VII SA/Wa 1725/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), , Sędzia WSA Daria Gawlak - Nowakowska, Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Protokolant Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru wykonania nośnika reklamowego. skargę oddala Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] ([...]), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. -Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98. poz. 1071 ze zm.), dalej zw. kpa, oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), dalej zw. Prawem budowlanym, po rozpatrzeniu odwołania C. Sp. z o.o. od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] ([...]) wnoszącej sprzeciw do zgłoszenia robót budowlanych polegających na zainstalowaniu nośnika reklamowego o pow. reklamowej 3m x 6m na działce przy ul. [...] w W. -utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji. Organ podniósł, że podstawą wydania sprzeciwu było ustalenie, że realizacja ww. urządzenia wymaga pozwolenia na budowę, gdyż jego wielkość i konstrukcja wskazuje, że jest ono wolnostojącym trwale z związanym z gruntem urządzeniem reklamowym a więc budowlą (art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego). Organ wyjaśnił, że o tym czy obiekt jest, czy nie jest trwale związany z gruntem, świadczy jego masa całkowita i rozmiary, które wymagają trwałego związania z gruntem ze względów bezpieczeństwa. Zgłoszone urządzenie reklamowe jest konstrukcją na tyle trwałą i związaną z gruntem, że uniemożliwia jego przesunięcie w inne miejsce, czy zniszczenie siłami przyrody. Omawiany przypadek, nie dotyczy zatem instalowania urządzenia reklamowego w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, gdyż jest budową samodzielnej konstrukcji - budowli na własnym, chociaż prefabrykowanym fundamencie. Powyższy przepis dotyczy natomiast tylko instalowania na istniejącym obiekcie. Zdaniem organu odwoławczego nie doszło również do naruszenia art. 77 § 1 w zw. z art. 7 kpa. Skargę na powyższą decyzję złożyła C. Sp. z o.o. w W., wnosząc o uchylenie obu wydanych rozstrzygnięć i zarzucając naruszenie: 1. art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez błędną wykładnię skutkującą przyjęciem, że przepis ten nie znajduje zastosowania do wolnostojących urządzeń reklamowych trwale związanych z gruntem tj. do budowli w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, podczas gdy z przepisu wynika, że stosuje się go do wszystkich urządzeń reklamowych, także niepowiązanych technicznie z innym obiektem budowlanym, 1. art. 3 pkt 3 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego poprzez przyjęcie, że o trwałym związaniu z gruntem decyduje wielkość i konstrukcja urządzenia a także, że jego masa całkowita i rozmiary wymagają trwałego związania z gruntem ze względów bezpieczeństwa; 3. art. 3 pkt 6 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy poprzez błędną wykładnię tj. przyjęcie, że o zakwalifikowaniu robót budowlanych jako budowy, nie instalacji, decyduje okoliczność, że konstrukcja obiektu wraz z fundamentem jest na tyle trwała, że uniemożliwia przesunięcie w inne miejsce czy zniszczenie przy działaniu sił przyrody, co znacznie ogranicza praktyczne zastosowanie art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego; 4. art. 3 pkt 1-5 w zw. z art. 3 pkt 6 i 7 i art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego poprzez uznanie, że metoda wykonania obiektu budowanrgo nie ma wpływu na jego kwalifikację prawną; 4. art. 30 ust. pkt 2 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie skutkujące przyjęciem, że roboty budowlane dot. instalowania nośnika reklamowego, nie podlegają zgłoszeniu. Skarżąca zarzuciła też naruszenie przepisów postępowania: art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji; art. 138 kpa poprzez niepełne rozpatrzenie wszystkich zarzutów tj. naruszenia art. 107 § 1 i 3 kpa o braku uzasadnienia faktycznego oraz prawnego w decyzji organu I instancji; art. 80 w zw. z art. 77 § 1 i 7 kpa poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i oparcie decyzji na dowolnych ustaleniach faktycznych, bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, w tym ustalenia, że ww. urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem, zatem jest budowlą oraz że roboty budowlane związane z jego wykonaniem stanowią budowę, a nie instalację; 4. art. 77 § 1 kpa poprzez oparcie zaskarżonej decyzji wyłącznie na projekcie budowlanym; 5. art. 77 § 1 w zw. z art. 7 kpa poprzez niewyjaśnienie okoliczności faktycznych, w tym niezgromadzenie dowodów i niewyjaśnienie okoliczności stanowiących podstawę faktyczną rozstrzygnięcia, a) nieudowodnienie, że zgłoszone roboty budowlane są budową a nie instalacją zatem wymagają pozwolenia na budowę, a także, że urządzenie jest trwale związane z gruntem; c) niewyjaśnienie, w którym momencie i w jaki sposób ma zostać wykonana stopa fundamentowa, która to okoliczność wpływa na fakt, czy mamy do czynienia z instalacją, czy budową; W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje : Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Kontroli Sądu podlegała decyzja Wojewody [...] z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] wnoszącą sprzeciw wobec zgłoszenia dotyczącego wykonania robót budowlanych polegających na zainstalowaniu na działce gruntu ww. nośnika reklamowego u zbiegu ulic [...] w W. Organ wskazał na treść art. 28 Prawa budowlanego, który stanowi, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie po uzyskaniu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w art. 29 ww. ustawy. Wyjątki wymienione w art. 29 Prawa budowlanego tworzą zatem katalog zamknięty robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę. W treści art. 30 Prawa budowlanego szczegółowo określono, w jakich przypadkach wykonywanie robót budowlanych nie wymaga pozwolenia na budowę, ale konieczne jest zgłoszenie określonych w tym przepisie robót budowlanych. Oznacza to, że ustawa rozróżnia dwie grupy urządzeń reklamowych, te na których instalowanie wymagane jest - zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy - tylko zgłoszenie oraz te wolno stojące urządzenia reklamowe, które są budowlami określonymi w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, na które wymagane jest pozwolenie na budowę, gdyż ich budowa nie została wymieniona w art. 29 ust. 1 powołanej ustawy. Przedmiotowa sprawa dotyczy wykonania urządzenia reklamowego w dwóch wariantach na gruncie i zagłębieniu w gruncie, dlatego podstawowym zagadnieniem jest to, czy zgłoszone roboty stanowią jedynie "instalowanie tablic i urządzeń reklamowych" w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, czy też stanowią "budowlę" objętą obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Podkreślić trzeba, że ustawodawca nie wskazał jakie przesłanki przesądzają o uznaniu obiektu budowlanego za trwale związany z gruntem, gdyż ustawa Prawo budowlane nie definiuje tego terminu. Posiłkując się definicją zawartą w słowniku jęczka polskiego (Słownik języka polskiego PWN, Warszawa 1988, str. 794) przez instalowanie należy rozumieć zakładanie, montowanie jakiegoś urządzenia technicznego (w nowym miejscu). Natomiast pojęcie "montażu" oznacza składanie, zespolenie części lub zespołów w dalsze zespoły lub gotowy wyrób (ww. Słownik, tom II, str. 209). Wobec powyższego tak pojęcie instalowania, jak i montażu odnosi się do pewnego sposobu, rodzaju działania, w wyniku którego powstaje nowy twór. Przenosząc te uwagi na grunt ustawy Prawo budowlane należy stwierdzić, że w wyniku czynności instalowania powstaje nowe urządzenie reklamowe, a zakres prac, jakie winny być wykonane przy jego realizacji zawsze będzie wynikał z konkretnej ściśle zindywidualizowanej sytuacji, na którą wpływa wielkość tegoż urządzenia, jak i miejsce jego posadowienia. Niewątpliwie bowiem inny charakter będą miały prace przy wykonywaniu urządzenia wolnostojącego o wadze kilku kilogramów i wysokości jednego metra, a zupełnie inne urządzenia o wadze kilku ton i wysokości kilkunastu metrów. Pomimo, że ustawodawca nie wprowadza wprost takiego rozróżnienia urządzeń reklamowych, nie oznacza to, że nie wynika ono z innych przepisów np. art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, jak już podniesiono na wstępie. W związku z powyższym, wielkość obiektu, jego masa i względy bezpieczeństwa determinują to, czy może być on zakwalifikowany jako obiekt wolnostojący trwale związany z gruntem, czy też obiekt wolnostojący nietrwale związanym z gruntem, czy też instalowany na innym obiekcie budowlanym. Przedstawione stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych. W orzecznictwie tym podkreśla się, że o tym, czy obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem nie przesądza sposób, w jaki posadowiono go w gruncie, czy też na gruncie, jak również technika w jakiej tego dokonano. O trwałym bądź nietrwałym związaniu obiektu budowlanego z gruntem nie decyduje też technologia wykonania fundamentu oraz możliwości techniczne przeniesienia tego obiektu w inne miejsce. Podstawowe znaczenie na natomiast ustalenie, czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję i zapewnia bezpieczeństwo. O tym, czy dane urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem w istocie decydują jego parametry techniczne (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2009 r. sygn. akt II OSK 1331/09, z dnia 15 maja 2009 r. sygn. akt II OSK 811/08, z dnia 12 marca 2009 r. sygn. akt II OSK 324/08, z dnia 23 czerwca 2006 r. sygn. akt II OSK 923/05, LEX nr 266325 oraz wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 marca 2008 r. sygn. akt II SA/Wr 576/07; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 6 grudnia 2007 r. sygn. akt II SA/Kr 26/07). Wobec powyższego, w okolicznościach rozpatrywanej sprawy należało podzielić stanowisko organów, że urządzenie reklamowe przedstawione w załączonym do zgłoszenia projekcie budowlanym jest konstrukcją trwale związaną z gruntem, o czym świadczą jej wymiary tj. wielkość tablicy 3 m x 6m (18 m2), zamocowanej na słupie o wysokości 5 m przytwierdzonym do fundamentu o wymiarach 3,6 m x 2,3 m i wysokości 0,5 m, co daje 8,4 m całkowitej wysokości obiektu. Oznacza to, że na wykonanie ww. urządzenia reklamowego inwestor zobowiązany był uzyskać pozwolenie na budowę. W świetle przedstawionej argumentacji zarzuty podnoszone w skardze należało uznać za niezasadne. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1271, orzekł jak w sentencji.