I SA/Sz 1027/15
WyrokWSA w Szczecinie2015-11-19
Skład orzekający: Patrycja Joanna Suwaj, Anna Sokołowska, Bolesław Stachura
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawomocny wyrok sądu karnego uniewinniający podatnika od popełnienia przestępstwa skarbowego stanowi nową okoliczność faktyczną lub nowy dowód w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, uzasadniający wznowienie postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją, jeśli ocena prawna sądu karnego dotyczy umyślności działania podatnika, podczas gdy decyzja podatkowa opierała się na innych przepisach i innej ocenie prawnej?Ratio decidendi
Prawomocny wyrok sądu karnego uniewinniający podatnika od popełnienia przestępstwa skarbowego nie stanowi nowej okoliczności faktycznej ani nowego dowodu w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, uzasadniającego wznowienie postępowania podatkowego, jeśli ocena prawna sądu karnego dotyczy umyślności działania podatnika, podczas gdy decyzja podatkowa opierała się na innych przepisach i innej ocenie prawnej, a wyrok karny nie istniał w dacie wydania decyzji podatkowej. Odmienność ocen tego samego stanu faktycznego przez organ podatkowy i sąd karny nie jest nową okolicznością uzasadniającą wznowienie postępowania.Stan faktyczny
Podatnik złożył wniosek o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej z 2007 r., powołując się na prawomocny wyrok sądu karnego z 2013 r. uniewinniający go od popełnienia przestępstwa skarbowego. Organ podatkowy wznowił postępowanie, ale następnie odmówił uchylenia decyzji ostatecznej, uznając, że wyrok karny nie stanowi nowej okoliczności faktycznej ani dowodu w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Podatnik złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Anna Sokołowska,, Sędzia WSA Bolesław Stachura, Protokolant starszy sekretarz sądowy Edyta Wójtowicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 19 listopada 2015 r. sprawy ze skargi B.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 10 lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej z tytułu podatku od towarów i usług za styczeń, luty, marzec i kwiecień 2004 r., po wznowieniu postępowania oddala skargę.
1. Decyzją ostateczną z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w S. – po rozpoznaniu sprawy na skutek odwołania wniesionego przez B. K. (dalej powoływanego jako: "Skarżący", "Podatnik") - utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...] r. nr [...] określającą prawidłową wysokość rozliczeń w podatku od towarów i usług za miesiące: styczeń, luty, marzec i kwiecień 2004 r.
2. W dniu 2 stycznia 2014 r. Podatnik złożył w Izbie Skarbowej w S. wniosek o wznowienie postępowania (z dnia 18 grudnia 2014 r.) w sprawie zakończonej ww. decyzją ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia
[...] r. Przesłanką zastosowania instytucji wznowienia zdaniem Podatnika jest wydanie w dniu 8 października 2013 r. przez Sąd Rejonowy w M.,
VII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w C. prawomocnego wyroku
o sygn. akt [...] uniewinniającego go od popełnienia zarzucanego czynu. Na tej podstawie wniósł o uchylenie decyzji ostatecznej i w tym zakresie orzeczenie co do istoty sprawy.
3. Postanowieniem z dnia 28 stycznia 2015 r., nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w S. wznowił postępowanie w przedmiotowej sprawie. Po przeprowadzeniu postępowania Dyrektor Izby Skarbowej w S. decyzją
z dnia [...] r. nr [...] odmówił uchylenia decyzji ostatecznej
z dnia 8 stycznia 2007 r.
4. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Dyrektor Izby Skarbowej
w S. stwierdził, że w sprawie nie zaistniała wskazywana przez Podatnika przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia
29 sierpnia 1997 r. (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 – dalej powoływanej jako: "O.p.").
Organ wskazał na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego, że powołany przez Podatnika wyrok, który zapadł w sprawie karnej nie spełnia przesłanki uzasadniającej wznowienie postępowania, gdyż nie można tego wyroku uznać za nową okoliczność faktyczną lub dowód w sprawie w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Orzeczenie to bowiem nie istniało w dniu wydania przez Dyrektora Izby Skarbowej w S. ostatecznej decyzji wymiarowej. Decyzja wymiarowa wydana została w dniu
8 stycznia 2007 r., a powoływany wyrok zapadł w dniu 8 października 2013 r.
Ponadto Organ stwierdził, odnosząc się do przedmiotowego wyroku Sądu Rejonowego w M. z dnia 8 października 2013 r., że przedmiotem oceny Sądu karnego na podstawie przepisów art. 56, art. 61, art. 62 Kodeksu karnego skarbowego było przypisanie Podatnikowi popełnienia przestępstwa skarbowego objętego aktem oskarżenia, tj. czy działał on w warunkach umyślności. Natomiast decyzja, której uchylenia domagał się Podatnik, została wydana na podstawie przepisów ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowy (Dz. U. Nr 1, poz. 50 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Organ podkreślił, także że w powoływanym wyroku, Sąd uniewinniając Podatnika od zarzucanych mu czynów wskazał, że jego zachowanie należy bezwzględnie ocenić jako naruszenie reguł ostrożności wymaganych w ramach obrotu gospodarczego, co skutkuje narażeniem na odpowiedzialność administracyjną (podatkową), nie zaś karną.
Ponadto organ stwierdził, że transakcje w przedmiotowej sprawie były związane
z oszustwem. Nieistniejący kontrahenci Podatnika, nie uiścili do budżetu należnego podatku od towarów i usług i w związku z tym na podstawie wówczas obowiązujących przepisów § 48 ust. 4 pkt 1 lit. a Rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym, sam fakt posiadania przez Podatnika oryginału bądź duplikatu faktury korygującej nie przesądza o prawie do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy w podatku lub zwrotu podatku naliczonego.
Organ w rozstrzygnięciu podkreślił, że brak jest podstaw prawnych do przywoływania we wniosku Podatnika przepisów ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, a ponadto przywołany wyrok WSA w O. z dnia 7 listopada 2007 r. sygn. akt I SA/Ol 486/07 zapadł w sprawie indywidualnej, w oparciu o odmienny stan prawny, tj. po zmianie przepisów dotyczących podatku od towarów i usług.
5. W odwołaniu od decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia
31 marca 2015 r.
Podatnik podniósł zarzut naruszenia:
– art. 240 § 1 pkt 5 O.p. w zw. z art. 245 § 1 pkt 2 O.p., poprzez brak uchylenia decyzji ostatecznej pomimo zaistnienia przesłanki wznowieniowej,
– art. 210 § 1 pkt 6 O.p. w zw. z § 4 O.p. poprzez brak uzasadnienia decyzji,
– art. 122 w zw. z art. 187 § 1 O.p. poprzez naruszenie zasady prawdy materialnej oraz
– art. 121 § 1 O.p. poprzez naruszenie zasady zaufania podatnika do organów podatkowych.
Dodatkowo w uzasadnieniu odwołania Podatnik powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych. Ponadto uzasadniał, że Organ nie dokonał zgodnej z zasadami prawdy obiektywnej oraz zaufania do organów podatkowych, analizy okoliczności sprawy pod kątem wystąpienia podstaw wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia 8 stycznia 2007 r. Organ pominął, bowiem okoliczności wynikające z powołanego przez Podatnika wyroku Sądu Rejonowego w M. Podatnik uzasadniał, że to nie przywołany przez niego wyrok SR w M. stanowi dowód istniejący w momencie wydania decyzji ostatecznej, a nie znany Dyrektorowi Izby Skarbowej w S., lecz okoliczności opisane przez SR w M. stanowić powinny podstawę do wzruszenia decyzji ostatecznej.
Zdaniem Podatnika sposób działania Organu doprowadził do nieuzasadnionego zastosowania art. 245 § 1 pkt 2 O.p. Podatnik wskazał, że w wyroku uniewinniającym SR w M. jednoznacznie wskazał, że dokonując zakupów paliwa w 2004 r. od wymienionych podmiotów działał on w przekonaniu, że ma do czynienia z normalnymi transakcjami handlowymi. W związku z tym, iż okoliczności świadomości Podatnika, co do udziału w transakcjach niezgodnych z prawem nie były badane zarówno przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w C., jak i Dyrektora Izby Skarbowej
w S., a stanowią okoliczności istotne dla sprawy i istniejące w 2004 r.
w przedmiotowej sprawie – spełniona została przesłanka wznowieniowa wynikająca
z art. 240 § 1 pkt 5 O.p.
6. W piśmie zatytułowanym "Zastrzeżenia do materiału dowodowego" z dnia
22 czerwca 2015 r. pełnomocnik Podatnika podniósł brak dowodów pozwalających na kwestionowanie przez Organ stanowiska wyrażonego w odwołaniu. Ponadto powtórzył argumenty zamieszczone w odwołaniu.
7. Dyrektor Izby Skarbowej w S. decyzją z dnia [...] r.
nr [...] utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia
[...] r. nr [...] .
Uzasadniając takie rozstrzygnięcie wyjaśnił, że w decyzji z dnia 8 stycznia 2007 r.
w sposób jednoznaczny przedstawiono ustalone w toku sprawy okoliczności i dowody, które doprowadziły do jej wydania. Zdaniem Organu odwoławczego argumentacja Podatnika, w tym zakresie, zmierzała do podważenia określonej oceny stanu faktycznego, który uprzednio już stanowił przedmiot rozważań organów podatkowych i nie może stanowić podstawy wznowienia postępowania. Organ odwoławczy stanął na stanowisku, że Podatnik na podstawie obiektywnych okoliczności istniejących, w sprawie powinien powziąć wątpliwości, czy transakcje, w których uczestniczył mają oszukańczy charakter.
Ponadto, Organ odwoławczy przeanalizował kwestię należytej staranności Podatnika
w zakresie prowadzenia przez niego działalności gospodarczej. W tym zakresie Organ wskazał, na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego, Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz Wojewódzkich Sądów Administracyjnych.
Organ odwoławczy nie dostrzegł również naruszenia przepisów art. 122, art. 180,
art. 187 § 1 , art. 191 O.p.
8. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie zaskarżonej decyzji Organu odwoławczego, Skarżący zarzucił naruszenie art. 210 § 1 pkt 6, § 4 O.p. i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego wg. norm prawem przepisanych.
W uzasadnieniu skargi Skarżący zakwestionował zasadność decyzji Organu odwoławczego, jak również poprzedzającej ją decyzji (błędnie opisanej jako decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w C.), nie wskazał jednak przepisów które zostały naruszone.
Pełnomocnik Skarżącego podniósł, że w niniejszej sprawie, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w 2004 r. nabywał on olej napędowy od firmy P. "P." K. G. oraz Firmy H. "P." Z. C. Zdaniem Skarżącego, zgodnie z art. 86 i nast. ustawy o podatku od towarów i usług miał prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur wystawionych przez ww. podmioty, gdyż jego wyjaśnienia, zeznania świadków, jak i pozostałe dowody zebrane w sprawie postępowania podatkowego dotyczącego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 r. zakończonej wydaniem decyzji z dnia [...] r. nr [...] jednoznacznie wskazują, że nabycie i zużycie przedmiotowego paliwa miało miejsce. Ponadto Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. zgodził się, że Skarżący faktycznie dokonał zakupu i zużycia paliwa od przedmiotowych kontrahentów.
Skarżący w treści uzasadnienia odniósł się także do wyroku SR w M. Podkreślił, że w ww. wyroku Sąd uznał, że nie sposób wywieść umyślności
w zachowaniu podatnika na podstawie stwierdzonej w sprawie okoliczności niesprawdzenia rzetelności swojego kontrahenta (sprzedawcy) tj. nieskorzystania przez niego z uprawnienia wynikającego z art. 32a ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 1993 r., Nr 11, poz. 50 ze zm.). Dodatkowo Skarżący wyjaśniał, że ww. przepis został uchylony z dniem 1 maja 2004 r. Zgodnie z treścią art. 96 ust. 13 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r., poz. 1054 ze zm.) nadal istnieje możliwość zweryfikowania, czy podatnik (kontrahent) jest zarejestrowany jako podatnik VAT czynny czy też zwolniony. Przepisy ww. ustawy zarówno w wersji uchylonej jak i obowiązującej, możliwości sprawdzenia kontrahentów nie można utożsamiać z obowiązkiem. Skarżący powołał dodatkowo wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 20 maja 2009 r. sygn. akt I SA/Bd 193/09, z dnia 7 listopada 2007 r. sygn. akt I SA/Ol 486/07, wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2004 r. sygn. akt FSK 170/04).
Ponadto Skarżący po zapoznaniu się ze zgromadzonym materiałem dowodowym wskazał, że w trzech tomach akt nie znalazł:
– protokołu z przesłuchania K. S., które odbyło się na w 2008 r., na wniosek Skarżącego. W samej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 25 lipiec 2008 r. znak sprawy nr [...] również nie ma odniesienia do ww. dowodu,
– protokołów z przesłuchania w charakterze świadków - pracowników Skarżącego
w postępowaniu podatkowym zakończonym decyzją z dnia 9 listopada 2007 r.
[...] Naczelnik US w C.
Skarżący końcowo podkreślił, że materiał dowodowy nie uwzgledniający wszystkich dowodów w sprawie nie pozwala na ocenę samego procesu wznowienia postępowania. Brak wskazanych dowodów mógł przyczynić się do wydania błędnej decyzji i w związku z tym wszystkie zarzuty zawarte we wniosku o wznowienie postępowania.
9. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w S. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
10. W protokole Sąd zamieścił postanowienie o połączeniu na podstawie
art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) spraw o sygn. akt
I SA/Sz 823/15 i I SA/Sz 1027/15 do wspólnego rozpoznania i odrębnego rozstrzygania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
11. Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem
i przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści. Sąd administracyjny bowiem został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm. – zwanej dalej: p.p.s.a.).
Oceniając zaskarżoną decyzję organu odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu podatkowego pierwszej instancji, zgodnie z kryterium legalności, Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego ani procesowego. Organy podatkowe w zakresie niezbędnym dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy zebrały materiał dowodowy, który wnikliwie oceniły w kontekście prawidłowo przywołanego stanu prawnego, zaś wyciągniętym wnioskom nie sposób zarzucić dowolności.
12. Należy podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego,
a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (por. wyrok NSA z 6 lutego 2008 r., sygn. akt II FSK 1665/06, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sąd orzekający w niniejszej sprawie przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez Organy podatkowe, bowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury podatkowej. W dalszej części uzasadnienia elementy stanu faktycznego będą przywoływane wyłącznie w zakresie niezbędnym do oceny prawidłowości dokonanej przez Organy subsumcji.
Wobec stanowiska Skarżącego, w sprawie należy wyraźnie podkreślić, że postępowanie podatkowe prowadzone było w trybie nadzwyczajnym (wznowieniowym), określonym w przepisach Działu IV, rozdziału 17 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) – zwanej dalej: "O.p.".
Wskazana powyżej okoliczność nie pozostaje bez znaczenia dla wyniku niniejszej sprawy. Postępowanie nadzwyczajne, w tym również wznowieniowe wyznaczają granice kognicji zarówno organów podatkowych jak i sądu administracyjnego. Wynika to z faktu, że postępowania nadzwyczajne mają na celu weryfikację prawidłowości decyzji wydanych w postępowaniach pierwotnych (zwyczajnych). Istota tych postępowań sprowadza się w pierwszym rzędzie do rozstrzygnięcia kwestii występowania przesłanek, określonych wprost w ustawie, wad decyzji ostatecznych oraz dopuszczalności "uruchomienia" stosownych trybów nadzwyczajnych z uwagi na skutki terminów przedawnienia zobowiązań publicznoprawnych dochodzonych w trybie przepisów procesowych zawartych w O.p.
Sąd wskazuje, że w przypadku negatywnego wyniku analizy ustawowych przesłanek, tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, okoliczności dotyczące meritum sprawy oceniać należy w kontekście warunków uruchomienia trybu nadzwyczajnego (wznowieniowego). Sprawia to tym samym, że w okolicznościach niniejszej sprawy zasadniczym zagadnieniem wymagającym rozstrzygnięcia było występowanie w niej przesłanek określonych w przepisach art. 240 § 1 O.p.
13. Wznowienie postępowania podatkowego jest instytucją procesową, która polega na ponownym rozpatrzeniu sprawy zakończonej decyzją ostateczną w sytuacji zaistnienia ustawowych przesłanek. Postępowanie w sprawie wznowienia jest nowym postępowaniem administracyjnym, odrębnym od postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, co oznacza że jego przedmiotem nie są uchybienia zaistniałe na etapie postępowania pierwotnego.
Postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania składa się z dwóch faz.
W pierwszej z nich organ dokonuje oceny formalnych podstaw wznowienia tj. bada czy żądanie zostało wniesione w terminie przez podmiot uprawniony oraz czy spełnione zostały ustawowe przesłanki. Faza ta kończy się wydaniem postanowienia
o wznowieniu postępowania (art. 243 § 1 O.p.) lub decyzją o odmowie wznowienia postępowania (art. 243 § 3 O.p.). Druga faza postępowania ma charakter rozpoznawczy, którego celem jest ustalenie istnienia podstaw wznowienia oraz w razie pozytywnego wyniku tej czynności.
W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania podatkowego było określenie
Skarżącemu zobowiązania w podatku od towarów i usług za styczeń, luty, marzec
i kwiecień 2004 r. Postępowanie zostało zakończone ostateczną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] r., znak: [...] . Składając wniosek o wznowienie postępowania Skarżący wskazał, jako podstawę wznowienia przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 O.p.
Organy podatkowe prawidłowo ustaliły, że nie ma prawnych podstaw uchylenia ostatecznej decyzji. Zasadnie organ odwoławczy, w uzasadnieniu swej decyzji, odniósł się do oceny istnienia wszystkich przesłanek wznowieniowych o jakich mowa
w art. 240 § 1 O.p.
14. Zarówno we wniosku o wznowienie postępowania z dnia 18 grudnia 2014 r., w odwołaniu, jak i skardze złożonej do tut. Sądu przesłanką do wznowienia postępowania podatkowego powołaną przez Skarżącego jest art. 240 § 1 pkt 5 O.p., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję.
W piśmiennictwie oraz orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że aby można było mówić o zaistnieniu przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 O.p., muszą łącznie wystąpić następujące okoliczności:
1) muszą wyjść na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody,
2) musimy mieć do czynienia z nowymi okolicznościami lub nowymi dowodami,
3) nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody powinny istnieć w dniu wydania decyzji,
4) nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie mogą być znane organowi, który wydał decyzję.
Przesłanka istotnych okoliczności lub dowodów jest spełniona wtedy, gdy ujawnią się
w sprawie nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, okoliczności te lub dowody będą miały charakter nowych w stosunku do przeprowadzonego dotąd postępowania wymiarowego, a ponadto okoliczności te lub dowody muszą być istotne dla sprawy, mogące mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie, co wywoła konieczność uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej w całości lub w części. Natomiast sformułowanie "wyjdą na jaw", użyte w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. oznacza, że istotny jest moment ujawnienia danego dowodu lub okoliczności, czyli udostępnienia ich organowi.
Nowość okoliczności lub dowodów polega na tym, że nikt dotychczas (ani organ, ani strona) nie zgłosił ich ani nie ujawnił, co więcej ważne jest, aby nowe dowody istniały już wcześniej, to jest w dniu wydania decyzji.
W tej sprawie Skarżący stoi na stanowisku, iż zasadne jest uchylenie ww. decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej z uwagi na wyrok Sądu Rejonowego
w M., VII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w C. (sygn. akt [...] ) uniewinniający go od popełnienia czynu z art. 56 § 2 w zbiegu z art. 61 § 1
w zbiegu z art. 62 § 2 w związku z art. 6 § 2 Kodeksu karnego skarbowego.
Rację należy przyznać Organom obu instancji, że ocena materiału dowodowego sprawy zawarta we wskazanym wyżej wyroku nie stanowi nowej okoliczności. Sąd stwierdził w oparciu o zebrany materiał dowodowy, iż nie sposób wywieść umyślności
w zachowaniu oskarżonego (Skarżącego), czyli nie sposób przyjąć że miał on wiedzę lub przewidując taką możliwość godził się na to, że faktury dokumentujące kupno oleju napędowego zostały wystawione przez podmiot nieistniejący lub nieuprawniony do ich wystawienia, a wobec braku stwierdzenia znamion czynu zabronionego stypizowanego w art. 56, art. 61 i art. 62 K.k.s. należało Skarżącego uniewinnić od zarzucanego mu przestępstwa skarbowego.
Warto jednak podkreślić, co słusznie wskazał Organ odwoławczy, że w odróżnieniu od rozpatrywanego przez Sąd Rejonowy w M., VII Zamiejscowy Wydział Karny
z siedzibą w C. meritum sprawy, jakie stanowiła kwestia działania Skarżącego w warunkach umyślności, ta przesłanka nie był podstawą rozstrzygnięcia sprawy
w treści decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia
8 stycznia 2007 r.
Dodatkowo podnieść należy, że decyzja powyższa dotyczyła rozliczenia podatku od towarów i usług za okres, w którym obowiązywało rozporządzenia Ministra Finansów
z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 27, poz. 268 ze zm.).
Zgodnie z § 48 ust. 4 pkt 1 lit. a powyższego rozporządzenia, faktury nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego w przypadku gdy sprzedaż towarów lub usług została udokumentowana fakturami lub fakturami korygującymi wystawionymi przez podmiot nieistniejący lub nieuprawniony do wystawiania faktur lub faktur korygujących. Jednocześnie odnotować należy, że możliwość skorzystania z uprawnienia do odliczenia będzie przysługiwać jeżeli powyższe dokumenty zostaną wystawione przez podmiot istniejący i uprawniony do ich wystawienia oraz będą potwierdzać sprzedaż towaru lub wykonanie usługi, która faktycznie została wykonana.
Biorąc pod uwagę powyższe wskazać należy, że wyrok przywołany przez Skarżącego nie wyczerpuje przesłanki uzasadniającej wznowienie postępowania, gdyż nie można tego wyroku uznać za nową okoliczność faktyczną lub dowód w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 O.p.
Abstrahując od faktu, iż wskazywany wyrok nie istniał w dacie orzekania przez Organ administracji publicznej (bo decyzja wymiarowa została wydana w dniu 8 stycznia 2007 r. zaś wyrok SR w M. w sprawie karnej zapadł w okresie późniejszym – w dniu 8 października 2013 r.), to wskazać należy, że ujawnienie nowych okoliczności faktycznych nie może oznaczać sytuacji, w której takie okoliczności są wyprowadzane z odmiennej oceny dowodów znanych organowi wydającemu decyzję pierwotną (tak m.in. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2004 r., sygn. akt FSK 170/04. z dnia 22 czerwca 2011 r., sygn. akt II FSK 254/10, dostępne na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Odmienność ocen tego samego stanu faktycznego, dokonana przez organ podatkowy lub przez sąd w dwóch toczących się niezależnie od siebie sprawach, nie jest w ocenie Sądu orzekającego w sprawie nową okolicznością, a tym bardziej nowym dowodem uzasadniającym uchylenie wcześniej wydanej decyzji w trybie wznowienia postępowania.
Jako ujawnienie nowych okoliczności w znaczeniu podanym w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. nie może być postrzegana sytuacja, w której są wyprowadzane przez sąd karny przyjmujący odrębne kryteria orzekania, wnioski z odmiennej oceny dowodów, znanych i ocenianych niezależnie i na równi z innymi dowodami zebranymi w postępowaniu podatkowym przez organ wydający decyzję podatkową (tak wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2013 r., sygn. akt II FSK 300/12).
15. Sąd podkreśla, że z istoty instytucji wznowienia postępowania podatkowego wynika, iż stwarza ona możliwość ponownego rozpoznania
i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną, wydaną w wyniku wadliwie przeprowadzonego postępowania. Wznowienie postępowania jest spowodowane wadą postępowania, tj. wadą procesową, a nie wadą jakąkolwiek. Wadliwość decyzji może wyniknąć dopiero jako logiczny wniosek z zestawienia decyzji rozstrzygającej sprawę z okolicznościami danej sprawy.
Brak przesłanki wznowienia postępowania skutkuje niemożnością ponownego rozpoznania sprawy, a zarzuty błędnego ustalenia stanu faktycznego nie mogą być rozpatrzone w toku postępowania dotyczącego wznowienia postępowania. Postępowanie wznowieniowe nie może być bowiem poświęcone powtórnemu merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy. Temu celowi służy bowiem postępowanie instancyjne, odwoławcze. Postępowanie dotyczące wznowienia postępowania nie może prowadzić do czynności postępowania odwoławczego. Inne rozumienie celów tego postępowania stanowiłoby naruszenie zasady stałości decyzji podatkowych, wyrażonej w art. 128 O.p. (por. wyrok NSA z 20 maja 2005 r., w sprawie sygn. akt FSK 1752/2004, opubl. w systemie LEX nr 171488).
16. W ocenie Sądu podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 210 § 1 pkt 6 oraz art. 210 § 4 O.p. nie zasługuje uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja zawiera wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne.
17. Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności, Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło