I CR 1133/56

PostanowienieIzba Cywilna1957-07-15

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rozwiązanie umowy o pracę z kobietą w ciąży przez pracodawcę, który nie uzyskał zgody rady zakładowej, jest ważne, nawet jeśli pracownica spowodowała niedobór?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że rozwiązanie umowy o pracę z kobietą w ciąży bez zgody rady zakładowej jest nieważne. Nawet jeśli pracownica spowodowała niedobór, co mogłoby stanowić przyczynę rozwiązania umowy, brak wymaganej zgody rady zakładowej powoduje, że rozwiązanie umowy nie wywarło skutków prawnych. Do wyrażenia zgody na rozwiązanie umowy z ciężarną pracownicą niezbędne jest podjęcie uchwały przez radę zakładową, a nie tylko udział jej przewodniczącego w posiedzeniu zarządu.
Stan faktyczny
Powódka domagała się odszkodowania za zwolnienie z pracy bez ważnych przyczyn w czasie ciąży. Pozwana spółdzielnia argumentowała, że powódka spowodowała niedobór. Sąd Wojewódzki zasądził odszkodowanie, uznając zwolnienie za bezpodstawne. Sąd Najwyższy rozpoznał rewizję pozwanej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił rewizję pozwanej, potwierdzając zasadność zasądzenia odszkodowania na rzecz powódki.

Pełny tekst orzeczenia

SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Teofili K. przeciwko Warszawskiej Spółdzielni Spożywców Praga-Śródmieście w Warszawie o 10.744,35 zł po rozpoznaniu rewizji pozwanej od wyroku Sądu Wojewódzkiego dla m.st. Warszawy z dnia 27 kwietnia 1956 r., rewizję oddalił.Uzasadnienie faktycznePowódka wniosła o zasądzenie 10.744 zł 35 gr na tej zasadzie, że w dniu 16 lipca 1954 r. pozwana zwolniła ją z pracy bez ważnych przyczyn i w czasie, kiedy była w ciąży.Sąd Wojewódzki zasądził od pozwanej na rzecz powódki 9.061 zł 50 gr, a w pozostałej części powództwo oddalił. Na wyżej wymienioną kwotę składa się wynagrodzenie za lipiec 1954 r. i za dalsze trzy miesiące, a nadto wynagrodzenie za trzymiesięczny okres ustawowej przerwy w pracy w związku z ciążą i porodem.Uzasadnienie prawneRozpoznając sprawę na skutek rewizji pozwanej Sąd Najwyższy zważył co następuje:Samo stwierdzenie powstania niedoboru, a nawet przypisanie pracownikowi opartej na domniemaniu winy odpowiedzialności z art. 239 k.z., nie wystarcza do uznania, że po stronie pracownika zachodzi zawiniona przyczyna niezwłocznego rozwiązania umowy o pracę w rozumieniu art. 32 lit. d rozp. o um. o pracę prac. umysł. Powołany przepis nie opiera się bowiem na domniemaniu winy, lecz wymaga pozytywnego wykazania, że ze złej woli lub niedbalstwa pracownika nastąpiło niezachowanie takich warunków umowy o pracę, że w świetle zasad współżycia społecznego nie można od pracodawcy wymagać, aby tego pracownika nadal zatrudniał. W sprawie przeto wymagało udowodnienia, że powódka spowodowała niedobór ze złej woli lub niedbalstwa. W tej jednak kwestii skarżąca stosownych twierdzeń nie przytacza. Zarzuty bowiem co do zaniedbań powódki odnośnie czerstwego pieczywa, braku porządku, zaległości w prowadzeniu raportów sklepowych, czy też usuwania zepsutych towarów bez sporządzania protokołów zniszczeń, nie wskazują na niezachowanie przez powódkę takich warunków umowy o pracę, które sprawiają, że od pozwanej nie można było wymagać, aby powódkę nadal zatrudniała.I z innych również przyczyn rewizja pozwanej nie zasługuje na uwzględnienie. Mianowicie art. 16 ust. 5 ustawy o pracy młodocianych i kobiet stanowi, że wprawdzie rozwiązanie umowy o pracę z kobietą w stanie ciąży może nastąpić z winy pracownicy (poza wyjątkami nie mającymi znaczenia dla rozważanej sprawy), lecz rozwiązanie takiej wymaga do swej ważności zgody rady zakładowej. W tej kwestii Sąd Wojewódzki z zeznań św. F., że na posiedzeniu zarządu, który zdecydował o zwolnieniu powódki, "była obecna rada zakładowa" "w składzie jej przewodniczącego" - wysnuł wadliwy wniosek, iż "o zwolnieniu powódki zdecydował zarząd wraz z radą zakładową". Wbrew poglądowi Sądu Wojewódzkiego, rada zakładowa działa kolegialnie, a decyzje swe wydaje w postaci uchwał. Do wyrażenia przeto zgody na rozwiązanie umowy o pracę z będącą w ciąży powódką nie wystarczał udział przewodniczącego rady zakładowej w posiedzeniu zarządu pozwanej, lecz niezbędne było powzięcie w omawianej materii uchwały rady zakładowej. Brak takiej uchwały, a tym samym i wyrażenie przez radę zakładową zgody na rozwiązanie umowy o pracę z powódką oznacza, że w okolicznościach sprawy rozwiązanie przez pozwaną umowy, jako dotknięte nieważnością, nie wywarło skutków prawnych.Już z tych przyczyn rewizja pozwanej nie zasługuje na uwzględnienie (art. 383 k.p.c.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 239art. 32art. 16 ust. 5art. 383 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026.