I SA/Sz 94/13
WyrokWSA w Szczecinie2013-06-05
Skład orzekający: Marzena Kowalewska, Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Anna Sokołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości jest uzasadniona, gdy podatnik powołuje się na trudną sytuację finansową spowodowaną chorobą oraz niepowodzenie działalności gospodarczej, a także kwestionuje zasadność samego wymiaru podatku?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy podatkowe prawidłowo oceniły, iż sytuacja podatników nie nosi znamion nadzwyczajności i losowości wymaganych do umorzenia zaległości podatkowych na podstawie art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny, uwzględniając dochody, wydatki i majątek podatników, a także fakt prowadzenia sezonowej działalności gospodarczej przynoszącej dochody. Odmowa umorzenia była uzasadniona, ponieważ trudna sytuacja finansowa i niepowodzenia gospodarcze nie mogą być utożsamiane z "ważnym interesem podatnika", a powtarzające się niepłacenie zobowiązań przez podatników jest sprzeczne z "interesem publicznym".Stan faktyczny
Podatnicy M. i Z. R. złożyli wniosek o umorzenie zaległości z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2009-2012, powołując się na trudną sytuację finansową spowodowaną chorobą jednego z małżonków, koniecznością ponoszenia wydatków na leczenie oraz niemożnością prowadzenia planowanej działalności gospodarczej z powodu zmian w planie zagospodarowania przestrzennego. Organy podatkowe odmówiły umorzenia, uznając, że sytuacja podatników nie jest nadzwyczajna, a dochody z renty, wynagrodzenia i sezonowej działalności gospodarczej pozwalają na spłatę zobowiązań. Podatnicy wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i błąd w ustaleniach faktycznych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka,, Sędzia WSA Anna Sokołowska, Protokolant Łukasz Górny, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 5 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi M. R. i Z.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2009-2012 oddala skargę.
Wnioskiem z dnia [...] r. M. i Z. R. zwrócili się do Burmistrza o umorzenie zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2009-2012, położonej w O., oznaczonej jako działka nr[...] , w wysokości należności głównej [...] zł wraz z odsetkami w całości.
W ocenie Wnioskodawców, nie posiadają Oni możliwości finansowych, aby bez uszczerbku koniecznego do utrzymania siebie i rodziny pokryć zaległości podatkowe. Ich sytuacja majątkowa i osobista uległa w ciągu kilku ostatnich lat pogorszeniu, co miało wpływ na obniżenie dochodów, przy jednoczesnym zwiększeniu koniecznych wydatków. Wnioskodawcy wskazali na choroby Z. R. i konieczność ponoszenia wydatków na zakup leków, a także na rehabilitację. Ciężka choroba powoduje nadto, że wymaga On całodobowej opieki, co uniemożliwia Jego małżonce podjęcie pracy na cały etat. Źródłem utrzymania Wnioskodawców jest renta Z. R. oraz wynagrodzenie za pracę M. R. Ponadto M. R. prowadzi działalność gospodarczą w zakresie wynajmu pokoi. Wnioskodawcy posiadają na utrzymaniu dwójkę uczących się dzieci, które nie osiągają żadnych dochodów.
Ponadto wskazano że, powyższe należności są nienależne gminie, gdyż dane z ewidencji gruntów i budynków, na które powoływał się organ wymierzając podatek są niezgodne ze stanem rzeczywistym a interes publiczny wskazuje, iż skoro w postępowaniu rekultywacyjnym ustalono, że jeszcze przed nabyciem przez Państwa R. przedmiotowej nieruchomości nastąpiła utrata wartości użytkowej gruntu, co uzasadnia przeprowadzenie rekultywacji przez inny podmiot, to stanowisko to winno być wiążące dla organu także przy decyzjach wymiarowych. Ponadto zakupiony grunt miał służyć działalności gospodarczej, która na skutek zmian w planie zagospodarowania przestrzennego stała się niemożliwa.
W celu dokonania oceny istnienia przesłanek warunkujących zastosowanie wnioskowanej ulgi w dniu [...] r. Burmistrz skierował do Podatników pismo wzywające do przedłożenia stosownych dokumentów obrazujących sytuację finansową oraz mając na uwadze art. 67b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. -Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. nr 749) dalej "O.p." i art. 37 ust. 18 ustawy
z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2007 r. nr 59, poz. 404, z 2008 r. nr 93, poz. 585 ze zm.), pismem z dnia 7 sierpnia 2012 r. do określenia, czy ubiegają się o pomoc publiczną
i ewentualne złożenie stosownych dokumentów.
W odpowiedzi na ww. wezwania Strona nadesłała stosowne dokumenty.
Decyzją z dnia [...] r. znak: [...] Burmistrz odmówił M. i Z. R. umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2009-2012 r.
Z uzasadnienia decyzji wynika, że w trakcie prowadzonego postępowania organ podatkowy pierwszej instancji stwierdził, że wniosek Podatników o umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości za lata 2009-2012 nie stanowi pomocy publicznej z uwagi na to, że prowadzona działalność gospodarcza ma charakter lokalny. Ponadto, w ocenie organu pierwszej instancji, podnoszone przez Podatników we wniosku o umorzenie argumenty nie stanowią wystarczających przesłanek do zastosowania ulgi w postaci umorzenia zaległego zobowiązania podatkowego. Zdaniem organu, Podatnicy znajdują się w trudnej sytuacji od kilku lat, a więc nie jest to okoliczność nowa lub nadzwyczajna. Ponadto Podatnicy już dwukrotnie otrzymali pomoc w postaci umorzenia zaległości podatkowych.
Pismem z dnia [...] r. M. i Z. R. odwołali się od powyższej decyzji Burmistrza, wnosząc o jej uchylenie.
Zaskarżonej decyzji Podatnicy zarzucają naruszenie art. 67a i art. 67b O.p., a także błąd w ustaleniach faktycznych, mających wpływ na treść decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. [...] na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, art. 67a § 1 pkt 3, art. 67b § 1 O.p. po rozpoznaniu odwołania M. i Z. R. utrzymało w mocy decyzję organu podatkowego pierwszej instancji.
Z akt sprawy wynika, że M. i Z. R. posiadają na utrzymaniu syna S. R., który jest studentem i nie uzyskuje żadnych dochodów. Majątek nieruchomy Podatników stanowi mieszkanie własnościowe o pow. [...] m2 oraz nieruchomość oddana Podatnikom w użytkowanie wieczyste, zabudowana obiektem nieogrzewanym o letnim charakterze, przeznaczonym - wg oświadczenia Podatników - dla potrzeb Ich rodziny oraz częściowo na wynajem pokoi w okresie letnim. Podatnicy posiadają samochód osobowy marki [...] r. prod. 2003. Źródłem utrzymania Podatników jest wynagrodzenie M. R. ze stosunku pracy w wysokości [...] zł oraz renta Z. R. w wysokości [...] zł. Zgodnie z oświadczeniem Podatników, wynagrodzenie M. R. jest co miesiąc pomniejszane o spłatę pożyczki z zakładu pracy, zaś świadczenie rentowe Z. R. w znacznej części przeznaczane jest na leki. W prowadzeniu gospodarstwa domowego Podatnikom pomagają matka i brat Z. R. Aktualne miesięczne wydatki Podatników wg Ich oświadczenia wynoszą: energia elektryczna ok. [...] zł plus wyrównanie niedopłaty za sezon grzewczy [...] zł, czynsz mieszkaniowy [...] zł, telefon stacjonarny [...] zł, telefon komórkowy [...] zł.
Ponadto Podatnicy oświadczyli, że od dnia [...]. do chwili złożenia oświadczenia nie prowadzili działalności ani też nie dokonali żadnych transakcji, które przyniosłyby jakikolwiek dochód. Z kolei z wyjaśnień Strony, zawartych w piśmie z dnia 3 września 2012 r. wynika, że Podatnicy prowadzą działalność gospodarczą w zakresie usług turystycznych i gastronomii, polegającą na wynajmie przez M. R. pokoi gościnnych w lipcu i sierpniu oraz na wynajmie w tym samym okresie miejsc pod namioty przez Z. R.
Organ uznał także, że niesłuszny jest zarzut naruszenia przez organ pierwszej instancji art. 67b O.p. Do ww. wyjaśnień z dnia 3 września 2012 r. Podatnicy dołączyli bowiem oświadczenie o nie korzystaniu z pomocy de minimis, lokalnym charakterze prowadzonej działalności; braku zagrożenia zakłóceniem konkurencji
i braku wpływu na wymianę handlową pomiędzy państwami członkowskimi Unii Europejskiej oraz nie pozostawaniu w trudnej sytuacji ekonomicznej. Wobec powyższego organ podatkowy pierwszej instancji zasadnie uznał, że wniosek
o umorzenie zaległości podatkowych za lata 2009-2012 nie stanowi pomocy publicznej z uwagi na to, że prowadzona przez Podatników działalność gospodarcza (wynajem pokoi oraz miejsc pod namioty) ma charakter lokalny. Nadto działalność ta jest prowadzona na terenie jednej gminy a z usług Podatników korzystają osoby fizyczne, obywatele Polski, w związku z czym powyższa działalność nie zagraża zakłóceniu oraz nie wpływa na wymianę handlową między członkami Unii Europejskiej.
Organ za niezgodne ze zgromadzonym materiałem uznał oświadczenie Podatników, zgodnie z którym od dnia 1 stycznia 2012 r. do chwili złożenia oświadczenia (tj. do 3 września 2012 r.) nie prowadzili działalności ani też nie dokonali żadnych transakcji, które przyniosłyby jakikolwiek dochód. W aktach sprawy znajduje się bowiem wyciąg z rachunku bankowego M. R. za okres od 1 stycznia do 13 kwietnia 2012 r., na którym zaksięgowano wpływy z tytułu zaliczek na rezerwację pokoi gościnnych w miesiącach lipiec i sierpień 2012 r.
Jakkolwiek w ocenie organu odwoławczego sytuacja zdrowotna Z. R. jest trudna: zdiagnozowane poważne choroby, konieczność ponoszenia kosztów leczenia oraz wydatków na leki i rehabilitację niewątpliwie bowiem o takiej sytuacji zaświadczają, a nadto przekładają się na zwiększone wydatki Strony z tego tytułu, to uwzględniając zgromadzony materiał za uprawnione uznał stanowisko organu I instancji, że argumenty zawarte w odwołaniu nie znajdują uzasadnienia w zgromadzonym materiale dowodowym.
Mając na uwadze powyższe, organ odwoławczy uznał, że zasadnym jest stwierdzenie, iż z punktu widzenia przesłanek wskazanych w art. 67a O.p. sytuacja Strony nie jest sytuacją skrajną i nie rokującą na poprawę, spowodowaną zaistnieniem nadzwyczajnych, losowych przypadków. Sytuacja ta jest bowiem stała, albowiem pomimo poważnej sytuacji zdrowotnej Strona uzyskuje stałe dochody
w postaci renty Z. R., wynagrodzenia za pracę M. R. oraz dochody z prowadzonej działalności gospodarczej.
Organ podkreślił, że w postępowaniu prowadzonym z wniosku Strony o umorzenie zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości, nie może podlegać ocenie organu podatkowego merytoryczna zasadność wymiaru tego podatku. Zgodnie bowiem z regulacją art. 67a O.p., organy podatkowe rozpatrują wymieniony wniosek Podatników wyłącznie w kontekście podstaw do zastosowania żądanej ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych, tj. w przedmiotowej sprawie -wystąpienia przesłanek "ważnego interesu podatnika" lub "interesu publicznego".
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie , uzupełnionej pismami z dnia 7 stycznia 2013 r. i 29 maja 2013 r. podnosząc zarzut naruszenia przepisów Ordynacji Podatkowej :
- art. 67 a O.p. poprzez przyjęcie, że w analizowanej sprawie nie wystąpiły przesłanki do zastosowania ulgi w postaci "ważnego interesu podatnika" lub interesu publicznego" podczas gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy dowodzi o istnieniu obu wspomnianych przesłanek.
- art. 122 i art. 187 § 1 w zw. z art. 235 O.p. poprzez nierozpoznanie sprawy co do istoty i pominięciu naruszeń podniesionych w odwołaniu od decyzji organu podatkowego, a mających znaczenie w sprawie
wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Zdaniem skarżących zostały spełnione obie przesłanki opisane w art. 67a O.p. Skarżący zmagają się od kilku lat z chorobą Z. R., która w sposób drastyczny zachwiała sytuację ekonomiczną całej rodziny. Nieuzasadnione są zatem twierdzenia, że fakt, iż choroba ta zaistniała przed kilkoma laty nie uzasadnia nadzwyczajności i losowości obecnej sytuacji skarżących. Błędne są także, zdaniem skarżących, twierdzenia jakoby sytuacja wnioskodawców nie była sytuacją skrajną, spowodowaną zaistnieniem nadzwyczajnych losowych przypadków-wręcz przeciwnie.
Podali, że prowadzą co prawda działalność gospodarczą, ale jest to działalność sezonowa. W 2012 r. M. R. prowadziła działalność gospodarczą jedynie u miesiącu lipcu (osiągnęła dochód z tytułu działalności
w kwocie [...] zł), natomiast Z. R., prowadzący działalność w lipcu
i sierpniu osiągnął dochód [...] zł. Miesięcznie na utrzymanie całej czteroosobowej rodziny skarżący mają kwotę około [...] zł (tj. ok. [...] zł/osobę) co pochłaniają bieżące potrzeby (wydatki bytowe, leki, rehabilitacja, pożyczka z zakładu pracy, ubezpieczenia, materiały naukowe).
Nadto przedstawiając szczegółowo w jaki sposób i w jakim trybie doszło do nałożenia na Skarżących obowiązku podatkowego, który kwestionują podnieśli, że przez wiele lat starają się zmienić zapis w ewidencji, tak aby był zgodny
z rzeczywistym stanem faktycznym, niestety ciągle napotykają na opór ze strony organów administracji publicznej. Obecnie za wyrobisko po byłej kopalinie, porośnięte samosiejką, które nie przedstawia praktycznie żadnej wartości ekonomicznej i na którym nie ma możliwości prowadzenia żadnej działalności Skarżący są obowiązani płacić corocznie około [...] zł podatku od nieruchomości, gdy tymczasem właściciele sąsiednich gruntów nie płacą podatku od nieruchomości czerpiąc z nich zyski.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie z uzasadnieniem jak w rozstrzygnięciu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, co następuje:
Skarga nie jest zasadna ponieważ zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż rolą sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji
z przepisami zarówno prawa materialnego, jak i procesowego, w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w chwili wydania zaskarżonej decyzji.
Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić legalność działania organu orzekającego. Oznacza to, iż Sąd nie może kształtować sytuacji prawnej Skarżącego poprzez zmianę treści zaskarżonej decyzji.
Przedmiotem zaskarżenia do Sądu jest rozstrzygnięcie organów podatkowych w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej. W tak zakreślonych ramach kontroli sądowej, nie mieści się badanie zgodności z prawem decyzji którą ustalono podatek od nieruchomości, okoliczności związane ze zmianą zapisu
w ewidencji gruntów i budynków. Czynności organu podatkowego podejmowane
w ramach innych postępowań, podlegają odrębnej kontroli, o ile Strona ewentualnie zaskarży te decyzje mające za przedmiot zobowiązanie podatkowe odpowiednio
w toku instancji a następnie do Sądu. Stąd też argumentacja co do braku podstaw do obciążania Skarżących podatkiem od nieruchomości od spornych nieruchomości
tj. wyrobiska, w ramach kontroli decyzji odmawiającej umorzenia zaległości nie może być przedmiotem rozstrzygania przez Sąd.
Skarga w istocie zarzuca niedokładne rozważenie przez organy podatkowe stanu faktycznego sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego poprzez uznanie, że po stronie Skarżących brak jest ważnego interesu w rozumieniu art. 67a § 1 pkt 3 O.p.
Podstaw umorzenia powstałych zaległości Skarżący upatrywali w trudnej sytuacji finansowej będącej konsekwencją stanu zdrowia jak i zmiany w planach zagospodarowania przestrzennego przeznaczenia terenu, który zakupili Skarżący
z zamiarem prowadzenia działalności gospodarczej i brakiem możliwości prowadzenia zamierzonej działalności gospodarczej.
Zdaniem organu przyczyny niepowodzenia prowadzonej przez Skarżącego działalności nie mają znaczenia dla odmowy bądź umorzenia powstałych zaległości podatkowych a sytuacja finansowa jakkolwiek trudna nie przemawia za pozytywnym rozstrzygnięciem.
Przystępując do oceny legalności zaskarżonej decyzji należy w pierwszej kolejności wskazać, że zaskarżona decyzja oparta została o przepis art. 67a § 1
pkt 3 O.p., który stanowi, że organ podatkowy na wniosek podatnika, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Z powyższej regulacji wynika, że wniosek podatnika wszczyna postępowanie w sprawie ulgi w spłacie podatków. Jednakże należy podkreślić, iż stosowanie ulg podatkowych jest odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania określonej w art. 84 Konstytucji RP, który stanowi, że każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków określonych w ustawie.
Decyzja w przedmiocie zastosowania ulgi podatkowej jest decyzją uznaniową, gdyż zwrot "może" oznacza, że organ wydaje decyzję w ramach tzw. uznania administracyjnego. Z istoty uznania administracyjnego wynika uprawnienie organu podatkowego do swobody wyboru określonego rozstrzygnięcia. Pozostawienie przez ustawodawcę organowi wyboru w podjęciu decyzji nie oznacza dowolności, albowiem organ jest zobowiązany do ustalenia, czy w rozpoznawanej sprawie występują przesłanki uzasadniające zastosowanie ulgi podatkowej, tj. istnienia ważnego interesu. W tym celu, organ musi wszechstronnie wyjaśnić okoliczności faktyczne sprawy, gdyż w następstwie prawidłowo ustalonego stanu faktycznego jest zobligowany do stwierdzenia, czy w sprawie występuje "ważny interes podatnika" lub " interes publiczny". Natomiast, w razie stwierdzenia wystąpienia przesłanek, brak związania organu oznacza, że nie musi on uwzględnić wniosku i wydać rozstrzygnięcia na korzyść strony.
Kontrola zatem legalności decyzji wydawanych w ramach, tzw. uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy organ podatkowy uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych mających wskazywać na ważny interes podatnika lub interes publiczny oraz czy w ramach swego uznania nie naruszył on zasady swobodnej oceny dowodów. Kontroli Sądu nie podlega zatem uznanie samo w sobie tj. zasadność i celowość odmowy, ale sposób, w jaki nastąpiło zebranie
i rozpatrzenie materiału dowodowego, uzasadnienie stanowiska organu, a także to czy swobodne uznanie organu podatkowego nie przekształciło się w uznanie dowolne.
Zdaniem Sądu organ poprawnie ustalił i rozważył stan faktyczny sprawy, które to ustalenia Sąd przyjmuje za własne, w związku z czym nie doszło do naruszenia przepisów Działu IV roz. 1 i 11 O.p. Ustalając stan faktyczny organ przeanalizował sytuację ekonomiczną i osobistą Skarżących. Wskazał przy tym tak na ich dochody, wydatki i majątek. Nie można zatem zarzucić organowi dowolności albowiem wyprowadzone wnioski znajdują oparcie w zgromadzonym materiale przy udziale Skarżących.
Ma racje organ, że ważnego interesu podatnika, jako przesłanki umorzenia zaległości podatkowej nie można utożsamiać z jego subiektywnym przekonaniem
o potrzebie umorzenia zaległości. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny
w orzeczeniu II GSK 1000/09 (LEX nr 74048) pojęcia ważnego interesu nie można upatrywać wyłącznie w dolegliwości finansowej jakiej doświadcza strona w związku
z koniecznością wywiązania się z ciążących na niej zobowiązaniach. Również poprawnie organ wskazał, że niepowodzenie przedsięwzięcia gospodarczego nie może być rozpatrywane w kategorii "ważnego interesu" albowiem przy ocenie istnienia tego interesu w świetle art. 67a § 1 pkt 3 O.p. przyczyny, które doprowadziły do powstania zaległości nie mają znaczenia (patrz dostępne w bazie CBOSA na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl, orzeczenie II FSK 1652/10). Nadto poprawnie organ wskazał, że podatek od nieruchomości jest podatkiem
o charakterze majątkowym, wynikającym z samego faktu posiadania majątku co oznacza, że nawet brak korzyści z tytułu jego posiadania nie ma wpływu na wymiar
i realizację tego podatku ( patrz orzeczenie I SA/Wr 1795/11 cyt. baza CBOSA).
W wyroku z dnia 18 kwietnia 2012r. II FSK 2118/10 (baza CBOSA) Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że ogólną dyrektywą interpretacyjną przy wykładni pojęcia "ważnego interesu podatnika" powinno być uznanie wyjątkowości instytucji przyznawania wszelkich ulg w spłacie zobowiązań. Należy bowiem mieć na uwadze, że wpływy z podatków przeznaczone są na realizację różnych celów społecznych. Oznacza to że chodzi o sytuacje wyjątkowe, losowe, niezależne od działań podatnika.
Prawidłowe jest ustalenie, że w sprawie sytuacja taka nie zaszła albowiem podatnicy dysponują stałym – renta Z. R, wynagrodzenie za pracę – M. R, choć niewielkim świadczeniem, prowadzą sezonową działalność gospodarczą na nieruchomości zabudowanej obiektem nieogrzewanym o letnim charakterze oddanym Skarżącym w użytkowanie wieczyste i z tego tytułu osiągają dochody zgodnie z oświadczeniem zawartym w piśmie z dnia 3 września 2012 r. polegającą na wynajmie przez M. R. pokoi gościnnych w lipcu i sierpniu oraz na wynajmie w tym samym okresie miejsc pod namioty przez Z. R. – i jak wynika z wyciągu z rachunku bankowego M. R. za okres od 1 stycznia do 13 kwietnia 2012 r. zaksięgowano wpływy z tytułu zaliczek na rezerwację pokoi gościnnych w miesiącach lipiec i sierpień 2012 r. wbrew oświadczeniu Skarżących, w piśmie z dnia 3 września 2012 r. Fakt uzyskiwania dochodu z takiej działalności Skarżący potwierdzili w skardze do Sądu tj. w 2012 r. odpowiednio w wysokości [...] zł i [...] zł.
Skarżący zatem posiadają majątek, który potencjalnie może i w praktyce jest wykorzystywany odpowiednio przez M. R. i Z. R. w sposób przynoszący korzyści finansowe.
Niezasadne są zarzuty dotyczące braku należytego przeanalizowania zebranego materiału. W uzasadnieniu decyzji organ na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, przedstawionego z własnej inicjatywy przez Skarżących, jak też na wezwanie organu - w szczególności oświadczenia co do ponoszonych stałych wydatków, osiąganych dochodów rodziny - dokonały oceny wystąpienia przesłanek uzasadniających przyznanie ulgi podatkowej jaką jest umorzenie zaległości podatkowej. Nie budzi wątpliwości, że organy dostrzegły wagę podnoszonych przez Skarżących problemów związanych ze stanem zdrowia Z. R., ale wskazały, że jako trudy codziennej egzystencji w tym postępującymi problemami zdrowotnymi, nie noszą te okoliczności znamion nadzwyczajnych w świetle przesłanek z art. 67 a § 1 pkt 3 O.p.
Inne rozumienie tego pojęcia doprowadziłoby do uznania, że każdy podatnik znajdujący się w trudnej sytuacji ekonomicznej bądź osobistej spełniałby przesłanki do uzyskania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, co oczywiście pozostawałoby w sprzeczności z konstytucyjną zasadą powszechności opodatkowania.
Również interes publiczny jako dyrektywa postępowania nakazującą respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów władzy, równość traktowania osób w podobnej sytuacji, czy realizację zobowiązań podatkowych daje podstawy do uznania za prawidłowy pogląd organu, że tak rozumiany interes publiczny nie przemawia za umorzeniem spornych zaległości. Z przedłożonych akt sprawy wynika bowiem, że w przeszłości Skarżący korzystali z dobrodziejstwa umorzenia zaległości w latach 1999 - 2002, 2005-2008 mimo to nadal nie płacą swoich zobowiązań
w podatku od nieruchomości, pomimo uiszczania innych zobowiązań w tym podatku dochodowego czy składek na ubezpieczenie społeczne. Z powyższego wynika, że dla Skarżących zasadą stało się niepłacenie swoich zobowiązań wobec gminy, co jest sprzeczne z interesem publicznym o jakim mowa w art. 67a § 1 pkt 3 O.p.
Nie można też zgodzić się ze stanowiskiem Skarżących, że za umorzeniem przemawia okoliczność, że na skutek decyzji organów Skarżący ponieśli wielką stratę - początkowo przez zmianę przeznaczenia gruntów, a następnie przez niezasadny wymiar podatku od nieruchomości, czym zdaniem Skarżących podważono zasadę zaufania obywatela do państwa i inne konstytucyjne zasady. W niniejszej sprawie zaległość z tytułu podatku od nieruchomości stanowi konsekwencję braku wywiązywania się przez Skarżących z ciążącego na nich obowiązku płacenia podatku, nie zaś działań pozostających poza ich wpływem (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 lipca 2011 r., sygn. akt II FSK 426/10). Należy zatem podzielić argumentację organu, że podstawową przesłanką podjęcia decyzji
w sprawie zastosowania ulgi jest sytuacja istniejąca w chwili orzekania jednakże za zasadne uznać należy pogląd, że nie można zdarzeniami i niepowodzeniami prowadzonej działalności przez podatnika obciążać budżetu.
Mając na uwadze zatem podniesione wyżej okoliczności i uznając, że skoro ww. przepisy określające przesłanki umorzenia zaległości podatkowych, uzależniają zastosowanie tego rodzaju ulgi od stanowiska organu a w tej sprawie organ po rozważeniu zaistnienia w sprawie tych przesłanek i należytego ich uzasadnienia, podjął decyzję o odmowie ich umorzenia, to nie ma podstaw do uznania, że w spawie naruszone zostały przepisy regulujące zasady umarzania tych zaległości. Co do zasady zgodzić się należy ze stanowiskiem organu, że subiektywne przekonanie strony o doznanej krzywdzie nie są wystarczającymi do umorzenia zaległości podatkowej.
Zauważyć należy, że organ rozważał zastosowanie w sprawie Skarżących przepisu art. 67 a i b O.p. Nie jest na tle orzecznictwa sądowoadministracyjnego kontrowersyjny pogląd, że w wypadku osoby prowadzącej działalność gospodarczą dla rozpoznania wniosku o udzielenie ulgi zastosowanie ma art. 67 b łącznie
z art. 67 a O.p. W razie zatem stwierdzenia przez organ podatkowy w prowadzonym postępowaniu, że nie ma podstaw do udzielenia ulgi, ponieważ nie przemawia za tym ważny interes podatnika traci sens ustalenie czy ulga ta jest dopuszczalną pomocą publiczną (np. wyrok NSA II FSK 610/09 baza CBOSA). W związku z powyższym organ niepotrzebnie rozpatrywał wniosek w tym kontekście tj. dopuszczalnej pomocy publicznej. Uchybienie to nie miało jednak żadnego wpływu na treść rozstrzygnięcia. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 272), należało orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło