V SA/Wa 1853/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Konrad Łukaszewicz, Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha (spr.), Asesor WSA - Bożena Dąbkowska-Mastalerek, Protokolant referent - Dariusz Bychawski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 lipca 2025 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na rozstrzygnięcie Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości z dnia 29 maja 2025 r. nr DWI.SK2.550.5.2024(20) w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od negatywnej oceny projektu oddala skargę. Przedmiotem skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "skarżąca", "strona", "spółka") jest informacja Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (zwanej dalej: "PARP", "organ") z 29 maja 2025 r. nr DWI.SK2.550.5.2024(20) o nieuwzględnieniu protestu od negatywnej oceny projektu. Zaskarżone rozstrzygnięcie wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym. Spółka złożyła wniosek o dofinansowanie projektu zatytułowanego "Zwiększenie bezpieczeństwa użytkowania i dostępności robotycznych urządzeń kończyn dolnych umożliwiających chód pacjentom z deficytem ruchowym i funkcjonalnym w warunkach ambulatoryjnych i pozaambulatoryjnych", realizowanego w ramach Programu Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki, Priorytet I Wsparcie dla Przedsiębiorców, Ścieżka SMART, nabór [...] 29 kwietnia 2024 r. PARP poinformowała spółkę o pozytywnej ocenie projektu i wyborze do dofinansowania. 6 grudnia 2024 r. PARP poinformowała spółkę o skierowaniu projektu do ponownej oceny na podstawie art. 61 ust. 8 ustawy z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (Dz. U. z 2022 r. poz. 1079 ze zm.; zwanej dalej: "ustawą wdrożeniową"), w zakresie kryteriów: (1) Kryteria obligatoryjne dla modułu B+R: "Istota modułu", "Potencjał do realizacji modułu", "Potencjał do wdrożenia wyników modułu", "Budżet modułu", "Wskaźniki modułu"; (2) Kryteria obligatoryjne wspólne dla Projektu: "Projekt obejmuje moduł obligatoryjny", "Zdolność wnioskodawcy do finansowej realizacji projektu", "Zgodność z zakresem naboru", "Projekt spełnia horyzontalne zasady równości szans i niedyskryminacji", "Projekt spełnia zasadę zrównoważonego rozwoju". PARP podała, że na podstawie dostarczonych przez spółkę wyjaśnień, na etapie przygotowywania umowy o dofinansowanie, powzięła informację o okolicznościach mogących mieć wpływ na wynik oceny projektu, przekazany spółce w piśmie z 29 kwietnia 2024 r. Organ wskazał, że ocena projektu prowadzona będzie zgodnie z § 6 Regulaminu wyboru projektów. W piśmie z 25 marca 2025 r. PARP poinformowała spółkę, że w wyniku ponownej oceny projektu, dokonanej przez Komisję Oceny Projektów (zwaną dalej: "KOP"), wniosek nie został wybrany do dofinansowania, ponieważ ustalono, że nie spełnia on następujących kryteriów oceny: 1) Kryteria obligatoryjne dla modułu B+R: "Istota modułu", "Potencjał do realizacji modułu", "Wskaźniki modułu", "Budżet modułu"; 2) Kryteria obligatoryjne wspólne dla projektu: "Projekt spełnia zasadę zrównoważonego rozwoju", "Projekt obejmuje moduł obligatoryjny". Spółka zaskarżyła w proteście wszystkie negatywnie ocenione kryteria oraz podniosła zarzut naruszenia art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej w zw. z § 9 pkt 3 regulaminu konkursu. W piśmie z 29 maja 2025 r. PARP poinformowała spółkę, że protest nie został uwzględniony wskazując, że nie spełnił on kryteriów oceny: 1) Kryteria obligatoryjne dla modułu B+R: "Istota modułu", "Potencjał do realizacji modułu", "Wskaźniki modułu", "Budżet modułu"; 2) Kryteria obligatoryjne wspólne dla projektu: "Projekt spełnia zasadę zrównoważonego rozwoju", "Projekt obejmuje moduł obligatoryjny". W zakresie kryterium "Istota modułu", organ podtrzymał negatywną ocenę tego kryterium, posiłkując się opinią eksperta zewnętrznego. Organ uznał, że wnioskodawca przedstawił rynek egzoszkieletów, jednakże wskazał jedynie przewagę ekonomiczną docelowego urządzenia, natomiast pomimo rekomendacji KOP nie odniósł się w sposób szczegółowy do rozwiązania opracowanego przez podmiot powiązany ([...] Sp. z o. o., powiązanie stanowi m.in. M. D., udziałowiec w obu spółkach) w ramach projektu "Innowacyjna technologia robotycznej rehabilitacji ruchowej dla osób ze szczególnymi potrzebami". Organ wskazał, że wnioskodawca w udzielonych wyjaśnieniach wskazał jedynie główne różnice, ale bez podania przewag innowacyjnych rezultatu projektu względem wcześniej opracowanego urządzenia, mimo iż w ramach udzielanych odpowiedzi wskazano między innymi wprost, że: "[...] [...] został wprowadzony na rynek i wykorzystywany w placówkach rehabilitacyjnych", zatem stanowi produkt konkurencyjny względem planowanego rezultatu projektu. Nie wykazano, że produkt będący rezultatem modułu lepiej zaspokoi potrzebę niż rozwiązania konkurencyjne dostępne obecnie na krajowym rynku. Porównanie rozwiązania wnioskodawcy do rozwiązania spółki powiązanej [...] nie zostało sparametryzowane parametrami jakościowymi i ilościowymi, jak również nie wszystkie cechy i funkcjonalności zostały opisane prawidłowo zdefiniowanymi parametrami. Organ stwierdził ponadto, że pomimo wystosowania stosownych rekomendacji, nie usunięto z wynagrodzeń personelu ujętych w HRF prac, które nie stanowią badań przemysłowych bądź rozwojowych. Zdaniem PARP zakres obowiązków zaangażowanego do realizacji projektu personelu zawiera czynności, które stanowią przygotowanie do komercjalizacji i nie powinny zostać ujęte w toku prac rozwojowych np. "Automatyk 4: Stanowisko niezbędne do przygotowania pełnej dokumentacji opracowanych rozwiązań z uwzględnieniem wszystkich modułów i możliwości wykonywania ich w zróżnicowanych warunkach oraz dokumentacji do certyfikacji". Zdaniem organu nie są to prace związane z dokumentowaniem wyników eksperymentów, tworzeniem modeli referencyjnych, algorytmów sterowania i walidacją działania systemu, jak wskazuje w proteście wnioskodawca, lecz mają charakter prac przedwdrożeniowych i powinny zostać usunięte z zadania 4 "Prace rozwojowe związane z integracją i dopracowaniem użytkowym opracowanej technologii". Organ uznał ponadto, że nie wszystkie kamienie milowe zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. Zdaniem organu w zakresie kamieni milowych zadania 1 "Prototypowa jednostka krocząca wraz ze niestabilizowana zapewniająca ruchomość konstrukcji wraz z metodami informatycznymi" niezrozumiałe jest użycie słów "wraz ze niestabilizowana". W wersji wniosku po uzupełnianiach i wyjaśnieniach nadal widnieje nazwa "Prototypowa jednostka krocząca wraz ze niestabilizowana zapewniająca ruchomość konstrukcji wraz z metodami informatycznymi", a nie jak wskazuje w proteście wnioskodawca "Prototypowa jednostka krocząca niestabilizowana, zapewniająca ruchomość konstrukcji wraz z metodami informatycznymi". Organ stwierdził też, że dla kamienia milowego zadania 1 wnioskodawca nie odzwierciedlił w parametrach metod informatycznych. Natomiast w odniesieniu do kamienia milowego zadania 2 "Prototypowa jednostka krocząca wraz ze stabilizatorem, zapewniająca zachowanie poprawności jakości chodu wraz z algorytmami sterowania oraz pomiarem rem rozkładu środka ciężkości" nie odniesiono się do parametru "rem" w pozostałej części wniosku o dofinansowanie. W odniesieniu do oceny kamienia milowego zadania 4 organ powołując się na opinię ekspert zewnętrznego wskazał, że zgodnie ze słownikiem języka polskiego "może" jest partykułą nadającą wypowiedzi odcień przypuszczenia, wahania, osłabienia kategoryczności. W pozostałych zadaniach od 1 do 3 wskazano kategorycznie, że w przypadku dalszego nieosiągnięcia wartości wskazanego parametru projekt zostanie przerwany. Natomiast w zadaniu 4 wskazano formę przypuszczającą "może", co skutkowało negatywną oceną kamienia milowego. Organ podtrzymał negatywną ocenę aspektu innowacyjności produktu lub procesu biznesowego i zapotrzebowania rynkowe, wskazując, że w uzasadnieniu oceny KOP podano, iż "prawidłowo zdefiniowano rynek docelowy - określono potencjalnych klientów oraz ich wymagania, oszacowano rozmiar rynku, jak również kierunki i tempo jego rozwoju. Natomiast, pomimo rekomendacji w tym zakresie, nie określono, jaki jest spodziewany udział Wnioskodawcy w tym rynku". Organ zwrócił uwagę, że wnioskodawca w proteście nie odwołuje się do zarzutu braku wykazania udziału w rynku, wobec czego uznał ocenę KOP za prawidłową. Organ negatywnie ocenił również uzasadnienie wydatków w ramach modułu, zarzucając m.in. brak pełnej informacji na temat planowanej do nabycia liczby/ilości oraz kosztów jednostkowych sprzętu, urządzeń, podzespołów oraz materiałów, nieprecyzyjne uzasadnienie kosztu wynajmu laboratorium, czy też pozostawienie w ramach wynagrodzeń w zadaniu 4 prac o charakterze przedwdrożeniowym. Organ wskazał, że w zakresie sprzętu, urządzeń, podzespołów i materiałów planowanych do nabycia w ramach projektu, KOP wezwała do przedstawienia specyfikację techniczną, planowaną do nabycia liczbę/ilość oraz koszty jednostkowe. Wnioskodawca dokonał wyszczególnienia poszczególnych elementów/podzespołów, jednak zdaniem organu przedstawione we wniosku opisy nadal zawierają niespójności, które nie pozwalają na pozytywną ocenę tego aspektu. Pomimo wskazania kosztów poszczególnych elementów składowych nie zgadzają się we wniosku kwoty szacowane na podstawie ofert z kwotami ujętymi w sekcji "Wydatki kwalifikowalne". Przykładowo w koszcie zad. 1 "Zakup elementów do budowy prototypu układu napędowego (1.1.)" kwota ujęta w pozycji "Wydatki kwalifikowalne" to 144.000,00 zł, a suma kosztów jednostkowych w uzasadnieniu to 71.900,00 zł x 2 = 143.800,00 zł. Podobnie w przypadku kosztu zad. 1 "Zakup elementów do budowy prototypu układu nośnego - konstrukcja pasywna (1.2.)" - Wydatki kwalifikowalne" 167.000,00 zł a suma w uzasadnieniu (76.800,00 zł x 2 = 153.600,00 zł) itd. Nie wiadomo dlaczego wnioskodawca raz przyjmuje wartość najniższej oferty, a raz środkowej. Przykładowo: w wydatku "Zakup elementów do budowy prototypu układu napędowego (1.1.)" – [...], o w wydatku "Zakup elementów do budowy prototypu układu nośnego - konstrukcja pasywna (1.2.)" – [...] Organ negatywnie ocenił metodę szacowania wydatku "Wynajem przestrzeni laboratoryjnej" zarzucając, że wnioskodawca nie wskazał wszystkich wymaganych elementów metody szacowania ujętych w Instrukcji wypełniania wniosku: "Dla wartości niematerialnych i prawnych, usług zewnętrznych (podwykonawstwo),oraz wydatków związanych z dostawami (innymi niż środki trwałe, np. koszty zakupu materiałów, środków eksploatacyjnych) oraz usług zewnętrznych (kosztów operacyjnych) wskaż: do ilu potencjalnych dostawców wysłałeś zapytanie ofertowe (oraz podaj ich nazwy), od ilu otrzymałeś odpowiedź (oraz podaj ich nazwy) oraz jakie zaproponowali kwoty, jaki koszt został ujęty we wniosku (najwyższy z otrzymanych odpowiedzi, najniższy, średni, inny wskaż na jakiej podstawie go wyliczono)". Wnioskodawca wskazał "Cenę oszacowano na podstawie średniej wartości kosztów wynajmu laboratorium analizy ruchu o pow. 80 m2 w województwie małopolskim - cenniki [...] K., [...]. Na etapie badań przemysłowych finansowany będzie koszt wynajmu wynoszący 10 miesięcy. Stawka miesięczna wynajmu to 4000zł. Koszt 4000zł x 10 m-cy =40 000,00 zł". Organ stwierdził, że wnioskodawca nie wskazał kwot poszczególnych z poszczególnych cenników, czy jaką wartość (najniższą, najwyższą, średnią) przyjęto w HRF. W zakresie kryterium "Potencjał do realizacji modułu", organ podtrzymał negatywną ocenę tego kryterium wskazując, że zespole projektowym brakuje osoby z doświadczeniem w zakresie egzoszkieletów, telemedycyny i inżynierii oprogramowania oraz że M.D., pełniący funkcję kierownika zarządzającego modułem, nie posiada adekwatnego doświadczenia zarządczego projektami B+R. Wnioskodawca dopiero w proteście wskazał J. T. i J. D. o jako osoby posiadające niezbędne kwalifikacje, które będą realizowały zadania związane z oprogramowaniem, przy czym organ zwrócił uwagę, że pierwotnie we wniosku wskazano te osoby jako członków pozostałego zespołu B+R, które będą zaangażowane na stanowisku elektronik i automatyk. W zakresie kryterium "Wskaźniki modułu", organ podtrzymał negatywną ocenę tego kryterium, kwestionując następujące wskaźniki rezultatu: "Liczba przedsięwzięć proekologicznych", "Mobilność i ergonomia obsługi urządzenia rehabilitacyjnego chodu", "Terapia przy zachowaniu równowagi bez asysty, również u osób z dysfunkcją kończyn górnych (stabilizator)", "System zdalnego planowania i zarzadzania terapią - innowacja cyfrowa" oraz "Połączenie cech urządzenia mobilnego ze stacjonarnym - wprowadzający trening chodu w bezpiecznym środowisku oraz możliwość wykonania celowych ćwiczeń w jednostce stacjonarnej". Zdaniem organu wskaźnik ekoinnowacji nie może zostać uznany za prawidłowy, ponieważ jako wartość bazową wskazano 23,00 kg, zaś wartość docelową 19,55 kg. Wnioskodawca w treści wyjaśnień (2 stycznia 2025 r) wskazuje, że konstrukcje dostępne na rynku charakteryzują się następującą masą: [...] (około 23 kg – [...] Sp. z o.o.), [...] ([...] - 12kg) czy [...] (około 20 kg) (str. 18/117). Mając na uwadze najlepsze rozwiązanie na rynku o masie 12 kg, to w przypadku rozwiązania wnioskodawcy nie nastąpi redukcja zużycia materiałów (wskazano 19,55 kg), a zatem nie uprawdopodobniono, że zostanie zrealizowane przedsięwzięcie o charakterze proekologicznym. Organ uznał ponadto, że raporty nie są obiektywną metodą potwierdzenia osiągnięcia wartości docelowej wskaźnika, raporty mogą potwierdzać udokumentowanie osiągniętych wyników, jednak weryfikacja osiągnięcia wartości docelowych wskaźnika powinna wskazać czynności, które są podejmowane w celu uzyskania wyniku odzwierciedlonego w raporcie. Organ wskazał, że strona dopiero w proteście doprecyzowała sposoby weryfikacji wskaźników, co nie może zostać uwzględnione w ocenie. Zdaniem organu pomimo tego doprecyzowania wciąż pewne kwestie pozostają niejasne, jak np. ile testów funkcjonalnych sesji rehabilitacyjnych, testów sekwencji ruchowych czy badań metodami kinezyterapeutycznymi zostanie przeprowadzonych, czy będzie do jednorazowy pomiar/średnia z 10/100/200 pomiarów. Wskaźnik "Mobilność i ergonomia obsługi urządzenia rehabilitacyjnego chodu" w różnych częściach wniosku różni się wartościami bazowymi, w sekcji "Wskaźniki dotyczące całego projektu" wynosi ona 20,00 kg, natomiast w sekcji "Wskaźniki dotyczące modułu B+R" wynosi ona 12,00 kg. W treści odpowiedzi no wezwanie z 2 stycznia 2025 r. pojawiają się rozbieżności w deklarowanej masie urządzenia, bowiem w zał. 6 do protestu na str. 44/117 wskazano, że cyt. "wartości bazowe i docelowe oparte są w pierwszej kolejności na normach MPiPS, jednak odnosząc je do konkurencyjności opierano się na referencji do konstrukcji egzoszkieletu [...] ([...]), którego lekko konstrukcja pozwalała złożyć się do opakowania transportowego, jednak nie pozwalała na rozłączenie się na mniejsze moduły w celu wygodnego manipulowania nimi (nie spełnia wobec tego ani bazowej wartości 12 kg, ani tym bardziej docelowej 8 kg)." Z kolei w innej części odpowiedzi na str. 84/117 wskazano, że "Jedną z kluczowych cech urządzenia rehabilitacyjnego chodu jest jego mobilność, co oznacza możliwość rozłożenia na mniejsze i lżejsze moduły o wadze do 8 kg każdy, przy całkowitej masie urządzenia nieprzekraczającej 20 kg." Organ zwrócił uwagę, że wartość bazowa określona dla całego urządzenia dostępnego na rynku jest niższa (12 kg) niż wartość wskazana dla całego urządzenia wnioskodawcy (niespełna 20 kg, wskazano 19,55 kg). W związku z czym należy uznać, że prawidłowo wskazano wartość bazową dla całego urządzenia, ponieważ jeśli będzie rozpatrywana masa całego urządzenia wnioskodawcy, to cechuje się on większą masą niż najlepsze rozwiązanie dostępne na rynku ([...]). Z perspektywy końcowego użytkownika będzie miała znaczenie masa całego urządzenia (która jest większa niż najlepszego rozwiązania dostępnego na rynku), nie zaś jego moduły, które będą przenoszone i łączone przez (co do zasady) zdrowych i sprawnych fizycznie fizjoterapeutów/personel medyczny. W zakresie kryterium "Budżet modułu", organ podtrzymał negatywną ocenę tego kryterium, wskazując, że w odniesieniu do wydatków zaplanowanych w zadaniu 4 Wnioskodawca nie usunął całości wydatków związanych z pracami przedwdrożeniowymi. Opis zadań personelu realizującego prace w ramach zadania 4 wskazuje, że mają one częściowo charakter prac przedwdrożeniowych. Nie wszystkie wydatki w tym zadaniu zostały zatem przyporządkowane do właściwej kategorii kosztów. Powyższe skutkuje faktem, że do zadania 4 przypisano wydatki w ramach poszczególnych kategorii, które nie podlegają wsparciu w ramach prac rozwojowych. Planowany budżet kosztów kwalifikowalnych to 6 623 610.68 zł. Wnioskowana kwota dofinansowania dla tego modułu wynosi 5109 973.59 zł. Zdaniem organu z uwagi na powyższe nieprawidłowości w ramach przypisanych wydatków do zadania 4 nie można uznać, że wnioskowana kwota dofinansowania oraz zaplanowane wydatki są zgodne z limitami wartości pomocy i intensywności określonymi w Przewodniku kwalifikowalności wydatków. W zakresie kryterium "Projekt spełnia zasadę zrównoważonego rozwoju", organ podtrzymał negatywną ocenę tego kryterium, wskazując że w odniesieniu do wskaźników dotyczących zrównoważonego rozwoju, nie można uznać, że wskaźnik "Ograniczenie zużycia papieru biurowego (reduce) - wartość bazowa: 48,00 szt./rok, wartość docelowa: 12,00 szt./rok" został określony w sposób mierzalny. Pomimo wezwania do uzupełnień nie opisano metodologii wyliczenia wskaźnika oraz sposobów weryfikacji osiągnięcia zaplanowanych wartości wskaźnika. Wskazano jedynie ogólną informację: "Porównanie liczby wykorzystanych w firmie kartonów papieru biurowego w roku bazowym z liczbą wykorzystanych kartonów w roku docelowym", niemniej jednak nie wskazano skąd wynikają wartości 48 i 12 oraz w jaki sposób to porównanie będzie realizowane, czy na podstawie faktur zakupowych, rejestrów zużycia materiałów itp. W treści protestu (na str. 75) wskazano równanie, z którego wynika, że pierwotnie zużywa się 4 ryzy papieru/miesiąc, zaś w toku realizacji projektu będzie zużywana 1 ryza papieru/miesiąc. Organ podniósł, że okoliczności te nie były znane oceniającym w toku ponownego rozpatrywania wniosku, bowiem przyjęcie 12 ryz papieru nie było potwierdzone informacją, że wynika to z miesięcznego zużycia. Zdaniem organu niewyjaśnione pozostaje jednak na jakiej podstawie wnioskodawca uznał, że zużywane są 4 ryzy papieru i z czego wynika zmniejszenie zużycia o 75% (czyli 1 ryza/miesiąc). Zdaniem organu nie można uznać też, że wskaźnik "Stopień właściwej segregacji odpadów fizycznych (RECYCLE) - wartość bazowa: 0,00% (procent), wartość docelowa: 100,00% (procent)"jest adekwatny, a zwłaszcza wartość bazowa zadeklarowana na poziomie 0% (procent). Organ podniósł, ze obowiązek segregacji odpadów wynika z przepisów powszechnie obowiązujących, więc nawet jeśli wnioskodawca założył brak odpadów związanych z projektem "0% (procent)" - protest str. 76, to wciąż niezależnie od wybranych zasad 6R zobowiązany jest do segregacji odpadów i wskaźnik ten nie może być uznany za adekwatny. Ponadto wnioskodawca nie wskazał metodologii wyliczenia wskaźnika oraz sposobów weryfikacji osiągnięcia zaplanowanych wartości wskaźnika. Wskazano wyłącznie informację: "Wyliczenie procentowej liczby właściwie posegregowanych odpadów fizycznych w stosunku do liczby wszystkich odpadów" niemniej jednak nie wskazano w jaki sposób to wyliczenie zostanie zrealizowane, kto/co będzie odpowiadało za zliczanie odpadów i określanie ich prawidłowego posegregowania itp. Ponadto wnioskodawca w opisie zasady "Ogranicz (reduce)" wskazał, że zakłada się ograniczenie zużycia energii i zasobów w codziennej pracy. Ma to dotyczyć między innymi: zużycia papieru biurowego, energooszczędnego oświetlenia (żarówki LED, energooszczędne świetlówki), automatycznych wyłączników światła, racjonalnego korzystania z sytemu grzewczego i klimatyzacji. Niemniej Jednak zdefiniowany wskaźnik powiązany z niniejszą zasadą odnosi się wyłącznie do redukcji zużycia papieru, która ma wynikać m.in. z wykonania cyfrowego modelu prototypu oraz symulacji, a co za tym idzie zwiększone zostanie użycie zasobów komputerowych, które wymagają zasilania energią elektryczną. Nie wyrażono żadnego wskaźnika odnoszącego się do zasobu jakim jest zużycie energii elektrycznej, które potwierdzałoby spełnianie zasady ogranicz (reduce)". W zakresie kryterium "Projekt obejmuje moduł obligatoryjny", organ podtrzymał negatywną ocenę tego kryterium, wskazując, że w przypadku projektu wnioskodawcy, w którym modułem obligatoryjnym był moduł B+R, za niespełnione zostały uznane kryteria "Istota modułu", "Potencjał do realizacji modułu" oraz "Budżet modułu", a tym samym kryterium "Projekt obejmuje moduł obligatoryjny" nie zostało spełnione. Odnosząc się do zarzutów natury procesowej PARP powołała się na treść art. 61 ust. 8 Ustawy wdrożeniowej oraz § 9 ust. 3 RWP dla naboru nr [...] [...]. Organ podał, że na etapie zawierania umowy o dofinansowanie powzięto wątpliwości co do prawidłowości zdefiniowania innowacji produktowej jako "Technologia mobilnej i stacjonarnej rehabilitacji ruchowej wraz ze stabilizacją chodu bez asysty", która nie odzwierciedlała konkretnego produktu, jego składowych, czy sposobu funkcjonowania. Analizując Model finansowy stanowiący załącznik do wniosku o dofinansowanie zidentyfikowano rozbieżności w zakresie liczby innowacji produktowych. W Modelu finansowym wskazano 5 produktów, z kolei we wskaźniku Liczba wprowadzonych innowacji produktowych {B + R) -1 szt. Weryfikacja poprawności HRF również wykazała niespójności np. w postaci nazewnictwa stanowisk ujętych w HRF i zespole projektowym, brak ujęcia w zespole projektowym eksperta ds. rehabilitacji pomimo, że w zadaniach nr 2 - 4 zaplanowano wydatki na wynagrodzenia w tym zakresie, równoległe realizowanie zadań przez eksperta ds. robotyki i mechatroniki, czy niejasności związane z numerowaniem stanowisk np. w zadaniu nr 1 jest konstruktor nr 1, a w zadaniu nr 2 jest konstruktor nr 2, co zrodziło wątpliwości, czy nie jest to ta sama osoba. Ze względu na fakt, że w ramach zadań 1-3 zaplanowano budowę prototypów, powzięto wątpliwość co do prawidłowości przypisania tych zadań do badań przemysłowych. Również w przypadku wydatków związanych z budową stanowiska badawczego (pomiarowego), budową prototypu układu napędowego, wyposażeniem laboratoryjnym i warsztatowym oraz wynajmem przestrzeni laboratoryjnej powzięto wątpliwości wymagające wyjaśnienia (ogólny opis wydatków, brak wykazania ilości nabywanych elementów). Powzięto też wątpliwości dotyczące oceny opłacalności projektu. W Modelu finansowym przyjęto sprzedaż produktów projektu w formie cen zmiennych (rosnących w czasie), co dało dodatnie NPV w 2032 r. W przypadku przyjęcia cen stałych z pierwszego roku sprzedaży NP\Z < 0 i wskazuje na brak opłacalności modułu. Wg instrukcji wypełniania modelu finansowego wnioskodawca powinien przyjąć ceny stałe. Zatem opłacalność została zaplanowana niezgodnie z założeniami, pomimo tego ocena była pozytywna. Dodatkowo wskazano na nieprawidłowości w ujęciu w każdym z wydatków (oprócz kosztów wynagrodzeń) kwoty w polu "w tym VAT", które zgodnie z Instrukcją wypełniania wniosku powinno pozostać z wartością "0,00", gdyż wnioskodawca zaznaczył, że ma możliwość odzyskania VAT. Wątpliwości wzbudziło również uzasadnienie przedstawione w polu "Zgodność z zakresem naboru" wniosku o dofinansowanie, oraz wykazanie zgodności z zasadami 6R. W skardze na informację PARP o nieuwzględnieniu protestu, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżąca podała, że zaskarża to rozstrzygnięcie w całości i wniosła o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona niezgodnie z prawem i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. Strona zarzuciła naruszenie następujących przepisów: 1) ustawy wdrożeniowej poprzez nieuwzględnienie protestu, w szczególności wobec zarzutu naruszenia art. 68 ust. 8 ustawy wdrożeniowej; 2) art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej w zw. z § 9 pkt. 3 Regulaminu Konkursu, poprzez ponowne skierowanie projektu do oceny pomimo tego, że PARP po dokonaniu pozytywnej oceny projektu i jego wyborze do dofinansowania, lecz przed zawarciem umowy, nie powziął wiedzy o nowych okolicznościach, które mogły mieć negatywny wpływ na wynik wcześniejszej oceny, a także pomimo tego, że skarżący jako wnioskodawca nie został o tym niezwłocznie powiadomiony; 3) przepisów ustawy wdrożeniowej i postanowień Regulaminu Konkursu, poprzez ocenę projektu skarżącego w sposób skrajnie odmienny skutkujący w ramach ponownej oceny wnioskiem, iż projekt skarżącego nie spełnia wskazanych przez PARP kryteriów oceny; 4) ww. aktów prawnych poprzez dowolność oceny wniosku (i projektu) skarżącego, wybiórcze, w sposób sprzeczny z przepisami prawa a także zasadami przejrzystości reguł oceny i równego traktowania. PARP w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Uprawnienie sądu administracyjnego do rozstrzygania w niniejszej sprawie wynika z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021 – 2027 (dalej: "ustawy wdrożeniowej"). W myśl art. 73 ust. 8 ustawy wdrożeniowej sąd administracyjny dokonuje oceny legalności rozstrzygnięć przewidzianych w systemie realizacji programu. W przepisie tym przewidziano uwzględnienie skargi w wypadku stwierdzenia, że: a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę właściwej instytucji w celu ponownego rozpatrzenia podjętego przez nią rozstrzygnięcia w przedmiocie nieuwzględnienia protestu, o którym mowa w art. 69 ust. 1 pkt 2, albo w przedmiocie negatywnej ponownej oceny, o której mowa w art. 69 ust. 4 pkt 2, b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia właściwej instytucji, która pozostawiła protest bez rozpatrzenia. Wprowadzając w art. 73 ust. 8 pkt 1 lit. a) ustawy wdrożeniowej, jako kryterium oceny sądowoadministracyjnej, badanie naruszenia prawa, prawodawca przesądził jednocześnie w art. 59, że do postępowań w zakresie wyboru projektów do dofinansowania nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem art. 24 i art. 57 § 1-4, o ile ustawa nie stanowi inaczej. W myśl zaś art. 72 ustawy wdrożeniowej, do procedury odwoławczej również nie stosuje się przepisów k.p.a., z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów. Z powołanych wyżej przepisów wynika, że ramy kontroli sądu administracyjnego w zakresie poprawności oceny projektu są ograniczone do zbadania czy ocena ta została sformułowana w postępowaniu wolnym od naruszeń prawa, w szczególności odpowiadającym zasadom wynikającym z art. 45 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej, jak też niemożność weryfikacji zaskarżonego aktu z perspektywy rozwiązań przyjętych w k.p.a. Praktyka orzecznicza sądów administracyjnych, wypracowana na gruncie poprzednio obowiązujących przepisów, odnoszących się do perspektywy 2007-2013 i 2014-2020, czyli ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2014 r., poz. 1649 ze zm.) oraz ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2020 r. poz. 818 ze zm.), które zawierają regulacje podobne do unormowań ustawy wdrożeniowej dotyczącej perspektywy finansowej 2021 – 2027, konsekwentnie dopuszcza możliwość posługiwania się, w ramach sądowej kontroli ocen projektów ubiegających się o dofinansowanie, uregulowaniami systemu realizacji programu, łącznie z odpowiednimi przepisami prawa powszechnie obowiązującego. W konsekwencji takiej wykładni prawo, jako wzorzec kontroli sądowej wedle którego badana jest legalność oceny projektu, obejmuje obok przepisów prawa wspólnotowego i ustaw również postanowienia systemu realizacji programu operacyjnego, w tym regulamin przeprowadzania konkursu. Właściwa instytucja przeprowadza bowiem konkurs na podstawie określonego przez siebie regulaminu (art. 51 ustawy wdrożeniowej), zaś ocena wniosków o dofinansowanie dokonywana jest w oparciu o kryteria wyboru projektów zawarte w regulaminie konkursu na podstawie informacji zawartych we wniosku do dofinansowanie. Tę praktykę należy stosować także przy rozpoznawaniu spraw na podstawie ustawy o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027, z uwzględnieniem zmian wskazanych w tej ustawie. W rozpoznawanej sprawie sądowa ocena legalności ponownej oceny projektu dokonanej przez PARP, jak również legalności działań podejmowanych w toku procedury odwoławczej, które znalazły ostateczny wynik w zaskarżonej informacji, sprowadza się do zbadania zgodności postępowania PARP z prawem, w tym w szczególności: - ustawy z 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027; - Regulaminu wyboru projektów w ramach Programu: Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki, Działanie Ścieżka SMART, Priorytet 1. Wsparcie dla Przedsiębiorców, Nabór [...] (dalej: regulamin wyboru projektów), w tym Kryteriami wyboru projektów (dalej: kryteria wyboru). Zaskarżona informacja została udzielona skarżącej w rezultacie skorzystania przez PARP z instrumentu przewidzianego w art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej, zgodnie z którym, jeżeli właściwa instytucja po wybraniu projektu do dofinansowania, a przed zawarciem umowy o dofinansowanie projektu albo podjęciem decyzji o dofinansowaniu projektu poweźmie wiedzę o okolicznościach mogących mieć negatywny wpływ na wynik oceny projektu, ponownie kieruje projekt do oceny w stosownym zakresie, o czym informuje wnioskodawcę; przepisy rozdziału 14 i rozdziału 16 stosuje się odpowiednio. W orzecznictwie wypracowanym na gruncie analogicznego w skutkach przepisu art. 52 ust. 2 poprzednio obowiązującej ustawy wdrożeniowej, tj. ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 818 ze zm.) jednolicie przyjmowało się, że ocena projektu jest możliwa aż do momentu podpisania umowy. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu do postanowienia z dnia 9 stycznia 2013 r. o sygn. akt II GSK 1404/12, przed zawarciem umowy o dofinansowanie instytucja zarządzająca nie tylko jest uprawniona, ale i zobowiązana do weryfikacji dokonanej uprzednio pozytywnej oceny projektu w aspekcie jej zgodności z kryteriami wyboru projektów. Ustalenie podczas tej weryfikacji, że projekt, mimo pozytywnego przejścia wszystkich etapów jego oceny nie spełnia kryteriów mających zastosowanie dla danego programu (działania) obliguje instytucję zarządzającą do niezakwalifikowania badanego projektu do dofinansowania, czy też do odmowy podpisania umowy o dofinansowanie (por. także wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2016 r. o sygn. akt II GSK 5141/16; orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w CBOSA: https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Trudno zresztą zaakceptować inny pogląd, bowiem działalność publiczna musi być zawsze oparta na kryterium legalności tj. zgodności z prawem. Nie ma przy tym znaczenia czy projekt nie spełniał wymogów już w trakcie dokonywania oceny przez komisję konkursową czy też po ustaleniu listy rankingowej (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 sierpnia 2017 r. o sygn. akt V SA/Wa 1116/17). Stanowisko to zachowuje aktualność w odniesieniu do powołanego przez organ przepisu art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej. Należy zwrócić dodatkowo uwagę, że jedynym warunkiem zastosowania tego przepisu jest powzięcie przez właściwą instytucję wiedzy o okolicznościach mogących mieć negatywny wpływ na wynik oceny projektu, przy czym ustawodawca nie precyzuje czy chodzi o negatywny wpływ na ocenę formalną czy też ocenę merytoryczną. Godzi się zatem przyjąć, że każda okoliczność mogąca mieć negatywny wpływ na wynik oceny projektu uprawnia organ do skierowania wniosku do ponownej oceny. Wbrew zapatrywaniu autora skargi, na gruncie art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej, nie ma również podstaw, by doszukiwać się obowiązku organu do wskazywania (ani tym bardziej wykazywania) okoliczności, o których powziął wiedzę, a które mogą mieć negatywny wpływ na wynik oceny projektu. Przepis ten nakazuje jedynie poinformować wnioskodawcę o fakcie skierowania projektu do ponownej oceny, natomiast nie nakłada nań innych obowiązków informacyjnych w tym zakresie. Zdaje się to być zresztą uzasadnione, gdyż wiedza o tego rodzaju okolicznościach może być powzięta przez właściwą instytucję z różnych źródeł, np. na skutek informacji ujawnionych w śledztwie czy w raportach organów kontrolnych, w tym o klauzulach niejawnych. Dodać trzeba, że wprawdzie omawiany przepis wskazuje w zdaniu pierwszym, że skierowanie do ponownej oceny następuje "w stosownym zakresie", to jednak w jego drugim zdaniu ustawodawca zakłada odpowiednie stosowanie przy ponownej ocenie przepisów rozdziału 14 ("Wybór projektów") i rozdziału 16 ("Procedura odwoławcza"), a zatem nie jest wykluczone powtórzenie całej procedury wyboru i dokonanie oceny w świetle wszystkich kryteriów warunkujących pozytywną ocenę projektu. W realiach kontrolowanej sprawy okolicznością, o której mowa w art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej była powzięcie przez PARP, na etapie przygotowania do podpisania umowy o dofinansowanie, wątpliwości co do prawidłowości pierwotnej oceny wobec stwierdzonych licznych, istotnych uchybień w tej ocenie. Ramy prawne wyboru projektów do dofinansowania określone zostały w ustawie wdrożeniowej oraz Regulaminie i jego załącznikach. Art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej nakłada na właściwą instytucję, przeprowadzającą wybór projektów do dofinansowania, obowiązek respektowania zasad przejrzystości, rzetelności i bezstronności wyboru projektów, a także równości traktowania wszystkich wnioskodawców aplikujących w ramach danego konkursu, poprzez zapewnienie im równego dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów, określona w tym przepisie ma charakter instrumentalny w relacji do zasady równości, formułując wobec właściwej instytucji przeprowadzającej wybór projektów do dofinansowania obowiązek jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Wymogi stawiane wnioskującym o udzielenie wsparcia, jeżeli na podstawie oceny ich spełnienia miałoby to skutkować negatywnymi konsekwencjami, muszą być formułowane w sposób jednoznaczny, jasny i precyzyjny, a więc tak, aby nie pozostawiało to wątpliwości odnośnie do przyjętych w danym postępowaniu konkursowym kryteriów oceny projektów oraz oceny ich spełniania, które to kryteria oceny powinny być znane wnioskodawcom i w odpowiedni sposób im notyfikowane. Regulamin konkursu (por. art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy wdrożeniowej), który ma charakter wiążący zarówno dla ustanawiającej go właściwej instytucji jak i dla podmiotów aplikujących w podlegającym jego regulacjom postępowaniu konkursowym, między innymi powinien w sposób precyzyjny i jednoznaczny określać kryteria wyboru projektów oraz ich znaczenie odpowiadające celowi danego postępowania konkursowego. Ma to tę konsekwencję, że służy gwarantowaniu pewności i stałości obowiązywania kryteriów wyboru projektów do dofinansowania i eliminowaniu w tym zakresie jakichkolwiek domniemań stwarzających ryzyko zaistnienia pola dla jakiejkolwiek dowolności - gdy chodzi o stosowane kryteria oceny projektów - niweczącej przywołane powyżej zasady (por. np. wyroki NSA z dnia: 17 sierpnia 2010 r., sygn. akt II GSK 856/10; 1 grudnia 2016 r., sygn. akt II GSK 5141/16; 8 lutego 2017 r., sygn. akt II GSK 131/17; 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 1549/17; 11 lipca 2018 r., sygn. akt I GSK 2303/18; 10 października 2018 r., sygn. akt I GSK 2719/18). Zgodnie z art. 54 ustawy projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów. Zgodnie z art. 43 ustawy wdrożeniowej, wybrany do dofinansowania może zostać wyłącznie projekt spełniający kryteria wyboru projektów. Stosownie do art. 50 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, w celu wyboru projektów do dofinansowania właściwa instytucja przeprowadza nabór wniosków o dofinansowanie projektu, zwany dalej "naborem". Z treści art. 53 ust. 1 ustawy wdrożeniowej wynika, że w celu dokonania oceny projektów właściwa instytucja powołuje komisję oceny projektów oraz określa regulamin jej pracy. W skład komisji oceny projektów wchodzą pracownicy właściwej instytucji posiadający wiedzę, umiejętności, doświadczenie lub wymagane uprawnienia w dziedzinie objętej programem, w ramach której jest dokonywany wybór projektów (art. 53 ust. 2 ustawy wdrożeniowej). Eksperci komisji oceny projektów są odpowiedzialni za jakość podejmowanych decyzji, czyli za obiektywną i rzetelną ocenę udokumentowaną w kartach oceny projektów, w szczególności za jasność oraz przejrzystość wyników oceny, wypełnienie wszystkich pól w kartach oceny projektów oraz szczegółowe uzasadnienie oceny każdego kryterium. Jakość pracy eksperta podlega weryfikacji, która jest dokonywana w oparciu o dane agregowane w ramach monitoringu pracy ekspertów podczas poszczególnych KOP. Procedura działania KOP zapewnia bezstronność osób oceniających projekty, wprowadza regulacje w przypadkach wykrycia nieprawidłowości postępowania eksperta i jego odpowiedzialności z tytułu wykonywanej pracy. W świetle powołanych wyżej przepisów należy podkreślić, że wybór projektów następuje w trybie konkursowym. Kryteria wyboru mają z założenia charakter ocenny i na tyle ogólny, by umożliwiały obiektywną weryfikację i porównanie wszystkich zgłoszonych projektów. Kryteria są jednakowe dla wszystkich potencjalnych beneficjentów projektów zgłoszonych w ramach danego konkursu. Wynik takiej oceny powinien zawierać jasne i racjonalne uzasadnienie, ze szczególnym uwzględnieniem okoliczności, które zadecydowały o przyznanej ilości punków w ramach tej oceny. Natomiast kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się w tym przypadku do zbadania, czy dokonana ocena projektu nie narusza powyższych reguł. To oznacza, że sąd nie jest uprawniony do merytorycznej weryfikacji oceny projektu dokonanej przez ekspertów z danej dziedziny. Sąd bada natomiast, czy organ prawidłowo uznał, że treść wniosku w części zakwestionowanej nie odpowiada wskazanym kryteriom oceny, a także czy kryteria te odpowiadają wyznaczonym w ustawie standardom (por. wyrok NSA o sygn. II GSK 1711/14, CBOSA). Przenosząc powyższe w realia kontrolowanej sprawy sąd uznaje dokonaną przez PARP ponowioną ocenę projektu za niewadliwą w znaczeniu formalno-prawnym. Organ dochował procedury wynikającej z ustawy wdrożeniowej, a także Regulaminu i jego załączników, a zajęte przezeń stanowisko, oparte na ocenie członków KOP oraz eksperta zewnętrznego, powołanego na etapie rozpatrywania protestu jest kompletne, spójne, zgodne z logiką i adekwatne do opisów spornych kryteriów w stopniu wystarczającym do akceptacji negatywnej oceny eksperckiej w tym zakresie. Analiza, przedstawionego w zaskarżonej informacji o rozstrzygnięciu protestu, uzasadnienia negatywnej oceny projektu skarżącej w zakwestionowanych kryteriach w kontekście opisu tych kryteriów zawartych w dokumentacji konkursowej (regulaminie wyboru projektów, kryteriach wyboru projektów, instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie), jest prawidłowa pod względem formalnoprawnym, gdyż odwołuje się ona do warunków wynikających wprost z dokumentacji konkursowej (przytoczonego wyżej opisu kryteriów wyboru projektów) i nie wykracza poza wymagania wynikające z dokumentacji konkursowej. Uzasadnienie informacji o rozstrzygnięciu protestu odnosi się wyczerpująco do wszystkich zarzutów sformułowanych w proteście i drobiazgowo je analizuje. Ocenie tej nie sposób też zarzucić dowolności, czy też braku oparcia w obowiązujących regulacjach, gdyż uzasadnienie oceny zaskarżonych kryteriów jest rzeczowe, bardzo szczegółowe i logicznie poprawne. Organ, kwestionując kompletność informacji podanych przez stronę we wniosku, wskazuje na konkretne braki odwołując się do wiedzy fachowej, podważającej założenia przyjęte przez stronę we wniosku. W rozpoznawanej sprawie skarżąca w istocie prowadzi polemikę z merytoryczną oceną ekspertów, a tymczasem zakres kompetencji sądu przy rozpoznawaniu skargi w przypadku nieuwzględnienia protestu nie obejmuje badania merytorycznej strony (fachowości) ocen ekspertów, tylko ocenę prawidłowości przeprowadzenia postępowania konkursowego pod względem formalnoprawnym. Sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznej weryfikacji oceny projektu dokonanej przez ekspertów z danej dziedziny, bada natomiast, czy organ prawidłowo uznał, że treść wniosku w części zakwestionowanej nie odpowiada wskazanym kryteriom oceny, a także czy kryteria te odpowiadają wyznaczonym w ustawie standardom (por. wyrok NSA o z 7.08.2014 r. sygn. II GSK 1711/14; por. także J. Jaśkiewicz, Zasady realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020. Komentarz, LEX/el. 2014). Sąd administracyjny nie ma też wiadomości specjalnych, niezbędnych do merytorycznej oceny projektu i weryfikacji fachowości ocen ekspertów, a w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie jest dopuszczalne przeprowadzanie dowodu z sądowej opinii biegłego. Eksperci dokonujący oceny projektu w trybie uregulowanym w ustawie wdrożeniowej mają wiadomości specjalne z dziedzin istotnych dla oceny przedłożonych wniosków o dofinansowanie. Pełnią oni rolę podobną do biegłych powoływanych w postępowaniach toczących się przed sądami powszechnymi. Wniosek skarżącej o dofinansowanie oceniany był dwustopniowo, w tym w pierwszej instancji w formie niezależnej oceny przez ekspertów, działających w formie komisji oceny projektów, oraz w procedurze odwoławczej przez PARP, która posiłkowała się przy rozstrzyganiu protestu opinią eksperta zewnętrznego. Eksperci powołani do oceny wniosku skarżącej posiadali wymaganą wiedzę i doświadczenie z dziedziny objętej oceną. Zgodnie z art. 80 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy wdrożeniowej instytucja pośrednicząca może wyznaczyć eksperta do udziału w wykonywaniu jej zadań: związanych z wyborem projektów do dofinansowania i związanych z ewentualną procedurą odwoławczą. Instytucja pośrednicząca określa rolę eksperta w procesie oceny. Właściwa instytucja może wyznaczyć wyłącznie eksperta wpisanego do wykazu ekspertów. Sąd daje wiarę organowi, że eksperci spełnili wymagania opisane w art. 81 ust. 3 ustawy wdrożeniowej. Do wykazu wpisany zostaje ekspert, który: posiada wymaganą wiedzę, umiejętności, doświadczenie lub uprawnienia w określonej dziedzinie. Zgodnie z art. 85 ustawy wdrożeniowej przed przystąpieniem do procesu oceny eksperci złożyli oświadczenie o bezstronności potwierdzające, że nie zachodzi żadna z ustalonych na podstawie ust. 1 okoliczności powodujących wyłączenie go z możliwości wykonywania zadań. Reasumując, ocena projektu skarżącej została przeprowadzona zgodnie z ustawą wdrożeniową i regulaminem. Przeprowadzona ocena wypełniła zasady wskazane w art. 45 ust. 1 i ust. 2 ustawy wdrożeniowej, w tym była dokonana w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. Jest spójna, wyczerpująca, mieści się w granicach logicznego rozumowania, odpowiada generalnym standardom prawa, zasadom doświadczenia życiowego, pozostaje w zgodzie z dokumentacją naboru i ustalonymi kryteriami, a także w sposób jasny, nie budzący wątpliwości prezentuje wynik oceny. Z tych powodów orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 73 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej.