III SA/Wa 2036/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne postanawia odrzucić skargę. J.S. ("Skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. ("DIAS", "Dyrektor") z dnia [...] lipca 2019 r. w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 16 września 2019 r. wezwano Skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi poprzez własnoręczne podpisanie skargi lub nadesłanie własnoręcznie podpisanego egzemplarza skargi oraz wskazanie swojego numeru PESEL, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie wysłane zostało na adres do doręczeń Skarżącego wskazany w skardze. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru tej przesyłki (k. 10 akt sądowych) oraz pisma Poczty Polskiej S.A. z dnia 28 listopada 2019 r., z powodu nieobecności adresata przesyłka została awizowana dwukrotnie: po raz pierwszy w dniu 10 października 2019 r. i po raz drugi w dniu 18 października 2019 r. Następnie przesyłka została wydana przez operatora pocztowego adresatowi w dniu 25 października 2019 r. W dniu 4 listopada 2019 r. Skarżący wykonał zarządzenie, przedstawiając własnoręcznie podpisany egzemplarz skargi oraz wskazując swój numer PESEL (k. 11 akt sądowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisami ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej "p.p.s.a."), merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co prowadzi do jej odrzucenia. Stosownie do art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Podpis powinien być własnoręczny, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 46 § 4 P.p.s.a., które w tej sprawie nie występują. Podpisem jest znak ręczny określonej osoby, noszący indywidualne i powtarzalne cechy, pozwalające odróżnić go od innych i umożliwiające identyfikację osoby podpisującego oraz zbadanie autentyczności podpisu (Hanna Knysiak-Molczyk (w:) T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, str. 204-205). Z powyższej definicji jednoznacznie wynika, że podpis musi być własnoręczny. W sytuacji braku własnoręcznego podpisu, sąd wzywa stronę do usunięcia braku formalnego pisma przez jego podpisanie. W myśl art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. pismo strony powinno zawierać w przypadku gdy jest pierwszym pismem w sprawie numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Przepis ten w sposób jednoznaczny przewiduje obowiązek sądu odrzucenia skargi w przypadku nieuzupełnienia w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Nieuzupełnienie braku formalnego skargi, w sytuacji, gdy brak był istotny, a wezwanie precyzyjne i prawidłowo doręczone obliguje wojewódzki sąd administracyjny do odrzucenia skargi, nie dając sądowi żadnego w tym względzie wyboru. Z kolei art. 58 § 3 p.p.s.a. stanowi, że sąd odrzuca skargę postanowieniem, zaś odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. W niniejszej sprawie Skarżący został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi i pouczony o skutkach niezastosowania się do wezwania. Przesyłka zawierająca powyższe wezwanie została mu doręczona w trybie art. 73 p.p.s.a. Z przepisu tego wynika, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72 (tj. w sposób właściwy lub zastępczy), pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej, dokonując jednocześnie zawiadomienia adresata o tym fakcie (§ 1). Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe - na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (§ 2). W przypadku niepodjęcia pisma w tym terminie pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 (§ 4). Z treści art. 73 § 1 i § 4 p.p.s.a. wynika zatem, że doręczenie w tym trybie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego terminu, liczonego od dnia pierwszej nieudanej próby doręczenia, o której adresat dowiaduje się ze stosownego zawiadomienia tj. awizo. Od daty na zawiadomieniu należy liczyć czternastodniowy termin do przyjęcia fikcji prawnej doręczenia pisma. Fikcja ta polega na przyjęciu za udowodniony fakt prawotwórczy, że adresat przesyłki zapoznał się z jej treścią ostatniego dnia tego terminu, a zatem z tą datą wiążą się również odpowiednie skutki procesowe. Jak wynika z adnotacji na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki oraz wyjaśnień operatora pocztowego, z powodu nieobecności adresata przesyłka ta została awizowana dwukrotnie: po raz pierwszy w dniu 10 października 2019 r. i po raz drugi w dniu 18 października 2019 r. Uwzględniając zatem zasadę wynikającą z art. 73 § 4 p.p.s.a. przesyłkę uznano za doręczoną w dniu 24 października 2019 r., tj. z upływem czternastu dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej. Wprawdzie odbiór przesyłki w dniu 25 października 2019 r. pokwitował osobiście adresat, tj. Skarżący, jednakże fakt ten nie uchyla skutków doręczenia wynikających z powołanych wyżej przepisów. W odniesieniu do powyższego należy wskazać, że w literaturze przedmiotu i orzecznictwie sądowoadministracyjnym uznaje się, iż odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się fikcja prawna doręczenia, nie zmienia skutków procesowych zaistniałej fikcji. Również wtedy, gdy adresat odbierze przesyłkę już po czternastu dniach, w dalszym ciągu będzie miała zastosowanie wynikająca z tego przepisu fikcja prawna wcześniejszego doręczenia. W tym zakresie jej skutki nie przestają wywoływać skutków prawnych wcześniejszego doręczenia przesyłki. Innymi słowy, późniejsze odebranie na żądanie strony pisma, a więc po upływie terminu, o którym mowa w art. 73 § 3 p.p.s.a., na skutek jego przetrzymywania przez operatora pocztowego, nie niweczy skutków doręczenia pisma w trybie art. 73 p.p.s.a. Dlatego też, fakt odebrania pisma z urzędu pocztowego przez Skarżącego po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 p.p.s.a., nie ma wpływu na skutek określony w art. 73 § 4 p.p.s.a. Pogląd ten jest ugruntowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (np. postanowienie z 18 września 2018 r., sygn. akt II FZ 540/18, postanowienie z 6 listopada 2017 r. sygn. akt II FZ 621/17, postanowienie z 3 lipca 2017 r. sygn. akt II FZ 300/17, postanowienie z 15 lutego 2016 r. sygn. akt II FSK 1761/15, postanowienie z 30 października 2014 r. sygn. akt I FZ 313/14, postanowienie z 27 września 2013 r., sygn. akt II OZ 810/13, postanowienie z 5 marca 2013 r., sygn. akt II FZ 40/13, postanowienie z 28 listopada 2012 r., sygn. akt II FZ 942/12, postanowienie z 12 stycznia 2012 r., sygn. akt II FSK 2916/11, postanowienie z 18 maja 2010 r., sygn. akt II FSK 70/09, postanowienie z 16 listopada 2004 r., sygn. akt GZ 103/04, wszystkie dostępne na orzeczenia.nsa.gov.pl). Biorąc pod uwagę, że wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi doręczone zostało Skarżącemu w trybie art. 73 § 1 i 4 p.p.s.a. w dniu 24 października 2019 r., siedmiodniowy termin do dokonania tych czynności minął 31 października 2019 r. Uznać zatem należało, że przedstawiając własnoręcznie podpisany egzemplarz skargi i wskazując numer PESEL w dniu 4 listopada 2019 r., Skarżący uczynił to po upływie ustawowego terminu. Oznacza to, że czynności te są bezskuteczne, co wynika z art. 85 p.p.s.a. Wobec powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 oraz art. 58 § 3 p.p.s.a. Sąd skargę odrzucił.