V SA/Wa 1176/13
WyrokWSA w Warszawie2013-06-13
Skład orzekający: Irena Jakubiec - Kudiura, Ewa Wrzesińska - Jóźków, Barbara Mleczko - Jabłońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, odrzucając wniosek o dofinansowanie projektu, prawidłowo uznał, że wnioskodawca nie spełnił kryterium formalnego nr 2 (wniosek złożony w terminie) z powodu niezłożenia dodatkowego oświadczenia, mimo że wcześniejsze orzeczenia sądów administracyjnych wskazywały na konieczność analizy umów najmu pod kątem prowadzenia działalności komercyjnej, a nie na obowiązek składania takich oświadczeń?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej naruszył prawo, odrzucając wniosek o dofinansowanie projektu z powodu niezłożenia przez wnioskodawcę dodatkowego oświadczenia dotyczącego braku działalności komercyjnej. Wcześniejsze orzeczenia sądów administracyjnych wiążące organ na podstawie art. 153 i 170 p.p.s.a. nakazywały analizę umów najmu pod kątem prowadzenia działalności komercyjnej, a nie żądanie od wnioskodawcy złożenia oświadczenia. Niezłożenie takiego oświadczenia nie mogło stanowić podstawy do odrzucenia wniosku z powodu niespełnienia kryterium formalnego nr 2.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o dofinansowanie projektu z budżetu UE. Po kilku etapach postępowania, w tym uchyleniu poprzedniego wyroku WSA przez NSA, organ administracji (MJWPU) wezwał skarżącą do złożenia oświadczenia o braku działalności komercyjnej na terenie obiektu, gdzie miały być instalowane kolektory słoneczne. Wobec niezłożenia oświadczenia, wniosek został odrzucony z powodu niespełnienia kryterium formalnego nr 2. Skarżąca wniosła skargę, zarzucając naruszenie prawa i niezastosowanie się do wcześniejszych orzeczeń sądów administracyjnych.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną informację M. Jednostki Wdrażania Programów Unijnych z dnia [...] lipca 2012 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez M. Jednostkę Wdrażania Programów Unijnych. Zasądził od M. Jednostki Wdrażania Programów Unijnych na rzecz G. kwotę 440 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec - Kudiura (spr.), Sędzia NSA - Ewa Wrzesińska - Jóźków, Sędzia WSA - Barbara Mleczko - Jabłońska, , Protokolant sekretarz sądowy - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi G. na informację M. Jednostki Wdrażania Programów Unijnych z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu z budżetu Unii Europejskiej; 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszająca prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez M. Jednostkę Wdrażania Programów Unijnych; 2. zasądza od M. Jednostki Wdrażania Programów Unijnych na rzecz G. kwotę 440 zł (czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrot kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 27 września 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 1740/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę G. na informację M. Jednostki Wdrażania Programów Unijnych (dalej MJWPU) zawartą w piśmie z dnia [...] lipca 2012 r. w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym:
W dniu [...] grudnia 2010 r. Skarżąca złożyła w M. Jednostce Wdrażania Programów Unijnych wniosek o dofinansowanie projektu realizowanego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego 2007 -2013 (RPO WM) , Priorytet IV ,,Środowisko, zapobieganie zagrożeniom i energetyka’’, Działanie 4.3. ,,Ochrona powietrza energetyka’’ pod tytułem ,,[...]’’.
W piśmie z dnia [...] stycznia 2011r. MJWPU poinformowała Skarżącą, że wniosek zawiera błędy formalne, w związku z powyższym w celu uniknięcia pomocy publicznej winien być poprawiony m.in.. poprzez przeniesienie do wydatków niekwalifikowanych instalacji solarnej zaplanowanej w budynkach, w których prowadzona jest działalność komercyjna., w tym na obiekcie Z.w P.
W odpowiedzi na powyższe pismo Skarżąca pismem z [...] lutego 2011r. wskazała, iż w złożonym przez nią projekcie nie występują przesłanki dotyczące stosowania pomocy publicznej. Zasady dotyczące tej pomocy mają zastosowanie wyłącznie dla przedsiębiorców, zaś ani prowadzący P.w P., ani G. dofinansowująca utrzymanie basenu nie są przedsiębiorcami. Podkreślono także, że nie zachodzą określone w § 2 ust. 9 Regulaminu Konkursu przesłanki odnoszące się do stosowania pomocy publicznej.
Pismem z dnia [...] lutego 2011r. MJWPU poinformowała Skarżącą o odrzuceniu jej wniosku z powodu niespełnienia kryterium 10 – Zgodność z Regulaminem konkursu lub listą IWIPK i zgłoszeniem do IWIPK oraz kryterium nr 12 – Kwalifikowalność wydatków przyjętych przez Komitet Monitorujący PRO WM uchwała nr 6/10 z dnia 13 września 2010r.
W uzasadnieniu MJWPU wskazała, że w ramach konkursu mogą być wspierane projekty polegające na instalacji kolektorów słonecznych ale instalacja ta nie może mieć miejsca na budynkach, w których prowadzona jest działalność komercyjna. W projekcie zaś przewidziano instalację tych kolektorów na budynku [...], której działalność ma charakter komercyjny, ponieważ oferta skierowana do [...] jest odpłatna.
G. złożyła w dniu [...] marca 2011r. protest.
Pismem z dnia [...] marca 2011. protest oddalono.
W uzasadnieniu MJWPU podniosła, że projekt został odrzucony z powodu niespełnienia kryteriów formalnych, m.in. kryterium nr 10 (prowadzenie działalności w budynku [...] w P.) i kryterium12 (niewyeliminowanie z zakresu kosztów kwalifikowanych wydatku związanego z instalacją solarną na budynku Z.).
Od wspomnianego pisma złożona została skarga, która wyrokiem WSA z 17 maja 2011 r. została oddalona (sygn. akt V SA/Wa 815/11).
W związku ze skargą kasacyjną złożoną do NSA wyrok ten został uchylony wyrokiem z dnia 27 września 2011 r. (sygn. akt II GSK 1734/11) a sprawę przekazano do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie. Wyrokiem z 17 stycznia 2012 r. (sygn. Akt V SA/Wa 2440/11) WSA w Warszawie stwierdził, że ocena projektu została dokonana z naruszeniem prawa.
Ponownie przeprowadziwszy postępowanie, MJWPU skierowała do skarżącej pismo z dnia [...] kwietnia 2012 r., w którym poinformowała, że wniosek o dofinansowane realizacji projektu został poddany ocenie formalnej. Z pisma wynikało, że skarżąca została wezwana do złożenia oświadczenia, że na terenie [...] w P., nie jest prowadzona żadna działalność komercyjna ani przez G. ani przez inne podmioty, które na przykład wynajmują powierzchnię pod działalność gospodarczą. Wobec nieprzedłożenia wskazanego oświadczenia, wniosek o dofinansowanie projektu został odrzucony z przyczyn formalnych.
Od powyższej informacji skarżąca złożyła protest.
Pismem z dnia [...] lipca 2012 r. MJWPU poinformowała skarżącą, że protest został oddalony, ponieważ nie złożyła ona oświadczenia w ramach uzupełnienia wniosku, a zatem nie zostało spełnione kryterium formalne nr 2 tzn."Wniosek o dofinansowanie został złożony w określonym terminie".
W skardze na powyższą informację skarżąca zarzuciła naruszenie treści art. 30b ust. 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz Regulaminu oceny wniosków w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego 2007-2013, stanowiącego Załącznik do uchwały nr 2496/281/09 Zarządu Województwa Mazowieckiego z 22 września 2009 r., a ponadto Kryteriów wyboru operacji finansowych w ramach RPOWM, stanowiących załącznik do Uchwały nr 6/10 Komitetu Monitorującego RPOMW z 13 września 2010 r. Skarżąca wskazała, że wniosek o dofinansowanie został złożony we właściwym terminie i nie wymagał złożenia żądanego przez organ oświadczenia. Wskazała, że organ nie zastosował się do treści wyroków NSA z 27 września 2011 r. (II GSK 1734/11) i WSA z dnia 17 stycznia 2012 r.(V SA/Wa 2440/11) co dowodzi naruszenia art. 170 p.p.s.a. G. podniosła, że w toku postępowania przed MJWPU złożyła w piśmie z dnia [...] marca 2011 r. oświadczenie, że działalność prowadzona przez M.w P., który działa jako jednostka budżetowa G., prowadzona jest w celu realizacji zadań publicznych i nie jest prowadzona działalność komercyjna. G. wskazała także, że organ w piśmie z dnia [...] kwietnia 2012 r. skierowanym do G. poprosił o przedstawienie oświadczenia dotyczącego działalności komercyjnej o ściśle określonej treści, w tym także w odniesieniu do innych podmiotów, którym wynajmowana jest powierzchnia pod działalność gospodarczą w sytuacji gdy była to tylko prośba, która nie musi być spełniona, a nadto kwestia ta została przesądzona we wcześniejszych orzeczeniach sądów, które wypowiedziały się co do tego, że wynajmowanie powierzchni przez G. w budynku [...] na rzecz innych podmiotów nie stanowi działalności komercyjnej,
W tym stanie rzeczy skarżąca wniosła o stwierdzenie, że ocena projektu została dokonana z naruszeniem prawa.
Po rozpoznaniu skargi złożonej na powyższą informację Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił ją.
Sąd wskazał, że stosownie do przepisu art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) prawomocne orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby, a zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Następnie Sąd przypomniał stanowisko wyrażone w wyroku z dnia 17 stycznia 2012 r., w którym WSA wskazał, że wbrew interpretacji przedstawionej w skardze wytyczne zawarte w uzasadnieniach poprzednich wyroków zawierały zobowiązania organu jedynie do rozważenia zasadności oceny umów najmu zawartych między M., a różnymi podmiotami, np. prowadzącymi [...], a nie zobowiązywały organu do bezwarunkowego przyjęcia, że działalność komercyjna w [...] nie jest prowadzona. Decyzja o tym, czy działalność komercyjna jest prowadzona na.[...] miała zapaść po przeanalizowaniu umów ze wskazanymi podmiotami, co w ocenie WSA zostało dokonane.
WSA uznał, że MJWPU przyjęła, że zasadnym jest odebranie od G. w ramach uzupełnienia wniosku o dofinansowanie oświadczenia, że na terenie [...] w P. nie jest prowadzona działalność komercyjna. Sąd wskazał, że skarżąca nie złożyła takiego oświadczenia, a tym samym nie zostało spełnione kryterium formalne nr 2, tj. wniosek o dofinansowanie nie został złożony w określonym terminie. W ocenie WSA, w takiej sytuacji organ słusznie uznał, że zaszła podstawa do odrzucenia wniosku.
Sąd uznał za niezasadny zarzut naruszenia art. 30b ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U z 2009 r. Nr 84 poz. 712 ze zm.; dalej u.z.p.p.r.), zgodnie z którym w przypadku negatywnej oceny projektu wnioskodawca, po otrzymaniu informacji, o której mowa w art. 30a ust. 3 u.z.p.p.r., może wnieść środki odwoławcze przewidziane w systemie realizacji programu operacyjnego, w terminie, trybie i na warunkach tam określonych.
Sąd wskazał, że wobec niespełnienia przez G. kryterium nr 2 (złożenia wniosku w terminie), czyli nieuzupełnienia braków wniosku w terminie, organ był zobowiązany do odrzucenia wniosku na etapie formalnym, a następnie do oddalenia protestu jako niezasadnego.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła G., wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zarzuciła naruszenie art. 30c ust. 3 pkt 1 u.z.p.p.r., które miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez nieuwzględnienie skargi w sytuacji, w której istniały podstawy do stwierdzenia, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo szczegółowo wskazując na czym polegały jej zdaniem uchybienia w dokonanej ocenie. Skarżąca zarzuciła ponadto naruszenie art. 153 i art. 170 p.p.s.a. poprzez uznanie przez Sąd, że organ rozpatrując wniosek nie naruszył w/w. przepisów oraz naruszenie art. 170 p.p.s.a. poprzez brak zastosowania zasady związania prawomocnymi orzeczeniami sądów administracyjnych, a w szczególności poprzez nieuwzględnienie okoliczności, że sądy administracyjne orzekające wcześniej w niniejszej sprawie wyraźnie wskazały (1) że wynajem części [...] przez g. nie stanowi działalności komercyjnej, (2) na obowiązek organu oceny umów najmu zawartych między M. a innymi podmiotami, np. prowadzącymi [...] i dokonanie rozstrzygnięcia przez organ po analizie tych kwestii. Skarżąca zarzuciła także naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez błędne sporządzenie uzasadnienia, niepełne przedstawienie zarzutów skargi oraz nieodniesienie się w pełni do części zarzutów skargi, a w szczególności
1) nieodniesienie się w ogóle do twierdzeń gminy w skardze, że w toku postępowania g. złożyła w piśmie z dnia [...] marca 2011 r. oświadczenie zawierające treść przytoczoną w skardze, tj. że "działalność prowadzona przez M.w P., który działa jako jednostka budżetowa G. w celu realizacji zadań publicznych oraz nie prowadzi działalności komercyjnej";
2) brak przedstawienia w uzasadnieniu wyroku oraz dokonania oceny przez Sąd zarzutu G., że organ w piśmie z dnia [...] kwietnia 2012 r. skierowanym do G. poprosił o przedstawienie oświadczenia dotyczącego działalności komercyjnej o ściśle określonej treści, w tym także w odniesieniu do innych podmiotów, którym wynajmowana jest powierzchnia pod działalność gospodarczą. Sąd nie dokonał w tym zakresie w ogóle oceny, że była to jedynie prośba o przedstawienie oświadczenia, a nie wezwanie (prośba niekoniecznie musi być spełniona) a nadto Sąd nie wziął pod uwagę wcześniejszego stanowiska Sądów zawartych w ich orzeczeniach, że wynajmowanie powierzchni przez G. w budynku [...]na rzecz innych podmiotów nie stanowi działalności komercyjnej,
3) niewskazanie w uzasadnieniu wyroku oraz niewyjaśnienie, pomimo podnoszenia tej kwestii w skardze, dlaczego Sąd uznał za prawidłową ocenę projektu w kontekście ww. wyroków sądów administracyjnych, w sytuacji kiedy ww. sądy stwierdziły, że wynajem niektórych powierzchni nie może przesądzać o uznaniu, że jest prowadzona działalność komercyjna,
4) nieodniesienie się przez Sąd do kwestii podnoszonej w skardze, że w piśmie z dnia [...] lipca 2012 r. na stronie 2 linijka 9 od góry organ stwierdził, że "podstawą odrzucenia projektu było niezłożenie w terminie uzupełnienia do wniosku".
Odnosząc się do zarzutów skargi G. wskazała, że nieprawidłowym jest, że odrzucenie wniosku nastąpiło na etapie oceny formalnej, podczas gdy wszelkie wymagane dokumenty do wniosku zostały przez G. złożone. Niezłożenie dodatkowego dokumentu zawierającego oświadczenie określonej treści, które to oświadczenie zostało złożone w uprzednio złożonym piśmie, w ocenie G. nie może mieć wpływu na odrzucenie wniosku z przyczyn formalnych.
Następnie G. podniosła, że na wcześniejszym etapie postępowania organ podnosił naruszenie kryterium formalnego nr 10 i 12, w ogóle nie wskazując na naruszenie kryterium nr 2. Z powyższego wynika, że kryterium nr 2 było już wcześniej spełnione, zatem błędne jest wskazywanie obecnie na jego niespełnienie.
Skarżąca podniosła, że pomimo jednoznacznej oceny rozumienia działalności komercyjnej w wyrokach wydanych wcześniej w sprawie, organ nie dokonał żadnej analizy prowadzonej działalności w budynku [...] z uwzględnieniem stanowiska wynikającego z ww. wyroków, a Sąd i instancji nie kwestionował tak dokonanej analizy. Wobec tego uzasadnione jest twierdzenie, że Sąd I instancji naruszył przepisy art. 153 i 170 p.p.s.a.
Zdaniem skarżącej naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. świadczy o tym, że Sąd i instancji nie dokonał wnikliwej analizy treści skargi wniesionej przesz G. i w związku z tym nie wskazał na wszystkie istotne zarzuty podnoszone przez G. oraz nie odniósł się do nich w sposób, który świadczyłby o dogłębnym rozważeniu istoty sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 10 stycznia 2013 r. uchylił zaskarżony wyrok. Naczelnego Sąd Administracyjny uznał za zasadny zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 153 w powiązaniu z art. 170 p.p.s.a.
NSA zwrócił uwagę na to, że stosownie do art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Przez ocenę prawną należy rozumieć wyjaśnienie przez sąd i instancji istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie, a więc nie tylko samą wykładnię w ścisłym tego słowa znaczeniu. Pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej w zaskarżonym akcie (czynności), jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy przez organ, który wydał ten akt (czynność) zostało uznane za wadliwe. Ocena ta może odnosić się do przepisów prawa materialnego, jak i prawa procesowego i dotyczy dotychczasowego postępowania organów administracyjnych w sprawie. Z kolei wskazania sądu administracyjnego co do dalszego postępowania stanowią konsekwencję oceny prawnej, zwłaszcza oceny przebiegu postępowania przed organami administracyjnymi i rezultatu tego postępowania w postaci materiału procesowego zebranego w danej sprawie i mają one wytyczać kierunek działania organu przy ponownym przyszłym rozpoznaniu sprawy. Między oceną prawną, a wskazaniami co do dalszego postępowania zachodzi więc ścisły związek. W tym stanie rzeczy skutki wyroku sądu administracyjnego dotyczą każdego nowego postępowania prowadzonego w zakresie danej sprawy i obejmują zarówno postępowanie sądowoadministracyjne oraz ewentualne przyszłe postępowanie sądowoadministracyjne. Zatem sąd administracyjny, który ponownie orzeka w sprawie powinien uwzględnić skargę na decyzję (w tym przypadku chodzi o zbliżoną z nią charakterem świetle przepisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju "informację" M. Jednostki Wdrażania Programów Unijnych zawartą w piśmie z dnia [...] lipca 2012 r., jeżeli organ administracji nie zastosuje się do oceny prawnej i wskazań zawartych w uzasadnieniu poprzednio zapadłego w tej sprawie wyroku. Natomiast przepis art. 170 p.p.s.a. dotyczy prawomocności materialnej orzeczenia. Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i Sąd, który je wydał lecz również sądy i inne organy państwa, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się w tym, że także inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby, muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu.
Mając powyższe na względzie NSA stwierdził, że rozpoznając ponownie sprawę organ administracyjny (MJWPU) związany był, na podstawie art. 153 p.p.s.a., oceną, prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w wyroku WSA w Warszawie z dnia 17 stycznia 2012 r., który z kolei stosownie do art. 190 p.p.s.a. związany był wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 września 2011 r.
NSA podkreślił, że niezastosowanie się organu administracji publicznej do oceny prawnej jest równoznaczne z naruszeniem prawa i obliguje sąd w każdym wypadku do usunięcia wadliwego aktu administracyjnego z obrotu prawnego. Również każdy kolejny skład sądu orzekający w danej sprawie (w tym także Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w tejże sprawie), jeżeli nie wystąpiły okoliczności, uprawniające do odstąpienia od oceny prawnej, jest tą oceną także związany. Ocena prawna, a tym samym wskazania co do dalszego postępowania tracą moc wiążącą jedynie w wypadku istotnej zmiany stanu faktycznego lub prawnego, z tym że żadna z tych sytuacji w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca.
NSA wskazał, że przedstawiona w wyroku WSA z dnia 17 stycznia 2012 r. ocena prawna, oparta na wykładni dokonanej przez NSA, dotyczyła w pierwszym rzędzie rozumienia pojęcia "działalność komercyjna" w świetle zapisu zawartego w § 4 pkt 5 Regulaminu konkursu, z zastrzeżeniem, że generalnie działalność komercyjna jest to działalność nastawiona na zysk, oraz z uwzględnieniem tego, że g. realizuje zadania własne, finansowane z własnego budżetu i w ramach tych działań nie jest podmiotem gospodarczym nastawionym na osiągnięcie zysku. Natomiast wynikające z tych orzeczeń "wskazania" co do dalszego postępowania dotyczyły przede wszystkim konieczności przeanalizowania – pod tym właśnie kątem – treści umów najmu zawartych przez M.z najemcami niektórych pomieszczeń w budynku [...].
W podobny sposób w ocenie NSA odczytał zawarte w tych wyrokach wskazania również Wojewódzki Sąd Administracyjny, czemu dał wyraz w zaskarżonym skargą kasacyjną wyroku z dnia 27 września 2012 r. uznając przy tym, że ocena prowadzonej działalności komercyjnej została dokona. NSA wskazał, że o ile należy zgodzić się ze stwierdzeniem Sądu I instancji, że wskazania zawarte w uzasadnieniach poprzednich wyroków "nie zobowiązywały organu do bezwarunkowego przyjęcia stanowiska, że działalność komercyjna w podległej G. [...] nie jest prowadzona", o tyle trudno zrozumieć, na czym została oparta ocena Sądu, że podjęte przez organ działania czynią zadość treści wytycznych (wskazań) wynikających z poprzednio wydanych wyroków.
W ocenie NSA organ, ponownie rozpoznając sprawę, nie zastosował się do zawartych w poprzednich wyrokach (WSA i NSA) oceny prawnej i wskazań i nie przeanalizował umów najmu zawartych ze wskazanymi podmiotami, w szczególności nie przeanalizował w kontekście wyrażonej w tych wyrokach oceny prawnej związanej z pojęciem "działalność komercyjna" i charakterem realizowanych przez g. zadań własnych. Zamiast tego organ, czyli MJWPU "uznała, że zasadnym jest odebranie od G. w ramach uzupełnienia wniosku o dofinansowanie oświadczenia, że na terenie [...] w P., nie jest prowadzona działalność komercyjna" (jak to przytoczył WSA w zaskarżonym wyroku), zaś fakt, że skarżąca nie złożyła takiego oświadczenia został potraktowany zarówno przez organ, jak i przez Sąd, jako brak spełnienia kryterium formalnego nr 2, tj. wniosek o dofinansowanie nie został złożony w określonym terminie.
NSA zauważył, że Sąd I instancji w ogóle nie wyjaśnił (nie uzasadnił), na czym (konkretnie) oparta została jego ocena, iż "...słusznie organ uznał, że podstawą odrzucenia projektu było niezłożenie w terminie uzupełnienia do wniosku", a przede wszystkim nie wyjaśnił, dlaczego uznał, że w okolicznościach tej sprawy (wobec jednoznacznych wskazań wynikających z poprzednio wydanych wyroków WSA i NSA) istniała potrzeba takiego "uzupełniania" wniosku a zarazem prawna możliwość zastosowania kryterium formalnego nr 2 jako podstawy do "odrzucenia" tego wniosku (projektu).
Z tych powodów Naczelny Sąd Administracyjny jako uzasadniony uznał także podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez błędne sporządzenie uzasadnienia, niepełne przedstawienie zarzutów skargi oraz nieodniesienie się w pełni do części zarzutów skargi. Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny uznając, (że nie miało to wpływu na sposób rozstrzygnięcia) zauważył, że niezasadne są rozważania G. (zamieszczone w pkt 5 ppkt 2 petitum skargi kasacyjnej) dotyczące tego, że organ w piśmie z dnia [...] kwietnia 2012 r. skierowanym do G. zawarł "prośbę" o przedstawienie oświadczenia, a nie "wezwanie" oraz że "prośba niekoniecznie musi być spełniona..." wyjaśniając, że G. powinna była zareagować na to pismo, choćby przypominając organowi, że podobnej treści oświadczenie znajduje się w aktach sprawy. Z drugiej jednak strony, w okolicznościach tej sprawy, wnosząca skargę kasacyjną G. zasadnie podnosi, że orzekając w przedmiotowej sprawie Sąd I instancji nie dokonał oceny możliwości (potrzeby/zasadności) występowania z taką prośbą w świetle stanowiska sądów administracyjnych (WSA i NSA), wyrażonego w poprzednio wydanych wyrokach.
W tym stanie rzeczy NSA podkreślił, że przy ponownym rozpoznawaniu sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie powinien uwzględnić przedstawione wyżej uwagi oraz powinien też raz jeszcze, tym razem bardziej wnikliwie, przeanalizować i uwzględnić wynikające z poprzednio wydanych wyroków (tj. wyroku WSA z dnia 17 stycznia 2012 r. oraz NSA z dnia 27 września 2011 r.) wskazania oraz ocenę prawną, zwracając uwagę na wszystkie te aspekty (zwłaszcza dotyczące rozumienia pojęcia "działalności komercyjnej" w kontekście § 4 pkt 5 Regulaminu konkursu, oraz charakteru realizowanych przez gminę zadań własnych, finansowanych z jej własnego budżetu), które szerzej zostały przedstawione w uzasadnieniu wyroku NSA, a które zostały powtórzone (choć w nieco "okrojonej" formie) przez WSA. Powinien również ponownie zbadać i ocenić (to, co powinien był zbadać i ocenić Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie), jaki wpływ na rezultaty niniejszej sprawy miało pismo M. Jednostki Wdrażania Programów Unijnych z dnia [...] stycznia 2011 r. skierowane do B. zwracając uwagę (na co też zwrócił uwagę WSA w ww. wyroku z dnia 17 stycznia 2012 r.), że "pomoc publiczna", zgodnie z Regulaminem konkursu, to "wsparcie dla podmiotu gospodarczego prowadzącego działalność gospodarczą, zatem nie może się ona odnosić do g.".
Ponadto powinien także ponownie przeanalizować i wyraźnie odnieść się do tego, że w zaskarżonym wyroku Sąd I instancji, w ślad za organem, przyjął, że "nie zostało spełnione kryterium formalne nr 2" ("Wniosek o dofinansowanie projektu złożony w określonym terminie"), tj. że "wniosek o dofinansowanie" nie został złożony w określonym terminie, jak również, że pierwotnie wniosek G. został odrzucony z powodu niespełnienia kryteriów formalnych nr 10 i 12 i tylko te kryteria (10 i 12) były przedmiotem badań i oceny poprzednio orzekających w tej sprawie sądów administracyjnych (WSA w wyroku z dnia 17 stycznia 2012 r. oraz NSA w wyroku z dnia 27 września 2011 r.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając ponownie skargę i mając na względzie przepis art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z 2002r z póżn. zm.), dalej: p.p.s.a., ustalił i zważył, co następuje.
skargę należało uwzględnić.
Istotą skargi jest okoliczność dotycząca tego czy w stanie sprawy mając na uwadze wytyczne zawarte w wyroku NSA z 27 września 2011 r. (II GSK 1734/11) i wyroku WSA z 17 stycznia 2012 r. organ zastosował się do nich i czy treść pisma organu z dnia [...] kwietnia 2012 r. dowodzi wypełnienia obowiązków organu wynikających ze związania treścią art. 153 p.ps.a.i 170 p.p.sa.
W odniesieniu do wspomnianego zagadnienia NSA w wyroku z 10 stycznia 2012 r. (II GSK 1973/12) wprost wskazał, że nie tylko organ nie zastosował się do wspomnianych wytycznych ale również WSA w zaskarżonym skargą kasacyjną wyroku z 27 września 2012 r. (V SA/Wa 1740/12) bezzasadnie uznał, że organ zastosował się do wytycznych przyjmując iż przeanalizował on kwestię prowadzenia przez G. działalności komercyjnej, nie wyjaśniając na jakiej podstawie uznał tę okoliczność i przyjmując zarazem, że brak złożenia wyjaśnienia (uzupełnienia wniosku) w odpowiedzi na pismo organu z [...] kwietnia 2012 r. dowodzi braku uzupełnienia wniosku w terminie, co należy traktować jako naruszenie kryterium nr 2. Nadto NSA wyraźnie wskazał, że ocena prawna zawarta w wyroku WSA oparta na wykładni dokonanej przez NSA dotyczyła wyjaśnienia pojęcia działalności komercyjnej a wskazania wynikające z wyrażonego poglądu dotyczyły oceny zawartych umów najmu i ich znaczenia – pod tym właśnie kątem- czyli prowadzenia takiej działalności.
Sąd zauważa, że w wykonaniu wytycznych Sądu organ w piśmie z dnia [...] kwietnia 2012r. odwołując się do treści § 4 pkt 5 regulaminu konkursu wskazał , że" w ramach konkursu mogą być wspierane projekty realizowane przez jednostki samorządu terytorialnego, polegające na instalacji kolektorów słonecznych na budynkach użyteczności publicznej oraz budynkach mieszkalnych, w tym budynkach jednorodzinnych, z wyłączeniem budynków, w których prowadzona jest działalność komercyjna". Kolektory słoneczne miały być instalowane również na budynku [...] w P., w odniesieniu do którego istnieje podejrzenie, że prowadzona jest w nim działalność komercyjna, co w przypadku dofinansowania stanowiłoby naruszenie zapisów Regulaminu konkursu. W tym stanie rzeczy organ poprosił skarżącą o złożenie oświadczenia, że na terenie [...] nie jest prowadzona działalność komercyjna ani przez wnioskodawcę ani też przez inne podmioty, którym np. wynajmowana jest powierzchnia pod działalność gospodarczą.
Skarżąca nie złożyła żądanego oświadczenia w wyznaczonym terminie co zostało potraktowane jako brak spełnienia kryterium formalnego nr 2 kryteriów wyboru operacji finansowych " wniosek został złożony w terminie" – w rozumieniu braku dochowania terminu w związku z nieuzupełnieniem braku wniosku w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego 2007-2013 stanowiących załącznik do Uchwały nr 6/10 komitetu Monitorującego RPOWM z 13 września 2010 r.
W tym miejscu przypomnienia wymaga, że pierwotna ocena wniosku dotyczyła braku spełnienia kryteriów nr 10 (zgodność z regulaminem konkursu lub listą IWIPK zgłoszeniem do IWIPK) i nr 12 (kwalifikowalność wydatków).
Odnosząc się do zasadności zaskarżonego rozstrzygnięcia organu z [...] maja 2012 r. należy wskazać, że w świetle wytycznych WSA zawartych w wyroku z 17 stycznia 2012 r. żądanie organu nie stanowiło ich wykonania ponieważ organ miał obowiązek dokonać oceny umów najmu zawartych z najemcami lokali znajdujących się w budynku [...] prowadzących działalność gospodarczą (np. [...]) a następnie dokonać oceny, czy może to dowodzić prowadzenia w budynku działalności komercyjnej. WSA wskazał przy tym, że jak wynika z akt sprawy, Z. w P. jest obiektem użyteczności publicznej, zarządzanym przez M., który jest jednostką budżetową G.
Sad podniósł, że to, iż są zawarte umowy najmu niektórych pomieszczeń w Z. pomiędzy M. a różnymi podmiotami, nie może przesądzić o uznaniu, że w budynku [...] prowadzona jest działalność komercyjna. Wynajmowanie niektórych pomieszczeń służy pomniejszeniu wydatków z budżetu g. na realizację ważnych zadań użyteczności publicznej i nie zmienia zasadniczego charakteru przeznaczenia budynku. Celem prowadzonych w budynku Z. zadań jest bieżące i nieprzerwane zaspakajanie zbiorowych potrzeb ludności w drodze usług powszechnie dostępnych. Celem prowadzenia [...] jest nadal wykonywanie zadań własnych g.
Sąd wskazał, że działalność komercyjna, to każdego rodzaju działalność usługowa lub handlowa, nastawiona na zysk, a g. realizuje zadania własne, finansowane z własnego budżetu i w ramach tych działań nie jest podmiotem gospodarczym nastawionym na osiągnięcie zysku.
Jak zatem wynika z wytycznych nie wskazywano w nich na potrzebę składania oświadczeń przez skarżącą co do prowadzenia działalności komercyjnej bo ciężar wspomnianego ustalenia i oceny tego faktu spoczywał na organie. W tym stanie rzeczy należy uznać, że wezwanie skierowane do skarżącej było bezzasadne i w żadnym razie brak odpowiedzi na to wezwanie, nie mógł doprowadzić organu do uznania, że jego niezłożenie stanowi naruszenie treści kryterium nr 2. Należy przypomnieć, że kryterium nr 2 oceniane jest poprzez sprawdzenie dochowania terminu składania wniosków, który określony jest w ogłoszeniu o naborze wniosków. Tylko więc przekroczenie tego terminu może być uznane za brak spełnienia tego kryterium. Wszelkie uzupełnienia wniosku dokonywane w związku z jego brakami w toku oceny formalnej, mogą być oceniane wyłącznie w ramach obowiązującego Regulaminu konkursu [...], w którym również znajduje się określenie terminu składania wniosków. W tym stanie rzeczy w dalszym ciągu ocenie musi podlegać spełnienie przez projekt kryteriów formalnych nr 10 i 12 poprzez pryzmat jego zgodności z treścią zapisu § 4 pkt 5 Regulaminu konkursu [...] z uwzględnieniem poglądu WSA w zakresie rozumienia tej pomocy wyrażonego w wyroku z 17 stycznia 2012 r. (uprzednio wyrażonego w wyroku NSA) przypomnianego powyżej.
Ponadto ponownego podkreślenia wymaga, że WSA w w/w wyroku podniósł, iż na wynik rozpatrzenia wniosku o dofinansowanie z dnia [...] lutego 2011 r. w zakresie braku uznania spełnienia kryteriów nr 10 i 12, miała wpływ treść pisma MJWPU z dnia [...] stycznia 2011r skierowanego do B. Ponieważ w tymże piśmie położono nacisk na ,,pomoc publiczną’’, możliwe było wprowadzenie skarżącej w błąd powodujący, iż właśnie wyjaśnianiem kwestii braku ,,pomocy publicznej’’ zajęła się w swojej odpowiedzi, a nie odniosła się do kwestii działalności komercyjnej. WSA wskazał również, iż ,,pomoc publiczna’’, zgodnie z Regulaminem konkursu, to wsparcie dla podmiotu gospodarczego prowadzącego działalność gospodarczą, zatem nie może się ona odnosić do g.
Mając powyższe okoliczności na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 30c ust. 3 pkt 1 u.o.z.p.p.r. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło