VII SA/Wa 2038/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Michał Podsiadło po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 marca 2026 r. sprawy ze skargi M. W. i H. D. na uchwałę Rady Gminy W. z dnia [...] maja 2025 r. nr [...] w przedmiocie uznania wniosku za bezzasadny postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 28 czerwca 2025 r. M. W. i H. D. (dalej: "Skarżące") wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na "zaniechania Gminy W., w szczególności na brak należytej reakcji na wniosek z dnia 22 kwietnia 2025 r., w tym odmowę zajęcia stanowiska w sprawie uchwały nr [...] z dnia [...] maja 2025 r.". W wykonaniu zarządzenia z dnia 3 lutego 2026 r. Skarżące wezwano do jednoznacznego wskazanie przedmiotu skargi. W odpowiedzi na wezwanie Skarżące w piśmie z dnia 25 lutego 2026 r. wskazały, że przedmiotem skargi jest: bezczynność Rady Gminy W. polegająca na nieudzieleniu odpowiedzi na wniosek z dnia 22 kwietnia 2025 r. oraz na nieudostępnieniu opinii prawnej stanowiącej podstawę uchwały nr [...] z dnia [...] maja 2025 r. w ustawowym terminie, a także sama uchwała nr [...] Rady Gminy W. z dnia [...] maja 2025 r., jako akt podjęty z naruszeniem prawa i interesu skarżących. W odpowiedzi na skargę wskazano, że Rada Gminy W. (dalej: "Organ") nie jest zainteresowana prowadzeniem mediacji w przedmiotowej sprawie wykupu nieruchomości, czego wyraz dała poprzez dotychczasową korespondencję oraz zaskarżoną uchwałę. Organ wniósł o odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy szczególne nie stanowią inaczej. O zakresie właściwości sądów administracyjnych stanowią art. 3, 4, 5 p.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1131, 1423, 1820 i 1863), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto Sądy administracyjne orzekają w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. (art. 3 § 2a p.p.s.a.). Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny bada w pierwszej kolejności jej dopuszczalność. Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy, w kognicji sądu administracyjnego. Stosownie bowiem do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, skarga podlega odrzuceniu. W niniejszej sprawie Sąd stwierdził, że rozpatrywana skarga podlega odrzuceniu, bowiem sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zaskarżona uchwała została bowiem wydana na podstawie art. 244 § 2 k.p.a., który przewiduje, że organ, do którego trafił wniosek zawiadamia wnioskodawcę o sposobie jego załatwienia. Inaczej rzecz ujmując, zaskarżona w niniejszej sprawie jest uchwała wydana na skutek wniosku, o którym mowa w dziale VIII k.p.a. Należy wyjaśnić, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, który Sąd podziela, że w sprawach dotyczących postępowania skargowego nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego, ponieważ do powyższego postępowania mają zastosowanie przepisy działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Postępowanie to stanowi rodzaj uproszczonego postępowania administracyjnego. W jego ramach zaś realizowane jest zagwarantowane każdemu w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., prawo składania petycji, skarg i wniosków, m.in. do organów władzy publicznej (art. 63 Konstytucji RP). Tryb skargowy z działu VIII k.p.a. ma na celu sprawdzenie prawidłowości i terminowości działania organów administracyjnych i ich pracowników oraz zbadanie potrzeby podjęcia określonych czynności w celu wyeliminowania ustalonych nieprawidłowości. Przedmiotem skargi wniesionej w tym trybie (art. 227 i nast. k.p.a.) może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe i biurokratyczne załatwianie sprawy. W świetle art. 241 k.p.a., przedmiotem wniosku mogą być w szczególności sprawy ulepszenia organizacji, wzmocnienia praworządności, usprawnienia pracy i zapobiegania nadużyciom, ochrony własności, lepszego zaspokajania potrzeb ludności. Postępowanie wywołane takim wnioskiem nie kończy się władczym aktem podlegającym ocenie sądu administracyjnego z punktu widzenia legalności, bowiem przybiera formę zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi lub wniosku, zawierającego informację o czynnościach organu załatwiającego skargę i ich rezultatach. To czynność materialno-techniczna (por. np. postanowienia: NSA z 1 grudnia 2017 r., sygn. akt I OSK 2490/17, NSA z 9 listopada 2006 r., sygn. akt I OZ 1133/06, WSA w Gliwicach z 29 marca 2023 r., sygn. akt III SA/Gl 941/22, dostępne na stronie internetowej https://cbois.nsa.gov.pl), która może przybrać formę uchwały organu, jeżeli jest nim organ kolegialny. Uchwała organu jednostki samorządu terytorialnego bowiem, podjęta na podstawie art. 227 k.p.a., jest taką samą czynnością informującą o sposobie załatwienia skargi, jak czynności innych organów wymienionych w art. 229 k.p.a., którym uchwała nie jest przypisana jako prawna forma działania (por. np. postanowienia NSA z: 28 stycznia 2016 r., sygn. akt I OSK 60/16, 3 lutego 2016 r., sygn. akt I OSK 125/16, CBOSA). Skarga i wniosek z art. 227 i 241 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, niedającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego. Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. nie podlega kognicji sądów administracyjnych (por. postanowienia NSA z 7 października 2025 r. sygn. akt III OSK 1523/25, i z 27 sierpnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1899/15, CBOSA). Dlatego też Sąd odrzucił analizowaną skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. albowiem sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.