VI SA/Wa 1102/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. Sp. z o.o. z siedzibą w K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w związku ze skargą P. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia w części zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych p o s t a n a w i a: odmówić stronie skarżącej – P. Sp. z o.o. z siedzibą w K. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. P. Sp. z o. o. z siedzibą w K. (dalej jako skarżąca, spółka) wniosła w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W treści formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy spółka wskazała, że wysokość kapitału zakładowego wynosi 1.000.000 złotych, wartość środków trwałych to 300.155,92 złotych, a wysokość zysku na koniec 2012 roku zamknęła się w kwocie 713.731,90 złotych. Spółka podała również, iż stan konta wynosi 180.334,29 złotych. W uzasadnieniu wniosku powołała się na łączne obciążenie z tytułu opłat sądowych w kilkuset sprawach z jej skarg w sądach administracyjnych w całym kraju. Z przesłanych na wezwanie referendarza sądowego dokumentów wynika, że w roku 2013 spółka osiągnęła zysk netto w kwocie 160.630,91 złotych – przy przychodach ze sprzedaży w wysokości 38.744.878,95 złotych i kosztach działalności operacyjnej w kwocie 38.469.958,49 złotych (rachunek zysków i strat za okres od [...] stycznia 2013 roku do [...] grudnia 2013 roku w aktach sądowych sprawy). Natomiast w okresie od [...] stycznia 2014 roku do [...] kwietnia 2014 roku skarżąca odnotowała stratę w wysokości 224.830,39 złotych – przy przychodach ze sprzedaży w wysokości 10.155.990,78 złotych i kosztach działalności operacyjnej w kwocie 10.384.378,14 złotych (rachunek zysków i strat za okres od [...] stycznia 2014 roku do [...] kwietnia 2014 r. w aktach sądowych sprawy). Z kolei historia transakcji na rachunku bankowym skarżącej za okres od [...] kwietnia 2014 r. do [...] czerwca 2014 r. wykazuje szereg operacji (obejmujących zarówno wpłaty, jak i wypłaty) rzędu kilkudziesięciu i kilkuset tysięcy złotych. Saldo początkowe na przedmiotowym rachunku (tj. na dzień [...] kwietnia 2014 roku) wynosiło 192.102,90 złotych, a saldo końcowe (tj. na dzień [...] czerwca 2014 roku) zamknęło się w kwocie 110.249,80 złotych. Zgodnie z treścią art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie prawnej, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Istotnym jest, że ustawodawca nie wprowadza wymogu braku jakiegokolwiek majątku, ale warunek braku środków, gdyż tylko za pomocą środków pieniężnych ponoszone są koszty postępowania. Co więcej, w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, iż osoba prawna obowiązana jest do wykazania nie tylko tego, że nie posiada niezbędnych środków, ale również tego, że podjęła wszelkie niezbędne kroki, aby zdobyć fundusze na pokrycie wydatków związanych z postępowaniem (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego /dalej NSA/ z 1 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OZ 266/08; postanowienie NSA z 4 kwietnia 2008 r., sygn. akt I GZ 62/08; postanowienie NSA z 11 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GZ 123/12 – publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Na gruncie niniejszej sprawy należy stwierdzić, że sytuacja skarżącej spółki nie daje podstaw do przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych. Istotna w sprawie jest okoliczność, że spółka obraca znacznymi środkami pieniężnymi. Nie można powoływać się na brak środków w sytuacji, gdy na rachunek bankowy skarżącej wpływają wpłaty od jej kontrahentów na poziomie 50 – 80 tysięcy złotych. Ponadto spółka systematycznie reguluje swoje należności względem innych podmiotów gospodarczych. Saldo końcowe na jej rachunku (wg stanu na dzień [...] czerwca 2014 roku) przekraczało sto dziesięć tysięcy złotych. Niewątpliwe zatem spółka dysponowała środkami pozwalającymi na pokrycie kosztów sądowych, a struktura jej wydatków nie wskazuje na niemożność przeznaczenia posiadanych środków na uiszczenie wpisu sądowego. Spółka nie wykazała również w złożonym oświadczeniu, by jej płynność finansowa była zagrożona w następstwie poniesienia kosztów sądowych, nawet jeśli zważy się fakt, iż prowadzi wiele postępowań sądowych. Zaznaczyć przy tym należy, że wykazana przez skarżącą strata z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej za okres od [...] stycznia 2014 roku do [...] kwietnia 2014 roku nie musi oznaczać utraty płynności finansowej przez przedsiębiorcę (vide postanowienie NSA z 9 września 2013 r., sygn. akt II GZ 489/13, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Strata powstaje bowiem wskutek nadwyżki kosztów uzyskania nad przychodem, a to skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania (brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego) i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Zatem powstanie straty nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej. W orzecznictwie podnosi się, że przedsiębiorstwo, które nie wykazało, że utraciło płynność finansową i nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym, nawet pomimo trudności finansowych, powinno partycypować w kosztach postępowania sądowego (vide postanowienie NSA z 1 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OZ 208/08, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zauważyć także należy, że w roku ubiegłym przychody spółki wyniosły prawie 39 milionów złotych, a w roku bieżącym – według stanu na dzień [...] kwietnia 2014 roku – przekroczyły 10 milionów złotych. Reasumując, przy uwzględnieniu zarówno wartości kapitału zakładowego spółki, środków trwałych oraz skali przepływów finansowych na rachunku skarżącej, stwierdzić należy, że prowadzi ona działalność gospodarczą znacznych rozmiarów, a w związku z tym brak jest podstaw do uznania, iż konieczność poniesienia w niniejszej sprawie kosztów sądowych przekracza zakres jej możliwości finansowych. Odnosząc się do argumentu dotyczącego licznych postępowań sądowoadministracyjnych, zauważyć należy, że spółka jest profesjonalnym uczestnikiem obrotu gospodarczego – przedsiębiorcą prowadzącym swą działalność w celach zarobkowych i z tego też względu koszty prowadzenia spraw sądowych zaliczają się do zwykłych kosztów jej działalności. Tak więc skarżąca nie może oczekiwać, że zostaną one pokryte ze środków publicznych, co w praktyce oznacza przerzucenie ich na podatników. W świetle powyższego, należy uznać, iż skarżąca spółka nie wykazała, by konieczność poniesienia przez nią kosztów sądowych odbiegała od innych ciężarów finansowych, jakie ponosi w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Ubieganie się przez stronę skarżącą o prawo pomocy nie może prowadzić do redystrybucji jej środków w kierunku wykonywania umów cywilnoprawnych bądź regulowania innych należności, kosztem opłat sądowych należnych względem Skarbu Państwa. Tym samym stwierdzić należy, że spółka nie wykazała, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania w niniejszej sprawie Z tych względów na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.