III SA/Wa 3567/17

WyrokWSA w Warszawie2018-07-18

Skład orzekający: Katarzyna Owsiak, Ewa Radziszewska-Krupa, Monika Świercz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zabezpieczeniu przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług, wydana przed terminem płatności, jest zasadna, gdy podatnik odliczał podatek naliczony z faktur wystawionych przez podmiot nieistniejący, a jego sytuacja finansowa (wykazywanie strat) budzi obawę niewykonania zobowiązania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o zabezpieczeniu przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług była zasadna. Stwierdzono, że charakter ustaleń kontroli podatkowej, w tym odliczanie podatku naliczonego z faktur wystawionych przez podmiot nieistniejący, a także sytuacja finansowa podatnika (wykazywanie strat w latach 2015-2016), uprawdopodobniły istnienie uzasadnionej obawy niewykonania przyszłego zobowiązania podatkowego. Sąd podkreślił, że organ nie musi wykazać ponad wszelką wątpliwość niewykonania zobowiązania, a jedynie uprawdopodobnić istnienie takiej obawy.
Stan faktyczny
Skarżąca A.M. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. o określeniu i zabezpieczeniu przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okres od listopada 2016 r. do stycznia 2017 r. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym art. 33 § 1, poprzez błędne uznanie istnienia uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązania, mimo że wywiązywała się z należności, nie miała nieruchomości, a posiadała liczne pojazdy. Organy podatkowe uznały, że obawa niewykonania zobowiązania wynika z faktu odliczania podatku naliczonego z faktur podmiotu nieistniejącego oraz z jej trudnej sytuacji finansowej, wskazanej przez straty w latach 2015-2016.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Katarzyna Owsiak, Sędziowie sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, sędzia WSA Monika Świercz (sprawozdawca), Protokolant referent Katarzyna Daniluk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lipca 2018 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od listopada 2016 r. do stycznia 2017 r. oraz zabezpieczenia jej na majątku podatnika oddala skargę Przedmiotem skargi złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez A.M (dalej "Skarżąca") jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2017 r. utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] maja 2017 r. w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od listopada 2016 r. do stycznia 2017 r. oraz zabezpieczenia jej na majątku podatnika. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy: Decyzją z dnia [...] maja 2017 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. określił i zabezpieczył na majątku Skarżącej przybliżoną kwotę zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za listopad 2016 r., grudzień 2016 r. oraz styczeń 2017 r. w łącznej wysokości 1.240.083,60 zł wraz z odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wydania decyzji w łącznej wysokości 34.900,00 zł. W dniu 7 czerwca 2017 r. Skarżąca złożyła odwołanie od ww. decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w W., w którym zarzuciła naruszenie: 1) art. 33 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm. – dalej: "O.p.") polegające na błędnym uznaniu, iż w niniejszej sprawie zaistniała przesłanka uzasadnionej obawy, iż przewidywane zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług nie zostanie przez Skarżącą wykonane pomimo tego, że: a) dotychczasowo Skarżąca wywiązywała się ze swoich należności publicznoprawnych zarówno wobec właściwego Naczelnika Urzędu Skarbowego w W., jak i wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych; b) organ nie poczynił jakichkolwiek ustaleń dotyczących źródła i średnich miesięcznych dochodów osiąganych przez Skarżącą jako podatnika oraz jej obciążeń; c) organ nie poczynił jakichkolwiek ustaleń dotyczących sytuacji majątkowej Skarżącej i jej rzetelności w wywiązywaniu się z obowiązków fiskalnych w oparciu o deklaracje i zeznania podatkowe; podczas