II SA/Wa 1928/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędziowie Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska (sprawozdawca), Protokolant Mateusz Rogala, asystent sędziego, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi T. M. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną bojową oddala skargę Komendant Główny Policji decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję Komendanta [...] Policji z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...], którą to decyzją cofnięto T. M. pozwolenie na posiadanie broni palnej bojowej. W motywach uzasadnienia organ wskazał, że Sąd Okręgowy w [...] [...] Wydział Karny, sygn. akt [...] prowadzi przeciwko T. M. postępowanie odwoławcze o popełnienie czynu z art. 286 § 1 k.k. stypizowanego w rozdziale XXXV k.k. tj. przeciwko mieniu. Jest on oskarżony o to, że pełniąc funkcję prezesa zarządu spółdzielni mieszkaniowej, działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, usiłował doprowadzić inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 354.139, 87 zł w ten sposób, że przed Sądem Okręgowym w [...] Wydziałem Gospodarczym, dochodził od tej osoby wyżej wskazanej kwoty, posługując się przy tym bezpodstawnie wypełnionym wekslem in blanko tj. o przestępstwo z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 13 § 1 k.k. Z tego względu Komendant [...] Policji powziął w stosunku do T. M. uzasadnioną obawę, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego i dlatego na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U. Z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) cofnął mu pozwolenie na broń palną bojową. Organ wskazał, że zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Wyjaśnił, że w niniejszej sprawie zastosowano pkt 6 tego przepisu, w myśl którego pozwolenia na broń nie mogą posiadać osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności jeśli zostały skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Z treści tego przepisu w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że ustawodawca sam rozstrzygnął, iż obawę użycia broni w sposób w nim określony uzasadnia sam fakt prowadzenia postępowania o popełnienie przestępstwa skierowanego przeciwko mieniu. Do oceny, czy w danej sprawie istnieje przesłanka do cofnięcia pozwolenia na broń, wystarczy zatem ustalenie przez organ Policji, że w stosunku do osoby posiadającej pozwolenie na broń lub o nią się ubiegającej prowadzone jest postępowanie karne o przestępstwo wymienione w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Jak z powyższego wynika, samo przestępstwo nie musi mieć bezpośredniego związku z bronią. Zważywszy, iż przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ma charakter obligatoryjny, organy Policji mają obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń w każdym przypadku ujawnienia, iż posiadacz pozwolenia na broń należy do grupy osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Bezspornym jest fakt, iż czyn z art. 286 § 1 kk znajduje się w katalogu przestępstw zakwalifikowanych jako przestępstwa przeciwko mieniu. Przestępstwo to polega na doprowadzeniu innej osoby do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania. Organ wskazał, iż powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09, gdzie stwierdzono, iż osoba skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu jest osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń takiej osobie, na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi T. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, podniósł, iż organ naruszył art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, błędnie przyjmując, iż istnieje uzasadniona obawa użycia przez niego broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Skarżący zaskarżonej decyzji zarzucił schematyzm i “bezduszne traktowanie obywatela" nadto naruszenie jego praw osobistych. Podnosił, że informacje organu o toczącym się od 7 lat postępowaniu karnym są niepełne. Nadto, że w zestawieniu z pozytywną opinią właściwej jesnostki Policji, cofnięcie mu pozwolenia na broń w 7-m roku postępowania karnego jest nieuzasadnione. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Materiałnoprawną przesłankę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.). Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy pozwolenie na broń cofa się, jeśli osoba, której pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. Z kolei art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy stanowi, iż pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. W orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że zastosowanie przez organy Policji powołanego przepisu i cofnięcie pozwolenia na broń jest obligatoryjne w każdym przypadku, gdy strona należy do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Są to osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności zaś skazane prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Z literalnego brzmienia cytowanego przepisu wynika, że osoba, która została skazana prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw, z mocy prawa jest uznawana za osobę, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Mówiąc innymi słowy, sam fakt popełnienia lub podejrzenie popełnienia powyższego przestępstwa uzasadnia cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni (por. wyrok NSA z dnia 4 września 2008 r., sygn. akt II OSK 994/07, a także wyrok NSA z dnia 30 sierpnia 2007 r., sygn. akt II OSK 1166/06, wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OSK 357/07, wyrok z dnia 13 maja 2008 r., sygn. akt II OSK 514/07, wyrok z dnia 30 grudnia 2008 r., sygn. akt II OSK 1708/07, wyrok z dnia 7 sierpnia 2008 r., sygn. akt II OSK 917/07, wyrok z dnia 15 lipca 2008 r., sygn. akt II OSK 847/07, wyrok z dnia 25 czerwca 2008, sygn. akt II OSK 698/07). Prawidłowość powyższej wykładni przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji została potwierdzona w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09, gdzie NSA podkreślił, że “(...) w języku polskim i technice legislacyjnej użycie zwrotu “w szczególności" oznacza bliższe wskazanie osób, sytuacji, zdarzeń, które należą do określonego wcześniej w sposób szerszy kręgu pojęciowego. Skoro zatem w omawianym przepisie określono najpierw “osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego", a następnie wskazano, że “w szczególności" są to osoby “skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu", to niewątpliwie z woli ustawodawcy krąg osób wymienionych w grupie pierwszej obejmuje w całości krąg osób wymienionych po słowach w szczególności". Tak zatem można przyjąć, że niejako wewnątrz kategorii osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, wyróżnia się "podkatcgorię" osób, w przypadku których sam ustawodawca przyjmuje, że są to osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa (...)". Użycie zatem w art. 15 ust. 1 pkt 6 słów "w szczególnośc", poprzedzające wymienienie osób które zostały skazane za popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął, iż co do nich istnieje obawa sprzecznego z prawem użycia broni. Organ nie musi więc wobec tych osób przeprowadzać oceny, czy obawa rzeczywiście istnieje, gdyż oceny tej dokonał już ustawodawca w sposób wiążący. W toku prowadzonego postępowania o cofnięcie pozwolenia na broń T. M., w sposób nie budzący wątpliwości, organy ustaliły, że w stosunku do niego toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu z art. 286 § 1 k.k. Zasadnie zatem uznały, że z mocy prawa należy uznać go za osobę, co do której istnieje obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Podkreślić w tym miejscu należy, iż ustawodawca przyjął, że obawę niewłaściwego użycia broni stwarzają nie tylko osoby skazane prawomocnym wyrokiem Sądu za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu i mieniu, ale także te, wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. W przepisie tym położono akcent na rodzaj (charakter) przestępstw, a nie na to, czy doszło do prawomocnego skazania za ich popełnienie. Obawę "użycia broni" niezgodnie z przepisami stwarza więc już osoba podejrzana o popełnienie wyszczególnionych w tym przepisie przestępstw. Ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny uzasadniał zatem wydanie decyzji o cofnięciu skarżącemu pozwolenia na broń, na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, który, jako przepis obligatoryjny, nie pozostawia organowi Policji żadnych możliwości wyboru sposobu rozstrzygnięcia sprawy. Cofnięcie to następuje bez względu nawet na inne okoliczności, świadczące pozytywnie o skarżącym w miejsca zamieszkania. Należy wskazać, iż artykuł 286 k.k. określa odpowiedzialność za oszustwo. Przepis art. 286 § 1 k.k. określa zachowanie karalne, jako doprowadzenie do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wprowadzenie w błąd, wyzyskanie błędu lub wyzyskanie niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania (por. Małgorzata Dąbrowska - Kardas [w:] A. Zoll (red.), A. Barczak-Oplustil, G. Bogdan, Z. Ćwiąkalski, M.Dąbrowska - Kardas, P. Kardas, J. Majewski, J. Raglewski, M. Rodzynkiewicz, M. Szewczyk, W. Wróbel, Kodeks karny. Część szczególna. Tom III. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II - komentarz do art. 286 k.k.). Przedmiotem ochrony przestępstwa oszustwa z art. 286 k.k. jest mienie. Z tego też względu przestępstwo oszustwa zostało zamieszczone przez ustawodawcę w Rozdziale XXXV - Przestępstwa przeciwko mieniu. Przestępstwo określone w art. 286 k.k., podobnie jak przestępstwa określone w art. 270, art. 271 i art. 272 k.k., jest przestępstwem umyślnym, co oznacza, że przestępstw tych dopuścić się można wyłącznie umyślnie. Podkreślić też należy, iż organy uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także interes ogólny, tj. bezpieczeństwo i porządek publiczny. Z tego też względu posiadanie broni jest ściśle reglamentowane. Reglamentacja administracyjnoprawna wyraża się w tym, iż dostęp jednostki do broni poddany jest istotnym ograniczeniom, co wynika zarówno z monopolu państwa na stosowanie środków przemocy, jak też potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego. Prawa do posiadania broni nie można zaliczyć do kategorii wolności i praw osobistych obywatela wynikających z Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (zwłaszcza ochronie przewidzianej w art. 31 ust. 3 Konstytucji). Osoba ubiegająca się o broń obowiązana jest w toku postępowania administracyjnego przekonać organy Policji, że zachodzi względem niej “uzasadniona okoliczność", a więc legitymuje się taką cechą odróżniającą ją od ogółu obywateli, że w sposób niewątpliwy i oczywisty zasługuje na posługiwanie się bronią indywidualną (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 marca 2006 r., II OSK 587/05, LEX nr 198319). Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.