III SA/Wr 448/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Kuczyńska - Szczytkowska po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. M. na uchwałę Rady Gminy Marcinowice z dnia 30 września 2025 r., nr XXII/98/25 w przedmiocie rozpatrzenia skargi na bezczynność Wójta Gminy Marcinowice w sprawie bezpiecznego utrzymania drogi gminnej nr 382 w miejscowości Wiry postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić skarżącemu kwotę 300 zł (słownie: trzysta złotych) uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. W dniu 5 listopada 2025 r. wpłynęła skarga J. M. (dalej: skarżący) na uchwałę Rady Gminy Marcinowice z dnia 30 września 2025 r., nr XXII/98/25 w przedmiocie rozpatrzenia skargi na bezczynność Wójta Gminy Marcinowice w sprawie bezpiecznego utrzymania drogi gminnej nr 382 w miejscowości Wiry. Zaskarżoną uchwałą, Rada Gminy, działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r. poz. 1153 ze zm., dalej: "u.s.g.") oraz art. 229 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm., dalej: "k.p.a.") uznała za bezzasadną skargę J. M. na bezczynność Wójta Gminy. W odpowiedzi na skargę Gmina Marcinowice wniosła o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu, gdyż sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Zaskarżona skargą uchwała została podjęta na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 u.s.g. oraz art. 229 pkt 3 k.p.a. Z przepisów tych wynika, że organem właściwym do rozpatrywania skargi dotyczącej zadań lub działalności wójta jest rada gminy. Zaskarżona uchwała została podjęta na skutek skargi wniesionej w trybie postępowania skargowego uregulowanego w Dziale VIII k.p.a., zatytułowanym "Skargi i wnioski". Przedmiotem takiej skargi, stosownie do treści art. 227 k.p.a., może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe ograny albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Załatwienie takiej skargi następuje na podstawie art. 238 § 1 k.p.a. poprzez zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi, które stanowi prawną formę działania organu administracji. Postępowanie skargowo-wnioskowe, uregulowane w Dziale VIII k.p.a., ma charakter odrębny od postępowania administracyjnego, a do czynności podejmowanych w tym postępowaniu nie stosuje się przepisów Działu II k.p.a., ponieważ - w odróżnieniu od postępowania administracyjnego - postępowanie skargowo-wnioskowe nie kończy się wydaniem decyzji administracyjnej. Tryb ten (art. 221 i następne k.p.a.) jest jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, którego zakończenie, czyli zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi lub wniosku, nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, a więc nie tylko postępowania odwoławczego, ale także postępowania sądowoadministracyjnego (por. postanowienia NSA: z dnia 27 listopada 2015 r. sygn. akt I OSK 3045/15, z dnia 19 grudnia 2017 r. sygn. akt II OSK 3207/17, dostępne w CBOSA). W orzecznictwie sądoadministracyjnym panuje niekwestionowany pogląd, w pełni akceptowany również przez sąd orzekający w niniejszej sprawie, zgodnie z którym, w sprawach dotyczących postępowania skargowego nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z 1 lutego 2007 r., sygn. I OSK 395/06, postanowienie WSA w Lublinie z 31 grudnia 2007 r., sygn. III SA/Lu 586/07, postanowienie WSA w Warszawie z 24 listopada 2006 r., sygn. III SA/Wa 948/06, postanowienie WSA w Opolu z 10 grudnia 2007 r., sygn. II SA/Op 551/07, postanowienie NSA z 31 sierpnia 2010 r., sygn. II OSK 1578/10). Podkreślić należy, że chociaż organy jednostek samorządu terytorialnego podejmują uchwały we wszystkich sprawach należących do ich właściwości, to uchwały podjęte w wyniku skargi wniesionej na podstawie art. 227 k.p.a. wykazują cechy czynności informującej o sposobie załatwienia skargi, takiej samej jak czynności innych organów wymienionych w art. 229 k.p.a., którym nie przypisano uchwały jako prawnej formy działania (zob. postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 2760/17, dostępne w CBOSA). Istotny zatem jest fakt, że przedmiotowa uchwała została wydana w trybie skargowym, nie zaś forma tego aktu. Uchwała lub inny akt organu załatwiające skargę powszechną nie są aktami z zakresu administracji publicznej bowiem nie rozstrzygają w sposób władczy o prawach lub obowiązkach skarżącego, mających podstawę w normie prawa materialnego. Akty te są rodzajem aktów informujących, a nie władczych. Z tego też względu zaskarżonej uchwały nie można zakwalifikować jako aktu z art. 3 § 2 pkt 5 czy pkt 6 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze brak jest w sprawie podstaw prawnych do rozpoznania skargi na zaskarżoną uchwałę, która stanowi w istocie zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi wniesionej w trybie działu VIII k.p.a. Dodać należy, że okoliczność, że skarga wniesiona do Rady Gminy Marcinowice na bezczynność Wójta Gminy Marcinowice została rozpatrzona przez Radę Gminy w formie uchwały nie może skutkować uznaniem, że zaskarżona do tutejszego Sądu uchwała stanowi akt podlegający zaskarżeniu na podstawie art. 101 u.s.g. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 9 lipca 2025 r. sygn. akt III OSK 1003/25, wymogiem dopuszczalności skargi wniesionej na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. jest naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż w prawie pozytywnym nie został przewidziany taki interes prawny lub uprawnienie wynikające z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, które mogłyby zostać naruszone uchwałą rady gminy w przedmiocie uznania skargi na działalność wójta za bezzasadną. Przepis art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdzając, że zaskarżona uchwała nie podlega kognicji sądu administracyjnego, wyznaczonej treścią art. 3 p.p.s.a., odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (pkt I sentencji). O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (pkt II sentencji).