III SA/Wa 1109/18
WyrokWSA w Warszawie2019-01-25
Skład orzekający: Radosław Teresiak, Włodzimierz Gurba, Piotr Dębkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zabezpieczeniu przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku VAT, wydana na podstawie art. 33 Ordynacji podatkowej, może być oparta na uprawdopodobnieniu, a nie na udowodnieniu, że zobowiązanie nie zostanie wykonane, zwłaszcza w kontekście nierzetelnych faktur?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o zabezpieczeniu przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego może być oparta na uprawdopodobnieniu, a nie na udowodnieniu, że zobowiązanie nie zostanie wykonane. Wystarczające jest wskazanie na uzasadnioną obawę niewykonania zobowiązania, co może wynikać m.in. z posługiwania się nierzetelnymi fakturami, niskiej rentowności w stosunku do potencjalnych zobowiązań, czy braku majątku pozwalającego na zabezpieczenie przyszłych należności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego o określeniu przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w VAT oraz zabezpieczeniu jej na majątku spółki. Organy ustaliły, że spółka S. sp. z o.o., wystawiająca faktury dla skarżącej, działała w sposób budzący wątpliwości (wirtualne biuro, brak dokumentów, unikanie kontaktu). Skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej poprzez nieprzeprowadzenie wyczerpującego postępowania wyjaśniającego oraz wydanie decyzji zabezpieczającej mimo braku przesłanek.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Radosław Teresiak, Sędziowie sędzia WSA Włodzimierz Gurba, asesor WSA Piotr Dębkowski (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Katarzyna Dorota Wielgosz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi J. sp. z o.o. z siedzibą w R. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od lutego do czerwca 2016 r. oraz zabezpieczenie jej na majątku podatnika oddala skargę
Decyzją z [...] listopada 2017 r. Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w S. (dalej: NUCS), na podstawie art. 33 § 1, § 2 pkt 2, § 3 i § 4 pkt 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm., dalej "Op"), określił wobec J. sp. z o.o. z/s w W. (dalej: Skarżąca) przybliżone kwoty zobowiązań w podatku od towarów i usług za okresy od lutego do czerwca 2016 r. oraz orzekł o ich zabezpieczeniu w raz z odsetkami na majątku Skarżącej.
Decyzją z [...] marca 2018 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: DIAS), na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Op, utrzymał w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu DIAS wskazał, że w toku postępowania kontrolnego NCUS ustalił, iż Skarżąca prowadzi działalność w zakresie handlu skórami naturalnymi, tkaninami oraz akcesoriami do produkcji obuwia. W lutym i marcu 2016 r. Skarżąca zaewidencjonowała 13 faktur na łączną kwotę podatku od towarów i usług 920.966,41 zł wystawionych przez firmę S. sp. z o.o.
NCUS ustalił, że siedziba S. znajduje się w biurze wirtualnym; spółka nie zgłosiła innych miejsc prowadzenia działalności gospodarczej, pod którymi mogłaby magazynować towary w ilościach hurtowych; S. nie przedłożyła kontrolującym żadnych dokumentów księgowych, unika kontaktu i nie zatrudnia pracowników.
NCUS ustalił także, że jednym z wystawców faktur na rzecz S. była firma F. sp. z o.o. Wspomniany kontrahent również posiada siedzibę w wirtualnym biurze i nie zgłosił innych adresów prowadzenia działalności gospodarczej; będąc zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług nie składa deklaracji oraz nie rozlicza się z budżetem państwa; z dniem 14 czerwca 2016 r. z rejestru KRS został wykreślony jedyny wspólnik tego podmiotu i nie wpisano nikogo w to miejsce; spółka nie posiada zarządu; kapitał zakładowy wynosi [...] zł.
DIAS wskazał następnie, że S. wystawiała faktury m. in. dla Skarżącej, ale także na rzecz A. sp. z o.o. oraz M.. Wspomniane podmioty łączy osoba W. U. , który jest prezesem zarządu J. zaś w A. zarówno prezesem zarządu jak również większościowym udziałowcem. Towar nabywany od S. miał być odsprzedany w ramach wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów (dalej: WDT) na rzecz P. Ltd, jednakże odbiór towaru wskazanego na fakturach dla brytyjskiego kontrahenta potwierdziły S.2 z/s na Łotwie oraz U. z/s na Litwie. Z treści formularza SCAC wynikało, że N. , A. i M. wykazywały WDT na rzecz P. .
DIAS wskazał następnie na fakt, że W. U. oświadczył, że nie było możliwe aby towar dedykowany P. przechodził przez magazyn Skarżącej, choć J. w toku postępowania przedłożyła dokumenty przyjęcia na magazyn towarów pochodzących od S.. J. w celu uwiarygodnienia rzekomych transakcji zakupu towarów od S. tworzyła i gromadziła dodatkowe dokumenty, np.: oświadczenia dostawcy towaru, dokumenty PZ.
DIAS nawiązał również do zeznań D. L. (pracownika J. ), który oświadczył, że nie sprawdzał czy S. ma stronę internetową, wiedział, iż kontrahent ma siedzibę w biurze wirtualnym, rozmawiał tylko z A. F. , prezesem zarządu S. , z którym spotkał się w biurze J. . Świadek zeznał, że sporządzał oświadczenia dostawcy towarów mimo, iż reprezentował ich nabywcę.
Na tej podstawie DIAS uznał, że istnieją podstawy by uznać, iż faktury wystawione przez S. nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych.
Zdaniem DIAS powyższa okoliczność uprawniała organ do zastosowanie instytucji zabezpieczenie przedwymiarowego.
Organ odwoławczy dodał, że wynikało to także z innych przyczyn takich jak: dochód Skarżącej za 2016 r. 98.988 zł będący niewspółmiernie niskim w stosunku do kwoty zabezpieczenia (504.691 zł wraz z odsetkami 62.335 zł); dochód za 2015 r., wynoszący 72.967 zł; fakt wykazania sprzedaży ze spornych faktur tylko w ramach WDT, czym zawyżono podatek do odliczenia o kwotę 920.966 zł oraz zniwelowano całkowicie zobowiązanie podatkowe; fakt posiadania kredytu na zakup ½ nieruchomości o powierzchni 700 m2, obciążonej hipoteką w ½ kwoty 2.020.000 zł, celem zabezpieczenia zaciągniętego kredytu; fakt posiadania gruntu o wartości 113.770 zł.
DIAS podkreślił, że Strona w toku postępowania nie wskazała żadnego majątku, który pozwoliłby na zabezpieczenie ewentualnych przyszłych należności podatkowych. Organ odwoławczy uznał ponadto, że majątek w postaci środków pieniężnych, z uwagi na możliwość szybkiego transferu, nie może uprawdopodobniać, iż zobowiązanie zostanie w przyszłości wykonane.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. , działająca za pośrednictwem pełnomocnika – adwokata, wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
- art. 122 w zw. z art. 187 § 1 Op, poprzez nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i czynności dowodowych mających na celu pełne, rzetelne ustalenie sytuacji finansowej Skarżącej na moment wydania decyzji o zabezpieczeniu w kontekście możliwości zaspokojenia przewidywanej kwoty zobowiązania podatkowego;
- art. 33 Op, poprzez wydanie decyzji zabezpieczającej, gdy nie zachodzą przesłanki orzeczenia zabezpieczenia, opisane w tym przepisie.
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Wyjaśniając podstawy wyroku należy wskazać, że podstawowym celem zabezpieczenia jest ochrona przyszłych interesów wierzyciela, poprzez zagwarantowanie środków finansowych na zaspokojenie zobowiązań podatkowych. Postępowanie zabezpieczające nie prowadzi do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, stwarza jedynie pewne gwarancje, że w przyszłości dojdzie do jego wyegzekwowania (por. S. Babiarz, B. Dauter. B. Gruszczyński. R. Hauser. A. Kabat. M. Niezgódka - Medek, Ordynacja podatkowa. Komentarz. Warszawa 2010, s. 255 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 stycznia 2015 r., II FSK 3220/12 - wyroki sądów administracyjnych powołane w niniejszym uzasadnieniu są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej zwanej też CBOSA, pod adresem "orzeczenia.nsa.gov.pl").
Zatem zabezpieczenie wykonania zobowiązań podatkowych jest efektem podjętych środków prawnych, które w przyszłości mają gwarantować skuteczne wyegzekwowanie należności podatkowych od podmiotów zobowiązanych w sytuacji, gdy zachodzi uzasadniona obawa, że zobowiązania te nie zostaną uiszczone.
Postępowanie w tym przedmiocie może toczyć się równolegle z postępowaniem kontrolnym lub podatkowym i służy zapewnieniu wykonania przez zobowiązanego ciążącego na nim obowiązku, przez zabezpieczenie skuteczności przyszłej egzekucji. Jest to postępowanie pomocnicze w stosunku do postępowania egzekucyjnego z uwagi na zapis 155 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm.), zwanej dalej "Upea", który zezwala na dokonanie zabezpieczenia przed ustaleniem lub określeniem kwoty należności pieniężnej, jeżeli brak zabezpieczenia mógłby utrudnić lub udaremnić skuteczne prowadzenie egzekucji, a przepisy szczególne zezwalają na takie zabezpieczenie. Takim przepisem szczególnym jest art. 33 Op.
W świetle art. 33 Op, decydujące znaczenie dla podjęcia decyzji o zabezpieczeniu ma wystąpienie przesłanki w postaci uzasadnionej obawy, że zobowiązanie nie zostanie wykonane. Powyższego nieostrego pojęcia ze względu na jego rozległy zakres ustawodawca nie zdefiniował. Przybliżył je jednak dwoma przykładami. Są to "trwale zaprzestanie regulowania zobowiązań o charakterze publicznoprawnym" lub "dokonywanie czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucje".
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 19 listopada 2009 r., I FSK 1383/08 (CBOSA) stwierdził, że nie zasługuje na aprobatę stanowisko, zgodnie z którym bezwzględnym warunkiem sięgnięcia do instytucji zabezpieczenia jest wykazanie, że podatnik trwale nie uiszcza wymaganych zobowiązań publicznoprawnych oraz w sposób nieuzasadniony prowadzoną działalnością gospodarczą zbywa składniki swego majątku w celu udaremnienia egzekucji.
Nie ulega bowiem wątpliwości, że wyliczenie zawarte w tym zakresie w art. 33 § 1 Op stanowi jedynie egzemplifikację przykładowo wybranych okoliczności, które mogą uzasadniać stan "obawy" niewykonania zobowiązania podatkowego. Nie oznacza to jednak, że okoliczności te muszą wystąpić, aby o obawie takiej można było mówić. Przeciwnie, organy podatkowe mogą za pomocą wszelkich argumentów, popartych ustalonymi w sprawie okolicznościami, wykazywać, że istnieje groźba niewykonania zobowiązania podatkowego w przyszłości uzasadniająca sięgnięcie do instytucji zabezpieczenia.
W tym samym wyroku z 19 listopada 2009 r., I FSK 1383/08 (CBOSA) Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił też również uwagę na trudności przy stosowaniu klasycznych, tradycyjnych środków dowodowych dla wykazania stanu obawy. Jak podkreślono w uzasadnieniu wyroku odnosząc się do charakteru przesłanek warunkujących możliwość sięgnięcia do instytucji zabezpieczenia: z jednej strony bowiem nawiązują one do sytuacji już istniejącej (stan obawy), z drugiej natomiast do przyszłości (groźba niewykonania zobowiązania podatkowego). Ujmując rzecz innymi słowy, nie ulega wątpliwości, że uzasadniona obawa musi istnieć już w chwili rozstrzygania w przedmiocie zabezpieczenia, jednak obawa ta odnoszona jest zarazem do zdarzenia, które jeszcze na nastąpiło (a nawet nie wiadomo czy w ogóle wystąpi). Ten stan rzeczy sprawia, że rozważanej kwestii niepodobna rozpatrywać w kontekście tradycyjnie pojmowanych dowodów. Trudno bowiem wskazać, jakie okoliczności uzasadniałyby w sposób pewny (to zaś jest istotą dowodu), istnienie takiej obawy. Jeśli z kolei zważyć, że problem "wykonania" bądź "niewykonania" zobowiązania podatkowego jest materią dotyczącą rzeczywistości mającej się dopiero ziścić w przyszłości, to nie sposób oczekiwać dowodu na to, że nie zostanie ono wykonane. W odniesieniu do przyszłości zawsze bowiem przedmiotem rozważań jest pewien stan hipotetyczny, co sprawia, że ocenie (a także wykazywaniu argumentów mających wskazywać na rzecz tej oceny), podlegać może tylko możliwość ziszczenia się tego stanu.
Zauważyć należy, że w art. 33 § 1 Op mowa jest o przesłankach zabezpieczenia zobowiązania podatkowego na majątku podatnika, które mogą uzasadniać przypuszczenie, iż zobowiązanie nie zostanie wykonane. Oznacza to, że mogą uprawdopodobnić brak zapłaty podatku w przyszłości (por. D. Strzelec, Udowodnienie a uprawdopodobnienie w sprawach podatkowych, Monitor Podatkowy 2012/6/16-23). Stąd też organy podatkowe nie są zobowiązane do udowodnienia faktu, że zobowiązanie nie zostanie wykonane, lecz jego uprawdopodobnienia. Należy podkreślić, że uprawdopodobnienie nie prowadzi do pewności, lecz jedynie daje lub wskazuje na prawdopodobieństwo istnienia lub nieistnienia faktu. Niemniej jednak obowiązek uprawdopodobnienia występuje z reguły wówczas, gdy dokładne przeprowadzenie postępowania dowodowego, a więc dającego pewność co do istnienia faktów prawotwórczych, nie jest praktycznie możliwe lub celowe (por. A. Hanusz, Uprawdopodobnienie jako środek zastępczy dowodu, Przegląd Podatkowy 2004/3/47-49), co ma miejsce w przypadku instytucji zabezpieczenia przewidzianej w art. 33 Op.
Celem postępowania zmierzającego do wydania decyzji o zabezpieczeniu jest ustalenie, czy istnieją przesłanki zabezpieczenia, a w przypadku zabezpieczenia dokonywanego w trybie art. 33 § 2 Op także określenie przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego, które ma być zabezpieczone. W celu ustalenia obu tych kwestii organy mogą sięgać po wszelkie dowody, w tym dowody pochodzące z postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej. Decyzja o zabezpieczeniu nie zastępuje decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego. Decyzja zabezpieczająca uprawdopodabnia jedynie wysokość zobowiązania (zaległości) podatkowego. Nie rozstrzyga sprawy, co do istoty, ponieważ nie przesądza treści przyszłej decyzji określające wysokość zobowiązania podatkowego.
Przybliżona kwota zobowiązania podatkowego powinna być wyliczona z uwzględnieniem wszystkich znanych na moment wydawania decyzji elementów prawnopodatkowego stanu sprawy. W decyzji o zabezpieczeniu organ podatkowy opiera się na "posiadanych danych" - które, co do zasady, będą podlegać odrębnej weryfikacji w toku postępowania podatkowego w związku z określeniem wysokości zobowiązania podatkowego, a nie w postępowaniu dotyczącym przybliżonej wysokości zobowiązania podatkowego. Dane te będą też mogły być uzupełniane, także na podstawie wniosków dowodowych przedkładanych przez stronę w toku postępowania podatkowego.
W orzecznictwie (zob. np. wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Warszawie z 3 czerwca 2008 r., III SA/Wa 378/08; w Olsztynie z 6 października 2011 r., I SA/Ol 508/11; w Gliwicach z 9 stycznia 2013 r., I SA/Gl 845/12, w Szczecinie z 23 stycznia 2014 r., I SA/Sz 1136/13, w Białymstoku z 23 września 2015 r., I SA/Bk 386/15 - CBOSA) prezentowane jest stanowisko, że określenie w decyzji o zabezpieczeniu przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego ma charakter informacyjny w tym znaczeniu, że wskazuje kwotę podlegającą zabezpieczeniu na majątku podatnika. W szczególności nie oznacza to, że jest to kwota rzeczywiście obciążającego podatnika zobowiązania, to określi bowiem dopiero decyzja wymiarowa. Istotą tej decyzji jest dokonanie zabezpieczenia, a nie rozstrzygnięcie co do wysokości zobowiązania podatkowego. Nie można wiązać przesłanek zabezpieczenia wykonania zobowiązań podatkowych z przesłankami określenia wysokości zobowiązania podatkowego (wymiaru podatku). Są to dwie odrębne instytucje prawa, które nie mają wspólnego zakresu przedmiotowego.
Mając na uwadze wskazaną powyżej wykładnię istotnych dla rozpoznania niniejszej sprawy przepisów prawa materialnego należy rozstrzygnąć, czy prowadzone przez organy podatkowe postępowanie podatkowe, zwłaszcza zaś postępowanie dowodowe odpowiadało wymogom Op.
Wyjaśniając podstawy prawne uzasadnianego wyroku trzeba też podnieść, że stosownie do art. 191 Op, organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 180 § 1 Op). Natomiast stosownie do art. 187 § 1 Op organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, zgodnie zaś z art. 187 § 3 Op fakty powszechnie znane oraz fakty znane organowi podatkowemu z urzędu nie wymagają dowodu. Fakty znane organowi podatkowemu z urzędu należy zakomunikować stronie. Przyjęta w art. 191 Op zasada swobodnej oceny dowodów zakłada, że organ podatkowy rozważając wartość poszczególnych dowodów, jak również formułując wnioski na podstawie całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie jest związany żadnymi sztywnymi regułami określającymi wartość poszczególnych dowodów, ale kieruje się własnym przekonaniem, uwzględniając wiedzę, doświadczenie życiowe, prawa logiki, informacje wynikające z wzajemnych relacji między poszczególnymi dowodami. Organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu bezzasadnego, przedwczesnego przyjęcia, że kwestionowane przez organ faktury wystawione przez J. dokumentowały czynności, które nie miały miejsca.
Skarżąca twierdząc tak pomija jednak, że decyzja zabezpieczająca uprawdopodabnia jedynie wysokość zobowiązania (zaległości) podatkowego, ale nie rozstrzyga sprawy wymiaru podatku, co do istoty, ponieważ nie przesądza o treści przyszłej decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego lub określającej wysokość zwrotu podatku inną niż zadeklarowana.
Z tych względów wykracza poza granice niniejszej sprawy wymaganie prowadzenia przez organy podatkowe, a co za tym idzie przez Sąd orzekający w tej sprawie, szczegółowych dywagacji i ocen w kwestii potencjalnych naruszeń prawa materialnego, w przyszłej, ewentualnej decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego lub zwrot podatku. Wymagałoby to wręcz rozstrzygania jakie dowody w sprawie związanej z "wymiarem podatku" należy prowadzić w przedmiocie ustalenia rzetelności transakcji oraz ewentualnego działania Skarżącej w tzw. "dobrej wierze".
Skarżąca wadliwe identyfikuje granice sprawy zabezpieczenia. Rozumowanie Skarżącej sprowadza się tego, że bez pełnego dowodzenia w postępowaniu "wymiarowym" kwestie związane z rzetelnością transakcji nie powinny być wykorzystane do argumentowania decyzji o przybliżonej wysokości zobowiązania oraz jego zabezpieczenia. A więc gdyby podzielić argumenty Skarżącej to należałoby generalnie zanegować stosowanie instytucji zabezpieczenia "przedwymiarowego" w sprawach podatku od towarów i usług związanych z nierzetelnymi fakturami. Organ nie byłby bowiem w stanie wydać decyzji o zabezpieczeniu "przedwymiarowym" spełniającej oczekiwania Skarżącej, bo taka decyzja byłaby zawsze przedwczesna, a okoliczności w niej wskazane byłyby zawsze nieewidentne, skoro nie byłoby jeszcze w obrocie prawnym decyzji "wymiarowej".
Dla potrzeb argumentowania przesłanek zabezpieczenia oraz jego przybliżonej wysokości wystarczające było wskazanie, że w kontrolowanym okresie Skarżąca mogła uwzględnić przy rozliczaniu podatku naliczonego faktury nierzetelne, a w konsekwencji niedające prawa do odliczenia podatku w nich wykazanego.
Organy przywołały na tę okoliczność ustalenia wynikające z kontroli celno-skarbowej, z których wynika, że siedziba S. znajduje się w biurze wirtualnym; spółka nie zgłosiła innych miejsc prowadzenia działalności gospodarczej, pod którymi mogłaby magazynować towary w ilościach hurtowych; S. nie przedłożyła kontrolującym żadnych dokumentów księgowych, unika kontaktu i nie zatrudnia pracowników.
NCUS ustalił także, że jednym z wystawców faktur na rzecz S. była firma F. sp. z o.o. Wspomniany kontrahent również posiada siedzibę w wirtualnym biurze i nie zgłosił innych adresów prowadzenia działalności gospodarczej; będąc zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług nie składa deklaracji oraz nie rozlicza się z budżetem państwa; z dniem 14 czerwca 2016 r. z rejestru KRS został wykreślony jedyny wspólnik tego podmiotu i nie wpisano nikogo w to miejsce; spółka nie posiada zarządu; kapitał zakładowy wynosi [...] zł.
DIAS wskazał następnie, że S. wystawiała faktury m. in. dla Skarżącej, ale także na rzecz A. sp. z o.o. oraz M. . Wspomniane podmioty łączy osoba W. U. , który jest prezesem zarządu J. zaś w A. zarówno prezesem zarządu jak również większościowym udziałowcem. Towar nabywany od S. miał być odsprzedany w ramach wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów (dalej: WDT) na rzecz P. Ltd, jednakże odbiór towaru wskazanego na fakturach dla brytyjskiego kontrahenta potwierdziły S.2 z/s na Łotwie oraz U. z/s na Litwie. Z treści formularza SCAC wynikało, że N. , A. i M. wykazywały WDT na rzecz P. .
NCUS skonstatował, że ustalenia dokonane na obecnym etapie kontroli sprawiają, iż zachodzi uzasadnione podejrzenie, że zakwestionowane faktury nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, a zatem istnieje ryzyko, iż Skarżąca nie wykona ewentualnych zobowiązań podatkowych. Z tych względów organ pierwszej instancji miał podstawę aby jako przesłankę uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązań podać okoliczność, że zachodzi uzasadnione podejrzenie posługiwania się nierzetelnymi fakturami.
Sąd rozstrzygający w sprawie zabezpieczenia wykonania zobowiązań podatkowych ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia wymogów z art. 33 Op. Sąd nie ma prawa w obecnym postępowaniu przesądzać zasadności samego "wymiaru podatku". Strona skarżąca nie zgadzając się z ustaleniami w przedmiocie określenia zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług będzie miała prawo wniesienia odwołania, a następnie na decyzję organu drugiej instancji - prawo złożenia skargi do sądu administracyjnego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 2 grudnia 2009 r., I SA/Bd 749/09).
Organy odniosły się również do sytuacji materialnej Skarżącej wskazując na fakt, że zobowiązanie za styczeń 2016 r. Skarżąca spłacała w 5 transzach. NCUS uznał, że może to świadczyć o kłopotach finansowych Skarżącej, na które remedium miały stanowić faktury wystawione przez S.. W ten sposób, zdaniem organu pierwszej instancji, Skarżąca mogła obniżyć zobowiązania za kolejne okresy tj. od lutego do czerwca 2016 r. o łączną kwotę 504.691 zł. Nie czyni to udowodnionym tezy o złej sytuacji finansowej Skarżącej. Stwarza jednak uzasadnioną obawę, że Skarżąca może nie być w stanie uregulować ewentualnych i znacznych zaległości podatkowych.
Wspomniane przypuszczenie uzasadnia dodatkowo treść zeznania CIT-8 za 2016 r. z którego wynika, iż Skarżąca osiągnęła dochód niespełna 100 tys. złotych, co w kontekście przewidywanego zaniżenia zobowiązań w pierwszej połowie 2016 r. jawi się jako kwota stosunkowo niska. Zwrócono także uwagę na stały wzrost kosztów finansowych na przestrzeni lat 2014-2016 oraz spadek przychodów. Skarżąca podważa te ustalenia wskazując, że organy winny przeanalizować jej obecną sytuację finansową. Twierdząc tak sama nie przedstawia jednak żadnych danych wskazujących na odwrócenie trendów spadkowych w latach 2017-2018, które organy orzekające w tej sprawie winny zweryfikować.
Organy podkreśliły również, że Skarżąca nie dysponuje majątkiem, który mógłby gwarantować spłatę ewentualnych zaległości podatkowych. W skardze J. odniosła się wprawdzie do nieruchomości w R., której jest współwłaścicielem. Pomija jednak fakt, że jest to nieruchomość zakupiona na kredyt, obciążona hipoteką w ½ kwoty 2.020.000 zł. Wierzytelności zabezpieczone hipotecznie mają natomiast pierwszeństwo zaspokojenia przed niezabezpieczonymi w ten sposób wierzytelnościami podatkowymi.
Zdaniem Sądu nie jest ponadto istotne, że Skarżąca nie dokonywała wcześniej transferu środków pieniężnych celem uniknięcia zapłaty zobowiązań podatkowych. Organ odwoławczy słusznie wskazał bowiem, że sam fakt posiadania środków na rachunkach bankowych, o ile rzeczywiście Skarżąca nimi dysponuje, nie gwarantuje spłaty ewentualnych zaległości, a to z uwagi na możliwość szybkiego transferu takich środków.
Nie mniej jednak kluczowe znaczenie miał i tak fakt przyjęcia faktur od nierzetelnego kontrahenta, co może w przyszłości skutkować powstaniem znacznych i zapewne nieplanowanych przez J. zaległości podatkowych.
W ocenie Sądu, organy podatkowe wykazały w okolicznościach faktycznych sprawy, które zostały rozważone we wzajemnym powiązaniu, stosownie do treści art. 122 i art. 187 § 1 w związku z art. 191 Op, że Skarżąca znalazła się w sytuacji uzasadniającej obawy, że zobowiązanie nie zostanie przez nią wykonane.
Z tych względów należy stwierdzić niezasadność zarzutu naruszenia art. 33 § 1 Op, gdyż organy zastosowały go prawidłowo.
Sąd nie znajduje powodów do stwierdzenia, że w zaskarżonej decyzji naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy. Sąd nie dopatruje się wystąpienia okoliczności naruszających prawo i mogących być podstawą wznowienia postępowania. Sąd nie znajduje też przesłanek uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości lub w części.
Z tych względów, działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018, poz. 1302, dalej "Ppsa"), należało skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło