III SA/Wa 2986/16
WyrokWSA w Warszawie2017-06-21
Skład orzekający: Aneta Trochim-Tuchorska, Agnieszka Olesińska, Dariusz Zalewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie kontrolne w zakresie podatku od towarów i usług za okres od kwietnia do grudnia 2013 r. powinno zostać zawieszone do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy dotyczącej podatku od towarów i usług za kwiecień 2014 r., na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, uznając sprawę dotyczącą kwietnia 2014 r. za zagadnienie wstępne?Ratio decidendi
Postępowanie podatkowe toczące się w jednej sprawie nie stanowi podstawy do zawieszenia postępowania w innej sprawie, chyba że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd jest bezwzględną przeszkodą do wydania jakiejkolwiek decyzji w prowadzonej sprawie. Rozstrzygnięcie dotyczące innego okresu rozliczeniowego, nawet jeśli dotyczy tego samego podatnika i tego samego rodzaju podatku, nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, ponieważ nie ma bezpośredniego wpływu na wynik postępowania w innej, odrębnej sprawie.Stan faktyczny
Spółka A. sp. z o.o. wniosła o zawieszenie postępowania kontrolnego w zakresie VAT za okres kwiecień-grudzień 2013 r., powołując się na toczące się postępowanie odwoławcze dotyczące decyzji w sprawie VAT za kwiecień 2014 r. Spółka argumentowała, że rozstrzygnięcie w sprawie z kwietnia 2014 r. ma wpływ na ocenę rzetelności jej rozliczeń w innych okresach. Organy podatkowe odmówiły zawieszenia, uznając, że postępowanie odwoławcze nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu Ordynacji podatkowej. WSA w Warszawie oddalił skargę spółki.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Aneta Trochim-Tuchorska (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Olesińska, sędzia WSA Dariusz Zalewski, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania oddala skargę
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w W. (dalej: "Dyrektor UKS") postanowieniem z [...] września 2014r. wszczął wobec A. sp. z o.o. z/s w W. (dalej: "Skarżąca" lub "Spółka") postępowanie kontrolne w zakresie kontroli rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od kwietnia do grudnia 2013r.
Pismem z 18 kwietnia 2016r. Spółka wniosła o zawieszenie postępowania kontrolnego na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015r., poz. 613 ze zm.; dalej: "O.p."), do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy zainicjowanej odwołaniem Spółki od decyzji Dyrektora UKS z [...] marca 2016r. w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień 2014r. Zdaniem Spółki do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia postępowania w przedmiocie decyzji z [...] marca 2016r. w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień 2014r. nie jest możliwe prawidłowe rozstrzygnięcie przez ten sam organ pozostałych postępowań kontrolnych, w których ma już wyrobione swoje własne, subiektywne stanowisko. Wynik postępowania odwoławczego może przesądzić o zakresie zobowiązań podatkowych Spółki także w niniejszym postępowaniu. Byt prawny decyzji z [...] marca 2016r. ma z powyższych względów fundamentalne znaczenie dla decyzji będącej przedmiotem niniejszej sprawy.
Dyrektor UKS postanowieniem z [...] maja 2016r. odmówił zawieszenia postępowania.
W uzasadnieniu stwierdził, że w przedmiotowej sprawie jako zagadnienia wstępnego określonego w art. 201 § 1 pkt 2 O.p. nie można uznać postępowania odwoławczego, prowadzonego przez organ II instancji w innym postępowaniu, ponieważ zakończenie przedmiotowego postępowania kontrolnego nie jest uzależnione od rozstrzygnięcia podjętego w ww. postępowaniu.
Spółka złożyła zażalenie na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie w całości i zmianę poprzez zawieszenie postępowania kontrolnego do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy zainicjowanej odwołaniem Spółki od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z [...] marca 2016r. w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień 2014r. Spółka zarzuciła naruszenie:
1) art. 201 § 1 pkt 2 O.p. poprzez nieuprawnione przyjęcie, że prawomocne rozstrzygnięcie sprawy zainicjowanej odwołaniem Spółki od decyzji Dyrektora UKS z [...] marca 2016r. w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień 2014r. nie ma wpływu na rozstrzygnięcie postępowania kontrolnego prowadzonego przez Dyrektora UKS w zakresie prawidłowości rozliczeń podatku od towarów i usług za miesiące kwiecień - grudzień 2013r., a tym samym niezasadne przyjęcie, że nie istnieje podstawa do zawieszenia postępowania, podczas gdy prawomocne ustalenie, że organ dokonał błędnej wykładni pojęć "dobrej wiary" i "należytej staranności", a także bezzasadnie uznał, iż "symptomy", które wymienił w ww. decyzji świadczą o tym, że spółka wiedziała, a przynajmniej powinna wiedzieć, że bierze udział w oszustwie podatkowym, a które to "symptomy" organ z dużą dozą prawdopodobieństwa będzie powtarzał w kolejnych postępowaniach kontrolnych, będą miały istotny wpływ na ocenę rzetelności w zakresie deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania w ramach innych okresów rozliczeniowych,
2) art. 191 w zw. z art. 123 § 1, art. 121 § 1 i art. 217 § 2 O.p., wobec nieustosunkowania się przez organ do stanowiska wyrażonego we wniosku o zawieszenie postępowania, w tym do konkretnych okoliczności odnoszących się do stanu faktycznego i prawnego sprawy uzasadniających zawieszenie postępowania, a w konsekwencji ograniczenie się w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wyłącznie do poglądów judykatury bez odniesienia ich do konkretnych okoliczności niniejszej sprawy.
Dyrektor Izby Skarbowej w W. (dalej: "Dyrektor IS") postanowieniem z dnia [...] lipca 2016r. utrzymał w mocy powyższe postanowienie organu I instancji.
W uzasadnieniu Dyrektor IS wyjaśnił, że celem zawieszenia postępowania jest jego podtrzymanie w sytuacji, gdy nie można go zakończyć albo gdy - choć można je zakończyć - nie należy tego czynić z powodów przewidzianych w przepisie art. 201 § 1 O.p. Wskazał, że zgodnie z treścią art. 201 § 1 pkt 2 O.p. organ podatkowy zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Dyrektor IS podkreśłił, że Spółka za zagadnienie wstępne uznała prawomocne rozstrzygnięcie przez inny organ (organ nadrzędny) lub sąd (sąd administracyjny) o tym, czy organ, który orzeka we wszystkich postępowaniach kontrolnych względem Spółki 1) prawidłowo interpretuje pojęcie "dobrej wiary" i "należytej staranności", 2) czy "symptomy", na które się powołuje, mogą uzasadniać tezę o udziale Spółki w karuzeli podatkowej oraz o niedochowaniu przez nią należytej staranności, jak również, czy 3) powołane przez organ "symptomy'" mają pokrycie w materiale dowodowym sprawy.
Dyrektor IS wyjaśnił, że przepis art. 201 § 1 pkt 2 O.p. nie zawiera definicji pojęcia "zagadnienia wstępnego", jednak w doktrynie uznaje się, iż mamy z nim do czynienia wówczas, gdy rozstrzygnięcie merytoryczne sprawy będącej przedmiotem postępowania uzależnione jest od wcześniejszego rozstrzygnięcia zagadnienia materialnoprawnego, które z istoty swej należy do kompetencji innego organu administracyjnego lub sądu i nie było wcześniej prawomocnie osądzone.
Przeszkoda w prowadzeniu postępowania kontrolnego polega zatem na tym, że rozpatrzenie sprawy podatkowej i wydanie merytorycznej decyzji jest uwarunkowane uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia prawnego należącego do kompetencji innego organu, niż ten który prowadzi dane postępowanie podatkowe. Zagadnienie wstępne nie powstaje zatem w przypadku, gdy na rozpatrzenie i wydanie decyzji podatkowej mogą mieć wpływ ustalenia faktyczne dokonane przez inny organ lub sąd. Jednocześnie Dyrektor IS wyjaśnił, że zarówno w orzecznictwie jak i w doktrynie powszechny jest pogląd, że postępowanie prowadzone za inny okres w danym podmiocie (w tym także postępowanie odwoławcze lub postępowanie prowadzone przed sądem administracyjnym) nie jest "zagadnieniem wstępnym" dla postępowania podatkowego lub kontrolnego.
W związku z powyższym, Dyrektor IS podzielił stanowisko organu I instancji, że w sprawie nie wystąpiły przesłanki do zawieszenia przedmiotowego postępowania kontrolnego, bowiem zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 O.p., nie jest rozstrzygnięcie organu odwoławczego lub sądu administracyjnego w przedmiocie podatku od towarów i usług za kwiecień 2014r.
Na wskazane powyżej orzeczenie Spółka złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia wraz z poprzedzającym je rozstrzygnięciem. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie:
1) art. 201 § 1 pkt 2 O.p. poprzez nieuprawnione przyjęcie, że prawomocne rozstrzygnięcie sprawy zainicjowanej odwołaniem Spółki od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli w W. z [...] marca 2016r. w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień 2014r., nie ma wpływu na rozstrzygnięcie postępowania kontrolnego prowadzonego przez Dyrektora UKS w zakresie podatku od towarów i usług za okres od kwietnia do grudnia 2013r., a tym samym bezzasadne przyjęcie, że nie istnieje podstawa do zawieszenia postępowania, podczas gdy prawomocne ustalenia, czy organ podatkowy dokonuje prawidłowej wykładni pojęcia "dobrej wiary" i "należytej staranności", a także czy prawidłowo uznaje, iż wskazane przez niego "symptomy" mogą uzasadniać tezę, że Spółka brała udział w oszustwie podatkowym a przede wszystkim, iż wiedziała, że bierze w nim udział, będzie miało istotny wpływ na ocenę rzetelności w zakresie deklarowanych przez Spółkę podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania w ramach postępowań dotyczących innych okresów rozliczeniowych;
2) art. 191 w zw. z art. 121 § 1 i art. 122 O.p., wobec wydania rozstrzygnięcia w oderwaniu od konkretnych okoliczności podniesionych przez Skarżącą we wniosku oraz w zażaleniu, nie odnosząc się do stanu faktycznego i prawnego sprawy uzasadniających zawieszenie postępowania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2016r., poz. 1066 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku postanowień) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016r. poz. 718 ze zm. – dalej: "P.p.s.a."), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 P.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Wyjaśnić również należy, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do brzmienia art. 119 pkt 3 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Kontroli Sądu poddane zostało postanowienie Dyrektora IS utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora UKS o odmowie zawieszenia postępowania kontrolnego w zakresie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od kwietnia do grudnia 2013r.
Sąd, w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie, nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nie dopatrzył się też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub wystąpienia przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia.
W rozpatrywanej sprawie istota sporu dotyczy rozstrzygnięcia, czy wskazana przez Skarżącą okoliczność, tj.: wniesienie odwołania od decyzji z [...] marca 2016r. w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień 2014r. stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 O.p., uzasadniające zawieszenie postępowania kontrolnego wszczętego wobec Skarżącej w zakresie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od kwietnia do grudnia 2013r.
Zgodnie z art. 201 § 1 pkt 2 O.p. organ podatkowy zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Przesłanka obligatoryjnego zawieszenia postępowania wskazana w art. 201 § 1 pkt 2 O.p. dotyczy zatem takiej sytuacji, gdy wydanie rozstrzygnięcia w konkretnej, jeszcze nie zakończonej sprawie, pozostaje w ścisłym związku z nierozstrzygniętym jeszcze zagadnieniem wstępnym. Z kolei pod pojęciem "zagadnienia wstępnego" należy rozumieć taką sytuację, gdy wydanie orzeczenia merytorycznego w rozpoznawanej przez organ podatkowy sprawie zależy wprost od wydania innego orzeczenia merytorycznego przez inny organ lub sąd w przedmiocie stanowiącym kwestię wstępną dla rozpoznawanej sprawy.
Będą to dwie sprawy pozostające ze sobą w tak ścisłym związku, że wydanie decyzji w sprawie podatkowej jest uzależnione od przesądzenia określonej kwestii.
Podkreślić należy, że w art. 201 § 1 pkt 2 O.p. użyto sformułowania "jest uzależnione". Jeśli coś zależy od danej sytuacji, to ona decyduje o tym lub ma na to decydujący wpływ ("Inny Słownik Języka Polskiego", praca zbiorowa pod red. M. Bańki, Wydawnictwo PWN, Warszawa 2000, Tom P-Ż, s. 1231). Nie chodzi przy tym o jakikolwiek wpływ, ale o wpływ przewidziany prawem. Związek pomiędzy sprawą rozpatrywaną w postępowaniu podatkowym a kwestią będącą przedmiotem postępowania prejudycjalnego polegać powinien na tym, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego stanowi obligatoryjną podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej. Oznacza to, że przepis ten ma zastosowanie wówczas, gdy organ rozpatrujący i orzekający w sprawie nie jest władny samodzielnie rozstrzygnąć zagadnienia wstępnego, jakie wyłoniło się lub powstało w toku postępowania głównego. Rozstrzygnięcie tego zagadnienia musi być istotne z punktu widzenia realizacji celu postępowania podatkowego oraz powinno mieć bezpośredni wpływ na wynik tego postępowania. W orzecznictwie wskazuje się, że jeżeli "zagadnienie wstępne" wykazuje jedynie pośredni związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie ma ono charakteru zagadnienia wstępnego. Mogą wiązać się z nim określone skutki procesowe, ale powstanie takiego "zagadnienia" nie rodzi obowiązku zawieszenia postępowania podatkowego (por. wyrok NSA z 22 grudnia 2011r., sygn. akt II FSK 1891/11, dostępny, podobnie jak dalsze przywoływane orzeczenia w CBOSA na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 O.p. może być tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu (nie chodzi więc o wyjaśnienie nawet poważnych wątpliwości dotyczących aspektów prawnych sprawy będącej przedmiotem postępowania), i które może stanowić odrębny przedmiot postępowania przed takim organem lub sądem, co oznacza, że rozstrzygnięcie tego zagadnienia wstępnego przez ten inny organ lub sąd stanowi konieczny warunek wydania decyzji przez organ, w postępowaniu przed którym wyłoniło się zagadnienie wstępne (por. np. wyrok NSA z 21 lipca 1992r., sygn. akt III SA 1041/92).
Za zagadnienie wstępne (za kwestię prejudycjalną) nie może być uznana sytuacja wyrażająca się we wpływie na rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji, ustaleń faktycznych dokonywanych w innym postępowaniu przez inny organ lub sąd. Obowiązek wyjaśnienia sprawy pod względem faktycznym i prawnym należy bowiem do organu administracji publicznej prowadzącego dane postępowanie (por. wyrok NSA z 8 grudnia 2008r., II OSK 1559/07). Zagadnienie wstępne, o którym mowa w art. 201 § 1 pkt 2 O.p. powstaje wtedy, gdy przeszkodą w załatwieniu sprawy jest uprzednie rozstrzygnięcie jakiejś kwestii materialnej, nie leżącej w kompetencjach organu prowadzącego postępowanie.
Związek zagadnienia wstępnego z rozpoznaniem sprawy administracyjnej (podatkowej) i wydaniem decyzji wyraża się relacją, w której brak rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd jawi się jako bezwzględna przeszkoda do wydania jakiejkolwiek decyzji w prowadzonej przez organ sprawie.
Na tle tych ogólnych uwag stwierdzić należy, że wskazane przez Spółkę wniesienie odwołania od decyzji z [...] marca 2016r. w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień 2014r., nie mogło być uznane za zagadnienie wstępne w postępowaniu kontrolnym w zakresie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od kwietnia do grudnia 2013r.
Zależności rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego i rozpatrzenia sprawy administracyjnej (podatkowej) oraz relacji między nimi, nie można utożsamiać z wymogiem ukierunkowania tej ostatniej na określoną treść decyzji. Od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego "zależeć" powinno rozpatrzenie danej sprawy administracyjnej (podatkowej) w ogóle, nie zaś wydanie decyzji o określonej treści. Istota kwestii prejudycjalnej wyraża się w tym, że brak jej uprzedniego rozstrzygnięcia wyklucza każde, to jest zarówno pozytywne, jak i negatywne dla strony zakończenie postępowania (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 grudnia 2015r. II GSK 397/14 oraz wyrok z 16 kwietnia 2010r., I FSK 536/09, CBOSA). Co do zasady postępowanie podatkowe toczące się w jednej sprawie nie stanowi podstawy do zawieszenia postępowania podatkowego w drugiej sprawie. W każdej z takich spraw organy zobowiązane są do prowadzenia odrębnego postępowania dowodowego z możliwością wykorzystania materiału dowodowego zgromadzonego w innej sprawie oraz dokonują własnych ustaleń (zob. wyrok WSA w Warszawie z 19 czerwca 2013r., III SA/Wa 3216/12; wyroki WSA w Gdańsku z 15 stycznia 2009r., I SA/Gd 752/08 i z 18 marca 2015r., I SA/Gd 1671/14, CBOSA). Wskazać należy, że zgodnie z art. 181 O.p. dowodami w postępowaniu podatkowym mogą być w szczególności księgi podatkowe, deklaracje złożone przez stronę, zeznania świadków, opinie biegłych, materiały i informacje zebrane w wyniku oględzin, informacje podatkowe oraz inne dokumenty zgromadzone w toku czynności sprawdzających lub kontroli podatkowej, z zastrzeżeniem art. 284a § 3, art. 284b § 3 i art. 288 § 2, oraz materiały zgromadzone w toku postępowania karnego albo postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe. Dowody zgromadzone w innych postępowaniach podatkowych (kontrolnych) również mogą stanowić dowody w danym postępowaniu podatkowym (kontrolnym) i strona może wnioskować o włączenie takich dowodów w poczet materiału dowodowego danej sprawy podatkowej. Dodać należy, że w każdym z tych odrębnych postępowań organ prowadzi nie tylko odrębne postępowanie dowodowe, ale w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy dokonuje własnych ustaleń z uwzględnieniem stosownych norm prawa materialnego. Istota natomiast wyrażonej w art. 127 O.p. zasady dwuinstancyjności postępowania polega na tym, że dwukrotnie przeprowadzane jest postępowanie wyjaśniające, dwukrotnie ustalany jest stan faktyczny i dwukrotnie dokonywana jest wykładnia przepisów prawa. Najpierw dokonuje tego organ pierwszej instancji, a następnie w przypadku wniesienia środka odwoławczego organ drugiej instancji. Przyjęcie za zasadne stanowiska Skarżącej, powodowałby natomiast zaprzepaszczenie zasady dwuinstancyjności postępowania podatkowego. Przyjęcie stanowiska Skarżącej oznaczałoby, że organ pierwszej instancji nie mógłby dokonać własnych ustaleń faktycznych i wykładni przepisów prawa w danej sprawie, ale uzależniony byłby od ustaleń faktycznych i wykładni przepisów prawa dokonanych przez organ odwoławczy w innej sprawie.
W ocenie Sądu organy podatkowe prawidłowo przyjęły, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi taki związek pomiędzy postępowaniem kontrolnym w zakresie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od kwietnia do grudnia 2013r. a postępowaniem odwoławczym w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień 2014r., który skutkowałby koniecznością zawieszenia postępowania w sprawie podatku od towarów i usług za okresy od kwietnia do grudnia 2013r. do czasu prawomocnego zakończenia wskazanego postępowania odwoławczego.
Rozstrzygnięcie w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień 2014r. dotyczy zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za inny okres rozliczeniowy innego następnego (kolejnego) roku. Rozstrzygnięcie w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień 2014r. nie ma i nie może mieć żadnego wpływu na wynik postępowania kontrolnego w zakresie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od kwietnia do grudnia 2013r. Nie występuje bowiem jakakolwiek zależność pomiędzy tymi postępowaniami. Postępowanie w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień 2014r. jest odrębnym, samodzielnym postępowaniem dotyczącym zamkniętego okresu rozliczeniowego oddzielnie rozpoznawanego, a do tego okresu następnego, który nie może w żaden sposób rzutować na poprzednie okresy rozliczeniowe. W tym przypadku nie występuje zależność taka jak np. w innej sprawie ze skargi Spółki o sygn. akt III SA/Wa 1448/16 dotyczącej zawieszenia postępowania podatkowego w zakresie podatku od towarów i usług za lipiec 2013r. do czasu zakończenia postępowania kontrolnego prowadzonego przez Dyrektora UKS w zakresie podatku od towarów i usług za czerwiec 2013r. (skoro bowiem Spółka zadeklarowała za czerwiec 2013r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy, to ustalenie tej wartości ma bezpośredni wpływ na wysokość należności, jaka z tytułu podatku od towarów i usług za lipiec 2013r. obciąża Skarżącą). W związku z tym także wniesienie przez Skarżącą ewentualnej skargi do sądu administracyjnego na decyzję Dyrektora IS w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień 2014r. nie mogło zostać uznane za kwestię prejudycjalną w sprawie podatku od towarów i usług za okresy od kwietnia do grudnia 2013r. Ponadto wykładnia językowa art. 201 § 1 pkt 2 O.p. nie daje podstaw do uznania, że prawomocne rozstrzygnięcie skargi (lub skargi kasacyjnej) przez sąd administracyjny w innej odrębnej sprawie stanowi zagadnienie wstępne (zob. też wyrok WSA w Olsztynie z 11 grudnia 2014r., I SA/Ol 715/14, CBOSA).
Tym samym stwierdzić należy, że organy prawidłowo uznały, iż wniesienie odwołania od decyzji w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień 2014r. nie stanowi zagadnienia wstępnego uzasadniającego zawieszenie przedmiotowego postępowania kontrolnego w zakresie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od kwietnia do grudnia 2013r.
W związku z powyższym za niezasadne należało uznać zarzuty podniesione w skardze, w tym przede wszystkim zarzut naruszenia art. 201 § 1 pkt 2 O.p., a także zarzut naruszenia art. 191 w zw. z art. 121 § 1 i art. 122 O.p. W postępowaniu z wniosku strony o zawieszenie postępowania na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 O.p. organ ma jedynie zbadać czy wskazana przez stronę okoliczność stanowi zagadnienie wstępne uzasadniające zawieszenie danego postępowania, co też w niniejszej sprawie organy obu instancji uczyniły. Wskazać należy, że organy wskazały powody nieuznania zasadności wniosku Skarżącej o zawieszenie przedmiotowego postępowania kontrolnego. Uzasadnienia postanowień organów obu instancji spełniają wymogi wynikające z art. 217 § 1 i 2 O.p. Organy podatkowe podały podstawę prawną rozstrzygnięcia i w sposób wystarczający przedstawiły okoliczności i argumentację, które uzasadniały odmowne załatwienie wniosku Skarżącej. Organy podatkowe nie miały przy tym obowiązku ustosunkowywania się do wszystkich argumentów podnoszonych przez Skarżącą.
Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, nie stwierdził naruszeń prawa, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego.
W tym stanie rzeczy Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło