VII SA/Wa 1907/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [....] lipca 2014 r., nr [...] w przedmiocie nakazu demontażu reklamy postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca - Wspólnota Mieszkaniowa [....] złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej k.p.a., uchylającą w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [....] nr [....] z dnia [...] kwietnia 2014 r. nakazującej skarżącej demontaż reklamy wielkoformatowej i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W skardze skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Podniosła, że wykonanie decyzji, polegające na ponownym przekazaniu sprawy do rozpatrzenia organowi pierwszej instancji spowoduje możliwość powstania strat finansowych po stronie skarżącej. Skarżąca, pomimo tego, że nie powinna być stroną toczącego się postępowania, może zostać ponownie zobowiązana do dokonania demontażu przedmiotowej konstrukcji, która nie jest jej własnością. Powoduje to w związku z tym niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżącą podniosła, że niewstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji doprowadzi do sytuacji, w której w tym samym czasie będą toczyły się dwa postępowania dotyczącego tego samego przedmiotu, co w konsekwencji może oznaczać, że w obrocie prawnym będą dwa rozstrzygnięcia w tej samej sprawie, co jest niedopuszczalne. Wskazała, że nie jest ani właścicielem, ani inwestorem urządzenia, ponowne prowadzenie wobec skarżącego bezprzedmiotowego postępowania, a w konsekwencji wydanie nakazu demontażu nałożonego na podmiot, który nie jest inwestorem konstrukcji, narazi skarżącą na odpowiedzialność karną z uwagi na naruszenie prawa własności osoby trzeciej. Wykonanie takiej decyzji będzie także stanowiło naruszenie posiadania inwestora rodzące odpowiedzialność odszkodowawczą skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Jak stanowi art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej: p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Zasadą jest, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może dotyczyć tylko takich, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Wykonanie aktu administracyjnego oznacza spowodowanie w sposób dobrowolny lub w trybie przymusowym wykonania nałożonych na adresata obowiązków lub przyznanych praw. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania i w związku z tym nie każdy wymaga wykonania (por. postanowienie NSA z dnia 8 lipca 2011 r. sygn. akt II OZ 564/11, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych dostępna pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest stanowisko, że co do zasady wszelkie orzeczenia kasacyjne nie nadają się do wykonania, gdyż mają charakter czysto procesowy, nie wywołują skutków materialnoprawnych (por. postanowienia NSA: z dnia 8 czerwca 2010 r. sygn. akt II OZ 489/10, z dnia 21 stycznia 2011 r. sygn. akt II OZ 3/11, z dnia 16 sierpnia 2011 r. sygn. akt I FZ 142/11, z dnia 26 września 2013 r. sygn. akt II OZ 791/13, CBOSA: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie przedmiotem skargi i zarazem wniosku o wstrzymanie wykonania jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [....] lipca 2014 r. uchylająca w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [....] z dnia [....] kwietnia 2014 r. nakazującej skarżącej demontaż reklamy wielkoformatowej i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Powyższa decyzja jest decyzją kasacyjną, wydaną na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie stanowi aktu podlegającego wykonaniu. Nie wywołuje ona bowiem żadnych skutków materialnych, nie wiąże się z obowiązkiem działania, zaniechania czy też znoszenia zachowania innych podmiotów. Jedyny skutek, jaki decyzja ta wywołuje, to skutek procesowy w postaci uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Już z tej przyczyny nie mógł być zatem uwzględniony wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do argumentacji zaprezentowanej w rozpatrywanym wniosku stwierdzić należy, iż samo prowadzenie postępowania przez organ I instancji w przedmiotowej sprawie nie stanowi okoliczności uzasadniającej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Sama obawa, że w przyszłości, w wyniku prowadzonego postępowania, może zostać wydana decyzja nakazująca demontaż reklamy, nie wyczerpuje przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a.: niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Pamiętać należy, iż następna decyzja będzie podlegała osobnemu trybowi odwoławczemu, a w dalszym etapie możliwe będzie poddanie jej kontroli sądowej. Wyjaśnienia wymaga, iż instytucja wstrzymania wykonania decyzji w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a. nie powinna służyć tamowaniu biegu postępowania merytorycznego przed właściwym organem administracji publicznej. Istotnie, zasadnym byłoby oczekiwanie, by w sytuacji zaskarżenia do sądu administracyjnego rozstrzygnięcia kasacyjnego wydanego w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a., organ I instancji powstrzymał się z przystąpieniem do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego i przesądzenia kwestii prawidłowości decyzji lub postanowienia kasacyjnego. W obowiązującym stanie prawnym brak jest jednak przeszkód natury procesowej, by w opisanej sytuacji zabronić organowi I instancji ponownego rozpatrzenia sprawy. Ani przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ani ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, nie uzależniają przystąpienia do ponownego prowadzenia postępowania w I instancji od uzyskania prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego dotyczącego decyzji lub postanowienia wydanego na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Wskazać należy, że przywołane przez skarżącą w treści wniosku okoliczności, tj. skierowanie decyzji do niewłaściwej osoby i nałożenie nakazu na niewłaściwy podmiot nie uzasadniają jej wstrzymania wykonania. Sąd wskazuje, że rozpoznając na podstawie art. 61 § 3 wniosek o wstrzymanie wykonania przedmiotu zaskarżenia, sąd nie dokonuje oceny zawartości skargi (post. NSA z dnia 9 lipca 2004 r., sygn. akt FZ 163/04, niepubl.). Niezgodność decyzji z prawem, która jest przedmiotem oceny sądu w toku rozprawy, i ochrona tymczasowa wynikająca z art. 61, to dwie różne kwestie. Oparcie wniosku o ochronę tymczasową na niezgodności decyzji z prawem, a zwłaszcza rozstrzygnięcie sądu w tym zakresie, niweczyłoby kontrolę sądową legalności decyzji administracyjnej (por. post. NSA z dnia 28 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 184/05, niepubl.). Biorąc po uwagę powyższe, stwierdzić należy, że objęta rozpoznawanym wnioskiem decyzja ze swej istoty nie podlega wykonaniu, gdyż nie nakłada na stronę żadnego obowiązku, jak również nie przyznaje jej żadnego uprawnienia, jest ona rozstrzygnięciem stricte procesowym. Nie powoduje więc bezpośrednich skutków, o których mowa w art. 61 § 3 ww. ustawy. Zaskarżony akt nie należy do grupy aktów administracyjnych podlegających wykonaniu, a zatem nie jest możliwe wstrzymanie jego wykonania. Wobec tego Sąd uznał, że wniosek nie mógł zostać uwzględniony. W związku z powyższym, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.