gdy dopiero zestawienie co najmniej ww. danych pozwoliłoby na przybliżenie kondycji ekonomicznej i finansowej Skarżącej, jej zasobów oraz możliwości płatniczych z kwotą przewidywanego zobowiązania podatkowego i dopiero ustalenie tej kwestii mogłoby determinować wystąpienie uzasadnionej obawy niewykonania tego zobowiązania podatkowego; 2) art. 33 § 1 O.p. polegające na błędnym uznaniu, iż okoliczność tego rodzaju, jak to, że Skarżąca nie ma nieruchomości - powoduje powstanie uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązania podatkowego, wówczas gdy - jak ustalił organ w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, Skarżąca jest właścicielem 67 pojazdów (głównie naczep ciężarowych oraz ciągników siodłowych), co determinuje taki stan posiadania Skarżącej, który w sposób niewątpliwy wpływa na możliwość wykonania (przyszłego i ewentualnego) zobowiązania podatkowego. Po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] maja 2017 r. W ślad za organem pierwszej instancji, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. obawę niewykonania przez Skarżącą zobowiązania w podatku od towarów i usług za przedmiotowy okres upatruje w charakterze stwierdzonych w toku postępowania kontrolnego nieprawidłowości wskazujących na istnienie przesłanek świadczących o tym, że Skarżąca dokonywała odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych i zaewidencjonowanych przez podmiot nieistniejący. Wystąpienie już tej okoliczności świadczy o istnieniu uzasadnionej obawy, że Skarżąca może nie wykonać zobowiązania, którego przybliżoną wysokość określono w zaskarżonej decyzji. O istnieniu uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące od listopada 2016 r. do stycznia 2017 r., w ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W., świadczy również sytuacja finansowa Skarżącej. Z analizy zeznań w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej (PIT-36L) za lata 2014 - 2016 wynika, że: • za 2014 r. wykazano dochód w wysokości 311.433,70 zł, • za 2015 r. wykazano stratę w wysokości 2.407.024,98 zł, • za 2016 r. wykazano stratę w wysokości 5.897.034,72 zł. Również ze złożonego zestawienia rachunków zysków i strat za lata 2014 – 2016, FHP "M." A. M. wynika, że: • w 2014 r. osiągnęła zysk w wysokości 897.549,13 zł, • w 2015 r. zanotowała stratę w wysokości 1.760.631,14 zł, • w 2016 r. zanotowała stratę w wysokości 5.090.003,64 zł. Ponadto, jak wynika z akt sprawy, decyzją z dnia [...] marca 2016 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. określił Skarżącej kwotę zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2013 r. oraz kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za miesiące od maja 2013 r. do lipca 2013 r. Zatem twierdzenie Skarżącej, iż dotychczas wywiązywała się ze swoich należności publicznoprawnych rzetelnie i terminowo jest chybione. W przywołanej na wstępie skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: 1) art. 122 w związku z art. 187 § 1 O.p. przez zaniechanie zbadania sytuacji majątkowej Skarżącej w kontekście możliwości zaspokojenia ewentualnych zobowiązań podatkowych, które powstałyby na skutek wydania wobec niej decyzji wymiarowej dotyczącej zobowiązań w podatku od towarów i usług za okres: od listopada 2016 r. do stycznia 2017 r. włącznie, a polegające na zaniechaniu poczynienia przez organ ustaleń dotyczących źródła i średnich miesięcznych dochodów osiąganych przez Skarżącą, jako podatnika oraz jej obciążeń, podczas gdy dopiero zestawienie co najmniej ww. danych pozwoliłoby na przybliżenie kondycji ekonomicznej i finansowej Skarżącej, jej zasobów oraz możliwości płatniczych z kwotą przewidywanego zobowiązania podatkowego i dopiero ustalenie tej kwestii mogłoby determinować wystąpienie uzasadnionej obawy niewykonania tego zobowiązania podatkowego; 2) 121 § 1 O.p. przez naruszenie zasady prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych polegający na braku oceny przez organ przesłanki istnienia uzasadnionej obawy, że zobowiązanie podatkowe Skarżącej nie zostanie wykonane; 3) art. 33 § 1 O.p. polegającym na błędnym uznaniu, iż w niniejszej sprawie zostały stwierdzone przesłanki uzasadnionej obawy, iż przewidywane zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług (za ww. okres) nie zostanie przez Skarżącą wykonane - pomimo braku tych przesłanek, a w konsekwencji uznaniu przez organ, iż: a) ujawnienie w postępowaniu kontrolnym nieprawidłowości, wskazujących na to, że Skarżąca dokonywała odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych i zaewidencjonowanych przez podmiot nieistniejący, podczas gdy okoliczność zaniżenia zobowiązania podatkowego z tytułu podatków od towarów i usług nie została ostatecznie stwierdzona przez wydanie decyzji określających to zobowiązanie podatkowe, zaś sam fakt prowadzenia takiego postępowania nie stanowi wystarczającej podstawy do przyjęcia istnienia uzasadnionej obawy, iż zobowiązanie podatkowe nie zostanie uiszczone w rozumieniu art. 33 § 1 O.p.; b) stwierdzenie w trakcie prowadzonego postępowania kontrolnego nieprawidłowości skutkujących zaniżeniem zobowiązań podatkowych Skarżącej, które mają stwarzać uzasadnioną obawę, iż zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane, podczas gdy faktycznie nie są to okoliczności równoznaczne z uzasadnioną obawą, że podatnik nie wykona określonych w następstwie wydanej decyzji zobowiązań podatkowych; c) sytuacja finansowa podatnika - przeprowadzona jedynie w oparciu o analizę zeznań w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu prowadzonej działalności (za lata 2014 - 2016) oraz zestawienia rachunków zysków i strat (za lata 2014 - 2016), które wykazują stratę, stanowi uzasadnioną obawę że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane, podczas gdy strata podatnika nie stanowi merytorycznego argumentu, uzasadniającego zaistnienie ustawowej przesłanki dokonania zabezpieczenia - także w kontekście okoliczność tego rodzaju, że Skarżąca, jak to ustalił organ pierwszej instancji, jest właścicielem 67 pojazdów (głównie naczep ciężarowych oraz ciągników siodłowych), co determinuje taki stan posiadania Skarżącej, który w sposób niewątpliwy wpływa na możliwość wykonania przez niego (przyszłego i ewentualnego) zobowiązania podatkowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369; dalej: P.p.s.a.), stosownie do art. 184 Konstytucji w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188, ze zm.), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisu prawa materialnego, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c P.p.s.a.). Zgodnie z zasadą określoną w art. 134 P.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej argumentacją prawną. Zobowiązany jest jednak do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich istotnych naruszeń prawa. Skarga oceniana według powyższych kryteriów nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd podzielił stanowisko organu, że stwierdzony stan faktyczny sprawy wypełniał przesłanki uzasadniające wydanie decyzji określającej i zabezpieczającej na majątku Skarżącej przybliżoną kwotę zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za wskazane okresy rozliczeniowe w łącznej kwocie 1.240.083.60,00 zł wraz ze stosownymi odsetkami za zwłokę. Rację ma organ, że w niniejszej sprawie z akt sprawy wynika realna obawa, że zobowiązanie to może nie zostać w przyszłości wykonane, zaś istnienie przesłanek dokonanego zabezpieczenia zostało uprawdopodobnione. Z art. 33 O.p. wynika, że zobowiązanie podatkowe przed terminem płatności może być zabezpieczone na majątku podatnika, jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że nie zostanie ono wykonane, a w szczególności gdy podatnik trwale nie uiszcza wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję (§ 1). W odniesieniu do zarzutu skargi Sąd zauważa, że zgodnie z obowiązującymi przepisami O.p. zobowiązanie podatkowe może być zabezpieczone na majątku podatnika jeszcze przed terminem płatności, w trakcie prowadzenia kontroli podatkowej, przed wydaniem decyzji określającej zobowiązanie podatkowe (§ 2 pkt 2). W tym przypadku zabezpieczeniu podlega również kwota odsetek za zwłokę należnych od zobowiązania na dzień wydania decyzji o zabezpieczeniu (§ 3). Organ podatkowy na podstawie posiadanych danych co do wysokości podstawy opodatkowania określa w decyzji o zabezpieczeniu przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego oraz kwotę odsetek za zwłokę należnych od tego zobowiązania na dzień wydania decyzji o zabezpieczeniu (§ 4). Zabezpieczenie wykonania zobowiązania podatkowego służy ochronie interesów wierzyciela podatkowego. W doktrynie prawa podatkowego podkreśla się, że celem tego zabezpieczenia jest nie tyle pobór podatku, ile zagwarantowanie środków finansowych na zaspokojenie zobowiązań podatkowych. Zabezpieczenie to nie jest więc formą wykonania zobowiązania podatkowego, zwiększa jedynie gwarancję, że zobowiązanie podatkowe zostanie w przyszłości wykonane (Ordynacja podatkowa. Komentarz aktualizowany, Etel Leonard (red.), publ. LEX/el. 2018). W przedmiotowej sprawie zabezpieczenia wykonania zobowiązania w podatku od towarów i usług za wskazane okresy dokonano przed wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego. W związku z tym określono przybliżoną kwotę tego zobowiązania oraz odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji. Postąpiono więc zgodnie z art. 33 § 2 pkt 2, § 3 i § 4 pkt 2 O.p. Zdaniem Sądu organ zgodnie z art. 33 § 1 O.p. uprawdopodobnił również, że wystąpiła uzasadniona obawa niewykonania przyszłego zobowiązania podatkowego. W odniesieniu do zarzutów skargi podkreślić należy, że prawidłowo wskazał organ, iż z uwagi na treść art. 33 § 1 o.p. może on wskazać także na inne, niewymienione wprost w tym przepisie okoliczności faktyczne, które uzasadniają obawę, że podatnik nie wykona zobowiązania podatkowego i za pomocą wszelkich argumentów, popartych ustalonymi w sprawie okolicznościami, wykazywać, że istnieje groźba niewykonania zobowiązania podatkowego w przyszłości, uzasadniająca zastosowanie instytucji zabezpieczenia, ponieważ trudno jest przy tego rodzaju instytucji rozpatrywać stan obawy w kontekście tradycyjnie pojmowanych dowodów (por. np. wyrok NSA z dnia 19.11.2009 r., sygn. akt I FSK 1383/08; CBOSA – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Artykuł 33 § 1 o.p. posługuje się przesłanką o charakterze nieostrym, a ustawodawca jedynie przykładowo wymienia sytuacje, które mogą świadczyć o istnieniu uzasadnionej obawy niewywiązania się z zobowiązania podatkowego. Ustanowienie otwartego katalogu okoliczności, które mogą wskazywać na niebezpieczeństwo uchylania się od wykonania powinności podatkowych, oznacza, że organ podatkowy nie jest w tym zakresie ograniczony i może wykazywać ziszczenie się przesłanki zabezpieczenia wszelkimi możliwymi środkami. Również okoliczności towarzyszące powstaniu zobowiązań podatkowych i oceniane ostatecznie w toku postępowania wymiarowego mogą służyć wykazaniu, że w sprawie zachodzi niebezpieczeństwo niewykonania zobowiązania podatkowego. Określone działania podatnika, takie jak ukrywanie dochodów czy uczestnictwo w procederze wystawiania pustych faktur, mogą usprawiedliwiać ustanowienie zabezpieczenia. (por. Wyrok NSA z dnia 25 maja 2018 r., sygn. akt I FSK 495/18; publ. CBOSA). W tym względzie Sąd podziela także stanowisko prezentowane przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 8 października 2013 r. sygn. akt SK 40/12, który wskazał na następujące możliwe przesłanki pozytywne uzasadniające zastosowanie instytucji zabezpieczenia: znaczna wysokość zaległości podatkowych wraz z odsetkami w porównaniu z dochodami podmiotu, gdy strona nie podejmuje starań w kierunku uregulowania zobowiązań; relatywnie niskie dochody podatnika w stosunku do przyszłego zobowiązania; ujawnienie w postępowaniu kontrolnym okoliczności, że podatnik dokonywał obniżenia podatku należnego na podstawie fikcyjnych faktur. W niniejszej sprawie podstawową i decydującą przesłanką uzasadniającą obawę uchylenia się przez Skarżącą od wykonywania takiego obowiązku jest charakter dokonanych ustaleń w trakcie prowadzonej kontroli podatkowej. Naczelnik Urzędu Skarbowego w W., wszczął wobec Skarżącej postępowanie kontrolne w zakresie rzetelności transakcji dokonanych z A. Sp. z o.o., ich zaewidencjonowania oraz uwzględnienia w deklaracjach VAT-7 złożonych za okres od sierpnia 2016 r. do lutego 2017 r., w tym zasadności zwrotu podatku od towarów i usług wykazanego w deklaracjach VAT-7 za ww. okresy z tytułu transakcji zawartych z tym podmiotem. Z ustaleń kontroli wynika, że A. Sp. z o.o. została wykreślona z rejestru podatników VAT z dniem 22 sierpnia 2016 r. oraz umieszczona w Bazie Podmiotów Szczególnych w Tablicy T1 jako podmiot nieistniejący oraz nierzetelny. Skarżąca wykazywała zakupy od tego podmiotu oleju napędowego w stawce 23% w okresie braku jego aktywności w zakresie podatku VAT tj. w 11, 12/2016 r. i w 1/2017 r. Zauważyć należy, że nie były to pojedyncze, incydentalne przypadki, tylko ok. kilkadziesiąt faktur. Skarżąca dokonywała odliczenia podatku naliczonego wynikającego z tych faktur pomimo tego, że z art. 88 ust. 3a pkt 1 lit a ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r. poz. 710 ze zm.) wynika, iż nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy sprzedaż została udokumentowana fakturami lub fakturami korygującymi wystawionymi przez podmiot nieistniejący. Ponadto zauważyć należy, że w związku ze stwierdzeniem powyższego przez organ do dnia poprzedzającego wydanie decyzji w I instancji Skarżąca nie dostarczyła żadnych faktur VAT związanych z przedmiotem kontroli. Mając powyższe na uwadze, wbrew twierdzeniom Skarżącej charakter stwierdzonych w toku postępowania kontrolnego nieprawidłowości, w szczególności fakt, że dokonywała ona odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych i zaewidencjonowanych przez podmiot nieistniejący, świadczy o istnieniu uzasadnionej obawy, że może nie wykonać zobowiązania, którego przybliżoną wysokość określono w zaskarżonej decyzji. W wyniku wstępnych ustaleń organ pierwszej instancji, biorąc pod uwagę powyższe, określił Skarżącej przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za listopad 2016 r., grudzień 2016 r. oraz styczeń 2017 r. w łącznej wysokości 1.240.083,60 zł wraz z odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wydania decyzji w łącznej wysokości 34.900,00 zł. W odniesieniu do zarzutów skargi stwierdzić należy także, że organy podjęły działania celem ustalenia sytuacji majątkowej Skarżącej, pozyskano np. informacje z Centralnej Bazy Danych Ksiąg wieczystych, z których wynika, że nie posiada ona majątku nieruchomego. Stwierdzono, że posiada otwarte rachunki bankowe i pojazdy służące do prowadzenia działalności gospodarczej. Organ nie dokonał chociażby w przybliżeniu oszacowania ich wartości, jednakże, wbrew twierdzeniom Skarżącej, jak prawidłowo wskazał organ - samo posiadanie przez podatnika realnego majątku nie wyklucza zastosowania instytucji zabezpieczenia. Taka wykładania art. 33 O.p. prowadziłaby do sprzeczności - zabezpieczenie byłoby możliwe jedynie w sytuacji, gdy podatnik nie posiadałby majątku, na którym mogłoby być ono zrealizowane. Organy przeanalizowały także zeznania z tytułu podatku dochodowego oraz rachunki zysków i strat Skarżącej za lata 2014-2016, z których wynika, że o ile w 2014 r. wykazywała ona dochód, o tyle w 2015 r. wykazywała już stratę, która rosła i w 2016 r. przekraczała już 5 mln zł. Prawidłowo więc organ stwierdził, że o istnieniu uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązania w podatku od towarów i usług za wskazane miesiące świadczy również sytuacja finansowa Strony oraz relatywnie wysoka kwota zobowiązania w stosunku do posiadanego majątku, w tym wykazywania strat w prowadzonej działalności. Zaspokojenie przyszłych zobowiązań może być więc zagrożone. Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd zauważa, że zważywszy na istotę i cel zabezpieczenia na majątku podatnika przybliżonych kwot zobowiązań podatkowych, uwarunkowany wystąpieniem obawy niewykonania zobowiązania podatkowego, nie ulega wątpliwości, że sytuacja majątkowa podatnika jest istotna, jako że stanowi punkt odniesienia dla oceny, czy zważywszy na posiadany majątek i zadłużenie podatnik będzie w stanie wykonać zobowiązanie w przypisanej mu przybliżonej wysokości. Nie oznacza to jednak, że wyłącznie sytuacja majątkowa podatnika może wskazywać na obawę wykonania przez niego zobowiązania. Obawę taką będzie uzasadniało np. stwierdzone uporczywe uchylanie się od regulowania zobowiązań publicznoprawnych, czy też chociażby nierzetelne prowadzenie ksiąg podatkowych (tu odliczanie podatku naliczonego z faktur wystawionych przez podmiot nieistniejący). Tego rodzaju okoliczności pośrednio mogą wiązać się z sytuacją majątkową podatnika i mieć na nią wpływ, jednakże przede wszystkim nie ma powodów, aby deprecjonować znaczenie tych okoliczności przy ocenie wystąpienia obawy niewykonania przez podatnika zobowiązania. Ocena, czy uzasadniona jest obawa niewykonania zobowiązania dokonywana jest z uwzględnieniem szeregu okoliczności, których znaczenie w konkretnym przypadku może być różne. Zaznaczyć należy, iż nie ma podstaw, aby odnosić dochody podatnika do poszczególnych kwot zobowiązań. Nie jest więc błędem uwzględnienie w tej ocenie łącznej przybliżonej kwoty zabezpieczanych zobowiązań podatkowych i odsetek. Kwoty te bowiem, określone w postępowaniu kontrolnym złożą się łącznie na należność obciążającą podatnika. (por. wyrok NSA z dnia 1 marca 2018 r., sygn. akt I FSK 774/16; publ. CBOSA). Ponadto organ podatkowy dokonując zabezpieczenia, nie ma obowiązku ustalenia prawdy materialnej, o której mowa w art. 187 § 1 o.p. Nie ma on zatem obowiązku zgromadzenia całości materiału dowodowego w sprawie, ale może ograniczyć się do posiadanych przez siebie danych (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 8 lutego 2018 r., sygn. akt I SA/Ol 917/17, Wyrok WSA w Gdańsku z dnia 14 lutego 2018 r., sygn. akt I SA/Gd 1732/17; publ. CBOSA). Określona w art. 33 § 1 o.p. przesłanka do wydania decyzji o zabezpieczeniu wykonania zobowiązania podatkowego jaką jest uzasadniona obawa, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane, ma miejsce wówczas, gdy organ podatkowy wykaże, że majątek podatnika, w kontekście przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego, z uwzględnieniem ewentualnych odsetek za zwłokę, jest w takiej kondycji, lub w wyniku działań podatnika - może być w takiej kondycji, że brak zabezpieczenia może pozbawić wierzyciela publicznego jakim jest organ podatkowy, zaspokojenia należnych od podatnika zobowiązań podatkowych. Organ podatkowy nie musi wykazać ponad wszelką wątpliwość, że skarżący nie wykona zobowiązania. Musi jedynie uprawdopodobnić, że istnieje taka obawa. (por. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2018 r., sygn. akt I FSK 1548/17; publ. CBOSA). Dla zastosowania instytucji zabezpieczenia organy nie muszą wykazać, iż zobowiązania podatkowe nie będą wykonane. Muszą jedynie przedstawić okoliczności, poparte stosownymi dowodami, że istnieje ryzyko, iż może coś takiego nastąpić. (por. wyrok NSA z dnia 14 grudnia 2017 r., sygn. akt I FSK 259/16; publ. CBOSA). Biorąc powyższe pod uwagę zarzut dotyczący naruszenia art. 33 § 1 O.p. należy uznać za niezasadny. Istnienie okoliczności wskazujących na uzasadnioną obawę niewykonania przyszłego zobowiązania podatkowego wynika z akt sprawy i zostało uprawdopodobnione przez organ. Odnosząc się do zarzutu naruszenia zasady zaufania do organów państwa Sąd zauważa, że naruszenia art. 121 § 1 o.p. i zawartej w nim normy, nie może stanowić podjęcie przez organ podatkowy rozstrzygnięcia odmiennego od oczekiwanego przez podatnika. Strona ma bowiem prawo do własnego subiektywnego przekonania o zasadności jej zarzutów, jednakże przekonanie to nie musi mieć odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach prawnych i ich wykładni (por. Wyrok NSA z dnia 7 lutego 2018 r., sygn. akt II FSK 237/16; publ. CBOS). Z uwagi na powyższe Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów dotyczących naruszenia art. 122 w zw. z art. 187 § 1, 121 § 1 i 33 § 1 O.p. Nie znalazł także innych podstaw do usunięcia z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło