VIII SA/Wa 243/17

PostanowienieWSA w Warszawie2017-04-12

Skład orzekający: Cezary Kosterna

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji wymierzającej karę pieniężną jest uzasadnione, gdy strona skarżąca podnosi jedynie ogólne obawy dotyczące swojej sytuacji finansowej i nie uprawdopodobniła wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ strona skarżąca nie uprawdopodobniła istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, co jest warunkiem koniecznym do zastosowania art. 61 § 3 PPSA. Ogólne twierdzenia o trudnej sytuacji finansowej i potencjalnych negatywnych konsekwencjach dla działalności gospodarczej nie są wystarczające do uwzględnienia wniosku.
Stan faktyczny
Skarżący G. G. złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego o wymierzeniu kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem. Skarżący argumentował, że wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę i trudne do odwrócenia skutki, wskazując na swoją trudną sytuację finansową i straty w działalności gospodarczej. Do wniosku dołączył fragment Księgi Przychodów i Rozchodów.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Cezary Kosterna po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu sprawy z wniosku G. G. o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w [...] z [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry postanowił : odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zaskarżoną decyzją z [...] stycznia 2017 r. Dyrektor Izby Celnej w [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z [...] listopada 2016 r. o wymierzeniu G. G. (dalej: "skarżący") kary pieniężnej za urządzenie gier na automatach poza kasynem gry w łącznej wysokości [...] zł. W skardze na powyższą decyzję zawarto wniosek o wstrzymanie jej wykonania z powodu niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dla skarżącego. Wskazano, iż skarżący nie dysponuje wolnymi środkami w wysokości nałożonej kary. Wykonanie nałożonej kary odbije się negatywnie na prowadzonej działalności gospodarczej, może też wpłynąć negatywnie na wywiązywanie się z ciążących na nim obowiązków płacenia danin publicznoprawnych. G. G. podał, że za okres od stycznia do kwietnia 2016 r. przychód wyniósł [...] zł, zaś koszty uzyskania przychodów wyniosły [...] zł. Dochód został wyliczony na kwotę – [...] zł, co w jego ocenie jest dowodem strat. Z tej przyczyny wniosek skarżącego winien zostać uwzględniony, zaś trafność podnoszonej argumentacji potwierdzają poglądy prawne zaprezentowane w postanowieniu WSA w Białymstoku z 3 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 352/06 oraz w postanowieniach NSA z 1 grudnia 2015 r., sygn. akt II GZ 770/15 oraz z 25 lutego 2015 r., sygn. akt I GSK 80/15. Do wniosku skarżący dołączył również kserokopię Księgi Przychodów i Rozchodów obejmującą okres od stycznia do kwietnia 2016 r. oraz obliczenie dochodu za ten okres. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd na wniosek strony może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja ta ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja (postanowienie) korzystają z domniemania zgodności z prawem i podlegają wykonaniu. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym między innymi w postanowieniu z 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/2004, podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę (majątkową lub uszczerbek niemajątkowy), które nie będą mogły być wynagrodzone przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, strona skarżąca ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie NSA z 14 listopada 2006 r., II FZ 585/06, dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Strona skarżąca winna zatem wyjaśniać, na czym polega niebezpieczeństwo powstania kwalifikowanych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., a także winno to znajdować potwierdzenie w dokumentach źródłowych dotyczących jej sytuacji finansowej i majątkowej. Podkreślić również należy, że w judykaturze utrwalony jest już pogląd, zgodnie z którym, podmiot występujący o ochronę tymczasową nie może oczekiwać od sądu, aby ten, wyręczając go, niejako z urzędu poszukiwał usprawiedliwienia dla złożonego wniosku. Brak należytego uzasadnienia żądania o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wyklucza dokonywanie jego merytorycznej oceny (por. postanowienia NSA: z 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FSK 498/12; z 10 maja 2011 r., sygn. akt II FZ 106/11; z 9 września 2011 r., sygn. akt II FSK 1501/11; z 28 września 2011 r., sygn. akt I FZ 219/11 i z 26 listopada 2007 r., sygn. akt II FZ 338/07). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy w pierwszej kolejności zauważyć należy, że w świetle powołanego wyżej przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a., wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie mogą uzasadniać podnoszone w skardze merytoryczne zarzuty przeciwko zaskarżonej decyzji, tj. z powodu jej wydania z naruszeniem prawa. Podkreślenia bowiem wymaga, że na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania aktu, Sąd nie ma możliwości dokonania oceny zgodności z prawem decyzji wydanych w toku postępowania administracyjnego. Niedopuszczalne zatem jest wywodzenie konieczności uwzględnienia wniosku z przekonania o wadliwości danego rozstrzygnięcia. Podkreślenia również wymaga, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest bowiem pogląd, zgodnie z którym ponoszenie wydatków pieniężnych nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny, skoro chodzi o spełnienie świadczenia pieniężnego z natury rzeczy przecież odwracalnego w przypadku, gdyby okazało się ono nienależne. Każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to zatem sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie ochrony tymczasowej, o której mowa w powołanych wyżej przepisach p.p.s.a. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z decyzji, nawet przy uwzględnieniu sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Strona domagająca się wstrzymania wykonania takiej decyzji powinna uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku oraz poprzeć je dokumentami potwierdzającymi prawdziwość twierdzeń. Winny zostać dołączone dokumenty, które pozwoliłyby sądowi ocenić prawdopodobieństwo i rozmiar szkody lub skutków finansowych powstałych w związku z egzekucją zaskarżonego aktu lub czynności. Obowiązkiem strony jest też skonkretyzowanie rodzaju grożącej jej szkody na skutek wykonania aktu. Tymczasem skarżący przedstawił ogólne informacje dotyczące jego sytuacji majątkowej. Nie odzwierciedlają one bowiem z jakiego tytułu skarżący osiągnął taki przychód w niepełnym rozliczeniu rocznym. W oparciu wyłącznie o te informacje nie jest możliwe stwierdzenie, czy wyegzekwowanie kary pieniężnej w wysokości [...] zł rodziłoby niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w majątku skarżącego lub trudnych do odwrócenia skutków. Wskazać przy tym należy, że wykazanie straty z działalności gospodarczej nie stanowi wystarczającej przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Strata powstaje bowiem wskutek uzyskania nadwyżki kosztów nad przychodem i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Powstanie w jednym roku rozliczeniowym straty nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej. Dla oceny skutków wykonania zaskarżonej decyzji bardziej miarodajna może być wysokość przychodu z prowadzonej działalności gospodarczej, która w przypadku skarżącego wielokrotnie przewyższa wysokość nałożonej kary (por. postanowienia NSA: z dnia 12 lipca 2016 r., sygn. akt II GZ 669/16, z dnia 11 października 2016 r. II GSK 4322/16). Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji tym, że powyższe może spowodować niewywiązywanie się z ciążących obowiązków płacenia danin publicznoprawnych oraz brak realizacji zaplanowanych przedsięwzięć inwestycyjnych i ograniczenie prowadzonej działalności, przy jednoczesnym dołączeniu na poparcie powyższych twierdzeń obliczenia dochodu za okres od stycznia do kwietnia 2016 r. oraz kserokopii Podatkowej Księgi Przychodów i Rozchodów za okres od stycznia do kwietnia 2016 r. nie pozwala na przyjęcie, iż skarżący uprawdopodobnił, że wykonanie decyzji może spowodować trudne do odwrócenia skutki lub znaczną szkodę. Zdaniem Sądu, przedstawione dokumenty jedynie w sposób wybiórczy obrazują aktualną sytuację finansową skarżącego i jego możliwości płatnicze. Wnioski z nich płynące, jak i uzasadnienie wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej nie prowadzą do stwierdzenia zagrożenia płynności finansowej skarżącego. W tej sytuacji brak jest uzasadnienia dla wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący bowiem nie uprawdopodobnił, jaką szkodę lub jakie konkretnie trudne do odwrócenia skutki może spowodować wyegzekwowanie od niego nałożonej decyzją ostateczną kary pieniężnej. Sam fakt, że wydatki związane z prowadzeniem własnej działalności gospodarczej przekraczają możliwości skarżącego do opłacenia przedmiotowej kary pieniężnej, bez wykazania, jaka jest jego aktualnie rzeczywista sytuacja finansowa, nie przesądza o zdolnościach płatniczych skarżącego, które pozostają w sprawie niewyjaśnione. Nie wiadomo zatem, czy istnienie wskazanego zobowiązania może spowodować niewypłacalność i konieczność likwidacji działalności. W takich okolicznościach, w ocenie Sądu, stanowisko skarżącego nie jest wystarczające do uwzględnienia wniosku. Skarżący przedstawił jedynie obawy i wskazuje ogólne skutki, które mogą nastąpić. Nie uprawdopodobnił jednak, że mogą one się spełnić w przewidywalnej przyszłości, jak również, że powinny być one kwalifikowane jako spełniające przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Tym samym brak jest podstaw do uznania spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Podkreślenia również wymaga, że co do zasady, nawet trudna sytuacja materialna strony nie stanowi o ziszczeniu się przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. W orzecznictwie przyjmuje się bowiem, że wstrzymanie wykonania decyzji uzasadniać mogą tylko konkretne okoliczności, będące wynikiem wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na aktualną sytuację majątkową strony, powodujące znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Innymi słowy strona musi wykazać, że w powiązaniu z jej sytuacją majątkową, wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki z powodu wystąpienia tych konkretnych okoliczności. Reasumując skoro skarżący nie uprawdopodobnił niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody, to nie można przyjąć, że wykonanie decyzji spowodowałoby taką szkodę. Skarżący nie wykazał również, że wykonanie decyzji mogłoby rodzić niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a, Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło