4 CR 859/56
PostanowienieIzba Cywilna1957-10-22
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Wojewódzki prawidłowo oddalił powództwo o zaprzeczenie ojcostwa, opierając się na zeznaniach pozwanej i badaniu grupowym krwi, pomijając dowód z antropologicznego podobieństwa?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił rewizję, uznając, że Sąd Wojewódzki prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy. Dowód z antropologicznego podobieństwa jest istotny tylko wtedy, gdy istnieje możliwość wskazania innego potencjalnego ojca dziecka, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Badanie grupowe krwi nie wykluczyło ojcostwa powoda, a zeznania pozwanej, mimo ukrywania ciąży, zostały uznane za wiarygodne w kontekście obaw o życie dziecka.Stan faktyczny
Powód Stanisław K. pozwał swoją żonę Łucję K. i małoletniego syna Piotra K. o ustalenie, że nie jest ojcem dziecka urodzonego w 1955 r. Twierdził, że od stycznia 1954 r. nie utrzymywał z żoną stosunków. Pozwana zaprzeczyła, twierdząc, że obcowała z powodem w lipcu 1954 r. Sąd Wojewódzki oddalił powództwo, uznając, że powód kontaktował się z żoną do lipca 1954 r. i miał z nią stosunki cielesne. Badanie grupowe krwi nie wykluczyło ojcostwa powoda.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił rewizję powoda i obciążył go kosztami postępowania rewizyjnego.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Stanisława K. przeciwko Piotrowi K. i Łucji K. o zaprzeczenie ojcostwa po rozpoznaniu rewizji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Poznaniu z dnia 20 kwietnia 1956 r. z dnia 20 kwietnia 1956 r., rewizję oddalił.Uzasadnienie faktycznePowód Stanisław K. w pozwie z dnia 8 czerwca 1955 r. skierowanym przeciwko żonie swej Łucji Genowefie K. i małoletniemu Piotrowi Pawłowi K. domagał się ustalenia, że nie jest ojcem Piotra Pawła K. urodzonego dnia 30 kwietnia 1955 r. W uzasadnieniu pozwu twierdził, że od stycznia 1954 r. nie utrzymywał z żoną żadnych stosunków, a skoro dziecko urodziło się po 15-tu miesiącach od jego rozejścia się z żoną, to zachodzi niepodobieństwo, żeby mógł być ojcem tego dziecka.Pozwani nie uznali roszczenia pozwu, a Łucja Genowefa K. twierdziła, że jeszcze w lipcu 1954 r. obcowała z powodem.Sąd Wojewódzki oddalił powództwo, ustalając że powód kontaktował się z żoną w pierwszym półroczu 1954 r. aż do miesiąca lipca włącznie, Widując się z nią raz lub dwa razy w tygodniu w różnych porach dnia, jak również wieczorem, przy czym zgodnie z nią rozmawiał, gdyż właściwie miał nieporozumienia tylko z rodziną żony a nie z żoną i w oparciu o zeznania stron, dając wiarę pozwanej, przyjął, że miała ona w czasie tych spotkań stosunki cielesne z powodem, którego ojcostwo nie zostało wykluczone również na skutek dowodu z grupowego badania krwi.W rewizji powód wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji lub o zmianę tego wyroku i orzeczenie zgodnie z żądaniem pozwu przy uwzględnieniu kosztów postępowania rewizyjnego.Pozwana wnosiła o oddalenie rewizji i zasądzenie kosztów postępowania rewizyjnego.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje.Rewizja jest nie uzasadniona.Nietrafny jest zarzut naruszenia art. 242 § 1 i 326 k.p.c. przez nierozważenie zeznań św. Magdaleny K. stwierdzającej, iż pozwana ukrywała ciążę i przez pominięcie dowodu z akt I C 599/54, Sądu Powiatowego w Poznaniu, wg których pozwana miała ukrywać fakt zaawansowania ciąży tylko przed powodem ale i przed Sądem orzekającym w sprawie o alimenty. Fakt ukrywania ciąży nie był przez pozwaną zaprzeczony i dlatego zbędnym było prowadzenie dowodów na tę okoliczność, a samo ukrywanie ciąży przed powodem nie stwarza niepodobieństwa obcowania powoda z matką dziecka. Sąd I instancji w granicach przysługującej mu z art. 242 § 1 k.p.c. swobodnej oceny dowodów mógł dać wiarę zeznaniom pozwanej, która słuchana w charakterze strony, tłumaczyła tę okoliczność ukrywania ciąży przed powodem obawą zabicia jej, a o groźbach tych dowiedziała się od jego matki.Sprzeczny z materiałem w sprawie jest dalszy zarzut pominięcia dowodu z akt II C 808/55 Sądu Wojewódzkiego w Poznaniu, skoro dowód ten został przez Sąd Wojewódzki przeprowadzony na rozprawie w dniu 20 kwietnia 1956 r. Zresztą tak dowód z tych akt, jak również z akt 1 C 599/54 Sądu Powiatowego w Poznaniu powołany był na niesporną w sprawie okoliczność ukrywania ciąży przed powodem.Powód dopatruje się wreszcie naruszenia art. 293 i 326 k.p.c. w odmowie przeprowadzenia przez Sąd I instancji dowodu z antropologicznych podobieństwa. I ten zarzut jest nie uzasadniony.Dowód ten uznać by należało za istotny w sprawie, gdyby z materiału dowodowego wynikało, że matka dziecka w okresie jego poczęcia obcowała z innym mężczyzną, gdyż wówczas ekspertyza biologiczna przez porównanie cech dziecka wykazujących podobieństwo z cechami i grupami cech odnośnego mężczyzny mogłaby ewentualnie uzasadniać przyjęcie ojcostwa tego mężczyzny i niepodobieństwo ojcostwa powoda.Skoro jednak grupowe badanie krwi nie wykluczyło ojcostwa powoda i jednocześnie powód nie wskazał żadnego mężczyzny, który by miał obcować z pozwaną, to niemożność zdobycia materiału porównawczego, o którym wyżej mowa, uzasadniała pominięcie przez Sąd Wojewódzki dowodu z ekspertyzy biologicznej.Dla braku więc uzasadnionych podstaw rewizyjnych oraz podstaw, które należałoby z urzędu brać pod rozwagę Sąd Najwyższy z mocy art. 383 k.p.c. oddalił rewizję i po myśli art. 97 i 100 k.p.c. obciążył powoda kosztami postępowania rewizyjnego.
Powiązane orzeczenia
- I CR 223/81 1981-08-18Czy sąd prawidłowo oddalił powództwo o zaprzeczenie ojcostwa, uznając, że nie można przyjąć, iż jest niepodobieństwem, żeby powód mógł być ojcem dziecka?
- 4 CR 878/60 1961-08-19Czy dowód z opinii antropologiczno-morfologicznej, oparty na pobieżnej obserwacji i sprzecznych wnioskach biegłego, może stanowić wystarczającą podstawę do uwzględnienia powództwa o zaprzeczenie ojcostwa, zwłaszcza gdy s…
- II CR 80/66 1966-04-21Czy dowód z badania antropologicznego, morfologicznego lub biologicznego może stanowić samodzielną podstawę do ustalenia lub wykluczenia ojcostwa?
- 2 CR 996/61 1962-10-18Czy Sąd Wojewódzki prawidłowo ocenił dowód z opinii biegłego w sprawie o zaprzeczenie ojcostwa, uwzględniając niejasności dotyczące cech dziecka wskazujących na przenoszenie ciąży?
- II CR 37/63 1963-11-21Czy brak przeprowadzenia dowodu z grupowego badania krwi w sprawie o zaprzeczenie ojcostwa stanowi podstawę do uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji?
Powołane przepisy
art. 242 § 1art. 242 § 1 KPCart. 293art. 383 KPCart. 97§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026.