I PR 24/90
WyrokIzba Administracyjna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1990-02-19
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Jaka jest właściwa wysokość odsetek za opóźnienie w wypłacie wynagrodzenia za projekt racjonalizatorski, gdy przepisy dotyczące projektów wynalazczych odsyłają do oprocentowania wkładów oszczędnościowych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że w przypadku niewypłacenia w terminie wynagrodzenia za projekt racjonalizatorski, twórcy przysługują odsetki za opóźnienie w wysokości przewidzianej dla wkładów na książeczkach oszczędnościowych imiennych. W 1989 roku minimalna wysokość oprocentowania wkładów oszczędnościowych ludności wynosiła 11% rocznie. Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok, określając wysokość odsetek na 11% od dnia wymagalności roszczenia do dnia zapłaty.Stan faktyczny
Powód dochodził od Spółdzielni Pracy Transportowo-Spedycyjnej wynagrodzenia za zastosowany projekt racjonalizatorski w kwocie 306.850 zł. Sąd Wojewódzki zasądził tę kwotę wraz z odsetkami w różnych, wysokich stawkach (8%, 55%, 99%). Pozwana Spółdzielnia zaskarżyła wyrok w części dotyczącej odsetek, wskazując na właściwe przepisy dotyczące projektów wynalazczych, które odsyłają do oprocentowania wkładów oszczędnościowych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok, określając wysokość odsetek od zasądzonej kwoty na 11% od dnia 1 lutego 1989 r. do dnia zapłaty.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN S. Perestaj.Sędziowie SN: M. Sadowski, Z. Zaziemski.Protokolant: J. Wiśniewska.SentencjaSąd Najwyższy Izba Administracyjna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 1990 r. sprawy z powództwa Donata P. przeciwko Spółdzielni Pracy Transportowo-Spedycyjnej w W. o wynagrodzenie za stosowanie projektu racjonalizatorskiego na skutek rewizji pozwanej Spółdzielni od wyroku Sądu Wojewódzkiego w W. z dnia 14 września 1989 r., sygn. akt. I.C. 268/89zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że wysokość odsetek od zasądzonej od pozwanej Spółdzielni na rzecz powoda kwoty 306.850 zł, określa na 11% od dnia 1 lutego 1989 r. do dnia zapłaty.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki w W. zaskarżonym wyrokiem z dnia 14.09.1989 r. zasądził od pozwanej Spółdzielni na rzecz powoda Donata P. kwotę 366.850 zł z odsetkami: 8% od dnia 1.02.1989 r. do dnia 21.03.1989 r., 55% od dnia 22.03.1989 r. do dnia 13.07.1989 r. i 99% od dnia 14.07.1989 r.Sąd Wojewódzki ustalił, że powód jest autorem projektu racjonalizatorskiego p.t. "Modernizacja układu pomiarowego w węźle cieplnym, który został zastosowany w pozwanej Spółdzielni, za co powód nie otrzymał wynagrodzenia w kwocie 306.850 zł. Dlatego też roszczenie powoda podlegało zasądzeniu od pozwanej Spółdzielni wraz z wymienionymi w sentencji wyroku odsetkami. W złożonej rewizji pozwana Spółdzielnia zaskarża wyrok w części dotyczącej odsetek. Zdaniem skarżącej powodowi przysługuje prawo do odsetek na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 czerwca 1989 r. w sprawie projektów wynalazczych (Dz. U. Nr 33, poz. 178 ze zm.) - które w § 42 ust. 3 w brzmieniu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 1988 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie projektów wynalazczych (Dz. U. Nr 43, poz. 338) stanowi, że jeżeli wynagrodzenie za projekt wynalazczy nie zostanie wypłacone w terminie, twórcy projektu przysługuje prawo do odsetek za opóźnienie w wysokości przewidzianej dla wkładów na książeczkach oszczędnościowych imiennych w stosunku rocznym - które w 1989 r., wynosiły 21%.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Trafnie podnosi rewizja, że obowiązujące przepisy dotyczące projektów wynalazczych inaczej regulują wysokość należnych odsetek związanych z niewypłaceniem wynagrodzenia za projekt wynalazczy - niż czynią to przepisy dotyczące wysokości odsetek ustawowych określonych na podstawie art. 359 § 3 Kodeksu cywilnego - czego nie miał na uwadze Sąd Wojewódzki, zasądzając na rzecz powoda, poza należnym wynagrodzeniem za projekt wynalazczy, także odsetki ustawowe w wysokości 8, 55, 99%. Zgodnie bowiem z przepisem § 42 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 czerwca 1989 r. w sprawie projektów wynalazczych (Dz. U. Nr 33, poz. 178), w brzmieniu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 1989 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie projektów wynalazczych (Dz. U. Nr 43, poz. 338) - jeżeli wynagrodzenie za projekt wynalazczy nie zostanie wypłacone w terminie, twórcy projektu przysługuje prawo do odsetek za opóźnienie w wysokości przewidzianej dla wkładów na książeczkach oszczędnościowych imiennych, w stosunku rocznym.Zgodnie zaś z przepisem § 11 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego z dnia 29 grudnia 1988 r. w sprawie odsetek od kredytów udzielonych przez banki oraz oprocentowania środków pieniężnych na rachunkach bankowych (M.P. Nr 37, poz. 347) minimalna wysokość oprocentowania wkładów oszczędnościowych ludności gromadzonych w bankach, płatnych na każde żądanie wynosi 11% i dlatego Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że wysokość odsetek od zasądzonej kwoty 306.850 zł, określił na 11% od dnia 1 lutego 1989 r. do dnia zapłaty.Wprawdzie pozwana Spółdzielnia w rewizji powoływała się na odsetki w wysokości 21%, jednakże zarządzenie Prezesa Narodowego Banku Polskiego z dnia 29 stycznia 1988 r. określającego wysokość odsetek w takiej wysokości, zgodnie z przepisem § 21 wymienionego zarządzenia z dnia 29 grudnia 1988 r. utraciło moc na skutek wejścia w życie tegoż zarządzenia.Zgodnie zaś z art. 381 § 2 k.p.c. Sąd rewizyjny nie jest związany granicami ani wniosków, ani podstaw rewizji w sprawach, w których stroną skarżącą jest, jak w sprawie niniejszej, jednostka, gospodarki uspołecznionej i dlatego zgodnie z art. 390 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- II PR 59/74 1974-05-04Czy odsetki za zwłokę w wypłacie wynagrodzenia za projekt racjonalizatorski przysługują od kwoty ustalonej na podstawie efektów przewidywanych, czy rzeczywistych, i czy odwołanie się twórcy od decyzji o wysokości wynagro…
- IV PR 290/85 1985-12-05Czy prawo do wynagrodzenia za projekt racjonalizatorski przysługuje jego twórcy, który w momencie zgłoszenia projektu pełnił funkcję dyrektora jednostki gospodarki uspołecznionej, a w momencie jego zastosowania już tej f…
- IV PR 299/87 1987-10-29Czy wynagrodzenie za projekty racjonalizatorskie, których głównym celem było usprawnienie procesu inwestycyjnego, a zmniejszenie zużycia materiałów było skutkiem ubocznym, powinno być zwiększone o 50% na podstawie § 39 u…
- IV PR 29/87 1987-02-19Czy pracownikowi przysługuje wynagrodzenie za projekt racjonalizatorski, jeśli projekt ten został zastosowany przez jednostkę gospodarczą inną niż jego pracodawca, mimo że przepisy wyłączają prawo do wynagrodzenia w przy…
- IV PR 411/86 1987-01-30Czy wynagrodzenie za projekt racjonalizatorski przysługuje za każdy dwuletni okres jego stosowania, czy tylko za pierwsze dwa lata od jego wdrożenia?
Powołane przepisy
art. 359 § 3art. 381 § 2 KPCart. 390 § 1 KPC§ 42 ust. 3§ 3§ 11§ 21§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026.