IV SA/Wr 552/12

WyrokWSA we Wrocławiu2012-12-10

Skład orzekający: Wanda Wiatkowska-ilków, Lidia Serwiniowska, Alojzy Wyszkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie niepełnosprawnej, która mieszka sama w lokalu mieszkalnym i której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju, przysługuje powiększenie normatywnej powierzchni użytkowej lokalu o 15 m² na potrzeby obliczenia dodatku mieszkaniowego?
Ratio decidendi
Osobie niepełnosprawnej, która mieszka sama w lokalu mieszkalnym, nie przysługuje powiększenie normatywnej powierzchni użytkowej lokalu o 15 m² na podstawie art. 5 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, nawet jeśli jej niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Pojęcie 'oddzielny pokój' ma sens jedynie w sytuacji, gdy lokal jest dzielony z innymi osobami, a nie gdy osoba niepełnosprawna zamieszkuje samodzielnie.
Stan faktyczny
Skarżąca E. W. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji przyznającą jej dodatek mieszkaniowy w ograniczonej kwocie. Skarżąca kwestionowała wyliczenie dodatku, argumentując, że nie uwzględniono jej uprawnienia do dodatkowej powierzchni mieszkalnej ze względu na znaczny stopień niepełnosprawności, który wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju i posiadania sprzętu rehabilitacyjnego. Organy administracji uznały, że skarżąca spełnia przesłanki dochodowe i tytułu prawnego do lokalu, jednak przekroczona została powierzchnia normatywna, a powiększenie tej powierzchni o 15 m² nie przysługuje jej, ponieważ mieszka sama.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-ilków Sędziowie Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski (sprawozdawca) Protokolant Aleksandra Markiewicz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 10 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi E. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie przyznania dodatku mieszkaniowego oddala skargę. Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...], którą po rozpatrzeniu odwołania E. W. (dalej: skarżąca, strona) utrzymano w mocy decyzję Kierownika Działu Dodatków Mieszkaniowych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w W. działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta W. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego w kwocie 92,50 zł miesięcznie od 1 maja 2012 r. do 31 października 2012 r. Kierownik Działu Dodatków Mieszkaniowych M.O.P.S. decyzją z dnia [...] maja 2012 r. powołując się na art. 2, art. 3 ust. 1, 2, 3, 4, art. 4, art. 5, art. 6 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2001 r., nr 71, poz. 734 ze zm.) dalej ustawa oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. nr 156, poz. 1817) przyznał skarżącej dodatek mieszkaniowy w kwocie 92,50 zł miesięcznie od 1 maja 2012 r. do 31 października 2012 r. Od tej decyzji strona złożyła odwołanie, w którym zakwestionowała wyliczenie dodatku mieszkaniowego z pominięciem uprawnienia do dodatkowej powierzchni mieszkalnej ze względu na posiadany znaczny stopień niepełnosprawności. Ponadto w/w wskazała na konieczność rehabilitacji i z tego faktu posiadania sprzętu rehabilitacyjnego w zajmowanym lokalu mieszkalnym (częściowo w komórce) i uznania przy wyliczeniu dodatku mieszkaniowego 3,1 m2 na niniejszy sprzęt. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Kierownika Działu Dodatków Mieszkaniowych M.O.P.S. W uzasadnieniu podało, że zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje m.in osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych , jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie trzech miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175 % kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym i 125 % tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku, a zajmowana powierzchnia nie przekracza określonej powierzchni normatywnej. Powierzchnia normatywna dla jednej osoby wynosi 35 m² ( art. 5 ust.1 pkt.1 ustawy ). W myśl art. 5 ust. 3 ustawy normatywną powierzchnię powiększa się o 15 m², jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna poruszająca się na wózku lub osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. O wymogu zamieszkiwania w oddzielnym pokoju orzekają powiatowe zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności, o których mowa w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 ze zm.). Fakt uprawnień do zwiększonej powierzchni winien wynikać z pkt.6 lit.a i b wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Z pkt. 6 lit. b wniosku wynika, że niepełnosprawność skarżącej wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Kolegium Odwoławcze przyjęło, że strona spełnia przesłankę tytułu prawnego do lokalu oraz dochodu, natomiast przekroczona została powierzchnia normatywna . Istotnym w przedmiotowej sprawie jest czy w przypadku strony występuje przekroczenie powierzchni normatywnej, czy też nie ma powyższego przekroczenia wobec zwiększenia powierzchni normatywnej stosownie do cytowanego wyżej art. 5 ust. 3 ustawy. Bezspornym jest, że z uwagi na niepełnosprawność strony wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Strona zajmuje lokal samodzielnie (mieszka sama). Według informacji Spółdzielni Mieszkaniowej "S." w W. z dnia 19 kwietnia 2012 r. czynsz za miesiąc kwiecień 2012 r. za zajmowany przez stronę lokal wynosił 220,48 zł w tym opłata: na utrzymanie nieruchomości 56,77 zł, zaliczka uzup. dost. wody 3,50 zł; opłata za śmieci 8,32 zł; opłata legalizacji wodomierza 1,30 zł; zaliczka opłaty za c.o. 77,34 zł. opłata na fundusz remontowy 72,39 zł. Z kwoty tej należało odliczyć opłatę za legalizację wodomierza 1,30 zł (wg § 2 ust. 1 pkt. 2 cytowanego rozporządzenia oraz należało doliczyć opłatę za wodę w kwocie 51,34 zł) wg rachunku opłata za okres wynosi 99,45 zł na okres od 23 stycznia do 20 marca 2012 r.; rachunek za 58 dni, dziennie 1,714655, za 30 dni opata za wodę wynosi 51,34 zł ; 99,45 zł : 58 dni = 1,714655 x 30 dni = 51,43. Łączne wydatki stanowią 270,61 zł. Uwzględniając przekroczenie powierzchni normatywnej wydatki na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu oblicza się dzieląc wydatki na lokal zajmowany przez jego powierzchnie użytkowa i mnożąc uzyskany w ten sposób wskaźnik przez normatywną powierzchnię użytkową lokalu tj. 270,61 zł : 38,10 m² x 35 m² = 248,59 zł. Jednocześnie dla celów obliczania dodatku mieszkaniowego wyliczone wydatki w kwocie 248,59 zł ulegają zwiększeniu o ryczałt za brak; - ciepłej wody w wysokości 11,46 zł (bowiem jeżeli lokal mieszkalny nie jest wyposażony w instalację ciepłej wody, za wydatek na ten cel uznaje się równowartość 20 kWh energii elektrycznej według rachunku za ostatni okres rozliczeniowy z wyłączeniem opłaty abonamentowej oraz stałych opłat miesięcznych na każdego członka gospodarstwa - tj. 20 kWh x 0,5732 zł x 1 osoba = 11,46 zł) ; Łączna kwota wydatków za zajmowany lokal wynosi 260,05 zł. Wysokość dodatku mieszkaniowego zależy nie tylko od ponoszonych wydatków, lecz także od dochodu wnioskodawcy . Organ l instancji prawidłowo wyliczył dochód strony. Do wyliczenia dochodu należało przyjąć średni miesięczny dochód gospodarstwa domowego w okresie trzech miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku, wniosek został złożony w miesiącu październiku br., stąd należało przyjąć dochód otrzymany za okres od lipca do września 2011 r. . Na dochód ten składa się renta strony w kwocie 1.105,24 zł (brutto) w miesiącu styczniu i lutym 2012 r. oraz 1.140,74 zł w marcu 2012 r., co stanowi łącznie 3.351,22 zł., w tym miesięcznie 1.117,07 zł. Stosownie do art. 6 ust.1 i ust. 2 ustawy wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi różnicę między wydatkami przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu mieszkalnego, a kwotą stanowiącą wydatki poniesione przez osobę otrzymującą dodatek w wysokości 15% dochodów w gospodarstwie jednoosobowym. W przypadku strony piętnaście procent dochodu wynosi 167,56 zł tj. 3.315,72 zł: 3 m-ce x 15 % = 167,56 zł, a dodatek mieszkaniowy odpowiednio 92,50 zł ( tj. 260,05 zł - 167,56 zł = 92,49 zł , po zaokrągleniu 92,50 zł). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca zakwestionowała wyliczenie dodatku mieszkaniowego z pominięciem uprawnienia do dodatkowej powierzchni mieszkalnej ze względu na posiadany znaczny stopień niepełnosprawności. Poza tym skarżąca wskazała na konieczność dodatkowej powierzchni, ponieważ adoptowała część mieszkalną na salę gimnastyczną, w której znajduje się sprzęt. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoją wcześniejszą argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, przy czym w sprawowaniu tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygając w granicach danej sprawy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) dalej p.p.s.a. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 p.p.s.a. W ocenie Sądu skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego jak i organu I instancji nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym je uchylenie Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. nr 71, poz. 734 ze zm.), powoływana dalej jako ustawa). Zgodnie z art. 5 ust.1 pkt 1 ustawy normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego lub budynku mieszkalnego, w którym znajduje się tylko jeden lokal mieszkalny w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego nie może przekraczać 35 m² dla 1 osoby. Natomiast art. 5 ust. 5 ustawy stanowi, że dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż 30 % albo 50 % pod warunkiem, że w tym ostatnim przypadku udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60 %. Z kolei art. 5 ust. 3 ustawy określa, że normatywną powierzchnię powiększa się o 15 m², jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna poruszająca się na wózku lub osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. O wymogu zamieszkiwania w oddzielnym pokoju orzekają powiatowe zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności, o których mowa w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. nr 123 poz. 776 ze zm.). Wskazać należy, że wykładni art. 5 ust. 3 ustawy dokonał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 lipca 2010 r. w sprawie sygn. akt I OSK 321/10 (Lex 595342), a stanowisko wyrażone w tym orzeczeniu zostało także powtórzone w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 2 września 2010 r., sygn. I OSK 10/10 (Lex 744902), 5 października 2010 r., sygn. I OSK 804/10 (Lex 745330) oraz w wyroku z dnia 23 listopada 2010 r., sygn. akt I OSK 1037/10 (Lex 744915). Poglądy wyrażone w uzasadnieniach tych orzeczeń skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela i akceptuje. Z akt sprawy bezspornie wynika, że skarżąca mieszka sama w lokalu mieszkalnym o powierzchni 38,1 m² i uzyskała orzeczenie stopniu niepełnosprawności z którego wynika, że posiada uprawnienie do korzystania z dodatkowej powierzchni mieszkalnej w postaci osobnego pokoju ze względu na stan zdrowia. Kwestią sporną w sprawie pozostaje, czy skarżąca jako osoba niepełnosprawna wymagająca zamieszkiwania w oddzielnym pokoju jest uprawniona do dodatkowej powierzchni normatywnej (15 m²) w sytuacji, gdy mieszka sama w lokalu mieszkalnym. Kluczowe w tym zakresie jest bowiem określenie "oddzielny pokój", które ma sens tylko wtedy, gdy zachodzi konieczność dzielenia lokalu mieszkalnego z innymi osobami. Pokój oddzielny to pomieszczenie, którego osoba nie musi dzielić z innymi osobami. Zatem w razie braku innych osób zamieszkujących lokal mieszkalny nie można dokonać rozróżnienia na pokoje oddzielne i nieoddzielne (por. wyrok NSA z dnia 15 grudnia 2006 r., sygn. akt I OSK 565/06). Pogląd, że powiększenie normatywnej powierzchni o 15 m² dotyczy osoby niepełnosprawnej tylko w sytuacji, gdy mieszka ona z rodziną, a nie dotyczy przypadku gdy mieszka sama wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 15 grudnia 2006r. w spr. I OSK 565/06 (Lex nr 290657), w wyroku z dnia 5 października 2010r., w sprawie I OSK 804/10, w wyroku z dnia 23 listopada 2010r., w sprawie I OSK 1037/10. Sąd w składzie orzekającym w przedmiotowej sprawie w pełni podziela zaprezentowane w powyższych wyrokach stanowisko. Ponieważ skarżąca zamieszkuje w lokalu sama nie było podstaw do zastosowania wobec niej art. 5 ust. 3 ustawy i powiększenia normatywnej powierzchni, od której zależy wysokość dodatku mieszkaniowego, o 3,1 m2. W ocenie Sądu, wykładnia art. 5 ust. 3 ustawy dokonana przez organy administracji, była prawidłowa, a zatem skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło