I SA/Wa 500/15
WyrokWSA w Warszawie2015-10-15
Skład orzekający: Agnieszka Jędrzejewska - Jaroszewicz, Joanna Skiba, Tomasz Szmydt
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość zajęta pod drogę publiczną, która w dniu 31 grudnia 1998 r. nie stanowiła własności Skarbu Państwa ani jednostki samorządu terytorialnego, lecz była we władaniu publicznoprawnym, nabywa z mocy prawa własność przez jednostkę samorządu terytorialnego na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo stwierdziły nabycie z mocy prawa własności nieruchomości przez Gminę K. na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Spełnione zostały wszystkie przesłanki: nieruchomość nie była własnością Skarbu Państwa ani jednostki samorządu terytorialnego w dniu 31 grudnia 1998 r., była zajęta pod drogę publiczną (ul. [...]), a także znajdowała się we władaniu publicznoprawnym Gminy K. w tym dniu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju utrzymującej w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nabycie z mocy prawa przez Gminę K. własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną (ul. [...]) z dniem 1 stycznia 1999 r. Skarżący, będący spadkobiercami właścicielki nieruchomości w dniu 31 grudnia 1998 r., kwestionowali fakt, czy droga była drogą publiczną oraz czy Gmina K. sprawowała nad nią władztwo publicznoprawne. Organy administracji uznały, że obie przesłanki zostały spełnione, opierając się na dokumentach takich jak uchwały, mapy, oświadczenia pracowników zarządu dróg i umowy dotyczące utrzymania dróg.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska - Jaroszewicz Sędziowie WSA Joanna Skiba WSA Tomasz Szmydt (spr.) Protokolant referent stażysta Joanna Kicińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2015 r. sprawy ze skargi J.K. i J.K. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości oddala skargę.
Minister Infrastruktury i Rozwoju, decyzją z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2013 r. , nr [...] stwierdzającą nabycie przez Gminę K. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości położonej w K., oznaczonej jako działka nr [...] z obrębu [...], o pow. [...] ha, objętej księgą wieczystą nr KW [...], zajętej pod drogę publiczną gminną ul. [...].
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Minister wskazał, że Wojewoda [...], działając na podstawie art. 73 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), decyzją z dnia [...] marca 2013 r. stwierdził nabycie przez Gminę K. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności opisanej wyżej nieruchomości, zajętej pod drogę publiczną gminną.
Pismem z dnia 20 marca 2013 r. J.K., działając w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik J.K. wniósł odwołanie od ww. decyzji podnosząc zarzut błędnego ustalenia, iż przebiegająca przez działkę nr [...] droga jest drogą publiczną.
Organ odwoławczy rozpoznając sprawę stwierdził, że decyzja organu pierwszej instancji jest prawidłowa.
Minister Infrastruktury i Rozwoju przytoczył treść art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. i podkreślił, że nabycie własności nieruchomości z mocy prawa na podstawie powołanego przepisu nastąpiło jeżeli w dniu 31 grudnia 1998 r. spełnione zostały łącznie przesłanki, tj. nieruchomość nie była własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, była zajęta pod drogę publiczną oraz pozostawała we władaniu Skarbu Państwa, bądź jednostek samorządu terytorialnego.
Przepis art. 73 ust. 1 powołanej ustawy ma charakter wywłaszczeniowy i dotyczy sytuacji, gdy w dniu 31 grudnia 1998 r. prawo własności przysługiwało innym podmiotom niż Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, w sytuacji, gdy nieruchomość była we władaniu publicznym w związku z jej zaliczeniem do drogi publicznej. Stosując ten przepis organ bada wyłącznie spełnienie przesłanek w nim wymienionych na dzień 31 grudnia 1998 r.
Minister wskazał, że działka hipoteczna nr [...] objęta księgą wieczystą KW [...] stanowi obecnie działki ewidencyjne nr [...] i nr [...].
Stronami postępowania, o którym mowa w art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r., jest osoba, która w dniu 31 grudnia 1998 r. była właścicielem nieruchomości, Skarb Państwa lub właściwa jednostka samorządu terytorialnego oraz osoby, którym obecnie przysługują prawa rzeczowe do nieruchomości.
Z akt sprawy wynika, że nieruchomość położona w K., obręb [...], oznaczona jako działka nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. stanowiła własność A.K., której spadkobiercami są J.K. i J.K.. Przedmiotowa nieruchomość w dniu 31 grudnia 1998 r. nie stanowiła zatem własności Skarbu Państwa ani jednostki samorządu terytorialnego.
Z załącznika do uchwały Nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] maja 1987 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg lokalnych miejskich (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...]) wynika, że ul. [...] w K. zaliczona została do kategorii dróg lokalnych miejskich. Zgodnie z art. 103 ust. 2 ww. ustawy z dnia 13 października 1998 r. z dniem 1 stycznia 1999 r. ww. ulica stała się drogą gminną.
Organ zaznaczył, że przestrzenny zasięg działania art. 73 ust. 1 w odniesieniu do zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną determinowany jest możliwością zakwalifikowania danego stanu faktycznego z dnia 31 grudnia 1998 r. do definicji pasa drogowego (art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych), jako urządzenia technicznego, stanowiącego zorganizowaną całość funkcjonalną, podporządkowaną utrzymaniu i eksploatacji ciągów ruchu pojazdów i pieszych.
O przestrzennych granicach zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną rozstrzyga zatem stan jej urządzenia w dniu 31 grudnia 1998 r. bądź sposób korzystania z niej. W przypadku dróg publicznych od dawna istniejących, granice zajęcia pod drogę odpowiadają granicom jej urządzenia w ramach normatywnie zdefiniowanego pasa drogowego, a więc jezdnie wraz z poboczami, zatokami, ciągami dla pieszych, rowami odwadniającymi i pasem izolacyjnym.
Na fakt zajęcia pod drogę działki nr [...] wskazują znajdujące się w aktach sprawy - mapa sytuacyjna przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] września 1995 r. pod nr ewid. [...] oraz oświadczenie uprawnionego geodety – A.M. z dnia [...] grudnia 2013 r., potwierdzające że działka nr [...] przedstawiona na ww. mapie w dniu 31 grudnia 1998 r. była zajęta pod ul. [...].
Minister Infrastruktury i Rozwoju wskazał, że kolejną przesłanką zastosowania art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. jest przesłanka władania publicznoprawnego.
Na fakt władania przez Gminę K. drogą publiczną – ul. [...] wskazują oświadczenia M.R. i T.F. z dnia 11 grudnia 2013 r., z których wynika, iż w latach 1998-1999 do ich obowiązków jako pracowników Miejskiego Zarządu Dróg w K. należało m.in. zlecanie, nadzorowanie i odbiór prac związanych z bieżącym utrzymaniem części ulic w K., w tym ul. [...].
Ponadto w aktach znajduje się umowa z dnia [...] listopada 1996 r., nr [...] zawarta pomiędzy Miastem K. a Przedsiębiorstwem Produkcyjno-Handlowym [...] w sprawie prowadzenia akcji zimowego utrzymania ulic na terenie miasta K. w rejonie południowym, w latach 1996-1999. Dodatkowo fakt władania ul. [...] potwierdza umowa ubezpieczenia od dnia [...] stycznia 1992 r. do [...] czerwca 1992 r. wymieniająca w załączniku ul. [...].
W aktach znajduje się także metryka ul. [...] sporządzona w dniu [...] listopada 1989 r., w której wskazano, iż znajduje się na niej oświetlenie, kanalizacja ogólnospławna i kanalizacja deszczowa. Ponadto ze znajdującej się w aktach sprawy mapy sytuacyjnej wynika, że ww. urządzenia znajdują się w pasie drogowym.
Organ wskazał przy tym, że stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.), także w brzmieniu obowiązującym w dacie 31 grudnia 1998 r., zaopatrzenie w energię elektryczną oraz gaz należy do zadań własnych gminy. Wykonując te zadania, o czym świadczą urządzenia do tego przeznaczone, gmina musiała wykonywać władanie (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 marca 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 2059/09).
Odnosząc się do podniesionej w odwołaniu kwestii wykonywania czynności odśnieżania w okresie zimowym 1998-1999 r. ul. [...] przez pracownika [...] Fabryki [...], Minister Infrastruktury i Rozwoju zaznaczył, że fakt wykonywania takich czynności przez inny podmiot niż Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego nie wyłącza władania drogą przez podmiot publicznoprawny.
W świetle powyższego organ uznał, że fakt wykonywania przez Gminę K. w dniu 31 grudnia 1998 r. władania publicznoprawnego został udowodniony.
Minister wskazał ponadto, że zaliczenie tylko pewnego odcinka drogi do dróg publicznych uznać należy za sprzeczne z definicją drogi jak i drogi publicznej, bowiem droga stanowi pewną całość techniczno-użytkową. Z uwagi na powyższe w przypadku zaliczenia danej drogi do kategorii dróg publicznych, droga ta staje się drogą publiczną na całej swojej długości (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 sierpnia 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 94/12).
Odnosząc się do kwestii poinformowania stron o zebranym materiale dowodowym na podstawie art. 10 kpa organ zaznaczył, że takiego powiadomienia dokonał pismem z dnia 22 maja 2014 r. Po tej dacie J.K. nadesłał dokumenty urzędowe, które stanowią fakty znane stronie postępowania - Gminie K. z urzędu oraz oświadczenie R.M., które dotyczy okoliczności udowodnionej już na podstawie innych dowodów. Z uwagi na powyższe nie skierowano ponownego pisma na podstawie art. 10 kpa.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli J.K. oraz J.K. zarzucając naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.
W obszernym uzasadnieniu skargi skarżący podkreślili, że w sprawie bezsporne jest spełnienie pierwszej z wymienionych w art. 73 ust. 1 ww. ustawy trzech przesłanek. Działka nr [...] była w dniu 31 grudnia 1998 r. własnością A.K. Spełnienie natomiast pozostałych przesłanek uznane zostało przez organy obu instancji na podstawie oświadczeń dyrektora i pracowników Miejskiego Zarządu Dróg w K., co jest sprzeczne z linią orzeczniczą sądów administracyjnych. Skarżący, przytaczając stosowne orzeczenia zaznaczyli, że oświadczenia złożone przez wnioskodawcę są niezgodne z art. 75 § 2 kpa i jako takie nie powinny być brane pod uwagę w postępowaniu dowodowym.
Skarżący wskazali, że do oświadczeń i wyjaśnień wnioskodawcy zgłoszono wiele uwag podważających ich prawdziwość i przedłożono szereg dowodów materialnych, które zostały przez organy odrzucone, a w uzasadnieniu decyzji nie wskazano przyczyn, z powodu których odmówiono im wiarygodności i mocy dowodowej, co jest niezgodne z art. 107 § 3 kpa. Dokumenty złożone przez wnioskodawcę (metryka drogi, umowy, mapy) w żaden sposób nie świadczą – zdaniem skarżących - o zajętości przedmiotowej działki przez drogę gminną, ani nie dowodzą o władztwie publicznym nad nieruchomością.
Skarżący zaznaczyli, że z odnalezionych przez nich dokumentów (uchwały Miejskiej Rady Narodowej w K. z dnia [...] marca 1984 r., nr [...], kopii planów miasta), które nie zostały przez organy uwzględnione wynika, iż ul. [...] zarówno w części istniejącej, jak i projektowanej nie przebiegała przez obecną działkę [...] będącą przedmiotem postępowania. Wynika to również z miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego terenu [...] w K., który zatwierdzony uchwałą z dnia [...] kwietnia 1993 r. obowiązywał do 31 grudnia 2003 r.
Zdaniem skarżących organ wadliwie przyjął, że o zajętości działki [...] przez drogę gminną - ul. [...], a więc o przebiegu ulicy ma świadczyć "analiza" map w połączeniu w informacjami zawartymi w załączonej metryce ulicy. Twierdzenie takie jest fałszywe i posiada szereg sprzeczności, o czym świadczy m.in. fakt, że po żadnej stronie nie ma chodnika, którego budowa jest w istocie niemożliwa. Zaznaczony przebieg chodników nie zgadza się ze stanem faktycznym także w innych miejscach. Również numeracja budynków znajdujących się przy ul. [...] jest sprzeczna z przebiegiem drogi gminnej opisanym przez Dyrektora MZD.
Skarżący podnieśli, że głównymi dowodami świadczącymi o tym, że działka [...] nie była zajęta w dniu 31 grudnia 1998 r. przez drogę gminną - ul. [...] są takie dokumenty jak kopia uchwały Nr [...] Miejskiej Rady Narodowej w K. z dnia [...] marca 1984 r., kopia pisma Wiceprezydenta Miasta K. z dnia [...] lutego 1984 r. oraz kopia fragmentu miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego terenu [...] w K.. Dowody te jednoznacznie świadczą o poświadczeniu nieprawdy przez Dyrektora Miejskiego Zarządu Dróg w K. w oświadczeniu z dnia 30 sierpnia 2012 r. oraz w pismach z dnia 17 października 2012 r. i 30 stycznia 2013 r. Droga gminna ul. [...] nigdy nie przechodziła i nie przechodzi przez działkę [...].
W ocenie skarżących niespełniona jest także przesłanka władania przedmiotową nieruchomością przez Gminę K.. W dniu 31 grudnia 1998 r. działka [...] oraz działki sąsiednie były bowiem we władaniu [...] Fabryki [...]. Organy obu instancji uznały spełnienie przesłanki władztwa publicznoprawnego na podstawie oświadczeń dyrektora i pracowników Miejskiego Zarządu Dróg w K. oraz metryki ulicy zawierającej zapis, że jest ona oświetlona i posiada kanalizację ogólnospławną i deszczową. Zdaniem skarżących natomiast ul. [...] nie była odśnieżana przez służby miejskie, nawet w trakcie obfitych opadów śniegu. Odśnieżaniem w tym okresie zajmowała się [...] Fabryka [...] używając własnego sprzętu, co wynika m.in. z oświadczeń dwóch wieloletnich mieszkańców ul. [...].
Skarżący przedstawili również argumenty wskazujące, że istnienie oświetlenia i kanalizacji deszczowej w żaden sposób nie świadczy o władaniu Gminy [...] nad ul. [...]. Na działce [...] nie są zlokalizowane latarnie oświetleniowe, ani studzienki kanalizacji deszczowej. Ponadto z mapy zasadniczej, zawartej w aktach sprawy, wynika, że przez działkę [...] nie przebiegają żadne podziemne instalacje inżynieryjne. Władztwo Fabryki nad nieruchomościami zajętymi pod ul. [...] wygasło natomiast dopiero z chwilą sprzedaży w dniu [...] października 2007 r.
Skarżący zarzucili ponadto, że wątpliwości budzi czy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy został w pełni i właściwie oceniony oraz że w uzasadnieniu decyzji jest szereg niezrozumiałych konkluzji i błędów (m.in. w nazwisku skarżącej).
W tej sytuacji wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej decyzji organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Rozwoju wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).
W ocenie Sądu skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżona decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] lutego 2015 r. oraz poprzedzająca ja decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa.
Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.
Jak słusznie zauważył organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, powołany przepis określa przesłanki, od spełnienia których uzależnione jest nabycie przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności gruntów. Przesłanki te to - zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną, władanie nią w dniu 31 grudnia 1998 r. przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego oraz nieprzysługiwanie Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego prawa własności do nieruchomości.
Podkreślić trzeba, że przesłanki określone w art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. muszą być spełnione łącznie, a niespełnienie chociażby jednej z nich wyklucza możliwość nabycia przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości, na podstawie tego przepisu.
Powołana ustawa z dnia 13 października 1998 r. nie zawiera definicji drogi publicznej. W związku z tym należy w tym względzie odnieść się do ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (w brzmieniu obowiązującym w 1998 r.). W rozumieniu art. 1 tej ustawy za drogę publiczną może być uważana droga spełniająca dwa wymienione w tym przepisie warunki. Po pierwsze, musi to być droga zaliczona na podstawie ustawy o drogach publicznych do jednej z kategorii dróg. Po drugie zaś, z drogi tej może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w ustawie lub innych przepisach szczególnych. Przepis art. 2 ust. 1 tej ustawy dzieli zaś drogi publiczne na drogi krajowe, wojewódzkie, gminne i lokalne miejskie oraz zakładowe.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że zawarte w art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. sformułowanie - nieruchomości zajęte pod drogi publiczne - oznacza nieruchomości, na których urządzono drogę, którą następnie zaliczono do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, przy czym fakt ten musiał mieć miejsce przed 1 stycznia 1999 r.
Zauważyć przy tym trzeba, że droga to nie tylko jezdnia, ale tzw. pas drogowy czyli wszystko to, co znajduje się w jej liniach rozgraniczających, a więc także chodnik, ścieżka rowerowa, pobocze, zatoki, rowy przeznaczone do powszechnego korzystania. Definicję pasa drogowego zawiera art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych określając go jako urządzenie techniczne, stanowiące zorganizowaną całość funkcjonalną podporządkowaną utrzymaniu i eksploatacji ciągów ruchu pojazdów i pieszych, co słusznie podniósł organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Zdaniem Sądu organy administracji publicznej rozpoznające niniejszą sprawę prawidłowo uznały, że w sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. umożliwiające wydanie decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę K. prawa własności działki nr [...] o pow. [...] ha z obrębu [...], zajętej pod drogę publiczną gminną – ul. [...] w K.
Zaznaczyć należy, że ze zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału dowodowego wynika, iż właścicielem działki nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. była osoba fizyczna – A.K. Okoliczność powyższa nie jest przez strony postępowania w żaden sposób kwestionowana. Oczywiste zatem jest, że przedmiotowa działka w dniu 31 grudnia 1998 r. nie była własnością Skarbu Państwa ani jednostki samorządu terytorialnego.
Analiza akt sprawy wskazuje jednocześnie, że objęta zaskarżoną decyzją działka w dniu 31 grudnia 1998 r. pozostawała we władaniu publicznoprawnym i wchodziła w skład ul. [...] w K. Ulica ta, na mocy uchwały Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] Nr [...] z dnia [...] maja 1987 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg lokalnych miejskich (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...]) została zaliczona do dróg lokalnych miejskich. Zgodnie natomiast z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r., dotychczasowe drogi gminne oraz drogi lokalne miejskie z dniem 1 stycznia 1999 r. stały się drogami gminnymi.
W ocenie Sądu o tym, że działka nr [...] wchodziła w dniu 31 grudnia 1998 r. w skład ul. [...] świadczy m.in. znajdująca się aktach sprawy mapa sytuacyjna przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] września 1995 r., nr ewid. [...] przedstawiająca granice nieruchomości zgodnie ze stanem na dzień 31 grudnia 1998 r. Zauważyć trzeba, że w aktach sprawy znajduje się stosowne oświadczenie uprawnionego geodety A.M. z dnia 11 grudnia 2013 r. jednoznacznie potwierdzające, iż działka nr [...] przedstawiona na wskazanej mapie zajęta była pod ul. [...] oraz że był to stan na dzień 31 grudnia 1998 r. Podkreślić jeszcze raz w tym miejscu należy, że orzekając w trybie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. organ bada spełnienie wymienionych w tym przepisie przesłanek na dzień 31 grudnia 1998 r. Tym samym przedstawione przez skarżących w trakcie postępowania dokumenty, wskazujące na inny przebieg drogi, nie mają znaczenia w niniejszej sprawie, nie przedstawiają one bowiem stanu drogi na dzień 31 grudnia 1998 r. W ocenie Sądu istotne jest przy tym, że sporządzone przez uprawnionego geodetę dokumenty mają charakter dokumentów urzędowych, określonych w art. 76 kpa, stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone i brak jest podstaw do ich kwestionowania.
Zdaniem Sądu nie ulega również wątpliwości, że działka nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. pozostawała we władaniu publicznoprawnym. Zauważyć należy, że w znajdujących się w aktach sprawy oświadczeniach T.F. i M.R. z dnia 11 grudnia 2013 r., pracowników Miejskiego Zarządu Dróg w K. jednoznacznie wskazano, że w latach 1998-1999 do ich obowiązków należało m.in. zlecanie, nadzorowanie i odbiór prac związanych z bieżącym utrzymaniem części ulic w K., w tym ul. [...]. Prace te polegały m.in. na odśnieżaniu i zwalczaniu gołoledzi. Wykonywanie czynności związanych z utrzymaniem ulic na terenie miasta K. w tym ul. [...], potwierdza także znajdująca się w aktach sprawy umowa z dnia [...] listopada 1996 r., nr [...] zawarta pomiędzy Miastem K. a Przedsiębiorstwem [...] w K. w sprawie prowadzenia akcji zimowego utrzymania ulic na terenie miasta K. w rejonie południowym w latach 1996-1999. Fakt władania nieruchomością przez Gminę K. w dniu 31 grudnia 1998 r. wynika również ze znajdującego się w aktach sprawy oświadczenia Dyrektora Miejskiego Zarządu Dróg w K. P.W. z dnia 30 sierpnia 2012 r., a także z analizy metryki ulicy sporządzonej w dniu 30 listopada 1989 r., gdzie wskazano m.in., że ul. [...] jest ulicą oświetloną, z kanalizacją ogólnospławną i deszczową. Podkreślić przy tym trzeba, że - w ocenie Sądu - dla wykazania władztwa publicznego nie jest konieczne wymienianie w danej umowie numerów ewidencyjnych poszczególnych działek wchodzących w skład określonej ulicy, na której wykonywane były stosowne prace związane z jej utrzymaniem. Skoro określone czynności wykonywane były na ul. [...], co potwierdzają powołane wyżej oświadczenia i umowa, a sporna działka nr [...] stanowiła część tej ulicy, to trudno uznać, że określone w powyższych dokumentach prace nie były wykonywane na przedmiotowej działce. Oczywiste jest, że prace związane z utrzymaniem drogi wykonywane były w całym jej przebiegu, a nie na poszczególnych jej częściach. Jak słusznie zauważył ponadto organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wykonywanie takich czynności przez inny podmiot niż Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego nie wyłącza władania drogą przez podmiot publicznoprawny. Powoływany przez skarżących fakt wykonywania odśnieżania ul. [...] przez pracowników [...] Fabryki [...], nie wyklucza zatem spełnienia przesłanki władztwa publicznoprawnego.
Zaznaczyć należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż skoro ustawa z dnia 13 października 1998 r. nie zawiera normatywnie zdefiniowanego pojęcia "władania nieruchomością", to podstawowe znaczenie w świetle powołanego przepisu ma to, czy działające poprzez swoje jednostki organizacyjne Skarb Państwa lub gmina wykonywały faktyczne czynności w odniesieniu do nieruchomości zajętej pod drogę publiczną, wykazując przy tym i dokumentując wykonywanie prac związanych m.in. z utrzymaniem drogi, jej konserwacją, modernizacją, odśnieżaniem (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2008 r., sygn. akt I OSK 1471/07).
W świetle powyższego stwierdzić trzeba, że organy obu instancji orzekające w sprawie dokonały prawidłowej oceny przesłanek wynikających z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. w odniesieniu do wskazanej wyżej działki nr [...]. Wydane w sprawie rozstrzygnięcia są więc zgodne z prawem.
Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd nie dopatrzył się także naruszenia powołanych w skardze przepisów kpa, co uzasadniałoby ewentualne uchylenie wydanych w sprawie rozstrzygnięć. Zdaniem Sądu organy administracji publicznej rozpoznające sprawę nie naruszyły art. 10 kpa, art. 73 kpa, art. 75 § 2 kpa, ani też art. 107 § 3 kpa. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej postępowanie przeprowadzone zostało zgodnie z zasadami określonymi w kodeksie. Organy rozpoznające sprawę prawidłowo ustaliły strony postępowania, w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy wymagany dla jej rozstrzygnięcia oraz w należyty sposób uzasadniły zajęte stanowisko. Z analizy akt administracyjnych sprawy wynika ponadto, że stosownymi pismami zawiadomiono strony postępowania o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie oraz o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, możliwości jego uzupełnienia oraz składania pisemnych wyjaśnień i dokumentów.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że wniesiona skarga jest bezzasadna i brak jest podstaw do jej uwzględnienia.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło