VI SA/Wa 2023/19

WyrokWSA w Warszawie2020-01-16

Skład orzekający: Magdalena Maliszewska, Tomasz Sałek, Grażyna Śliwińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej może ograniczyć stronie postępowania prawo wglądu do materiału dowodowego po zakończeniu postępowania głównego, jeśli udostępnienie tego materiału grozi ujawnieniem tajemnicy przedsiębiorstwa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezes UKE może ograniczyć stronie postępowania prawo wglądu do materiału dowodowego nawet po zakończeniu postępowania głównego, jeśli udostępnienie tego materiału grozi ujawnieniem tajemnicy przedsiębiorstwa. Prawo strony do wglądu do akt, nawet po zakończeniu postępowania, jest wyjątkiem od zasady ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa i może być ograniczone na podstawie art. 207 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego.
Stan faktyczny
Spółka wniosła skargę na postanowienie Prezesa UKE ograniczające jej prawo wglądu do materiałów postępowania, które zawierały informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa. Spółka zarzuciła, że postanowienie zostało wydane po zakończeniu postępowania głównego i że organ nie zweryfikował wartości gospodarczej zastrzeżonych informacji. Sprawa miała długą historię proceduralną, obejmującą wcześniejsze orzeczenia WSA i NSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Sałek (spr.) Sędzia WSA Grażyna Śliwińska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia prawa wglądu do materiału dowodowego oddala skargę Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej (dalej też jako "Prezes UKE" lub "organ") postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] ograniczył [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...] (dalej też jako "Skarżąca", "Strona" lub Spółka"), prawo wglądu do materiałów postępowania w postaci korespondencji Prezesa UKE z: - [...] S.A. ([...] S.A.); - [...] Sp. z o.o. ([...] Sp. z o.o.); - [...]Sp. z o.o.; - [...] S.A.; - [...] Sp. z o. o.; - [...] sp. z o. o. - w zakresie, w jakim zawierają w swej treści informacje, które spełniają przesłanki z art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (tekst jednolity Dz. U. z 2019 roku, poz. 1010 ze zm., dalej też jako "u.z.n.k."), pozwalające uznać je za tajemnicę przedsiębiorstwa. Jako podstawę prawną swego rozstrzygnięcia organ wskazał art. 207 ust. 1 w zw. z art. 206 ust. 1 i art. 207 ust. 2 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (tekst jednolity Dz. U. z 2019 roku, poz. 2460 ze zm., dalej także jako "p.t.") i art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej cyt. jako "k.p.a."). W uzasadnieniu organ stwierdził, że wszczął postępowanie w sprawie określenia rynku właściwego jako rynku świadczenia usługi zakańczania połączeń głosowych w ruchomej publicznej sieci telefonicznej (sieci telefonii komórkowej) [...] Sp. z o. o.; ustalenia, że na rynku świadczenia usługi zakańczania połączeń głosowych w ruchomej publicznej sieci telefonicznej (sieci telefonii komórkowej) Polkomtel Sp. z o.o. występuje jako przedsiębiorca telekomunikacyjny o znaczącej pozycji rynkowej; wyznaczenia [...] Sp. z o.o. jako przedsiębiorcy telekomunikacyjnego o znaczącej pozycji rynkowej na rynku świadczenia usługi zakańczania połączeń głosowych w ruchomej publicznej sieci telefonicznej (sieci telefonii komórkowej) oraz nałożenia, utrzymania i zmiany obowiązków regulacyjnych. Prezes UKE przygotował projekt decyzji, który został poddany postępowaniu konsultacyjnemu. Projekt ten przewiduje nałożenie na [...] Sp. z o.o. obowiązku polegającego na stosowaniu opłat za zakończenie połączenia (ang. Mobile Termination Rate-MTR) w ruchomej publicznej sieci telefonicznej [...] sp. z o. o. w wysokości określonej w zamieszczonym w sentencji decyzji harmonogramie, wyliczonej w oparciu o stworzony przez Prezesa UKE model operatora efektywnego. Dla celów kalkulacji MTR wykorzystany został, stworzony przez Prezesa UKE, w oparciu o metodologię PURE LRIC model bottom-up. Przedmiotowy model został przez Prezesa UKE zasilony danymi przekazanymi mu przez działających na polskim rynku telekomunikacyjnym operatorów telefonii komórkowej. Dane te zostały zastrzeżone przez przedsiębiorców telekomunikacyjnych jako informacje stanowiące tajemnice przedsiębiorstwa. W ocenie Prezesa UKE ujawnienie danych przekazanych przez przedsiębiorców telekomunikacyjnych, dotyczących prowadzonej przez nich działalności, stanowiłoby zagrożenie dla interesów tych przedsiębiorców. Konieczne zatem było ograniczenie skarżącej prawa wglądu do akt z uwagi na groźbę ujawnienia tajemnicy przedsiębiorstwa. Od powyższego postanowienia Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie art. 207 ust. 1 w zw. z art. 206 ust. 1 i art. 123 P.t. w zw. z art. 9 i art. 73 § 1 k.p.a. oraz art. 123 w zw. z art. 124 § 2 w zw. z art. 126 i art. 107 § 3 k.p.a. Wyrokiem z dnia 20 października 2014 r. WSA w Warszawie oddalił skargę. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że sentencja postanowienia Prezesa UKE nie pozostawia wątpliwości co do zakresu ograniczenia prawa wglądu skarżącej do materiału dowodowego. Model kalkulacji kosztów operatora efektywnego został zasilony danymi kosztowymi przez działających na polskim rynku telekomunikacyjnym operatorów telefonii komórkowej, a co za tym idzie pisma wymienione w sentencji postanowienia oraz model kalkulacji kosztów operatora efektywnego zasilony tymi danymi kosztowymi, dotyczą tego rodzaju danych. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 2 sierpnia 2016 r., sygn. akt II GSK 547/15, uchylił powyższe orzeczenie WSA i przekazał temu Sądowi sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wskazał m.in., że sentencja postanowienia z 10 sierpnia 2012 r. nie została sformułowana w sposób prawidłowy, ponieważ Prezes UKE nie określił w niej jednoznacznie zakresu ograniczenia prawa wglądu. Po ponownym rozpoznaniu sprawy wyrokiem z dnia 18 listopada 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 2023/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Prezesa UKE. Sąd I instancji wskazał na treść art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej jako "p.p.s.a.") i stwierdził, że jest związany wskazaniami co do dalszego postępowania oraz wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 sierpnia 2016 r. o sygn. akt II GSK 547/15. WSA podniósł, że art. 207 ust. 1 P.t. pozwala Prezesowi UKE na ograniczenie pozostałym stronom postępowania prawa do wglądu do materiału dowodowego, jeżeli udostępnienie tego materiału grozi ujawnieniem tajemnicy przedsiębiorstwa lub innych tajemnic prawnie chronionych. Stwierdził przy tym, że zdaniem sądu kasacyjnego w rozpoznawanej sprawie doszło do naruszenia art. 207 ust. 1 P.t. poprzez nieprawidłowe sformułowanie sentencji zaskarżonego postanowienia, bowiem organ nie określił w niej jednoznacznie zakresu ograniczenia prawa wglądu do materiału dowodowego. Sąd I instancji podkreślił, że Prezes UKE powinien rozważyć, jak określić zakres prawa wglądu do materiału dowodowego, aby zostały spełnione wymagania z art. 207 ust. 1 P.t., mając na uwadze, że podobne rodzajowo dane zostały złożone również przez pozostałych operatorów, tym bardziej że dokonali tego przedsiębiorcy telekomunikacyjni na żądanie organu. Organ powinien mieć także na uwadze, że NSA nie uwzględnił zarzutu spółki co do naruszenia art. 207 ust. 1 P.t. przez niezbadanie i niewykazanie, że zastrzeżone materiały dowodowe stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Uznał, że w świetle art. 207 ust. 1 P.t. przesłanką wyłączenia materiału dowodowego jest groźba ujawnienia tajemnicy przedsiębiorstwa wskutek udostępnienia tych materiałów. Z tego przepisu nie wynika natomiast, że organ decydujący o wyłączeniu ma kompetencje do oceny i tym samym ma obowiązek uzasadnienia, czy zastrzeżone materiały stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. W tym zakresie WSA podniósł, że z art. 9 ust. 1 i 2 P.t. wynika, iż w istocie przedsiębiorca zastrzega, które dostarczane przez niego informacje stanową tajemnicę przedsiębiorstwa. Prezes UKE może uchylić to zastrzeżenie w drodze decyzji jeżeli uzna, że dane te są niezbędne. Jeżeli tego nie uczyni w związku z zastrzeżeniem przedsiębiorcy, nie ma kompetencji do badania na etapie wyłączenia określonego materiału dowodowego, czy zastrzeżony materiał dowodowy jest tajemnicą przedsiębiorstwa. W związku z powyższym Sąd I instancji stwierdził, że Prezes UKE winien ponownie rozważyć, czy i dlaczego należało ograniczyć prawo wglądu do korespondencji wymienionej w sentencji postanowienia z dnia [...] sierpnia 2012 r. pomiędzy organem a poszczególnymi przedsiębiorcami telekomunikacyjnymi i następnie określi zakres ograniczenia prawa do wglądu, zgodnie z przedstawionymi wskazówkami. Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną wniósł z kolei Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 29 czerwca 2017 r. sygn. akt II GSK 1645/17 oddalił skargę kasacyjną Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 listopada 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 2023/16. Podzielił ocenę sądu I instancji, że Prezes UKE powinien rozważyć, jak określić zakres prawa wglądu do materiału dowodowego, aby zostały spełnione wymagania z art. 207 ust. 1 P.t. Ponownie rozpoznając sprawę (po zwrocie akt do organu) Prezes UKE postanowieniem z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] (dalej także jako "zaskarżone postanowienie") ograniczył Spółce prawo wglądu do materiału dowodowego zgromadzonego w zakresie korespondencji Prezesa UKE z [...] S.A., Polską [...]Sp. z o.o., [...] Sp. z o.o., [...] S.A., [...] Sp. z o. o., [...] sp. z o. o., każdorazowo enumeratywnie wyliczając pisma podlegające wyłączeniu w stosunku do korespondencji z konkretnym, powyżej wskazanym operatorem (z podaniem daty i numeru ich zarejestrowania oraz skrótowego opisu treści). Prezes UKE uznał, że informacje przedstawione przez [...],[...],[...],[...],[...],[...] w oznaczonej i wymienionej w sentencji korespondencji, posiadają dla tych podmiotów wartość gospodarczą. Zdaniem organu, na etapie ustalania, czy dana informacja posiada pewną wartość gospodarczą, nie jest przy tym konieczne precyzyjne wykazanie wartości tej informacji, wystarczy w tym zakresie wykazać nawet minimalną, aktualną lub potencjalną, wartość gospodarczą informacji. Ponadto organ zaznaczył, że informacje, o których mowa w sentencji postanowienia, nie zostały ujawnione do wiadomości publicznej We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na postanowienie Prezesa UKE z dnia [...] lipca 2019 r. Skarżąca zarzuciła naruszenie: 1. art. 207 ust. 1 ustawy - Prawo telekomunikacyjne, art. 123 § 1-2 k.p.a, w zw. z art. 206 ust. 1 Pt oraz w zw. z art. 104 k.p.a., poprzez wydanie postanowienia o ograniczeniu Spółce prawa wglądu do materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym, pomimo, że postępowanie administracyjne, w którym zgromadzono objęty postanowieniem materiał dowodowy, w dacie wydania postanowienia było już zakończone; 2. art. 207 ust. 1 Pt w zw. z art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, art. 123 § 1-2 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. w zw. art. 206 ust. 1 Pt, poprzez pobieżne i błędne zbadanie przesłanek postanowienia, co przejawia się w niezweryfikowaniu przez organ, czy informacje określone w sentencji postanowienia posiadają wartość gospodarczą, pomimo upływu ponad 7 lat od ich powstania, co w konsekwencji doprowadziło do pochopnego uznania, że przedmiotowe informacje stanowią "tajemnicę przedsiębiorstwa". W związku z powyższymi zarzutami Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Skarżąca podkreśliła, że zaskarżone postanowienie o ograniczeniu prawa wglądu do materiału dowodowego zostało wydane, jako rozstrzygające kwestię wpadkową w ramach postępowania SMP 2012. Tymczasem postępowanie SMP 2012 zostało zakończone decyzją Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] grudnia 2012 roku a aktualnie przedmiotowa decyzja administracyjna nadal poddawana jest weryfikacji przez sąd powszechny i Sąd Najwyższy. W ocenie Skarżącej, po wyroku NSA z dnia 29 czerwca 2017 r., który doprowadził do ostatecznego wyeliminowania z obrotu prawnego postanowienia organu z dnia 10 sierpnia 2012 r. o ograniczeniu jej wglądu w materiał dowodowy, w sytuacji, gdy zakończone jest postępowanie SMP 2012, Prezes UKE nie ma możliwości ograniczenia Skarżącej prawa wglądu do materiału dowodowego objętego postanowieniem. Nie ma już bowiem postępowania, w toku którego Prezes UKE mógłby wydać takie postanowienie w oparciu o art. 207 ust. 1 Pt i art. 123 k.p.a. w zw. z art. 206 ust. 1 Pt. Zdaniem Spółki potwierdza to sam organ, wskazując w postanowieniu z dnia 18 października 2017 r., że "oryginały akt sprawy znajdują się w Sądzie Najwyższym". Spółka zarzuciła nadto organowi brak zweryfikowania, czy informacje określone w sentencji postanowienia posiadają wartość gospodarczą, pomimo upływu siedmiu lat od ich zastrzeżenia, co doprowadziło do pochopnego uznania, że przedmiotowe informacje stanowią tajemnice przedsiębiorstwa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2018, poz. 2107 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień, bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprawowana jest na zasadzie kryterium zgodności z prawem. W związku z tym konieczne jest stwierdzenie, że doszło do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zdaniem Sądu żadna z wyżej wskazanych przesłanek nie zaszła w sprawie. W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie z dnia [...] lipca 2019 roku wydane zostało przez Prezesa UKE wskutek uchylenia poprzedniego postanowienia organu z [...] sierpnia 2012 r. wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 18 listopada 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 2023/16. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 29 czerwca 2017 r. sygn. akt II GSK 1645/17, oddalił natomiast skargę kasacyjną, wniesioną przez Prezesa UKE od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 listopada 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 2023/16. Co istotne NSA w swym wyroku z dnia 29 czerwca 2017 r. zaznaczył, że sprawa była rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie powtórnie, w warunkach wynikającego z art. 190 p.p.s.a. związania wykładnią prawa, po uchyleniu poprzedniego wyroku WSA w Warszawie przez Naczelny Sąd Administracyjny orzeczeniem z 2 sierpnia 2016 r., sygn. akt II GSK 547/15. Tym samym, zgodnie z dyspozycją art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 listopada 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 2023/16 wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa, jako podstawy do wydania decyzji. W pojęciu "ocena prawna" mieści się przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i prawa procesowego. Ocena prawna dotyczy dotychczasowego postępowania w sprawie, zaś "wskazania" określają sposób postępowania organów w przyszłości i wynikają z uzasadnienia wyroku. Wskazania stanowią więc konsekwencję oceny prawnej, zwłaszcza oceny przebiegu postępowania przed organami administracyjnymi i rezultatu tego postępowania w postaci materiału procesowego zebranego w sprawie. Ich celem jest zapobieżenie w przyszłości błędom, stwierdzonym przez sąd administracyjny w trakcie kontroli zaskarżonego orzeczenia. Co istotne, przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie. Uregulowanie zawarte w art. 153 p.p.s.a. oznacza, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei, związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania (p. wyrok NSA z dnia 21 marca 2014 r. sygn. I GSK 534/12 LEX nr 1488128, wyrok NSA z 15 stycznia 2014 r. sygn. II GSK 1762/12, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Co do zasady odstępstwo od zasady wyrażonej w art. 153 p.p.s.a. dotyczy tylko dwóch sytuacji – pierwsza jest związana z ewentualną zmianą stanu faktycznego, gdy w trakcie ponownego rozpatrywania sprawy organ stwierdzi, że stan faktyczny uległ zasadniczej zmianie i jest odmienny od przyjętego przez sąd, natomiast druga sytuacja ma miejsce wówczas, gdy następuje zmiana stanu prawnego po wydaniu orzeczenia przez sąd. Tymczasem w realiach niniejszej sprawy, żadna z wymienionych powyżej sytuacji nie miała miejsca. Tym samym kwestie, które były już przedmiotem oceny sądu i co do których sąd nie dopatrzył się uchybień w działaniu organu administracji, ponownie oceniane być nie mogą (p. WSA we Wrocławiu w wyroku z dnia 24 czerwca 2008 r., I SA/Wr 1890/07, LEX nr 397665, i WSA w Krakowie w wyroku z dnia 27 maja 2009 r., I SA/Kr 1636/08, LEX nr 533710). Podkreślić należy, że oddziaływanie orzeczenia sądu administracyjnego w ponownym postępowaniu w sprawie przed organami administracji publicznej ma pierwszorzędne znaczenie w odniesieniu do orzeczeń kasatoryjnych tego sądu, w rezultacie których ma nastąpić merytoryczne rozpatrzenie sprawy w nowym postępowaniu administracyjnym prowadzonym w zakresie wynikającym z dokonanego obalenia zaskarżonego aktu lub czynności i ewentualnie innych aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy (p. Dauter Bogusław, Kabat Andrzej, Niezgódka-Medek Małgorzata, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VII, WKP 2018 – Komentarz). W ocenie Sądu, zaskarżone rozstrzygnięcie Prezesa UKE, odnośnie określenia zakresu prawa wglądu do materiału dowodowego przez Skarżącą, w kontekście wymagań statuowanych w art. 207 ust. 1 P.t., wypełniło w pełni wytyczne wynikające z poprzedniego wyroku Sądu z dnia 18 listopada 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 2023/16. Zgodnie z zacytowanym przepisem art. 207 § 1 P.t. w postępowaniach prowadzonych na podstawie ustawy Prezes UKE, w drodze postanowienia, może ograniczyć pozostałym stronom prawo wglądu do materiału dowodowego, jeżeli udostępnienie tego materiału grozi ujawnieniem tajemnicy przedsiębiorstwa lub innych tajemnic prawnie chronionych. Podstawowym mankamentem poprzedniego postanowienia Prezesa UKE z dnia [...] sierpnia 2012 roku był brak jednoznacznego określenia przez Prezesa UKE zakresu ograniczenia prawa wglądu do materiału dowodowego. Tymczasem w postanowieniu z dnia [...] lipca 2019 r. Prezes UKE, ograniczając Spółce prawo wglądu do materiału dowodowego w postaci korespondencji z [...] S.A., [...] Sp. z o.o., [...] Sp. z o.o.; [...] S.A., [...] Sp. z o. o., [...] sp. z o. o., dokładnie sprecyzował zakres tego wyłączenia. Wskazał, w stosunku do każdego z tych podmiotów (pod kolejną numeracją od I do VI) w ramach podpunktów, które pisma (z podaniem ich daty i numeru rejestracji w organie) i w jakim przedmiocie stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa i w związku z tym podlegają wyłączeniu odnośnie dostępu do nich przez Skarżącą. Aktualnie nie zachodzi więc, poprzednio dostrzeżona przez Sąd w sentencji uchylonego postanowienia z dnia [...] sierpnia 2012 roku, niejednoznaczność odnośnie zakresu sformułowania przez Prezesa UKE, ograniczenia prawa Spółki wglądu do akt. W przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości, że informacje przekazane przez operatorów organowi zostały przez nie zastrzeżone, jako stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa na podstawie art. 9 P.t. W wydanym w toku poprzedniego postępowania sądowoadministracyjnego wyroku NSA z dnia 2 sierpnia 2016 roku sygn. akt II GSK 547/15 przypomniano, że w świetle art. 207 ust. 1 przesłanką wyłączenia materiału dowodowego jest groźba ujawnienia tajemnicy przedsiębiorstwa wskutek udostępnienia tych materiałów. NSA wyraźnie podkreślił, że z tego przepisu nie wynika zaś, że organ postanawiający o wyłączeniu ma kompetencje do oceny i tym samym ma obowiązek uzasadnienia, czy zastrzeżone materiały stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. To rozwiązanie znajduje uzasadnienie w treści art. 9 ust. 1 i 2 P.t. Z tych przepisów wynika, że w istocie przedsiębiorca zastrzega, a więc "decyduje" o tym, które dostarczane przez niego informacje stanową tajemnicę przedsiębiorstwa. Prezes UKE może uchylić to zastrzeżenie w drodze decyzji, jeżeli uzna, że dane te są niezbędne. Jeżeli tego nie uczyni w związku z zastrzeżeniem przedsiębiorcy, nie ma kompetencji do badania na etapie wyłączenia określonego materiału dowodowego, czy zastrzeżony materiał dowodowy jest tajemnicą przedsiębiorstwa. W świetle powyższego stanowiska NSA bezzasadny jest więc sformułowany w skardze zarzut braku zweryfikowania przez organ, czy informacje określone w sentencji postanowienia posiadają wartość gospodarczą, pomimo upływu siedmiu lat od ich zastrzeżenia. W ocenie Sądu nie można nadto przychylić się do zarzutu skargi, że Prezes UKE wydał skarżone postanowienie pomimo braku podstawy prawnej do zrealizowania powyższej czynności procesowej, co stanowi podstawę do stwierdzenia jego nieważności, zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. Skarżąca akcentuje bowiem, że zaskarżone postanowienie o ograniczeniu prawa wglądu do materiału dowodowego zostało wydane jako rozstrzygające kwestię wpadkową w ramach postępowania SMP 2012, które zostało zakończone decyzją Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] grudnia 2012 roku. W ocenie Skarżącej, organ miał prawo wydać postanowienie o ograniczeniu jej wglądu w materiał dowodowy postępowania SMP 2012 wyłącznie w toku postępowania a ono zakończyło się właśnie z chwilą wydania decyzji w dniu [...] grudnia 2012 roku. Zdaniem Sądu, podkreślenia wymaga, że stanowisko takie stoi w jawnej sprzeczności z opisaną powyżej zasadą związania organu (ale i sądu) zgodnie z art. 153 p.p.s.a. oceną prawną i wskazaniami wynikającymi z poprzedniego wyroku Sądu z dnia 18 listopada 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 2023/16. Zarówno tutejszy Sąd, jak i NSA, wydając wyrok w dniu 2 sierpnia 2016 roku, orzekały już po zakończeniu postępowania SMP 2012. Pomimo tego, w żaden sposób nie wskazały bynajmniej na brak podstaw z tej przyczyny dla dalszego procedowania zagadnienia ewentualnego ograniczenia dostępu do akt w stosunku do Skarżącej. Wręcz przeciwnie, WSA nakazał Prezesowi UKE przeprowadzenie odpowiedniego postępowania wyjaśniającego celem oceny kwestii ograniczenia prawo do wglądu do korespondencji i jego zakresu. I takie też postępowanie, w zgodzie z wytycznymi Sądu, przeprowadził Prezes UKE. Ocena prawna wyrażona w poprzednim orzeczeniu mogłaby utracić moc wiążącą jedynie: 1) w razie zmiany ustawy, 2) w wypadku zmiany (już po wydaniu orzeczenia sądowego) istotnych okoliczności faktycznych sprawy, 3) po wzruszeniu tego orzeczenia w przewidzianym do tego trybie, 4) z uwagi na późniejsze podjęcie przez skład poszerzony Naczelnego Sądu Administracyjnego uchwały zawierającej ocenę prawną odmienną od wyrażonej we wcześniejszym wyroku sądu administracyjnego. W sprawie poddanej kontroli Sądu, żadna z powyższych przesłanek nie miała miejsca. Niezrozumiały jest zatem postulat Skarżącej odstąpienia przez organ od wydania rozstrzygnięcia w trybie art. 207 P.t., do czego był zobowiązany przez Sąd, z uwagi na zakończenie postępowania głównego, czyli okoliczność istniejącą w dacie poprzedniego orzekania. Ponadto niewątpliwie skutkiem przyjęcia proponowanego przez stronę stanowiska byłoby, w przypadku uchylenia przez Sąd wyrokiem z dnia 18 listopada 2016 roku postanowienia o ograniczeniu wglądu do materiału dowodowego, już po zakończeniu postępowania głównego, byłoby uzyskanie dostępu do zastrzeżonej przez dany podmiot treści przez pozostałe strony. Tymczasem, jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 grudnia 2016 r. sygn. akt II GSK 1922/15 nawet po zakończeniu postępowania głównego i wydaniu decyzji nie wszystkie informacje, które operator podaje do wyłącznej wiadomości organu komunikacji elektronicznej, staną się ogólnodostępne. Zauważyć należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 kwietnia 2019 r. sygn. akt II GSK 881/17 wyjaśnił, że art. 207 ust. 1 P.t., stanowi wyjątek od prawa strony postępowania administracyjnego do przeglądania akt sprawy oraz sporządzania z nich notatek lub odpisów, o którym to prawie stanowi art. 73 § 1 k.p.a. Tymczasem zgodnie art. 73 § 1 k.p.a strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Co istotne, prawo to przysługuje stronie również po zakończeniu postępowania. Powyższe oznacza, zdaniem Sądu, że żądanie przez Stronę prawa wglądu do akt po zakończeniu postępowania, gdy zachodzą jednocześnie przesłanki jego ograniczenia z uwagi na to, że udostępnienie tego materiału grozi ujawnieniem tajemnicy przedsiębiorstwa lub innych tajemnic prawnie chronionych, upoważnia Prezesa UKE do wydania rozstrzygnięcia w trybie art. 207 § 1 P.t. Mając powyższe na względzie, należy stwierdzić, że Prezes UKE, ograniczając Skarżącej prawo wglądu do materiału dowodowego w zakresie wskazanym w sentencji postanwoienia z dnia [...] lipca 2019 roku, nie naruszył zarówno przepisu art. 207 ust. 1 P.t., jak również wskazanych w skardze przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepisu art. 153 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stwierdził że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i z tego względu podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło