IV SO/Wa 47/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku W. B. o wymierzenie grzywny Generalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: oddalić wniosek. Skarżący – W. B. pismem z 9 października 2018 r., na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) – dalej zwanej "p.p.s.a.", wniósł o wymierzenie grzywny Generalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska w związku z nieprzekazaniem skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez ten organ w przedmiocie rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 23 października 2017 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] W odpowiedzi na wniosek Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska wniósł o jego nieuwzględnienie. Organ wskazał, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie rozpoznania ww. wniosku została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 dniowym opóźnieniem z uwagi na skomplikowany charakter sprawy oraz konieczności rozpatrywania też innych spraw. Nadto organ nadmienił, że wniosek został złożony już po przekazaniu akt sprawy do Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek o wymierzenie grzywny nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Jak stanowi zaś art. 54 § 2 p.p.s.a., organ przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W orzecznictwie przyjęto, że postępowanie w sprawie wymierzenia organowi grzywny z uwagi na naruszenie obowiązku przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie określonym w art. 54 § 2 p.p.s.a., nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe w sytuacji dokonania tych czynności już po złożeniu wniosku o wymierzenie grzywny (zob. uchwałę składu 7 sędziów NSA z 3 listopada 2009 r., II GPS 3/09, ONSAiWSA 2010/1/2). W orzeczeniu tym wyjaśniono równocześnie, że orzeczenie sądu na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter uznaniowy. Użyty w § 1 art. 55 p.p.s.a. zwrot "może orzec" wskazuje, że rozstrzygnięcie w tym przedmiocie jest pozostawione uznaniu sądu (por. postanowienia NSA: z 15 listopada 2011 r., sygn. akt I OZ 841/11, z 30 marca 2011 r., sygn. akt II OZ 207/11, z 10 listopada 2017 r., sygn. akt I OZ 1216/16).Oznacza to, że sąd może, ale nie musi wymierzać grzywny w razie uchybienia przez organ terminowi określonemu w art. 54 § 2 p.p.s.a. Wymierzenie grzywny jest bowiem elementem władzy dyskrecjonalnej sądu, co oznacza, że w sytuacji, gdy skarga nie została przekazana przez organ w określonym w przepisie terminie, sąd ma wybór pomiędzy wymierzeniem grzywny (i określeniem jej wysokości) a odstąpieniem od jej wymierzenia. Zakres i forma działania sądu administracyjnego nie powinna bowiem wykraczać poza to, co jest konieczne do osiągnięcia celu jakim jest sądowa kontrola wykonywania administracji publicznej. Sąd podziela pogląd sformułowany w postanowieniu NSA z 17 maja 2007 r. (I OSK 652/07), zgodnie z którym, dla wymierzenia organowi grzywny nie wystarczy jedynie opóźnienie w przekazaniu sądowi skargi. Niezbędne jest także dodatkowe ustalenie obciążających organ przyczyn w zaistnieniu tego faktu. Odpowiedzialność organu z art. 55 § 1 p.p.s.a. nie jest odpowiedzialnością rodzącą się w sposób automatyczny, lecz wymaga każdorazowego rozważenia przez Sąd, zasadności zastosowania omawianego środka. Innymi słowy ustalenie, iż w sprawie nastąpiło nieterminowe przekazanie skargi, nie przesądza o konieczności zastosowania sankcji wobec organu, który tego uchybienia się dopuścił. Sąd administracyjny, rozpoznając wniosek o wymierzenie organowi grzywny, nie wymierza jej automatycznie, lecz bierze pod uwagę specyfikę i charakter okoliczności danej sprawy, w tym przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 31 marca 2009 r., sygn. akt I OZ 274/09). W ocenie Sądu w niniejszej sprawie brak jest podstaw do wymierzenia organowi grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. Z akt sądowych sprawy o sygn. akt IV SAB/Wa 417/18 wynika, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania wpłynęła do organu 27 lipca 2018 r., zatem 30-dniowy termin do przekazania akt administracyjnych do Sądu upływał 27 sierpnia 2018 r. Natomiast organ przekazał Sądowi skargę wraz z aktami administracyjnymi i odpowiedzią na skargę w dniu 31 sierpnia 2018 r. wskazując, że opóźnienie nastąpiło z uwag na skomplikowany charakter sprawy i natłok spraw w organie. Sąd dostrzega czterodniowe naruszenie terminu wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a., jednakże organ administracji wypełnił ciążący na nim obowiązek wynikający z art. 54 § 2 p.p.s.a., a tym samym podstawowy cel, jakim jest przekazanie akt do Sadu, został zrealizowany. Sąd rozpoznał również sprawę na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 listopada 2018 r., zatem posiadał niezbędne akta do rozpoznania tej sprawy. Z powyższego wynika, że wymierzenie w kontrolowanej sprawie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. nie spełniałoby zarówno celu prewencyjnego, jak i represyjnego. Przede wszystkim jednak nie dyscyplinowałoby organu do przekazania Sądowi skargi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, bowiem jak wynika z niniejszych akt sądowych wniosek o wymierzenie grzywny został doręczony do organu 29 października 2018 r. (k. 9 akt sądowych), a więc prawie dwa miesiące po przekazaniu skargi na przewlekłość do Sądu. Jednocześnie jak już wyżej wskazano złożona skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczony na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 listopada 2018 r. Biorąc powyższe pod uwagę, stwierdzić należy, iż wniosek skarżącego o wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. nie zasługuje na uwzględnienie. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 54 § 2 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji.