I SA/Wr 647/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi E. i J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] stycznia 2011 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2009 r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu. Wyrokiem z dnia 14 lipca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę strony skarżącej – E. i J. K. na wymienioną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. Pismem z dnia 22 lipca 2011 r. (data stempla pocztowego) pełnomocnik strony skarżącej złożył wniosek o sporządzenie pisemnego uzasadnienia w/w wyroku oraz jego doręczenie. Pełnomocnik wniósł ponadto o przywrócenie terminu do dokonania w/w czynności procesowej, powołując się na okoliczność, że w dniu, w którym mijał termin do złożenia wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku oddalającego skargę jego mocodawców (21 lipca 2011 r.), zachorował, co uniemożliwiało mu terminowe dokonanie zamierzanej czynności procesowej. Do wniosku o przywrócenie uchybionego termu pełnomocnik dołączył kserokopię zwolnienia lekarskiego wystawionego w dniu 21 lipca 2011 r., stwierdzającego niezdolność do pracy od dnia 19 lipca do dnia 25 lipca 2011 r. W uzasadnieniu wniosku dodatkowo wskazał, że z uwagi na sezon urlopowy nie był w stanie ustanowić pełnomocnika substytucyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, zważył co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu nie zasługiwał na uwzględnienie. Zasadność wniosku Sąd oceniał przy uwzględnieniu ustawowych kryteriów zastosowania instytucji przywrócenia terminu w postępowaniu sądowym, o jakich mowa w treści art. 86 i art. 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.: - dalej u.p.s.a). Zgodnie z powołanymi przepisami, Sąd na wniosek strony przywróci termin do dokonania czynności, jeżeli uchybienie terminowi nastąpiło bez jej winy. Z wnioskiem należy wystąpić w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia, a w jego treści uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak zawinienia w niedotrzymaniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona winna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W stanie faktycznym sprawy, nie budzi zastrzeżeń dopełnienie przez pełnomocnika strony wymogów formalnych wniosku, tj. zachowanie 7-dniowego terminu do jego złożenia, liczonego od dnia ustania deklarowanej przeszkody uniemożliwiającej terminowe dokonanie czynności procesowej (22 lipca 2011 r.), oraz jednoczesne z wnioskiem dokonanie zaległej czynności procesowej. Zastrzeżenia Sądu budzi natomiast okoliczność spełnienia przez wnioskodawcę merytorycznej przesłanki przywrócenia terminu, o jakiej mowa w treści art. 87 § 2 u.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, ustawowym warunkiem przywrócenia uchybionego terminu jest uprawdopodobnienie (podkreślenie Sądu) przez wnioskodawcę okoliczności wskazujących na brak zawinienia w uchybieniu terminu. Jakkolwiek "uprawdopodobnienie" nie jest pojęciem tożsamym z udowodnieniem braku winy, ma ono bowiem na celu jedynie uwiarygodnienie przedstawionych przez wnioskodawcę okoliczności, niemniej, nie powinien budzić wątpliwości warunek, iż uprawdopodobnienie winno być na tyle przekonujące, by uzasadniało przekonanie (podkreślenie Sądu), że do uchybienia terminowi doszło wskutek zdarzeń, którym trudno było zapobiec nawet przy dołożeniu szczególnej staranności, uwzględniającej także pomoc osób trzecich. Tak rygorystyczna ocena okoliczności, w których doszło do uchybienia terminowi, jest powszechnie aprobowana w orzecznictwie i wynika z istoty procesowej instytucji przywrócenia terminu, która ma charakter wyjątkowy i z tych też powodów może mieć miejsce tylko wtedy, gdy do uchybienia terminowi doszło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt II OZ 1228/05). Powyższe prowadzi do wniosku, iż wnoszący o przywrócenie uchybionego terminu winien uwiarygodnić, stosowną argumentacją, swoją staranność w zachowaniu terminu oraz fakt, że przeszkoda była od niego niezależna. W przekonaniu Sądu, w stanie faktycznym sprawy, wnioskodawca wymogu tego nie dopełnił. Okoliczności przemawiającej za przywróceniem uchybionego terminu do złożenia wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku w sprawie nie może w szczególności stanowić fakt przebywania pełnomocnika strony na zwolnieniu lekarskim. W orzecznictwie sądowym, wypracowanym na tle przesłanek zastosowania przepisu art. 87 u.p.s.a., za ugruntowany należy uznać pogląd, że zwolnienie lekarskie, samo w sobie, nie przemawia za uwzględnieniem prośby o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku, albowiem argument ten nie uprawdopodabnia faktu, iż uchybienie terminowi miało niezawiniony charakter (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 19 marca 2009 r., sygn. akt I OZ 217/09; 8 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OZ 216/10; 26 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 428/08; orzeczenia dostępne na stronie https://cbois.nsa.gov.pl). Brak winy w uchybieniu terminowi w powołaniu na tę właśnie przesłankę winien być zatem oceniany z uwzględnieniem okoliczności konkretnej sprawy. Choroba może stanowić przyczynę uprawdopodobniającą brak winy w uchybieniu terminowi, o ile jest chorobą nagłą i poważną, uniemożliwiającą dokonanie nawet nieskomplikowanej i nieczasochłonnej czynności procesowej, w tym, uniemożliwiającą wyręczenie się przy jej dokonaniu inną osobą (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 września 2006 r., sygn. akt II OZ 871/06 oraz 28 marca 2006 r., sygn. akt I FZ 18/06). Z przedłożonego przez pełnomocnika zwolnienia lekarskiego z dnia 21 lipca 2011 r., wystawionego z mocą wsteczną od dnia 19 lipca 2011 r., wynika, że pełnomocnik zachorował w czasie biegu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Do lekarza zgłosił się w dniu 21 lipca 2011 r., który był jednocześnie ostatnim dniem do terminowego złożenia przedmiotowego wniosku. Dolegliwości zdrowotne nie uniemożliwiały pełnomocnikowi chodzenia, co wynika wprost z treści zwolnienia lekarskiego, gdzie w polu nr 6 – "wskazania lekarskie" – wpisano cyfrę "2", oznaczającą, że "chory może chodzić." Powyższa okoliczność, wbrew argumentacji przedstawionej we wniosku, nie wykluczała, w ocenie Sądu, możliwości dostępu pełnomocnika do akt prowadzonych spraw, komputera i adresów klientów, nawet przy założeniu, że wszystko to znajdowało się w kancelarii pełnomocnika, a więc poza jego domem. O takiej możliwości dowodzi także – należy podkreślić – fakt, że pełnomocnik już 22 lipca 2011 r., a więc zaledwie 1 dzień po wizycie lekarskiej a jeszcze będąc na zwolnieniu lekarskim, podjął działania skutkujące napisaniem i wysłaniem tego samego dnia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu w sprawie. Wraz z wnioskiem pełnomocnik dokonał zaległej czynności procesowej, wnioskując o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Według Sądu, niezależnie od przeszkód istniejących po stronie samego pełnomocnika, wnioskodawca nie uprawdopodobnił również, że dokładając należytej staranności w dochowaniu terminu nie mógł skorzystać z pomocy współpracowników, czy innych radców prawnych z prowadzonej wspólnie Kancelarii Radów Prawnych. Wbrew argumentacji wskazanej we wniosku, ewentualna pomoc osób trzecich w terminowym złożeniu wniosku o sporządzenie i doręczenie pisemnego uzasadnienia wyroku nie wymagała ustanowienia pełnomocnika substytucyjnego, co, w trwającym sezonie urlopowym – istotnie – mogłoby być utrudnione. Nadać wniosek na poczcie mógł – w analizowanych okolicznościach uchybienia – każdy, nie wyłączając domowników wnioskodawcy. Z treści wniosku nie wynika również, by pełnomocnik – w związku ze swoją chorobą – podjął starania w nawiązaniu kontaktu z mocodawcami informując ich, że w terminie otwartym do złożenia wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku oddalającego ich skargę nie będzie w stanie dokonać samodzielnie tej czynności. Tym bardziej, że czynność ta nie była obarczona przymusem adwokacko-radcowskim i stosowny wniosek mogła złożyć także sama strona, działając osobiście. Treść wniosku ewentualne próby nawiązania z kontaktu ze strona pomija, co nie pozwala Sądowi przyjąć, że kontakt ten był niemożliwy, na przykład z powodu sezonu urlopowego. Jak podkreślono wcześniej, obowiązkiem wnioskodawcy było uwiarygodnienie, stosowaną argumentacją, że dochował on staranności w zachowaniu terminu, a mimo podjętych wysiłków nie zdołał zapobiec negatywnym konsekwencjom tego uchybienia. W stanie faktycznym sprawy, okoliczności takich – zdaniem Sądu – nie uprawdopodobniono, co uzasadniało odmowę przywrócenia terminu do złożenia wniosku o pisemne sporządzenie uzasadnienia wyroku. Wskazując na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, działając na podstawie art. 86 § 1 u.p.s.a. odmówił przywrócenia uchybionego terminu do złożenia przedmiotowego wniosku, o czym orzeczono jak w sentencji.