V SA/Wa 2720/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-11-09

Skład orzekający: Dorota Mydłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji wymierzającej karę pieniężną jest uzasadniony, gdy strona skarżąca powołuje się na trudną sytuację finansową i ryzyko upadłości, a przedłożone dokumenty finansowe są nieaktualne i nie odzwierciedlają faktycznej aktywności gospodarczej?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ strona skarżąca nie uprawdopodobniła niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przedłożone dokumenty finansowe były nieaktualne (dotyczyły sytuacji sprzed dwóch lat) i nie odzwierciedlały faktycznej aktywności gospodarczej spółki, co uniemożliwiło ocenę jej kondycji finansowej i płynności.
Stan faktyczny
Spółka O. Sp. z o.o. złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. wymierzającej karę pieniężną za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Skarżąca argumentowała, że wykonanie decyzji może spowodować znaczne szkody i trudne do odwrócenia skutki, w tym upadłość spółki z powodu utraty płynności finansowej. Do wniosku załączono nieaktualne dokumenty finansowe.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Dorota Mydłowska po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi O. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia (...) lipca 2016 r. nr (...) w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji O. Spółka z o.o. z siedzibą w W.(dalej: Spółka, Skarżąca) zawarła w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na prawdopodobieństwo wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków dla Spółki. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować wystąpienie znacznej szkody oraz trudnych od odwrócenia skutków. W ocenie Skarżącej, jej kapitał własny nie pokryje nałożonych na nią kar pieniężnych, a utrata płynności finansowej doprowadzi do jej upadłości. Spółka wskazała, że w roku 2014 poniosła stratę w wysokości ... zł, przychód ze sprzedaży na dzień 31 grudnia 2014 r. wyniósł ... zł, a koszty działalności gospodarczej ... zł. Aktywa wynosiły ... zł, a pasywa ..... Z kolei w roku 2015 sytuacja finansowa Skarżącej uległa znacznemu pogorszeniu, czego dowodem są dokumenty finansowe w postaci wyciągu z rachunków bankowych. Z dokumentów tych wynika, że od 1 sierpnia 2015 r. do 31 maja 2016 r. Spółka prowadzi ograniczoną aktywność finansową związaną w szczególności z bieżącym regulowaniem zobowiązań podatkowych. Sytuacja finansowa Spółki jest niestabilna, a wszelkie zaburzenia prowadzące do podwyższenia straty spowodują nieodwracalne konsekwencje w postaci upadłości. Do wniosku załączono kopie: rachunku zysków i strat od 1 stycznia 2014 r. do 31 grudnia 2014 r. wraz z informacją dodatkową do sprawozdania finansowego za rok 2014 oraz wyciągi z rachunku bankowego o numerze ... . za miesiące: wrzesień, listopad i grudzień 2015 r. oraz styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj i sierpień 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej: "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd na wniosek strony może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazana instytucja ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w razie stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Tym samym rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. W orzecznictwie przyjmuje się, że wstrzymanie wykonania decyzji uzasadniać mogą tylko konkretne okoliczności, będące wynikiem wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na aktualną sytuację majątkową strony, powodujące znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Innymi słowy strona musi wykazać, że w powiązaniu z jej sytuacją majątkową, wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki z powodu wystąpienia tych konkretnych okoliczności. Natomiast za wstrzymaniem wykonania aktu nie mogą przemawiać same obiektywne, przedstawione przez stronę trudności, pojawiające się w prowadzonej działalności gospodarczej, bowiem w postępowaniu o udzielenie ochrony tymczasowej badany jest wpływ wykonania zaskarżonego aktu na sytuację majątkową strony, a nie wpływ na tą sytuację jakichkolwiek innych czynników (por. postanowienie NSA z dnia 21 marca 2013 r. o sygn. akt I FZ 15/13). W konsekwencji oznacza to, że badanie przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej nie sprowadza się jedynie do oceny kondycji finansowej wnioskującej strony, a ocena ta nie jest tożsama z oceną dokonywaną przy badaniu wniosku o prawo pomocy. Jednakże, przesłanek wynikających z art. 61 § 3 p.p.s.a. nie należy mylić z przesłankami jakimi należy kierować się w ramach instytucji prawa pomocy. Jeżeli zatem uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu sprowadza się do kwestii związanych ze stanem majątkowym strony, to nie wystarczy tylko wykazanie, że sytuacja materialna wnioskodawcy jest zła, ale niezbędne jest jeszcze uprawdopodobnienie, że brak zastosowania ochrony tymczasowej w tym konkretnym przypadku spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w sferze majątkowej wnioskującej strony (por. postanowienie NSA z dnia 3 listopada 2015 r o sygn. akt II GZ 651/15). Spółka uzasadniając swój wniosek powołała się na trudną sytuację materialną oraz ryzyko utraty płynności finansowej, a w konsekwencji możliwość ogłoszenia upadłości. W ocenie Sądu przedłożone dokumenty finansowe Spółki w postaci rachunku zysków i strat oraz informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego nie uprawdopodobniają podnoszonych okoliczności, ponieważ zestawienia te są nieaktualne, gdyż dotyczą sytuacji Spółki sprzed dwóch lat. