II SA/Wa 1/13
WyrokWSA w Warszawie2013-04-04
Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Danuta Kania, Stanisław Marek Pietras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, złożony po upływie miesięcznego terminu od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia, może zostać uwzględniony?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy prawidłowo odmówiły wznowienia postępowania, ponieważ wniosek został złożony z uchybieniem terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a. Termin ten biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności faktycznej lub dowodzie stanowiącym podstawę wznowienia, a nie od dnia, w którym strona oceniła prawne znaczenie tej okoliczności lub dowodu. W niniejszej sprawie skarżący powoływał się na okoliczności, o których wiedział już wcześniej, a wniosek o wznowienie złożył po upływie ustawowego terminu.Stan faktyczny
Skarżący J. G. złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją o zwolnieniu go ze służby w Policji. Jako podstawę wznowienia wskazał wyjście na jaw nowych okoliczności faktycznych i dowodów, w tym nieprzekazanie przez organ I instancji kompletnych akt sprawy oraz ujawnienie decyzji z dnia 29 września 2008 r. Organy Policji odmówiły wznowienia postępowania, uznając wniosek za złożony po terminie. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, wnosząc o uchylenie postanowień organów i stwierdzenie rażącego naruszenia prawa.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędziowie WSA Danuta Kania (sprawozdawca), Stanisław Marek Pietras, Protokolant spec. Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi J. G. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zwolnienia ze służby – oddala skargę –
Komendant Główny Policji postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2012 r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej powoływanej jako: "k.p.a.", utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] września 2012 r. o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia J. G. ze służby w Policji, zakończonego decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ przedsatwił dotyhcgczasowy tok postępownaia wskazując, co następuje:
Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. Komendant Miejski Policji w [...], działając na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r., nr 43, poz. 277), zwolnił [...] J. G. ze służby w Policji z dniem [...] maja 2008 r. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2008 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] stwierdził wniesienie odwołania J. G. od powyższego rozkazu personalnego z uchybieniem terminu, natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 6 maja 2009 r. sygn. akt IV SA/Wr 606/08, uchylił zaskarżone postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 26 lutego.2010 r. sygn. akt I OSK 1237/09 oddalił skargę kasacyjną Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] wywiedzioną od powyższego wyroku.
W następstwie powyższego, Komendant Wojewódzki Policji w [...] w dniu [...] kwietnia 2010 r. wydał decyzję nr [...], mocą której utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 6 października 2010 r. sygn. akt IV SA/Wr 357/10 oddalił skargę J. G. na powyższe rozstrzygnięcie. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2011 r., sygn. akt I OSK 34/11, oddalił skargę kasacyjną J. G. wywiedzioną od powyższego wyroku.
Pismem z dnia [...] lipca 2012 r. J. G. wystąpił do Komendanta Miejskiego Policji w [...] z wnioskiem o wznowienie postępowania administracyjnego, zakończonego decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. Jako przesłankę wznowienia postępowania wskazał art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., tj. wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych i nowych dowodów istniejących w dniu wydania tej decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję. Do okoliczności tych wnioskodawca zaliczył:
- rażące naruszenie prawa materialnego polegające na tym, że organ ten nie dostosował się do obowiązków wynikających z przepisów w sprawie prowadzenia przez przełożonych dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem służbowym policjantów, tj. organ I instancji nie przekazał do organu II instancji kompletnych akt sprawy odwoławczej, zawierającej akta postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia wymienionego ze służby w Policji oraz potwierdzonej za zgodność z oryginałem decyzji Komendanta Miejskiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] września 2008 r. wraz z dokumentem urzędowym - dowodem doręczenia decyzji,
- wyjście na jaw nowego dowodu istniejącego w dniu wydania decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010r., tj. oryginału decyzji Komendanta Mijskiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] września 2008 r., która nie była znana organowi administracji II instancji, który wydał decyzję z dnia [...] kwietnia 2010 r.
W uzasadnieniu strona obszernie opisała dotychczasowy przebieg sprawy oraz przedstawiła argumenty mające przemawiać za uwzględnieniem wniosku.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] września 2012 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...], działając na podstawie art. 149 § 3 w związku z art. 148 § 1 k.p.a., odmówił wznowienia postępowania zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. utrzymującej w mocy rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. o zwolnieniu ze służby w Policji [...] J. G. z dniem [...] maja 2008 r. na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji.
W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, iż wniosek strony z dnia [...] lipca 2012 r. o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r., należało uznać za złożony z uchybieniem terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a., bowiem decyzja Komendanta Miejskiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] września 2008 r. została doręczona stronie w dniu [...] września 2008 r.
W dniu [...] września 2012 r., z zachowaniem ustawowego terminu, J. G. wniósł zażalenie do Komendanta Głównego Policji na powyższe postanowienie, zarzucając iż zostało ono wydane bez przeprowadzenia wnikliwego postępowania dowodowego co prowadzi do ukrycia nieprawidłowości, jakich organy Policji dopuściły się przy zwalnianiu funkcjonariusza ze służby w Policji.
Podniósł nadto, iż termin określony w art. 148 § 1 k.p.a. dotyczy sytuacji, gdy decyzję administracyjną wydano zgodnie z przepisami zawartymi w k.p.a. tzn. po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego. W sytuacji, gdy nie przeprowadzono - zgodnie z przepisami prawa - postępowania administracyjnego, termin do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania zaczyna biec od mementu, gdy uprawniony organ - w tym wypadku Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, mając na uwadze powinność udzielania wskazówek stronie działającej bez adwokata - pouczył go o takiej możliwości.
Wskazał również, że w przeszłości sędziowie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zapoznawali się z jego aktami osobowymi, które były materiałem dowodowym w sprawie zwolnienia go ze służby w Policji i jest przekonany, że w aktach tych brak było potwierdzonego za zgodność z oryginałem odpisu decyzji Komendanta Miejskiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] września 2008 r. oraz dowodu jej doręczenia. Stwierdził także, iż doręczenie decyzji nie jest równoznaczne z tym, że strona dowiaduje się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia postępowania.
Podsumowując wskazał, że art. 148 § 1 k.p.a. oraz art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji nie mają zastosowania w jego sprawie, zaś Komendant Wojewódzki Policji w [...] wydał postanowienie bez podstawy prawnej.
Uzasadniając rozstrzygnięcie z dnia [...] października 2012 r. Komendant Główny Policji wskazał w pierwszej kolejności, iż organ zobowiązany jest z urzędu badać zachowanie terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania administracyjnego. Powyższe wynika z treści art. 148 § 1 k.p.a., zgodnie z którym podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Jednakże strona musi udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia. Złożenie wniosku po upływie terminu stanowi podstawę do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, zgodnie z dyspozycją art. 149 § 3 k.p.a. Natomiast wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek pomimo uchybienia terminu, stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w zasadę ogólną trwałości decyzji administracyjnych, określoną w art. 16 § 1 k.p.a.
Zdaniem organu, J. G. nie udowodnił, że podanie o wnowienie postępowania zostało wniesione w terminie określonym w art. 148 § 1 k.p.a. We wniosku z dnia [...] lipca 2012 r. jako nową okoliczność faktyczną lub nowy dowód istniejący w dniu wydania decyzji wymieniony wskazał fakt nieprzekazania przez organ I instancji, tj. Komendanta Miejskiego Policji w [...], akt sprawy postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia go ze służby w Policji zawierających oryginał decyzji Komendanta Miejskiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] września 2008 r., a także ujawnienie oryginału tejże decyzji, nieznanej organowi II instancji, tj. Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w [...]. Jednakże w dalszej części wniosku strona twierdzi, że kopertę zawierającą ww. decyzję Komendanta Miejskiego Policji w [...] (dotyczącą nota bene wygaśnięcia decyzji o przyznaniu równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego) ujawniła w dniu [...] listopada 2011 r.
Zdaniem organu, abstrahując od istnienia zwrotnego potwierdzenia odbioru ww. decyzji przez J. G. w dniu [...] września 2008 r., miesięczny termin, o jakim mowa w art. 148 § 1 k.p.a. powinien być liczony najpóźniej od dnia wskazanego przez stronę jako dzień ujawnienia koperty zawierającej ww. decyzję, czyli od [...]listopada 2011 r.
Dalej organ wskazał, iż z uzasadnienia postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 lipca 2012 r. sygn. akt IV SA/Wr 91/12 wynika, że na podniesione we wniosku okoliczności, tj. ujawnienie decyzji Komendanta Miejskiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] września 2008 r. oraz naruszenie przepisów o zasadach prowadzenia dokumentacji przez ten organ poprzez niedołączenie do akt sprawy odpisu ww. decyzji, J. G. powoływał się już we wniosku o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego z dnia [...] lutego 2012 r. W tej sytuacji nie można zatem uznać, że wymieniony dochował terminu, o jakim mowa w art. 148 § 1 k.p.a. tj. jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia.
Zdaniem organu, nie zasługują na uwzględnienie zarzuty podniesione przez stronę w zażaleniu. Nie można bowiem uznać, że powoływane przez stronę wadliwości prowadzenia postępowania stanowią podstawę do wyłączenia art. 148 § 1 k.p.a. w przedmiotowej sprawie.
W ocenie organu nie ma racji strona twierdząc, że nie naruszyła ww. przepisu, bowiem w ustawowym terminie wniosła skargę do Sądu o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, a następnie po poinformowaniu przez Sąd, że ujawnienie ww. decyzji jest okolicznością stanowiącą podstawę do wznowienia postępowania, którą należy wskazać w postępowaniu przed organami Policji, wniosła wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego. Taki ciąg wydarzeń nie dowodzi zachowania terminu z art. 148 § 1 k.p.a. Nie istnieje bowiem przepis umożliwiający w takiej sytuacji uznanie, że podanie o wznowienie postępowania administracyjnego wniesione do organu administracji uważa się za wniesione z zachowaniem terminu, jeżeli uprzednio argumenty w nim podniesione zawarte zostały w skardze do Sądu o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego. Na marginesie organ zauważył, że przekazanie stronie przez Sąd informacji o istnieniu okoliczności do wznowienia postępowania administracyjnego nie wynika z uzasadnienia postanowienia z dnia [...] lipca 2012 r. Wynika z niego natomiast, że Sąd nie dokonał ustaleń w zakresie zachowania terminu do wniesienia tejże skargi. Tym samym zainteresowany nie uprawdopodobnił nawet daty wydania postanowienia Sądu jako dnia, od którego należy liczyć termin z art. 148 § 1 k.p.a.
Powołując orzecznictwo sądów administracyjnych, organ podkreslił, iż świadomość prawnego znaczenia okoliczności faktycznej lub dowodu, jako podstawy wznowienia postępowania, nie ma wpływu na ocenę zachowania terminu przewidzianego w art. 148 § 1 k.p.a.
Końcowo organ wskazał, iż wniosek J. G. z dnia [...] lipca 2012 r. został złożony po upływie terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a. Okoliczność ta stanowi przesłankę negatywną wznowienia postępowania administracyjnego w trybie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Jednocześnie organ podkreślił, iż na obecnym etapie nie mógł badać merytorycznych zarzutów strony, skoro podstawę negatywnego załatwienia wniosku stanowiły wyłącznie ww. kwestie procesowe.
W skardze na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administarcyjnego w Warszawie J. G. zarzucił naruszenie:
- praw i swobód gwarantowanych obywatelom Rzeczypospolitej Polskiej Konstytucją RP, tj. art. 2, art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji.
- procedury administracyjnej, tj. art. 6, art. 7 w związku z przepisami rozdziału 4, art. 8, art. 9, art. 10 § 1 w związku z art. 79 i art. 81, art. 67 § 1, art. 138 § 1 pkt 1, art. 147, art. 148 § 1, art. 150 § 2 k.p.a.,
- przepisów prawa materialnego, tj. art. 46a ustawy o Policji w związku z § 1 ust. 2, § 3 ust. 2 pkt 3 lit. r, § 5 ust. 1 zarządzenia nr 678 Komendanta Głównego Policji w sprawie zasad prowadzenia przez przełożonych dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem służbowym Policjantów oraz sposobu prowadzenia akt osobowych. Skarżący wniósł o:
1) uwzględnienie skargi i uchylenie w całości postanowienia Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2012 r. oraz postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] września 2012 r.,
2) stwierdzenie, iż ww. postanowienia zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa,
3) zarządzenie skompletowania akt niezbędnych do rozpoznania sprawy poprzez wystąpienie do organu administracji z wnioskiem o uzupełnienie akt sprawy o dokument urzędowy - dowód doręczenia (pocztowe potwierdzenie odbioru) listu poleconego, za pośrednictwem którego Komendant Miejski Policji w [...] przesłał na adres zamieszkania skarżącego przesyłkę z oryginałem decyzji nr [...] z dnia [...] września 2008 r.,
4) dopuszczenie dowodów z treści dokumentów:
- pisemnego, prawomocnego uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 maja 2009 r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 606/08,
- pisemnego, prawmocnego uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 2011 r., sygn. akt I OSK 34/11,
- dowodu doręczenia (pocztowego potwierdzenia odbioru) listu poleconego, za pośrednictwem którego Komendant Miejski Policji w [...] przesłał na adres zamieszkania skarżącego przesyłkę z oryginałem decyzji nr [...] z dnia [...] września 2008 r.,
- pisma procesowego z dnia 21 listopada 2011 r. do sprawy o sygn. akt IV SAB/Wa 96/11 i IV SA/Wr 762/11,
- zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie z dnia [...] września 2012 r., pisma organu administarcji z dnia [...] października 2012 r., zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie z dnia [...] października 2012 r. oraz skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia [...] listopada 2012 r. na bezczynne i przewlekłe prowadzenie sprawy w przedmiocie nierozpoznania wniosku skarżącego oraz zażalenia w sprawie o wznowienie postępowania,
5) wzięcie pod uwagę wszelkich naruszeń prawa przez organy Policji, niezależnie od żądań i wniosków skarżącego podniesionych w skardze,
6) uwzględnienie zarzutów skarżącego pod adresem organów Policji odnośnie stosowania się przez te organy do przepisów prawa i powoływania się na orzecznictwo sądów administaracyjnych w sprawach, w których skarżący nie był stroną postępowania.
W motywach skargi skarżący przedstawił obszerną argumentację mającą przemawiać za jej uwzględnieniem. W szczególności podniósł, iż wbrew twierdzeniom organów orzekających, w sprawie nie doszło do naruszenia art. 148 § 1 k.p.a., bowiem skarżący zachował ciągłość terminów. W dniu [...] listopada 2011 r. odnalazał decyzję Komentanta Miejskiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] września 2008 r. W terminie określonym w art. 277 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj. w dniu 8 lutego 2012 r., wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego. Rozprawa, na której skarżący dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, miała miejsce w dniu [...] lipca 2012 r. Po odrzuceniu skargi prawomocnym postanowieniem Sądu z dnia 10 lipca 2012 r., sygn. akt IV SA/Wa 91/12, w terminie określonym w art. 148 § 1 k.p.a., złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego. Skarżący wyjaśnił dodatkowo, że ww. wniosek złożył niezwłocznie, kiedy dowiedział się, że nowy dowód w postaci decyzji z dnia [...] września 2008 r. może mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie zwolnienia go ze służby w Policji.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia 13 marca 2013 r. skarżący sformułował dodatkowy zarzut, iż organy Policji umożliwiły dostęp do jego akt osobowych osobom nieuprawnionym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej jako: "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W ocenie Sądu, skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2012 r. utrzymujące w mocy postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] września 2012 r., nie narusza prawa.
Postępowanie w sprawie zostało zainicjowane wnioskiem J. G. o wznowienie postępowania administracyjnego, zakończonego ostateczną decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. Decyzja ta była przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Adminstracyjnego we Wrocławiu, który wyrokiem z dnia 6 października 2010 r., sygn. akt IV SA/Wr 357/10 oddalił skargę J. G. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2011 r., sygn. akt I OSK 34/11, oddalił skargę kasacyjną wywiedzioną od powyższego wyroku.
Wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną, co do której sąd administracyjny oddalił skargę jest dopuszczalne, jeżeli po wyroku sądowym zostaną ujawnione lub wystąpią przesłanki do wznowienia, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 1, 2, 5, 7, 8 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 30 kwietnia 1986 r., sygn. akt SA/Wr 137/86, publ. LEX nr 9878 z aprobującą glosą J. Borkowskiego publ.: OSP 1987/4/82).
Jako podstawę prawną wznowienia skarżący wskazał art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej deczyją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Jako nowy dowód skarżący wskazał decyzję Komendanta Miejskiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] września 2008 r. Natomiast jako nowe okoliczności powołał zaniechanie dopełnienia przez ww. organ obowiązków wynikających z przepisów dotyczących prowadzenia przez przełożonych dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem służbowym funkcjonariuszy Policji poprzez nieprzekazanie do organu odwoławczego kompletnych akt administracyjnych zawierających decyzję Komendanta Miejskiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] września 2008 r. wraz z dowodem jej doręczenia.
Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła jest dotknięte kwalifikowną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w art. 145 § 1 pkt 1 - 8 k.p.a. Postępowanie o wznowienie postępowania zmierza więc do usuniecia z obrotu prawnego ostatecznej decyzji administracyjnej i z tego względu stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnej, statuowanej w art. 16 § 1 k.p.a. Organy administracji powinny zatem nie tylko stosować i badać ściśle przesłanki wznowienia postępowania, ale również powinny ściśle kontrolować kwestię wystąpienia przesłanek podmiotowych i przedmiotowych, które czynią wszczęcie postępowania wznowieniowego niedopuszczalnym.
Przesłankę przedmiotową wznowienia postępowania stanowi termin, określony w art. 148 § 1 k.p.a. Zgodnie z powołanym przepisem, podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia. Zachowanie terminu musi być udowodnione przez stronę. To strona musi wykazać kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziła się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia. Zachowanie terminu jest badane także przez organ administracji, który swobodnie ocenia dowody w tej mierze (por. wyrok NSA z dnia 19 maja 2000 r., sygn. akt I SA/Wr 1038/97, publ.: LEX nr 43046, wyrok NSA z dnia 21 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 463/11, publ.: LEX nr 1145113). W przypadku stwierdzenia, że podanie o wznowienie zostało wniesione z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a., obowiązkiem organu jest wydanie postanowienia o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.), o ile termin ten nie został przywrócony. Przystąpienie do rozpoznania sprawy wznowieniowej w przypadku niedotrzymania przez wnioskodawcę ustawowego terminu do złożenia wniosku i wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty jest dotknięte wadą nieważności (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) wobec rażącego naruszenia przepisu art. 148 § 1 k.p.a. przewidującego, że tylko wniosek strony złożony w terminie uznać należy za dopuszczalny (v. wyrok NSA z dnia 17 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 374/11, publ.: LEX nr 1219146).
Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowił art. 149 § 3 k.p.a. z powodu złożenia żądania wznowienia postępowania z uchybieniem ustawowego terminu, określonego w art. 148 § 1 k.p.a. Przy czym z akt sprawy nie wynika, by skarżący występował o jego przywrócenie.
Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie organy przeprowadziły prawidłowy wywód, w którym wykazały, że wyjaśnienia skarżącego co do daty uzyskania wiedzy o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia nie mogły zostać uwzględnione.
W aktach administracyjnych sprawy znajduje się potwierdzona za zgodność z oryginałem kopia dowodu doręczenia skarżącemu decyzji Komendanta Miejskiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] września 2008 r. z której wynika, że doręczenie to miało miejsce w dniu [...] września 2008 r. Skarżący zakwestionował prawidłowość tego doreczenia, pomimo tego że we wniosku o wznowienie sam powołał się na ustalenia poczynione w placówce Poczty Polskiej w [...] przy ul. [...], z których wynika, że do doręczenia przesyłki zawierającej ww. decyzję doszło w dniu [...] września 2008 r. Stwierdził jednocześnie, że o ww. decyzji dowiedział się w dniu [...] listopada 2011 r.
Jednakże, nawet jeśli przyjąć za uzasadnione twierdzenia skarżącego odnośnie wskazanej wyżej, późniejszej daty powzięcia wiadomości o przedmiotowej decyzji, to stanowisko skarżącego odnośnie zachowania terminu z art. 148 § 1 k.p.a. również nie znajdowałoby uzasadnienia, skoro wniosek o wznowienie postępowania został złożony w dniu [...] lipca 2012 r.
Powyższej oceny nie zmienia podnoszona przez skarżącego okoliczność, iż o tym, że nowy dowód w postaci decyzji Komendanta Miejskiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] września 2008 r. może mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy zwolnienia skarżącego ze służby w Policji, dowiedził się on w czasie rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu w dniu [...] lipca 2012 r. Skarżący błędnie bowiem przyjmuje, że o zachowaniu jednomiesięcznego terminu do wznowienia postępowania rozstrzyga chwila powstania świadomości prawnej relewantności zdarzenia.
Podkreślić należy, że podstawą wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. mogą być okoliczności faktyczne lub dowody, a nie ocena prawna ich znaczenia dla rozstrzygnięcia. Zatem termin jednego miesiąca z art. 148 § 1 k.p.a., biegnie od dnia, w którym wnioskodawca dowiedział się o dowodzie lub o okoliczności stanowiącej podstawę do żądania wznowienia postępowania, a nie od dnia, w którym prawidłowo ocenił znaczenie dowodu lub faktu. Świadomość prawnego znaczenia okoliczności faktycznej lub dowodu jako podstawy wznowienia postępowania nie ma wpływu na ocenę zachowania terminu przewidzianego w art. 148 § 1 k.p.a. (v. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2002 r., sygn. akt V SA 1460/01, publ. ONSA 2003/2/61).
Jak już wyżej wskazano, oprócz nowego dowodu jako podstawy do wznowienia postępowania skarżący powołał również nowe okoliczności, tj. zaniechanie przekazania do organu odwoławczego przez organ I instancji kompletnych akt administracyjnych. Zauważyć należy, że przedmiotowe okoliczności skarżący podnosił uprzednio w skardze z dnia [...] lutego 2012 r. o wznowienie postępowania, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Skoro we wskazanej dacie skarżący posiadał wiedzę o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, to złożenie podania o wznowienie w dniu [...] lipca 2012 r. należy uznać za złożone z uchybieniem terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a.
Zawarte w skardze twierdzenie skarżącego odnośnie “ciągłości zachowania terminów" nie znajduje prawnego uzasadnienia. Brak jest bowiem podstaw do przyjęcia, że podanie o wznowienie postępowania wniesione do organu administracji należy uznać za wniesione z zachowaniem terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a., z tego mianowicie powodu, że argumenty w nim podniesione zostały uprzednio zawarte w skardze do sądu administracyjnego o wnowienie postępowania sądowego. Na marginesie już tylko zauważyć należy, że podstawą skargi z dnia [...] lutego 2012 r. o wznowienie postępowania sądowego była przyczyna nieważności postępowania określona w art. 271 pkt 2 p.p.s.a. (wskutek naruszenia przepisów prawa strona była pozbawiona możności działania), a odrzucając skargę postanowieniem z dnia 10 lipca 2012 r. (sygn. akt IV SA/Wr 91/12) Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził brak ww. ustawowej podstawy wznowienia.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi należy przede wszystkim zuważyć, że przedmiotem postępowania w sprawie niniejszej jest wyłącznie kwestia procesowa, dotycząca odmowy wnowienia postępowania z przyczyny określonej w art. 148 § 1 k.p.a. i w tym zakresie Sąd bada zgodność zaskarżonego postanowienia z prawem. Z tego względu wszelka argumentacja skargi oraz późniejszego pisma procesowego odnośnie merytorycznej zasadności przesłanek zawartych we wniosku o wznownienie postępowania, nie mogą być przedmiotem oceny Sądu na obecnym etapie.
Za nieuzasadnione uznać należy zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 2 oraz art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP. Sąd nie stwierdził aby w kontrolowanym postępowaniu organy Policji naruszyły zasadę równości wobec prawa oraz nie zapewniły skarżącemu prawa do rzetelnej procedury administracyjnej. Podnoszone przez skarżącego naruszenie obowiązków wynikających z art. 35 i art. 36 k.p.a. nie mogło mieć istotnego wpływu na treść rozstrzygnięcia, a tylko taka wadliwość postępowania administracyjnego skutkuje uchyleniem zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt lit. c p.p.s.a).
Nieuzasadniony jest również zarzurt naruszenia ogólnych zasad postępowania administracyjnego (art 6 - 10 k.p.a.) oraz przepisów postępowania dowodowego (przepisy rozdziału 4 k.p.a.). Jak już wyżej wskazano, organ zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, poddał analizie wyjaśnienia skarżącego odnośnie zachowania terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a., a w następstwie jej dokonania prawidłowo przyjął, że niedochowanie ww. terminu czyni podanie o wznowienie niedopuszczalnym.
Brak jest również podstaw do uznania, że organy Policji dopuściły się naruszenia art. 147 k.p.a. poprzez zaniechanie wszczęcia postępowania wznowieniowego z urzędu, w sytuacji gdy w kontrolowanym postępowaniu przedmiotem oceny była wyłącznie kwestia zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie, a więc spełnienie przedmiotowej przesłanki wszczęcia postępowania wznowieniowego na żądanie strony. Na marginesie Sąd zauważa, że brak wszczęcia postępowania z urzędu oznacza, że organ nie stwierdził wystąpienia przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania.
Nie można zgodzić się ze skarżącym, że postanowienia w obu istancjach zostały wydane z naruszeniem przepisów o właściwości, a w konsekwencji, że są dotknięte wadą kwalifikowaną, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Zgodnie z art. 150 § 1 k.p.a. organem administracji publicznej właściwym w sprawach wymienionych w art. 149 jest organ, który wydał decyzję w ostatniej instancji. Skoro zaś przedmiotem wznowienia była ostateczna decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. (wydana w II instancji), to właściwy do rozpatrzenia wniosku skarżącego był ten właśnie organ.
Dewolucja kompetencji na organ wyższego stopnia następuje tylko w sytuacji, gdy przyczyną wznowienia postępowania jest działalność organu, który wydał w sprawie decyzję ostateczną (art. 150 § 2 k.p.a.). Przez działaność organu, o której mowa w art. 150 § 2 k.p.a. należy rozumieć takie właściwości i zachowanie się tego organu w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, które mogły godzić w zasadę obiektywizmu i być wyrazem stronniczego stanowiska tego organu przy wydaniu decyzji ostatecznej (v. wyrok NSA z dnia 20 czerwca 2012 r., sygn. akt II OSK 524/11, publ. LEX nr 1215853). Sytuacja taka nie miała jednak miejsca w niniejszej sprawie, a argumentacja skarżącego, że “KWP poprzez niechlujne prowadzenie postępowania o sygn. akt [...] nie dostrzegł, że KMP naruszył prawo materialne oraz schował, utajnił, zniszczył akta postępowania administracyjnego" jest całkowicie nieuzasadniona. Ponownie zaznaczyć należy, że odnośnie legalności postępowania zakończonego decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. wypowiedział się Wojewódzki Sąd Adminstracyjny we Wrocławiu, który wyrokiem z dnia 6 października 2010 r., sygn. akt IV SA/Wr 357/10 oddalił skargę J. G. Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2011 r., sygn. akt I OSK 34/11, oddalił skargę kasacyjną wywiedzioną od powyższego wyroku.
Sąd nie uwzględnił zawartych w skardze wniosków dowodowych (pkt III i IV skargi) z powodu braku przesłanek, o których mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a. Orzekając na podstawie materiału faktycznego i dowodowego zgromadzonego przed organami administracji, Sąd nie stwierdził konieczności wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie.
Konkludując Sąd stwierdza, że zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego nie narusza prawa, tym bardziej w stopniu rażącym. Argumenty skargi nie zasługują natomiast na uwzględnienie.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło