. Tego rodzaju naruszenie przepisów prawa jest wadliwością procesową pozbawienia udziału strony w postępowaniu administracyjnym (tak słusznie Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OSK 154/11) i de facto przesłankę wznowieniową, a nie nieważnościową.
Celem postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, ale przeprowadzenie weryfikacji decyzji z punktu widzenia wady kwalifikowanej, w tym przypadku z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.
W kontrolowanych decyzjach, o czym była mowa wyżej wskazane przez SKO przesłanki wystąpienia takich wad albo nie spełniały warunków z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. albo w ogóle nie zostały przez SKO uzasadnione z naruszeniem art. 7, art. 77, art. 107 § 3 K.p.a. i w tym zakresie wymykały się spod kontroli Sądu.
Powyższe przesądza o naruszeniu wskazanych wyżej przepisów procesowych w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. w stopniu, który mógł wpłynąć na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. i art. 135 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a. uzasadniając przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi skarżącej nakładem pracy przy formułowaniu skargi i trafnością podnoszonych zarzutów (§ 14 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 15 ust. 1, ust. 3 pkt 1, pkt 3 i pkt 4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy będą miały na względzie treść niniejszego uzasadnienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło