II SA/Wa 481/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska (spr.) Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk Olga Żurawska - Matusiak Protokolant starszy referent Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2012 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3. przyznaje, ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. K. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) stanowiącą 23% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku T. W. z dnia 27 października 2011 r., powołując się na art. 83 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz. U. z 2009 r. nr 153, poz. 1227 ze zm.), odmówił przyznania świadczenia w drodze wyjątku. W uzasadnieniu organ podał, że świadczenie w drodze wyjątku może być przyznane ubezpieczonym oraz pozostałym po nich członkom rodziny, którzy wskutek szczególnych okoliczności nie spełniają warunków wymaganych w ustawie do uzyskania prawa do emerytury lub renty, nie mogą – ze względu na całkowitą niezdolność do pracy lub wiek – podjąć pracy lub działalności objętej ubezpieczeniem społecznym i nie mają niezbędnych środków utrzymania. Prezes ZUS wyjaśnił, że powyższe warunki muszą być spełnione łącznie, a niespełnienie choćby jednego z nich wyklucza możliwość przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Organ wskazał, że ze zgromadzonej w aktach dokumentacji wynika, że na przestrzeni 58 lat życia skarżący posiada udowodniony okres składkowy i nieskładkowy wynoszący 13 lat i 23 dni. Następnie Prezes ZUS zwrócił uwagę, że w 10- leciu przypadającym przed zgłoszeniem wniosku o rentę z tytułu niezdolności do pracy zamiast 5 lat okresów składkowych i nieskładkowych – wymaganych do przyznania świadczenia w trybie zwykłym – skarżący udowodnił tylko 1 rok, 11 miesięcy i 20 dni tych okresów, a w latach 1970-1972, 1975-1977, 1981-1982,1983-1984, 1987-1988, 1988-1996, 1997-2003 oraz 2003-2008 skarżący nie wykonywał zatrudnienia lub innej działalności objętej ubezpieczeniem społecznym oraz ubezpieczeniami emerytalnym i rentowym. Zestawiając powyższe okoliczności organ stwierdził, że w rozpoznanej sprawie nie zostały wykazane szczególne okoliczności, uniemożliwiające przezwyciężenie przeszkód w wykonywaniu zatrudnienia i nabyciu uprawnień do świadczenia w trybie zwykłym, ponieważ w ustalonych okresach przerw w ubezpieczeniu nie orzeczono wobec skarżącego całkowitej niezdolności do pracy. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący wskazał, że orzeczeniem Komisji Lekarskiej ZUS z dnia [...] grudnia 2009 r. został uznany za całkowicie niezdolnego do pracy, a przyczyną tej niezdolności jest zdiagnozowany [...]. Ponadto skarżący zaznaczył, że w sprawie istniały szczególne okoliczności, ponieważ od dzieciństwa jest osobą niewidzącą na jedno oko i z tego powodu został zaliczony do III grupy inwalidzkiej w oparciu o orzeczenie Komisji Lekarskiej Do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia nr [...] w [...] z dnia [...] września 1980 r. W odniesieniu do wymienionych przez organ okresów pozostawania poza ubezpieczeniem skarżący podniósł, że w latach 1988 – 1996 r. pracował w Zakładzie Remontowo – Budowlanym w [...] przy ul. [...], przy czym zakład ten został zlikwidowany, a skarżący nie dysponuje dokumentami potwierdzającymi okoliczność zatrudnienia. Podał też, że w okresie od 2003 – 2008 przebywał we Włoszech ("praca na czarno") oraz, że podejmował pracę także w innych zakładach pracy z tą uwagą, że okres zatrudnienia w tych zakładach wynosił od roku do dwóch lat pracy. W wyniku rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Prezes ZUS decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze. zm.), utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję z dnia [...] listopada 2011 r. Analizując przebieg ubezpieczenia skarżącego, Prezes ZUS powtórzył wcześniejsze ustalenia co do udokumentowanego okresu składkowego i nieskładkowego na przestrzeni 58 lat życia. Nadto stwierdził, że w 10-leciu przypadającym przed zgłoszeniem wniosku o rentę z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku, zamiast 5 lat okresów składkowych i nieskładkowych – wymaganych do przyznania świadczenia w trybie zwykłym – udowodnił tylko 1 rok, 11 miesięcy i 20 dni tych okresów. Organ uznał także, że niespełnienie warunków do świadczenia na zasadach ogólnych nie było następstwem zdarzeń o charakterze szczególnym bowiem w okresach: od 24 grudnia 1970 do 15 marca 1972, od 1 stycznia 1975 do 22 września 1977, od 26 marca 1981 do 19 września 1982, od 19 lipca 1983 do 02 września 1984, od 05 lipca 1987 do 9 sierpnia 1988, od 1 września 1988 do 09 maja 1996, od 13 listopada 1997 do 02 lutego 2003 i od 28 września 2009 do 31 sierpnia 2008 nie była wobec skarżącego orzeczona przez lekarza orzecznika ZUS całkowita niezdolność do pracy. Zdaniem organu, nie istniały zatem po stronie skarżącego przeciwwskazania ze względu na stan zdrowia, które uniemożliwiałyby kontynuowanie zatrudnienia w celu zapewnienia w przyszłości uprawnień do świadczenia w trybie zwykłym. Jednocześnie Prezes ZUS stwierdził, że przedstawione przez skarżącego orzeczenie komisji lekarskiej ds. inwalidztwa i zatrudnienia, zaliczające go do trzeciej grupy inwalidów od dzieciństwa, nie służy do celów rentowych. W końcowej części uzasadnienia decyzji organ odniósł się bezpośrednio do twierdzeń wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczących okresu pracy przypadającego na lata 1988 - 1996 r. oraz nieobjętej ubezpieczeniem społecznym pracy za granicą. W tej części uzasadnienia decyzji organ stwierdził, że na pierwszą okoliczność skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów, a organ nie ma obowiązku poszukiwać takich dowodów nie znając ich źródła, zwłaszcza w sprawach rozstrzyganych w ramach uznania administracyjnego. Natomiast podjęcie pracy bez ubezpieczenia na terenie Włoch, w ocenie Prezesa ZUS, było świadomym wyborem skarżącego, a podejmując taką formę pracy skarżący winien był liczyć się z negatywnymi konsekwencjami w sferze ubezpieczeń społecznych. Jednocześnie organ zaznaczył, że dopiero orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS wydanym w dniu [...] kwietnia 2010 r. ustalono, iż skarżący jest całkowicie niezdolny do pracy od 29 lipca 2009 r. do 30 kwietnia 2012 r. Dodatkowo, odnosząc się do obecnej sytuacji skarżącego, organ stwierdził, że trudne warunki materialne nie stanowią wystarczającej podstawy do przyznania świadczenia w drodze wyjątku. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie T. W. powołał się na swoją trudną sytuację materialną (brak środków na pokrycie niezbędnych kosztów utrzymania i wysokich, jak zaznaczył, kosztów leczenia). Do skargi dołączył zaświadczenie z dnia 10 lutego 2012 r. o przebytej radioterapii. W odpowiedzi na skargę, Prezes ZUS wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne. W dniu 20 września 2012 r. skarżący, reprezentowany przez adwokata z urzędu, złożył pismo procesowe, w którym podniósł, iż organ nie zbadał kwestii jego inwalidztwa jako "szczególnej okoliczności" w rozumieniu art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, a tym samym naruszył normę wynikającą z art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. Zdaniem pełnomocnika, organ nie zbadał, że powyższa okoliczność wpływa na ograniczone możliwości zdobycia przez skarżącego pracy na tle rosnącego od 2001 r. w niezwykle szybkim tempie bezrobocia. Pełnomocnik podkreślił przy tym, że w rezultacie organ również nieprawidłowo przyjął, że praca skarżącego we Włoszech była świadomym wyborem skarżącego, podczas gdy była ona koniecznością podyktowaną szczególną sytuacją na rynku pracy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd, stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Analizując niniejszą sprawę pod tym kątem, Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, zwanej dalej ustawą emerytalną. Zgodnie z tym przepisem, ubezpieczonym oraz pozostałym po nich członkom rodziny, którzy wskutek szczególnych okoliczności nie spełniają warunków wymaganych w ustawie do uzyskania prawa do emerytury lub renty, nie mogą – ze względu na całkowitą niezdolność do pracy lub wiek – podjąć pracy lub działalności objętej ubezpieczeniem społecznym i nie mają niezbędnych środków utrzymania, Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych może przyznać w drodze wyjątku świadczenie w wysokości nieprzekraczającej odpowiednich świadczeń przewidzianych w ustawie. Konstrukcja tego przepisu wskazuje, że zawarte w nim przesłanki muszą być spełnione łącznie. Dokonując wykładni powołanego przepisu, należy zatem - z jednej strony - zwrócić uwagę na użyte w nim sformułowanie "może", co wskazuje na przyjęcie przez ustawodawcę konstrukcji uznania administracyjnego, a - z drugiej strony - należy wziąć pod uwagę zamieszczone w nim pojęcie niedookreślone w postaci "szczególnych okoliczności", co z kolei nakłada na organ obowiązek każdorazowego ustalania jego treści w ramach okoliczności faktycznych danej sprawy. Trzeba bowiem podkreślić, że uznanie administracyjne występuje w przypadkach, w których w przepisach prawnych stanowi się, że organ administracyjny "może" podjąć w sprawie rozstrzygnięcie, a nie ma w nich nakazu lub zakazu ustalenia określonej treści rozstrzygnięcia. Natomiast, wbrew dawniejszym poglądom doktryny, uznanie administracyjne nie jest wprowadzane w przypadku występowania w przepisie ogólnych stwierdzeń (pojęć niedookreślonych, klauzul generalnych), bo trzeba ich znaczenie ustalić w toku wykładni w odniesieniu do konkretnej indywidualnej sprawy (por. M. Mincer, "Uznanie administracyjne", Toruń 1983, s. 55 i nast., cyt. za B. Adamiak, J. Borkowski, "KPA. Komentarz", 8. wyd. Warszawa 2006, str. 471). Oznacza to, że na gruncie omawianego przepisu mamy do czynienia, obok uznania administracyjnego, z pojęciem niedookreślonym. Zarówno w doktrynie prawa administracyjnego, jak i w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie podkreślano, że z pojęciami niedookreślonymi wiąże się konieczność precyzyjnego ich wyjaśnienia, zaś sferę pojęć nieostrych należy odróżnić od sfery uznania administracyjnego. Zwrócić też trzeba uwagę na ugruntowany pogląd, iż użycie przez prawodawcę określeń prawnie niezdefiniowanych zobowiązuje organ sprawujący kontrolę legalności decyzji wydanych na podstawie przepisów zawierających takie określenia do rozważenia, czy dokonana przez organ administracji ocena okoliczności sprawy nie nosi cech dowolności lub nie przekracza granic swobody interpretacji tych określeń na tle konkretnego stanu faktycznego. Zaznaczyć należy także, że sądy administracyjne uprawnione są do kontroli decyzji administracyjnych i to również tych wydawanych na podstawie przepisów zawierających wyrażenia nieostre, przy czym sądy badają i oceniają, czy organ prawidłowo zinterpretował pojęcie nieostre na tle stanu faktycznego konkretnej sprawy (por. L. Morawski "Wykładnia w orzecznictwie sądów. Komentarz", Toruń 2002, str. 383). Dlatego zawsze tam, gdzie podstawę do wydania decyzji stanowi przepis zawierający pojęcie nieostre organ, stosując taki przepis, winien w sposób wszechstronny ocenić stan faktyczny sprawy i dopiero w jego świetle zinterpretować pojęcie nieostre. Jak wynika natomiast z akt administracyjnych sprawy, organ obowiązku tego nie dopełnił, a interpretacji występującego w przepisie pojęcia nieostrego dokonał w sposób oczywiście sprzeczny z ustalonym stanem faktycznym. Oceniając w ten sposób działanie organu, należy w pierwszej kolejności wyjaśnić, że szczególne okoliczności wymienione w art. 83 ust. 1 ustawy to nie tylko zdarzenia o charakterze siły wyższej, ale wszelkiego rodzaju sytuacje, które czynią daną osobę nieatrakcyjną na rynku pracy, pozostającą poza kręgiem zainteresowania pracodawców (por. wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2009 r., sygn. akt I OSK 733/08, Lex nr 516015). W niniejszej sprawie szczególne okoliczności, które wystąpiły po stronie skarżącego zostały przez organ pominięte. Co prawda z akt sprawy wynika, że skarżący w okresach wymienionych w zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej, poza spornym okresem od 1988 do 1996 r., nie podejmował zatrudnienia ani innej działalności objętej ubezpieczeniem społecznym, a w okresie tym nie była wobec niego orzeczona całkowita niezdolność do pracy, ale z drugiej strony z akt tych wynika też, że skarżący już od dzieciństwa jest inwalidą, co w sposób jednoznaczny potwierdziło orzeczenie z dnia [...] września 1980 r., zaliczające go do III grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia. W ocenie Sądu, podnoszona przez skarżącego przyczyna inwalidztwa stanowiła nie tylko okoliczność, która ograniczała skarżącemu możliwość wyboru podjęcia określonej pracy (wyraźnie określone w orzeczeniu o inwalidztwie przeciwwskazanie do podjęcia pracy wymagającej widzenia obuocznego), ale na tle rosnącego bezrobocia mogła w ogóle uniemożliwić mu podjęcia zatrudnienia. Należy bowiem zauważyć, że przy malejącej i często ściśle określonej zawodowo liczbie ofert na rynku pracy podjęcie pracy przez inwalidę jest często niemożliwe. W tym zakresie organ pominął także i tę okoliczność, że skarżący zamieszkiwał i zamieszkuje na terenie powiatu [...] (najpierw w [...], obecnie w [...]), który to powiat co najmniej od 31 grudnia 1999 r. aż do 31 grudnia 2005 r. był zaliczony do powiatów zagrożonych szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym – v. załącznik do rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 grudnia 1999 r. w sprawie określenia powiatów (gmin) zagrożonych szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym (Dz. U. nr 110, poz. 1264 ze zm.), a na jego obszarze w latach 2005 - 2011 przeciętna stopa bezrobocia wynosiła odpowiednio: 30, 8 (2005 r.), 30,6 (2006 r.), 25,7 (2007 r.), 21,2 (2008 r.), 22 (2008 r.), 23,5 (2009 r.), 22,7 (2010 r.) i 18,7 (2011 r.) – v. kolejne obwieszczenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego ogłoszone na podstawie art. 82 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. nr 69, poz. 415 ze zm.). Jak wynika z powołanych regulacji, okoliczność ta winna być znana organowi z urzędu (art. 77 § 4 k.p.a.) i wzięta pod uwagę w toku rozstrzygania wraz z innymi dowodami. Nie jest zatem prawidłowe stanowisko organu, zgodnie z którym orzeczenie o inwalidztwie nie stanowi dowodu w postępowaniu w przedmiocie świadczenia w drodze wyjątku z tej wyłącznie przyczyny, że nie zostało ono wydane na potrzeby ustalenia uprawnień rentowych. Postępowanie dotyczący przyznania świadczenia w drodze wyjątku, co oczywiste nie jest postępowaniem prowadzonym w trybie zwykłym, a przepis art. 83 ustawy emerytalnej, regulujący ten szczególny rodzaj świadczenia, nakłada na organ obowiązek ustalenia, czy w sprawie zaszły szczególne okoliczności. Tym samym organ, prowadząc w tym zakresie postępowanie dowodowe, ma obowiązek dopuścić w sprawie jako dowód wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 75 § 1 k.p.a. w zw. z art. 124 ustawy emerytalnej). Skoro fakt inwalidztwa skarżącego w zestawieniu ze szczególną, opisaną powyżej sytuacją, na rynku pracy na obszarze, na którym skarżący zamieszkuje jest szczególną okolicznością, to Prezes ZUS miał obowiązek dopuścić dowód z orzeczenia o inwalidztwie. Należy podkreślić, iż art. 83 ust. 1 ustawy emerytalnej nie można interpretować w ten sposób, że jedynie stwierdzenie całkowitej niezdolności do pracy usprawiedliwia brak aktywności zawodowej osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia w drodze wyjątku. Całkowita niezdolność do pracy jest tylko jedną z przesłanek do przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Wprawdzie w rozpatrywanej sprawie powstanie całkowitej niezdolności do pracy nie pokryło się z okresem pozostawania skarżącego poza ubezpieczeniem, niemniej jednak sprawiło, że skarżący – inwalida III grupy – dotknięty dodatkowo poważną chorobą utracił możliwość kontynuowania zatrudnienia i wypracowania dodatkowego stażu ubezpieczeniowego. Z akt sprawy wynika bowiem, że skarżący czynił starania o podjęcie pracy i był zatrudniony w okresie poprzedzającym wydanie orzeczenia o niezdolności do pracy (ostatnie zatrudnienie w Urzędzie Miasta i Gminy w [...] w okresie od 27 kwietnia 2009 r. do 19 września 2009 r. na czas określony). Nadto, jak słusznie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 października 2008 r., sygn. akt I OSK 307/08 (Lex nr 500959), dla oceny zaistnienia przesłanki szczególnych okoliczności, o jakich mowa w przepisie art. 83 ust. 1 ustawy emerytalnej, istotny jest cały okres poprzedzający moment wystąpienia z żądaniem przyznania świadczenia w drodze wyjątku, a nie tylko okoliczności istniejące w chwili złożenia wniosku. W tym zakresie organ, prowadząc postępowanie, nieprawidłowo ocenił okres poprzedzający moment wystąpienia z żądaniem przyznania świadczenia w drodze wyjątku, tzn. pominął trudności w podjęciu pracy z uwagi na istniejące od dzieciństwa inwalidztwo i sytuację na rynku pracy w miejscu zamieszkania. W dalszej konsekwencji organ odstąpił od oceny tych okoliczności jako okoliczności szczególnych w rozumieniu art. 83 ust. 1 ustawy emerytalnej, co stanowi naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. W myśl bowiem przepisu art. 124 ustawy emerytalnej, w postępowaniu w sprawach o świadczenia w niej określone stosuje się przepisy k.p.a., chyba że ustawa stanowi inaczej. Ponadto organ, wbrew wyrażonej w art. 9 k.p.a. zasadzie informowania strony i wyrażonej w art. 8 k.p.a. zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do Państwa, w żaden sposób nie odniósł się do, podnoszonej przez skarżącego na etapie ponownego rozpatrzenia sprawy, okoliczności zatrudnienia w latach 1988 – 1996 (okres 8 lat pracy) w Zakładzie Remontowo – Budowlanym w [...], likwidacji tego Zakładu i związanej z tym niemożności uzyskania stosownej dokumentacji pracowniczej, choć powinien co najmniej poinformować skarżącego, że istnieje możliwość poszukiwania takiej dokumentacji w ramach dostępu do narodowego zasobu archiwalnego, po uprzednim ustaleniu ewentualnego przechowawcy dokumentacji, choćby z pomocą Ogólnopolskiej Bazy Miejsc Dokumentacji Osobowej i Płacowej Pracowników, administrowanej przez Archiwum Państwowe Dokumentacji Płacowej i Osobowej (https://ewidencja.apdop.gov.pl). Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ, stosownie do treści art. 153 P.p.s.a., ma obowiązek zastosować ocenę prawną wyrażoną przez Sąd w niniejszym wyroku, a będąc związany tą oceną winien rozważyć, w granicach uznania administracyjnego, kwestię przyznania przedmiotowego świadczenia. Rozstrzygając natomiast sprawę w ramach uznania administracyjnego, organ będzie ograniczony zasadą uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 k.p.a.) i będzie w tym zakresie zobowiązany wyważyć te dwa interesy, przy czym jeżeli interes społeczny nie będzie stał temu na przeszkodzie i będzie leżało to w możliwości organu administracji będzie miał obowiązek załatwić sprawę w sposób pozytywny dla strony (por. wyrok NSA z dnia 20 marca 2002 r., sygn. akt V SA 2036/01, LEX 82004; wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2001 r., sygn. akt V SA 3718/00, ONSA 2002/3/124; wyrok NSA z dnia 30 czerwca 2000 r., sygn. akt V SA 2880/99, LEX 79239 oraz wydany w sprawie renty specjalnej wyrok NSA z dnia 25 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 1800/06, LEX 320931). Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca naruszyły zarówno prawo materialne, jak i przepisy postępowania administracyjnego, a naruszenia te miały wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 sentencji. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 sentencji wyroku uzasadnione jest treścią art. 152 powołanej ustawy. Stosując art. 250 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i w związku z § 2 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.), Sąd przyznał, w pkt 3 sentencji wyroku, pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenie w wysokości 240 zł, powiększone o należny podatek od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej z urzędu.