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w najnowszym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym wskazuje się, że dokumenty obrazujące kondycję finansową wnioskującej strony winny być aktualne w dacie składania wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji (por. postanowienia NSA: z dnia 19 listopada 2015 r. o sygn. akt II GZ 699/15; z dnia 4 grudnia 2015 r. o sygn. akt II GZ 813/15; z dnia 13 stycznia 2016 r. o sygn. akt II GZ 925/15; z dnia 9 marca 2016 r. o sygn. akt II GZ 192/16; z dnia 28 września 2016 r. o sygn. akt II GZ 933/16). Sąd zauważa, że analiza operacji dokonywanych na rachunku bankowym o numerze ... prowadzi do wniosku, iż aktywność skarżącej na przedmiotowym rachunku sprowadza się do opłat za jego prowadzenie, opłat miesięcznych za kartę, a także opłacania składek do ZUS. W konsekwencji uznać należało, że przedłożone wyciągi również nie uprawdopodobniają podnoszonych okoliczności, bowiem nie dokumentują transakcji z tytułu prowadzonej działalności Spółki. Na ich podstawie Sąd nie miał zatem możliwości dokonania oceny argumentacji przedstawionej we wniosku dotyczącej znacznego pogorszenia się sytuacji finansowej Spółki, co tym samym czyni niewyjaśnionym faktyczny stan majątkowego posiadania skarżącej. Gdyby natomiast przyjąć, że omawiane transakcje Spółka dokonuje w formie gotówkowej, bez udziału rachunku bankowego, to stwierdzić należy, iż na tę okoliczność nie przedłożono żadnych raportów kasowych, które dokumentowałyby finansową obsługę działalności gospodarczej Spółki w takiej formie. Przedłożone wyciągi z rachunku bankowego są wybiórcze, dotyczą wybranych miesięcy, a nie czasu ciągłego. Ponadto nie można pominąć tej okoliczności, iż w aktach sądowych sprawy znajduje się potwierdzenie opłacenia wpisu sądowego w wysokości ... zł – przelewem bankowym z innego rachunku bankowego o numerze 59 ... – w którym jako wpłacającą oznaczono Spółkę (vide: k. 52 akt sądowych). Okoliczność ta może świadczyć o tym, iż skarżąca posiada również inny rachunek bankowy, z którego wyciągów nie przedłożono. Powyższe spostrzeżenie ma szczególne znaczenie wobec tego, iż sytuacja dotycząca posiadanych przez Spółkę środków finansowych na rachunku bankowym była już przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w uzasadnieniu do postanowienia z dnia 23 marca 2016 r. o sygn. akt II GZ 253/16 – oddalającego zażalenie Skarżącej na odmowę wstrzymania wykonania decyzji – zwrócił uwagę, że w okresie od czerwca 2015 r. do października 2015 r. na rachunek skarżącej dokonywano wpłat m. in. w wysokości ... zł. Ponadto Sąd ten podkreślił, że nie można przyjąć, jak chciałaby tego skarżąca, przyjęcia a priori pierwszeństwa jej zobowiązań prywatnych w stosunku do kar nałożonych decyzjami ostatecznymi, podczas gdy skala wydatków przeznaczanych na te pierwsze przewyższa wysokość kar. W ocenie NSA nie ulega wątpliwości, że przymusowa realizacja publicznoprawnych zobowiązań pieniężnych ze swej istoty jest dolegliwa i powoduje obciążenie w sferze majątkowej zobowiązanego, co jednak samo w sobie nie może stanowić argumentu dla wstrzymania wykonania decyzji. Stanowisko to zachowuje swoją aktualność w niniejszej sprawie. Reasumując, dla oceny rzeczywistych zdolności płatniczych oraz możliwości operowania środkami finansowymi nie jest wystarczające przedstawienie wyjściowej i końcowej w danym czasie sytuacji majątkowej i fiskalnej podmiotu. Konieczne jest również bardziej szczegółowe zobrazowanie podejmowanych operacji finansowych – ilości, wielkości i ich częstotliwości. Dopiero bowiem takie przedstawienie zdolności obrotowych pozwoli na ocenę płynności finansowej (por. także postanowienia NSA z dnia 4 marca 2016 r. o sygn. akt II GZ 158/16 oraz z dnia 15 marca 2016 r. o sygn. akt II GZ 213/16). Sąd przypomina, że nawet fakt ewentualnego wyegzekwowania należności pieniężnej przed rozpoznaniem skargi i ewentualne jej uwzględnienie nie skutkuje nieodwracalnymi skutkami, bowiem w takim wypadku wskazana zaskarżoną decyzją należność zostanie Skarżącej zwrócona. Uszczuplenie stanu finansowego nie jest wystarczającą przesłanką wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji administracyjnej. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z zaskarżonej decyzji, nawet przy uwzględnieniu sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (zob. postanowienie NSA z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt I OZ 737/14, LEX nr 1529107). Każda bowiem decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji można otrzymać zwrot uiszczonej kwoty (por. postanowienie NSA z dnia 29 listopada 2013 r., sygn. akt II GZ 684/13, LEX nr 1432682). Skarżąca nie wykazała, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i na mocy art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 61 § 5 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło