I CSK 2099/22

WyrokIzba Cywilna2023-06-15

Skład orzekający: Marta Romańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania z uwagi na oczywistą zasadność, gdy powódka powołuje się na naruszenie praw dziecka wynikające z przepisów Konstytucji i Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, podczas gdy ustalenia faktyczne wskazują na realizację przez pozwanego obowiązku alimentacyjnego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy zarzut oczywistej zasadności opiera się na odwołaniu do innych ustaleń faktycznych niż te, które stanowiły podstawę rozstrzygnięcia. Uzasadnienie oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymaga wykazania kwalifikowanego naruszenia przepisów prawa, które jest widoczne prima facie, a nie opiera się na błędnych ustaleniach faktycznych czy ocenie dowodów.
Stan faktyczny
Powódka wniosła skargę kasacyjną od wyroku sądu apelacyjnego, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z uwagi na oczywistą zasadność. Argumentowała, że zaskarżone orzeczenie narusza prawa dziecka wynikające z Konstytucji i Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Sąd Najwyższy zauważył, że ustalenia faktyczne wskazują na realizację przez ojca powódki obowiązku alimentacyjnego i uregulowanie zaległości. Darowizna nieruchomości nie wpłynęła na bieżące zobowiązania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 2099/22 POSTANOWIENIE 15 czerwca 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Marta Romańska na posiedzeniu niejawnym 15 czerwca 2023 r. w Warszawie, w sprawie z powództwa L.J. przeciwko M.J. i D.J. o ustalenie, na skutek skargi kasacyjnej L.J. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 21 grudnia 2020 r., I ACa 819/19, 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) przyznaje radcy prawnemu A.B. od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w Gdańsku kwotę 8.100 (osiem tysięcy sto) zł, powiększoną o podatek od towarów i usług we właściwej stawce, tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną powódce w postępowaniu kasacyjnym; 3) przyznaje adwokat C.D. od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w Gdańsku kwotę 8.100 (osiem tysięcy sto) zł, powiększoną o podatek od towarów i usług we właściwej stawce, tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną pozwanym w postępowaniu kasacyjnym 4) odstępuje od obciążenia powódki kosztami postępowania kasacyjnego na rzecz pozwanych. A.W. UZASADNIENIE I CSK 2099/22 2 Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Obowiązkiem skarżącego jest sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w nawiązaniu do powyższych przesłanek, a rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wynika z oceny, czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają tym, o których jest mowa w art. 3989 § 1 k.p.c. Powódka wniosła o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z powołaniem się na jej oczywistą zasadność (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.), gdyż „w ocenie skarżącej pozostawienie zaskarżonego wyroku w obrocie prawnym powodowałoby usankcjonowanie w systemie prawa orzeczenia, które sprzeczne jest z konstytucyjnymi zasadami ochrony dobra i praw dziecka wynikającymi z przepisu art. 72 § 1 Konstytucji oraz art. 133 § 1 k.r.o.”. W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że uzasadnienie oczywistej zasadności skargi kasacyjnej jako przesłanki jej przyjęcia do rozpoznania wymaga powołania się na kwalifikowaną postać naruszenia zaskarżonym orzeczeniem przepisów prawa materialnego lub procesowego i przeprowadzania wywodu zmierzającego do jego wykazania. Oczywistość naruszenia ma miejsce wówczas, gdy jest ono widoczne prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia. O przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania nie decyduje przy tym samo oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego przez sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Trzeba jednak podkreślić, że tak jak podstawami skargi kasacyjnej nie mogą być objęte zarzuty błędnych ustaleń faktycznych i oceny I CSK 2099/22 3 dowodów (art. 3983 § 3 k.p.c.), tak samo nie można z odwołaniem się do nich wywodzić o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej albo wykazywać tę zasadność z odwołaniem się do innego stanu faktycznego niż będący podstawą rozstrzygnięcia. Tymczasem powódka formułując zarzut oczywistego naruszenia przez Sądy meriti przepisów art. 72 § 1 Konstytucji, art. 133 § 1 k.r.o. i art. 58 k.c. pomija dokonane w sprawie ustalenia, z których wynika, że jej ojciec realizował ciążący na nim obowiązek alimentacyjny i uregulował powstałe w pewnym momencie zaległości. Jeżeli darowizna nieruchomości pozwanego nie została zakwestionowana na podstawie art. 527 k.c. i nie miała w istocie wpływu na wykonywanie przez pozwanego bieżących zobowiązań wobec powódki, to nie sposób zgodzić się tezą, że naruszała prawa powódki jako dziecka (zob. też wyroki Sądu Najwyższego z 23 lutego 2006 r., II CSK 101/05, z 18 kwietnia 2013 r., II CSK 557/12). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. oraz – co do kosztów postępowania – art. 102 k.p.c. w zw. z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c., orzeczono jak w postanowieniu. Wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną powódce z urzędu w postępowaniu kasacyjnym zostało przyznane zgodnie z § 2, § 4 ust. 1 i 3, § 8 pkt 7, § 16 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2019 r., poz. 68). Wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną pozwanym z urzędu w postępowaniu kasacyjnym zostało przyznane zgodnie z § 2, § 4 ust. 1 i 3, § 8 pkt 7, § 16 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2019 r., poz. 18). A.W. [ał] I CSK 2099/22 4

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 72 § 1art. 133 § 1 KROart. 3983 § 3 KPCart. 58 KCart. 527 KCart. 102 KPCart. 39821art. 391 § 1 KPC§ 1§ 1 pkt 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy