VII SA/Wa 890/11
WyrokWSA w Warszawie2011-09-01
Skład orzekający: Daria Gawlak-Nowakowska, Małgorzata Miron, Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek zwrotu części opłaty za wydanie karty pojazdu pobranej w wysokości niezgodnej z przepisami prawa, w szczególności po stwierdzeniu niezgodności rozporządzenia określającego wysokość opłaty z Konstytucją RP i prawem unijnym?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej jest zobowiązany do zwrotu części opłaty za wydanie karty pojazdu pobranej nienależnie, gdyż przepis rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. określający wysokość opłaty w kwocie 500 zł został uznany za niezgodny z ustawą oraz Konstytucją RP, a także z prawem unijnym. Skarga na czynność organu odmawiającą zwrotu nadpłaty jest dopuszczalna i podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a.Stan faktyczny
D. G. zwróciła się do Starosty Powiatu N. o zwrot nadpłaty w wysokości 425 zł za wydanie karty pojazdu, argumentując, że opłata 500 zł została pobrana nienależnie na podstawie niezgodnego z prawem rozporządzenia. Starosta odmówił zwrotu, wskazując na obowiązujące wówczas przepisy. D. G. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na czynność odmowy zwrotu części opłaty.Rozstrzygnięcie
Stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności Starosty Powiatu oraz uznał obowiązek organu dokonania zwrotu części opłaty w wysokości 425 zł na rzecz skarżącej. Zasądził od Starosty Powiatu na rzecz skarżącej koszty postępowania sądowego w kwocie 460 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 września 2011 r. sprawy ze skargi D. G. na czynność Starosty Powiatu [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. w przedmiocie odmowy zwrotu części opłaty za wydanie karty pojazdu I. stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności; II. uznaje obowiązek Starosty Powiatu [...] dokonania na rzecz D. G. zwrotu części opłaty - w wysokości 425 (czterysta dwadzieścia pięć) złotych - za wydanie karty pojazdu dla samochodu marki [...] nr rej. [...], zarejestrowanego w dniu 21 grudnia 2005 r., III. zasądza od Starosty Powiatu [...] na rzecz D. G. kwotę 460 (czterysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wnioskiem z dnia 1 września 2010 r. D. G. zwróciła się do Starosty Powiatu N. o zwrot nadpłaty za wydanie karty pojazdu marki [...], który w dniu 17 stycznia 2006 r. został zarejestrowany w Starostwie Powiatowym w N. pod numerem rejestracyjnym [...] , tj. kwoty 425,00 zł stanowiącej różnicę pomiędzy zapłaconą kwotą 500,00 zł, a aktualną opłatą za wydanie karty pojazdu w wysokości 75,00 zł.
W ocenie skarżącej, powyższa kwota została pobrana nienależnie. Jak bowiem wynika z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 r. sygn. akt U 6/04 (Dz. U. z 2006 r. Nr 15, poz. 119) oraz postanowienia Trybunału Sprawiedliwości WE z dnia 10 grudnia 2007 r. w sprawie C-134/07, przepis § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 137, poz. 1310) jest niezgodny z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) oraz art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji RP, a ponadto niezgodny z art. 90 akapit pierwszy Traktatu o Wspólnotach Europejskich, zakazującym pobierania opłat, takich jak przewidziana w ww. § 1 ust. 1 rozporządzenia, która to opłata była nakładana w związku z pierwszą rejestracją używanego pojazdu samochodowego przywiezionego z innego państwa członkowskiego.
Starosta N. w odpowiedzi na powyższy wniosek pismem z [...].01.2011r. poinformował skarżącą, iż nie ma podstaw do zwrotu nadpłaty za wydaną kartę pojazdu. Organ stwierdził, iż obowiązek uiszczenia opłaty, jak i jej wysokość wynikały bezpośrednio z przepisów prawa, a organy administracji były jedynie zobowiązane do pobierania opłaty za kartę pojazdu przed jej wydaniem, którą osoby rejestrujące pojazdy sprowadzone miały obowiązek uiścić, bez wydania wcześniej jakiegokolwiek aktu konstytutywnego lub deklaratywnego ze strony organu rejestrującego.
Nadto organ wskazał, że w przedmiotowej sytuacji faktycznej, zarejestrowanie pojazdu i wydanie karty miało miejsce przed ww. orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego, dlatego pobranie opłaty w wysokości 500 zł było działaniem zgodnym z obowiązującym ówcześnie stanem prawnym.
Pismem z dnia 31 stycznia 2011 r. D. G. wezwała Starostę N. do usunięcia naruszenia prawa przez zwrot (wraz z odsetkami) nadpłaty w kwocie 425,00 zł za wydanie karty pojazdu. Wskazała, iż odmowa zwrotu nadpłaty za wydanie karty pojazdu jest bezzasadna i niezgodna z prawem.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie, Starosta N. pismem z dnia [...] lutego 2011 r. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i odmówił usunięcia naruszenia prawa.
D. G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na pismo Starosty N. z dnia [...] stycznia 2011 r. uznające, że skarżącej nie należy się zwrot opłaty za wydanie karty pojazdu dla pojazdu marki [...], numer rejestracyjny [...].
Domagała się stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności, tj. pisma Starosty N. z dnia [...].01.2011 r. oraz orzeczenia o obowiązku dokonania przez Starostę N. zwrotu na rzecz skarżącej opłaty za kartę pojazdu wydaną dla samochodu marki [...] nr rejestracyjny [...], pobranej ponad kwotę wynikającą z art. 77 ust. 3 w zw. z ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy z dnia 20.06.1997 roku prawo o ruchu drogowym;
Skarżąca twierdziła, iż działanie organu narusza przepisy postępowania, tj.:
- narusza art. 10, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a w szczególności pominięcie powołanych przepisów prawa europejskiego, w tym postanowienia z dnia 10 grudnia 2007 r. Trybunału Sprawiedliwości WE wydanego w sprawie C-134/07, stwierdzającego niezgodność § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu z art. 90 akapit pierwszy Traktatu o Wspólnotach Europejskich, a w konsekwencji błędne uznanie, że skarżącej nie należy się zwrot nadpłaty za wydanie karty pojazdu,
- narusza art. 107 § 3 k.p.a. przez pominięcie w uzasadnieniu przepisów prawa i orzecznictwa europejskiego, które zostało powołane przez skarżącą w wezwaniu do zwrotu nadpłaty z dnia [...] września 2010 r., tj. brak odniesienia się do treści art. 90 akapit pierwszy Traktatu o WE oraz postanowienia z dnia 10 grudnia 2007 r. Trybunału Sprawiedliwości WE wydanego w sprawie C-134/07, stwierdzającego niezgodność § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę z ww. art. 90 Traktatu, a tym samym błędne uznanie, że skarżącej nie należy się zwrot nadpłaty za wydanie karty pojazdu dla samochodu,
- narusza art. 9 k.p.a. przez brak należytego i wyczerpującego informowania skarżącej o środkach i trybie odwołania od odmowy zwrotu nadpłaty za kartę pojazdu, o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego.
Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego przez:
- błędne zastosowanie § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu, a w konsekwencji naruszenie art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym przez uznanie, że § 1 ust. 1 ww. rozporządzenia jest z tym przepisem zgodny, a opłata należna z tytułu wydania karty pojazdu dla samochodu wynosi 500 zł zamiast 75 zł, a w dalszej kolejności nieuznanie, że § 1 ust. 1 rozporządzenia jest sprzeczny z art. 90 akapit pierwszy Traktatu o WE,
- naruszenie art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 Prawa o ruchu drogowym przez uznanie, że skarżący uiścił opłatę za kartę pojazdu w związku z rejestracją samochodu zgodnie ze stawką określoną w § 1 ust. 1 obowiązującego wówczas rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu, który to przepis wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 r. sygn. akt U 6/04 został uznany za niezgodny z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 i błędne uznanie, że skarżącej nie należy się z tego tytułu zwrot zawyżonej części opłaty.
W ocenie skarżącej, wadliwe jest stanowisko organu, iż pobieranie opłaty w wysokości 500,00 zł - pomimo orzeczonej wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 r. niekonstytucyjności rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu - urzędy mogły, pobierać do czasu wejścia w życie nowego aktu normatywnego regulującego tę kwestię, tj. do dnia 15 kwietnia 2006 r.
W odpowiedzi na skargę Starosta N. podtrzymał argumentację zawartą w piśmie z dnia [...] lutego 2011 r. oraz wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zagadnieniem wstępnym w sprawie niniejszej było rozważenie dopuszczalności skierowania żądania zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu na drogę administracyjną. Tryb ten został zaaprobowany w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r. (sygn. akt l OPS 3/07), w której stwierdzono, że skierowane do organu żądanie zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu, uiszczonej na podstawie powołanego wyżej rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r., jest sprawą administracyjną, którą organ załatwia w drodze aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego.
W uchwale podkreślono, że obowiązek uiszczenia opłaty za wydanie karty pojazdu powstaje w toku indywidualnej sprawy administracyjnej o rejestrację pojazdu, rozstrzyganej przez organ administracji publicznej w drodze decyzji administracyjnej. Zatem obowiązek uiszczenia opłaty ma charakter obowiązku administracyjnego, który wynika z przepisów prawa. Organ administracji publicznej jest uprawniony do orzekania w przedmiocie tego obowiązku, z tym że nie ma podstawy do rozstrzygania o tym w drodze decyzji administracyjnej.
Odnosząc się do żądania zwrotu opłaty za kartę pojazdu organ odnosi się do obowiązku wynikającego z przepisów prawa, a więc podejmuje akt lub czynność, które nie są decyzją lub postanowieniem.
W tej sytuacji skarga do sądu administracyjnego opiera się na przepisie art. 3 § 2 ust. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej: p.p.s.a.). Wskazano przy tym, iż droga ta jest dopuszczalna obok możliwości dochodzenia roszczenia przed sądem powszechnym (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2007 r., sygn. akt III CZP 35/07).
Uznając zatem wniesioną skargę za dopuszczalną z punktu widzenia właściwości rzeczowej sądu, w dalszej kolejności zbadać należało, czy skarga ta została złożona z zachowaniem trybu przewidzianego w treści art. 52 § 3 p.p.s.a., dając tym samym podstawę do jej merytorycznego rozpoznania. W myśl tego przepisu jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4 a p.p.s.a. można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności – do usunięcia naruszenia prawa.
Dokonując analizy załączonych do sprawy akt administracyjnych stwierdzić należało, że powyższy wymóg został przez stronę skarżącą dopełniony.
Przechodząc do merytorycznej oceny rozpoznawanej sprawy wskazać należy wpierw na materialnoprawną podstawę do określenia wysokości opłaty za kartę pojazdu, którą stanowią przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, ze zm., dalej zwanej ustawą) oraz przepisy wydanych na jej podstawie rozporządzeń.
Obowiązek uiszczenia ww. opłaty określony został wprost w treści art. 77 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym producent lub importer nowych pojazdów jest obowiązany wydać kartę pojazdu dla każdego pojazdu samochodowego wprowadzonego do obrotu handlowego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Stosownie do treści ust. 3 powołanego przepisu, kartę pojazdu dla pojazdu samochodowego, innego niż określony w ust. 1, wydaje za opłatą i po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej, właściwy w sprawach rejestracji starosta przy pierwszej rejestracji pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Natomiast ust. 4 pkt 2 w/w przepisu stanowi delegację dla ministra właściwego do spraw transportu do określenia, w drodze rozporządzenia, wysokości opłat za kartę pojazdu zastrzegając, że w rozporządzeniu należy uwzględnić znaczenie tych dokumentów dla rejestracji pojazdu oraz wysokość kosztów związanych z drukiem i dystrybucją kart pojazdów (ust. 5).
Wykonując powyższą delegację Minister Infrastruktury wydał 28 lipca 2003 r. rozporządzenie w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 137, poz. 1310), dalej zwane rozporządzeniem.
Przewidywało ono w § 1 ust. 1, że za wydanie karty pojazdu przy pierwszej rejestracji pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej organ rejestrujący pobiera opłatę w wysokości 500 zł.
Powyższe rozporządzenie zostało uchylone z dniem 15 kwietnia 2006 r. na podstawie § 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 28 marca 2006 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 59, poz. 421), gdzie w § 1 określono, że za wydanie karty pojazdu przy pierwszej rejestracji pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej organ rejestrujący pobiera opłatę w wysokości 75 zł.
Wskazać należy, że kwestia wysokości opłaty pobieranych za wydanie karty pojazdu była przedmiotem powołanego wyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 r. sygn. akt U 6/04 (Dz. U. z 2006 r. Nr 15, poz. 119), w którym stwierdzono niezgodność § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 Prawa o ruchu drogowym oraz art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
W uzasadnieniu orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wskazano, iż niezgodność § 1 ust. 1 rozporządzenia w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 Prawa o ruchu drogowym polega na tym, że przez zawyżenie wysokości opłaty wykroczono poza zakres upoważnienia zawartego w ustawie. Rozporządzenie bowiem niezgodnie ze wskazanymi w ustawie wytycznymi w postaci nakazu uwzględnienia rzeczywistego znaczenia karty pojazdu dla rejestracji pojazdu oraz kosztów związanych z drukiem i dystrybucją karty ustalało opłatę, uwzględniając dodatkowo koszty innych zadań administracji publicznej, których ustawodawca nie przewiduje. Dlatego § 1 ust. 1 powołanego rozporządzenia został uznany za niezgodny również z art. 92 ust. 1 Konstytucji, który nakazuje wydanie rozporządzeń w celu wykonania ustaw i wyklucza przejmowanie przez organ wydający rozporządzenie uprawnień ustawodawcy. Rozporządzenie może być bowiem wydane wyłącznie na podstawie wyraźnego, szczegółowego upoważnienia ustawy, w granicach tego upoważnienia i w celu wykonania ustawy.
Trybunał uznał ponadto, że § 1 ust. 1 rozporządzenia jest niezgodny z art. 217 Konstytucji, gdyż ustanowiona w nim opłata– ze względu na niewspółmierność do rzeczywistych kosztów świadczonej usługi – stanowi daninę publiczną o charakterze podatkowym.
Jeśli chodzi o skutki tego orzeczenia, na tle zastosowanego przez Trybunał zabiegu polegającego na czasowym odroczeniu terminu utraty mocy obowiązującej zakwestionowanego przepisu (do dnia 1 maja 2006r.) , stwierdzić należy, iż przepis był niekonstytucyjny od samego początku jego obowiązywania. Odnosząc to do kompetencji sądu administracyjnego trzeba zważyć, że z art. 178 Konstytucji RP wywodzi się samodzielność sądownictwa administracyjnego w ocenie konstytucyjności prawa wykonawczego.
Zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie istnieje zgodność poglądów co do możliwości takiej kontroli (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 października 2000 r., sygn. akt OPK 13/00, ONSA z 2001 r., nr 2, poz. 63 oraz wyrok składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 2006 r., sygn. akt l OPS 4/05, ONSAiWSA nr 2, poz. 39). To uprawnienie sądów nie pozostaje w kolizji z rolą Trybunału Konstytucyjnego. W przypadku stwierdzenia niezgodności przepisów rozporządzenia z Konstytucją i ustawą różnica polega na tym, że orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego stwierdzające niezgodność wywołuje ten skutek, że zakwestionowane przepisy tracą moc z chwilą wskazaną przez Trybunał, podczas gdy stwierdzenie takiej niezgodności przez sąd administracyjny jest podstawą do odmowy zastosowania zakwestionowanego przepisu w toku rozpoznawania określonej sprawy, pomimo że formalnie przepis ten pozostaje w systemie prawnym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 lutego 2009 r., sygn. akt l OSK 418/08).
Tym samym określenie przez Trybunał innego, niż wynikającego z bazowej reguły walidacyjnej, momentu utraty mocy obowiązującej przepisu wykonawczego, sądu administracyjnego nie związuje (por. J. Trzciński, Glosa do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 23 października 2007 r., P 10/07, Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego 2008, nr 1; także J. Trzciński, R. Hauser: Prawotwórcze znaczenie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Warszawa 2008, s. 70 i 85; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 maja 2009 r., sygn. akt II OSK 290/09, LEX nr 505239; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 maja 2009 r., sygn. akt II OSK 179/09, LEX nr 507638, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 maja 2009 r., sygn. akt II OSK 71/09, LEX 507812; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 1745/07, LEX nr 357511).
Wskazać należy również na sprzeczność powołanego przepisu rozporządzenia z treścią art. 90 akapit pierwszy Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską (TWE). Postanowienia Traktatu są bezpośrednio stosowane i mają walor nadrzędności nad prawem krajowym państw członkowskich, co znajduje odzwierciedlenie w art. 87 ust. 1, art. 89 ust. 1 pkt 3 i art. 91 Konstytucji RP oraz Traktatu akcesyjnego dotyczącego przystąpienia Polski do Unii Europejskiej.
Zgodnie z art. 2 Aktu o warunkach przystąpienia stanowiącego część Traktatu, od dnia przystąpienia do Unii Europejskiej, Polska jest związana postanowieniami Traktatów założycielskich i aktów przyjętych przez instytucje Wspólnot i Europejski Bank Centralny. Art. 90 TWE stanowi zaś, że żadne Państwo Członkowskie nie nakłada bezpośrednio lub pośrednio na produkty innych Państw Członkowskich podatków wewnętrznych jakiegokolwiek rodzaju wyższych od tych, które nakłada bezpośrednio lub pośrednio na podobne produkty krajowe (zasada niedyskryminacji w ramach wspólnego rynku).
Zgodność krajowych regulacji prawnych odnoszących się do opłat za wydanie karty pojazdu z powołanym przepisem TWE stała się przedmiotem postanowienia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 10 grudnia 2007 r. w sprawie C-134/07 (Lex nr 354541). Trybunał ten stwierdził, że art. 90 akapit pierwszy TWE należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on opłacie, takiej jak przewidziana w § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu, która to opłata w praktyce jest nakładana w związku z pierwszą rejestracją używanego pojazdu samochodowego przywiezionego z innego państwa członkowskiego, lecz nie jest nakładana w związku z nabyciem w Polsce używanego pojazdu samochodowego, jeśli jest on tam już zarejestrowany.
Z tych względów orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedmiotowe zagadnienie ocenia jednolicie, przyjmując, że czynność polegająca na odmowie zwrotu części opłaty za kartę pojazdu narusza prawo jako wydana bez podstawy prawnej (por. wyroki z dnia 18 czerwca 2008 r., sygn. akt l OSK 52/07; z dnia 17 września 2008 r., sygn. akt I OSK 1340/07, z dnia 24 lutego 2009 r., sygn. akt l OSK 418/08; z dnia 30 czerwca 2009 r., sygn. akt I OSK 939/08; z dnia 25 sierpnia 2009 r., sygn. akt I OSK 1238/08; z dnia 9 grudnia 2009 r., sygn. akt I OSK 773/09; z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt I OSK 842/09; z dnia 17 lutego 2010 r., sygn. akt I OSK 590/09 oraz sygn. akt I OSK 591/09, publikowane w bazie orzecznictwa na stronie internetowej NSA).
Sąd w wyroku może uznać uprawnienie lub obowiązek wynikający z przepisów prawa. Już w postanowieniu z dnia 11 maja 2007 r. sygn. I OSK 573/07, a także w późniejszych orzeczeniach Naczelny Sąd Administracyjny wyrażał pogląd, że obowiązek uiszczenia opłaty za kartę pojazdu ma charakter publicznoprawny, a więc wynikający z przepisów prawa administracyjnego. Sprawa odmowy zwrotu opłaty jako dotycząca obowiązku publicznoprawnego ma swoje źródło w przepisach regulujących obowiązek uiszczenia opłaty za kartę pojazdu, tj. art. 77 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) oraz § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz.U. z 2003 r. Nr 137, poz. 1310). Nie ma przy tym znaczenia, że ten ostatni przepis wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 r. został uznany za niezgodny z Konstytucją RP (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lutego 2010 r., sygn. akt I OSK 590/09).
Skoro żądanie zwrotu opłaty dotyczy obowiązku wynikającego z przepisów prawa, to podmiot, którego obowiązku dotyczy akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. ma prawo żądać aby sąd orzekł o jego istnieniu lub nieistnieniu (art. 146 § 1 p.p.s.a.).
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 146 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło